Fachowy Dekarz & Cieśla 1/2006
Szanowni Państwo, już dawno popyt zasypała podaż przynajmniej w kwestii informacji. Obszerność wielu tematów nie pozwala na potraktowanie ich inaczej, jak poświęcając im dedykowane wydania. Trzymacie w dłoni dodatek specjalny „Fachowego Dekarza i Cieśli”. Dołączamy go do czwartego wydania magazynu „Budowlaniec”. Spotkamy się być może podczas. Mistrzostw Młodych Dekarzy w Krakowie, które zaplanowane zostały na 15-17 listopada 2006 r. na terenach Centrum Targowego Chemobudowa – Kraków S.A. „Dekarz i Cieśla” w całości poświęcony jest tematom bliskim dekarzom i cieślom. Duża część to materiały merytoryczne. o produktach wykorzystywanych w ramach wykonywania inwestycji i budów. Niezależnie od tego, jak „Dekarz i Cieśla” trafił do Was, mamy nadzieję, że z chęcią sięgniecie po kolejne jego wydania już wkrótce. Tymczasem możecie podzielić się swoimi opiniami na temat „Dekarza i Cieśli”, wysyłając je na adres e-mail: dekarz@ardo.pl. Chętnych zapraszamy do złożenia zamówienia na bezpłatną prenumeratę kolejnych wydań „Dekarza i Cieśli” na stronie www.fachowydekarz.pl Redaktor prowadzącySPIS TREŚCI Nowości. 6 Kryteria oceny dachówek. 8 System obrotowych rynhaków Rheinzink. 10 Kątomierz ciesielski . 12 Złącza konstrukcyjne do drewna . 13 Nowy program tarcz pilarskich BOSCH. 16
Szanowni Państwo,
już dawno popyt zasypała podaż przynajmniej w kwestii informacji. Obszerność wielu tematów nie pozwala na potraktowanie ich inaczej, jak poświęcając im dedykowane wydania. Trzymacie w dłoni dodatek specjalny „Fachowego Dekarza i Cieśli”. Dołączamy go do czwartego wydania magazynu „Budowlaniec”. Spotkamy się być może podczas. Mistrzostw Młodych Dekarzy w Krakowie, które zaplanowane zostały na 15-17 listopada 2006 r. na terenach Centrum Targowego Chemobudowa – Kraków S.A. „Dekarz i Cieśla” w całości poświęcony jest tematom bliskim dekarzom i cieślom. Duża część to materiały merytoryczne.
o produktach wykorzystywanych w ramach wykonywania inwestycji i budów. Niezależnie od tego, jak „Dekarz i Cieśla” trafił do Was, mamy nadzieję, że z chęcią sięgniecie po kolejne jego wydania już wkrótce.
Tymczasem możecie podzielić się swoimi opiniami na temat „Dekarza i Cieśli”, wysyłając je na adres e-mail: dekarz@ardo.pl. Chętnych zapraszamy do złożenia zamówienia na bezpłatną prenumeratę kolejnych wydań „Dekarza i Cieśli” na stronie www.fachowydekarz.pl
Redaktor prowadzącySPIS TREŚCI
Nowości. 6
Kryteria oceny dachówek. 8
System obrotowych rynhaków Rheinzink. 10
Kątomierz ciesielski . 12
Złącza konstrukcyjne do drewna . 13
Nowy program tarcz pilarskich BOSCH. 16
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
RHEINZINK ®<br />
rynny cynkowo-tytanowe<br />
Rynny dachowe RHEINZINK ® wykonane są z naturalnego, jednorodnego<br />
materiału RHEINZINK ® tytan-cynk, odpornego na każdą pogodę.<br />
Mają estetyczny wygląd oraz nie wymagają konserwacji,<br />
przez pokolenia zachowując wszystkie swoje zalety.<br />
Nie bez podstawy system orynnowania<br />
cynkowo-tytanowego RHEINZINK ®<br />
to jeden z najczęściej sprzedawanych<br />
systemów<br />
w Europie.<br />
■ Trwała estetyka<br />
■ Wszystkie rozmiary<br />
■ Bez zawartości żelaza<br />
■ Spełnione najostrzejsze normy europejskie<br />
■ Odporność na obciążenia lodem i śniegiem<br />
■ RHEINZINK<br />
®<br />
tytan-cynk – trwałość bez konserwacji<br />
■ System znany w całej Europie<br />
Informacje na temat najbliższych punktów sprzedaży naszych produktów można uzyskać<br />
pod bezpłatnym numerem infolinii:<br />
0 800 129 029<br />
RHEINZINK Polska Sp. z o.o., Majdan 105 k/Warszawy, PL 05-462 Wiązowna,<br />
tel.: +48 (22) 611-71-30/-31, faks: +48 (22) 611-71-32, e-mail: info@rheinzink.pl, www.rheinzink.pl<br />
[RZ] 2.721- 4C - PL
WARSZTAT<br />
Wydawca:<br />
ARDO-STUDIO sp. z o.o.<br />
60-275 Poznań, ul. Pogodna 24<br />
tel. +48 61 861 00 05<br />
Redaktor Prowadzący:<br />
Robert Tomaszkiewicz<br />
e-mail:<br />
robert.tomaszkiewicz@ardo.pl<br />
Współpraca:<br />
Juliusz Głowacki<br />
Piotr Leń<br />
Robert Myśliwiec<br />
Szef Produkcji:<br />
Piotr Korytowski<br />
Dział Graficzny:<br />
Małgorzata Dobień<br />
Mateusz Zarzyński<br />
Dział Promocji i Reklamy:<br />
Marcin Sikora<br />
tel. +48 22 531 20 01<br />
tel. kom. 0-515 251 025<br />
e-mail: marcin.sikora@ardo.pl<br />
Kamila Rabęda<br />
tel. +48 22 635 05 82<br />
tel. kom. 0-502 604 231<br />
e-mail: kamila.rabeda@ardo.pl<br />
Robert Karwowski<br />
tel. +48 22 531 20 09<br />
tel. kom. 0-502 255 774<br />
e-mail: robert.karwowski@ardo.pl<br />
Szanowni<br />
Państwo,<br />
już dawno popyt zasypała podaż przynajmniej<br />
w kwestii informacji. Obszerność<br />
wielu tematów nie pozwala na potraktowanie<br />
ich inaczej, jak poświęcając im dedykowane<br />
wydania. Trzymacie w dłoni dodatek<br />
specjalny „Fachowego <strong>Dekarz</strong>a i Cieśli”.<br />
Dołączamy go do czwartego wydania magazynu<br />
„Budowlaniec”.<br />
Spotkamy się być może podczas.<br />
Mistrzostw Młodych <strong>Dekarz</strong>y w Krakowie,<br />
które zaplanowane zostały na 15-17 listopada<br />
<strong>2006</strong> r. na terenach Centrum Targowego<br />
Chemobudowa – Kraków S.A.<br />
„<strong>Dekarz</strong> i <strong>Cieśla</strong>” w całości poświęcony<br />
jest tematom bliskim dekarzom i cieślom.<br />
Duża część to materiały merytoryczne.<br />
o produktach wykorzystywanych w ramach<br />
wykonywania inwestycji i budów.<br />
Niezależnie od tego, jak „<strong>Dekarz</strong> i <strong>Cieśla</strong>”<br />
trafił do Was, mamy nadzieję, że z chęcią<br />
sięgniecie po kolejne jego wydania już<br />
wkrótce.<br />
Tymczasem możecie podzielić się swoimi<br />
opiniami na temat „<strong>Dekarz</strong>a i Cieśli”,<br />
wysyłając je na adres e-mail: dekarz@<br />
ardo.pl. Chętnych zapraszamy do złożenia<br />
zamówienia na bezpłatną prenumeratę kolejnych<br />
wydań „<strong>Dekarz</strong>a i Cieśli” na stronie.<br />
www.fachowydekarz.pl<br />
Redaktor prowadzący<br />
Robert Tomaszkiewicz<br />
Adres Działu Promocji i Reklamy<br />
ARDO-STUDIO sp. z o.o.<br />
00-095 Warszawa<br />
Plac Bankowy 2/ 1912<br />
tel. +48 22 531 20 01<br />
fax. +48 22 635 41 08<br />
Prenumerata<br />
Anna Musiołowska<br />
tel. +48 61 861 03 96<br />
e-mail: anna.musiolowska@ardo.pl<br />
Druk:<br />
POLIGRAFIA PIOTROWSKI<br />
SPIS TREŚCI<br />
Nowości.............................................. 6<br />
Kryteria oceny dachówek. ................................. 8<br />
System obrotowych rynhaków Rheinzink ........................10<br />
Kątomierz ciesielski . ....................................12<br />
Złącza konstrukcyjne do drewna . ............................13<br />
Redakcja nie zwraca tekstów nie zamówionych,<br />
zastrzega sobie prawo ich redagowania<br />
oraz skracania. Nie odpowiadamy<br />
za treść zamieszczonych reklam.<br />
Nowy program tarcz pilarskich BOSCH..........................16<br />
4<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
NOWOŚCI<br />
Klej do rynien<br />
cynkowo-tytanowych<br />
Alternatywnym rozwiązaniem dla tradycyjnego lutowania<br />
rynien cynkowo-tytanowych jest ich klejenie. Profesjonalny<br />
klej do rynien metalowych jest odporny na uderzenia.<br />
i warunki pogodowe.<br />
Przy stosowaniu kleju do rynien RHEINZINK® należy<br />
przestrzegać następujących wskazówek:<br />
· zapoznać się z poniższą instrukcją oraz kartą<br />
bezpieczeństwa kleju,<br />
· miejsce klejone musi być wolne od kurzu i smarów.<br />
(do czyszczenia zaleca się aceton),<br />
· szczelina klejowa nie może być szersza niż 2 mm,<br />
· szczelina klejowa musi być całkowicie wypełniona<br />
klejem,<br />
· połączenie uzyskuje natychmiastową szczelność<br />
od momentu wykonania spoiny, należy jednak<br />
pamiętać, że całkowity czas wiązania kleju zależy.<br />
od temperatury i wilgotności powietrza, ze względu<br />
na wąską szczelinę klejenia (czyli ograniczony dopływ<br />
wilgoci z powietrza) czas ten może wahać się od.<br />
1 do 5 dni,<br />
· nie należy stosować kleju w temperaturze poniżej 5°C<br />
Zawartość 310 ml.<br />
Produkcja: Niemcy<br />
www.rheinzink.pl Infolinia 0800 129 029<br />
www.polskabudowa.pl<br />
Z NAMI MOŻESZ TYLKO ZYSKAĆ<br />
6<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
NOWOŚCI<br />
Nowe kolory<br />
rynien Kanion<br />
Wavin Metalplast-Buk wprowadził do swojej oferty<br />
dwa nowe kolory systemów rynnowych Kanion -<br />
ceglasto-czerwony oraz miedziany. Zmodyfikowana<br />
oferta rynien KANION to teraz sześć kolorów, a oprócz<br />
nowości są to: ciemny brąz, biały, czarny, grafitowy.<br />
System rynnowy KANION posiada certyfikat zgodności<br />
z Polską Normą PN-EN 607:1999 i Polską Normą.<br />
PN-EN 12200-1:2002, Nr ITB – 0678/W wydany przez<br />
Instytut Techniki Budowlanej oraz Atest Higieniczny<br />
HK/B/2830/01/98 Państwowego Zakładu Higieny.<br />
Uchwyty rynnowe spełniają wymagania normy.<br />
PN-EN 1462:2001. Trwałość elementów objęta jest.<br />
10-letnią pisemną gwarancją.<br />
www.wavin.pl<br />
Nowa dachówka typu „S” firmy Röben<br />
Koniec wieńczy dzieło. Stąd często właśnie wyjątkowe pokrycia<br />
dachowe określają niepowtarzalny styl budynków. Dachy<br />
ceramiczne, dzięki swej wielowiekowej tradycji nadają domom<br />
specyficzny, bogaty w pozytywne konotacje, klimat. Szczególnego<br />
znaczenia nabiera dach w momencie, kiedy wyraźnie nawiązuje<br />
do pokryć znanych z historii architektury cywilizacji europejskiej.<br />
Jednym z bogatych w historyczne odniesienia produktów jest<br />
dachówka typu „S”, nazywana inaczej holenderką.<br />
W 2005 r. firma Röben uruchomiła nową dachówczarnię<br />
wyposażoną w nowoczesną linię technologiczną. Dzięki tej<br />
inwestycji oraz doskonałemu surowcowi ze złoża w okolicach<br />
Środy Śląskiej w tym roku do produkcji została wprowadzona<br />
między innymi właśnie Eska.<br />
Do niedawna dachówka typu „S” była sztandarowym produktem<br />
oferowanym konserwatorom zabytków przy renowacji<br />
historycznych obiektów. Widoczne specyficzne pofalowanie<br />
powierzchni dachu, spowodowane „esowatym” kształtem<br />
dachówki, nadal zwraca uwagę, szczególnie na zachowanych<br />
dachach wielu zabytkowych domów i kościołów. Dziś Eska jest<br />
pokryciem coraz chętniej sugerowanym we współczesnych<br />
projektach domów jedno- i wielorodzinnych.<br />
Całkowita długość i szerokość dachówki typu „S” firmy<br />
Röben wynosi ok. 444 mm x 285 mm. Na pokrycie 1 mkw.<br />
dachu potrzeba 12,5 sztuki. Ciężar 1 mkw. dachu to 47 kg..<br />
Do dyspozycji klientów przygotowano dwa rodzaje wykończenia<br />
powierzchni: angobowaną lub naturalną oraz pięć kolorów:<br />
czerwony naturalny, miedziany, kasztanowy, czarny i czarno-.<br />
-brązowy. Gwarancja na Eskę wynosi 30 lat.<br />
Każdy rodzaj dachówki (typu „S”, średzka falista Plus,<br />
średzka falista) pochodzącej z zakładów Röben Ceramika<br />
Budowlana w Środzie Śląskiej oferowany jest z kompletnym<br />
kompatybilnym systemem akcesoriów. Pozwalają one na<br />
sprawną realizację i prawidłowe wykonanie wysokiej jakości<br />
detali architektonicznych.<br />
Röben.<br />
Ceramika Budowlana Sp. z o.o.<br />
ul. Rakoszycka 2<br />
55-300 Środa Śląska<br />
tel. 071/ 39 78 100<br />
e-mail: biuro@roben.pl<br />
www.roben.pl<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
7
PORADY<br />
Kryteria<br />
oceny dachówek<br />
Dachówki cementowe to obecnie<br />
jeden z najbardziej popularnych<br />
materiałów pokryciowych, stosowanych<br />
na dachach spadzistych. Trwałość<br />
tego materiału pokryciowego<br />
jest niepodważalna, natomiast<br />
jakość oraz estetyka wykonania<br />
jest sprawą indywidualną, zależną<br />
od producenta.<br />
Braas jest producentem najwyższej<br />
jakości dachówek cementowych,<br />
spełniającym wszystkie wymagania<br />
zawarte zarówno w polskich, jak<br />
i europejskich normach. Markę Braas<br />
wyróżnia ponad 50 lat tradycji i doświadczenia.<br />
Precyzyjnie opracowana<br />
oferta zapewnia bezpieczeństwo,<br />
estetykę oraz funkcjonalność dachu.<br />
Oprócz walorów takich jak kształt<br />
czy kolor dachówki, kryterium oceny<br />
materiału pokryciowego i wyboru producenta<br />
powinny być parametry określające<br />
ich własności jakościowe, takie<br />
jak: wytrzymałość, odporność na działanie<br />
wody, a także związana z tym<br />
mrozoodporność. Wszystkie dachówki<br />
cementowe, które są dopuszczone do<br />
obrotu w naszym kraju, muszą spełniać<br />
określone wymagania, zawarte<br />
8<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
PORADY<br />
w normie PN-EN 490. Jedynie producenci<br />
wykorzystujący nowoczesne, ale<br />
i sprawdzone technologie, mogą uzyskać<br />
dużo lepsze parametry techniczne<br />
od tych, które narzucone są przez PN.<br />
Dla określenia trwałości dachówek i<br />
związanej z tym mrozoodporności bada<br />
się ich nasiąkliwość i przesiąkliwość.<br />
Wymogi PN precyzują dopuszczalną<br />
wielkość tych parametrów. Badanie<br />
nasiąkliwości polega na badaniu przyrostu<br />
masy dachówki po zanurzeniu<br />
jej w wodzie, aż do momentu, kiedy<br />
przyrost masy będzie stały. Ciężar badanej<br />
dachówki może się zwiększyć<br />
do 10 proc. – dachówki Braas osiągają<br />
maksymalnie 2,5 proc. Przesiąkliwość<br />
natomiast to sprawdzenie przenikania<br />
wody od powierzchni zewnętrznej do<br />
wewnętrznej. Według tej normy po<br />
20 godzinach mogą pojawić się na<br />
spodniej stronie dachówki wilgotne<br />
plamy, ale nie mogą pojawić się krople<br />
wody – na dachówkach Braas nie<br />
występują nawet wilgotne plamy, przy<br />
wielokrotnie dłuższym działaniu słupa<br />
wody. Po przełamaniu dachówki<br />
poddanej badaniu przesiąkliwości widać,<br />
że woda praktycznie nie przenika<br />
przez powłokę zewnętrzną. Zarówno<br />
przesiąkliwość, jak i nasiąkliwość dachówek<br />
ma zasadniczy wpływ na ich<br />
mrozoodporność — Braas tę właściwość<br />
obejmuje 30-letnią gwarancją.<br />
Kolejną ważną cechą dachówek,<br />
podlegającą badaniu, jest ich wytrzymałość.<br />
Mierzona jest po 28 dniach<br />
(okres wiązania betonu) od daty produkcji<br />
dachówki. Wytrzymałość dachówki<br />
określona jest przez siłę łamiącą<br />
i według PN-EN 490 dla dachówek<br />
o szerokości większej od 300 mm<br />
i wysokości profilu większej od 20 mm<br />
powinna wynosić minimum 200 daN,<br />
a więc ok. 200 kg. Średnia siła łamiąca<br />
dla dachówek Braas to ok. 300 kg,<br />
a więc o 50 proc. więcej niż wskazania<br />
normy, a dla niektórych modeli wynosi<br />
ok. 400 kg.<br />
Proces produkcyjny dachówek Braas,<br />
bez działania wysokich temperatur,<br />
nie wpływa na zmianę wymiarów<br />
uformowanej dachówki i nie powoduje<br />
wprowadzania wysokich naprężeń<br />
technicznych. Nie występują odchyłki<br />
od kształtu czy płaskości dachówek, co<br />
sprawia, że zachowują one dokładne<br />
wymiary. Dokładność wymiarowa to<br />
cecha niezwykle istotna przy układaniu<br />
pokrycia dachowego. Dlatego szerokie<br />
grono dekarzy tak bardzo chwali<br />
sobie dachówki Braas. Dokładnie pasujące<br />
do siebie elementy zapewniają<br />
szybkie i łatwe ułożenie dachu. Świetne<br />
parametry techniczne tych dachówek<br />
pozwalają na ich zastosowanie w<br />
szerokim kącie nachylenia połaci – od<br />
10 do 90 stopni.<br />
Odpowiedzią na oczekiwania Klientów<br />
szukających pokrycia dachu<br />
najwyższej trwałości oraz o niepowtarzalnej<br />
estetyce jest innowacyjna<br />
technologia produkcji dachówek Braas<br />
o nazwie Cisar. Dachówka Romańska<br />
wykonana w tej technologii jest obecnie<br />
najnowocześniejszym rozwiązaniem<br />
wśród pokryć dachowych w kraju.<br />
Technologia Cisar polega na produkcji<br />
dachówek z trzech specjalnych warstw.<br />
Zastosowanie dodatkowej, drobnoziarnistej<br />
warstwy nadaje dachówkom<br />
wyjątkowo gładką, estetyczną powierzchnię<br />
oraz znacznie zwiększa ich<br />
odporność na zabrudzenia i porastanie<br />
mchem. Drobnoziarnista warstwa nie<br />
wchłania ponadto wody, dzięki czemu<br />
dachówki posiadają zwiększoną<br />
mrozoodporność. Dzięki zastosowaniu<br />
technologii Cisar dachówka zyskuje<br />
ponadto intensywny i trwały kolor.<br />
Jest odporna na niekorzystne działanie<br />
czynników atmosferycznych i promieni<br />
UV. Mimo iż do sprzedaży dachówka<br />
Romańska trafiła zaledwie przed<br />
kilkoma miesiącami, to już została wyróżniona<br />
medalem odbywających się<br />
w Szczecinie międzynarodowych targów<br />
budowlanych Bud-Gryf – największej<br />
tego typu imprezie organizowanej<br />
na Pomorzu. Dachówka Romańska<br />
zdobyła także Złoty Medal Międzynarodowych<br />
Targów Budownictwa w Poznaniu<br />
„ Budma <strong>2006</strong>”. Szczególnym<br />
wyróżnieniem dla dachówki Braas jest<br />
przyznane godło „Laur Klienta <strong>2006</strong>”<br />
w kategorii pokrycia dachowe. Ciesząc<br />
się uznaniem ze strony Klientów, zdobyła<br />
pierwsze miejsce i Złoty Medal.<br />
Pamiętajmy, że budowa czy remont<br />
dachu to inwestycja na wiele lat. Wybór<br />
rodzaju pokrycia oraz producenta<br />
powinien być oparty o wysokie kryteria<br />
oceny i właśnie one stanowią<br />
o walorach systemu dachowego Braas.<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
9
PORADY<br />
System obrotowych<br />
rynhaków RHEINZINK®<br />
Podwieszane rynny dachowe są mocowane zazwyczaj hakami rynnowymi do belki lub deski<br />
okapowej. Tradycyjny montaż i wypoziomowanie bywają czasami trudne lub co najmniej<br />
niewygodne, pochłaniają dużo czasu i wymagają specjalnych narzędzi. System obrotowych<br />
haków rynnowych RHEINZINK®, składający się z ceownika mocowanego do okapu lub też<br />
do ściany i mocowanych w nim półobrotem uchwytów, zapewnia istotne ułatwienie tych<br />
prac. Poprzez lekkie zatrzaśnięcie w haku rynnowym można następnie zamocować rynny<br />
półokrągłe typu 280 (125 mm) lub 333 (150 mm).<br />
Fot. 1. Kontrola podkonstrukcji nośnej pod<br />
względem jej ułożenia w płaszczyźnie i w pionie<br />
Fot. 2. Montaż szyny rynnowwej RHEINZINK®<br />
poniżej linii okapu<br />
Fot. 3. Montaż rynhaków obrotowych do szyny<br />
montażowej w obrębie krokwi<br />
Rozwiązanie<br />
System obrotowych rynhaków.<br />
RHEINZINK® to produkt upraszczający<br />
montaż, a co za tym idzie – przyczyniający<br />
się do redukcji kosztów i nakładu<br />
czasu pracy. Składa się z aluminiowego<br />
ceownika będącego szyną montażową<br />
oraz obracanych uchwytów rynnowych.<br />
Szyna montażowa przytwierdzana jest<br />
śrubami do różnych materiałów pokryć:<br />
elewacji, krokwi, desek czołowych itd.<br />
Należy zachować zazwyczaj stosowane<br />
odległości przy łączeniu śrubami do krawędzi<br />
bocznych belek drewnianych, muru<br />
itd. Rynhaki można zamontować poprzez<br />
obrót w każdym dowolnym miejscu szyny.<br />
Następnie rynna jest dociskana do tylnego<br />
noska rynhaka, a wulstwa rynny zatrzaskiwana<br />
na przednim nosku. Dotychczas<br />
niezbędne poziomowanie uchwytów<br />
przy pomocy sznurka oraz ich przyginanie<br />
nie jest już konieczne. Wpuszczanie rynhaków<br />
w powierzchnię deskowania jest<br />
również zbyteczne.<br />
Kolejność montażu<br />
1. Kontrola podkonstrukcji (deska czołowa<br />
gzymsowa, krokwie, okap, mur itd.)<br />
pod względem jej ułożenia w płaszczyźnie i<br />
pionie. W przypadku przekroczenia tolerancji.<br />
> 2,0 cm przy rynnie dachowej nierówności<br />
będą wyraźnie widoczne.<br />
2. Montaż szyny rynnowej RHEINZINK® ok.<br />
2 cm poniżej linii okapu (należy uwzględnić<br />
regionalne wymogi dotyczące spadku śniegu<br />
i stopnia nachylenia dachu). Szynę należy<br />
tak zamontować, aby jej dłuższe ramię znajdowało<br />
się na dole. Mocowanie następuje do<br />
konstrukcji nośnej przy zastosowaniu odpowiednich<br />
śrub lub innych materiałów mocujących.<br />
Należy uwzględnić spadek rynien<br />
dachowych. Kolejna szyna montowana jest<br />
przy pomocy łącznika umiejscowionego.<br />
z lewej strony już przymocowanej szyny.<br />
Uwaga! Aby umożliwić wzdłużne rozszerzanie<br />
się szyny rynnowej, powinna zostać<br />
zachowana odległość w połączeniu<br />
ok. 3 – 5 mm. Obróbka ostatniej szyny<br />
wykonywana jest przy użyciu piły do metalu<br />
lub innych odpowiednich narzędzi<br />
przycinających.<br />
3. Montowanie obrotowych rynhaków:<br />
wkręcać zgodnie z kierunkiem wskazówek<br />
zegara! Uchwyty rynnowe powinny być<br />
wpinane w szynę w miejscach mocowania<br />
jej wkrętami (5 cm).<br />
4. Wpasowanie rynny dachowej.<br />
RHEINZINK® w uchwyty rynnowe.<br />
Wskazówka dotycząca spadku<br />
rynny dachowej: rzemieślnicze<br />
reguły fachowe określają<br />
spadek rynny dachowej na 1 – 3<br />
mm/m rynny dachowej. W szczególnych<br />
przypadkach dopuszczalny<br />
jest również montaż poziomy zgodny<br />
z odrębnymi zaleceniami firmy<br />
RHEINZINK.<br />
10<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
PORADY<br />
Ekonomiczna jakość<br />
Obok zalet technicznych zmiana procedur<br />
roboczych przy wykonywaniu odwodnień<br />
dachowych prowadzi do odczuwalnego.<br />
polepszenia wszystkich prac. Efektywność<br />
pracy dekarzy – poprzez zastosowanie<br />
tego opatentowanego systemu – wyraźnie<br />
wzrasta. System obrotowych haków przekonuje<br />
zarówno pod względem jakościowym,<br />
jak i ekonomicznym. Posiadając certyfikat<br />
wg PN EN ISO 9001:2000 wszystkie produkty<br />
RHEINZINK® spełniają najwyższe kryteria<br />
jakościowe.<br />
Rys. 1. Okap przy desce czołowej<br />
z dachówkami<br />
Rys. 2. Okap przy pokryciu z<br />
RHEINZINK® na rąbek stojący<br />
Rys. 3. Okap z kotwą szynową<br />
przy kątowym zakończeniu krokwi.<br />
Mocowanie przy zastosowaniu.<br />
3 sztuk samowkrętów 5,0 x 45 mm<br />
Fot. 4. Dociśnięcie rynny dachowej<br />
RHEINZINK® zapewnia umieszczenie.<br />
jej w pewny i trwały sposób<br />
Rys. 4. Okap przy pokryciu z<br />
RHEINZINK® na rąbek stojący<br />
Rys. 5. Okap z łatą okapową i<br />
kontrłatą a z dachówkami<br />
Rys. 6. Okap przy elementach<br />
prefabrykowanych<br />
Mocowanie szyny w czołowej łacie lub desce czołowej<br />
i zakończeniu krokwi<br />
Odległość krokwi Grubość laty czołowej Grubość deski czołowej<br />
przy mocowaniu na<br />
zakończeniu krokwi<br />
≤ 80 cm > 45 mm > 20 mm od ≤ 30 mm<br />
> 80 – 120 cm > 60 mm<br />
Rys. 7. Odległość między szynami umożliwia<br />
wydłużanie się<br />
Więcej instrukcji montażowych jest do<br />
pobrania na www.rheinzink.pl lub pod<br />
tel. (022) 611 71 30<br />
Fot. 5. Montaż haków w skrócie<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
11
WARSZTAT<br />
Kątomierz ciesielski<br />
Ciesielstwo to stare rzemiosło, które jest mocno zakorzenione w europejskiej tradycji. Gruntowna wiedza o drewnie<br />
jako materiale budowlanym zaowocowała mnogością styli projektowania i technik wykonania. Skomplikowane konstrukcje<br />
drewniane oraz połączenia wymagają dużego doświadczenia oraz dobrej wyobraźni przestrzennej.<br />
Jednym z przyrządów, które w znacznym<br />
stopniu ułatwiają i przyspieszają pracę cieśli,<br />
jest specjalny kątomierz – kątomierz<br />
ciesielski (fot. 1). To bardzo funkcjonalny<br />
i użyteczny przyrząd. Umożliwia szybkie<br />
wyznaczenie kąta nachylenia połaci dachowych,<br />
linii pionu oraz linii poziomu na<br />
elementach konstrukcji więźby. Jest swego<br />
rodzaju połączeniem kątownika z kątomierzem.<br />
Kątomierz posiada ramiona ze skalą<br />
liniową (pomiar długości) i specjalne ramię<br />
z otworami (wyznaczanie obholzu). Kolejne<br />
dwa ramiona połączone skalą kątową, często<br />
podwójną, służą określeniu linii pionu.<br />
i poziomu dla ustalonego kąta. Na kątomierzu<br />
można ustawić dowolny kąt w zakresie od<br />
0 do 90 stopni. Specjalna śruba umożliwia<br />
blokadę ustawienia kąta. Ramię najbliższe<br />
odczytowi 0 stopni określa linię pionu. Ramię<br />
najbliższe odczytowi 90 stopni określa linię<br />
poziomu. Opisywany kątomierz związany jest.<br />
z niemiecką kulturą ciesielską, dlatego wyjaśnienia<br />
wymagają niektóre terminy.<br />
Obholz – nie posiada swojego odpowiednika<br />
w języku polskim. Związany jest z zaciosem<br />
elementu i określa ilość pozostałego materiału<br />
po wykonaniu zaciosu. Obholz może<br />
być mierzony w kierunku pionowym LO lub<br />
prostopadle do krawędzi elementu RO.<br />
Przydatność kątomierza ciesielskiego ujawnia<br />
się przy skomplikowanych elementach<br />
wieźby dachowej: krokwie koszowe, krawężnice<br />
czy kulawki.<br />
Zasadniczo są trzy sposoby wyznaczenia<br />
krokwi koszowej i narożnej:<br />
• poprzez odsunięcie poziome,<br />
• poprzez odsunięcie pochylone,<br />
• poprzez kąt płatwi.<br />
Najszybsza i najdokładniejsza metoda to wyznaczenia<br />
krokwi narożnej poprzez kąt płatwi, .<br />
mierzony przez punkt przecięcia linii naroża<br />
(kosza). W tym przypadku szerokość elementu<br />
nie wpływa na poprawność wyznaczenia<br />
krokwi narożnej, metoda ta wymaga jednak<br />
zastosowania kątomierza.<br />
Wyznaczenia krawężnicy poprzez kąt<br />
płatwi<br />
Górna strona krawężnicy (fot. 2)<br />
• Na górnej stronie krawężnicy znaczymy<br />
linię początkową elementu (od strony okapu)<br />
oraz linię końcową elementu (od strony kalenicy),<br />
mierząc wzdłuż linii narożnej.<br />
• Znaczymy linię naroża (linia naroża może<br />
być asymetryczna przy różnych nachyleniach<br />
połaci).<br />
• Znaczymy linię przecięcia płatwi z linią<br />
naroża. Przez wyznaczony punkt za pomocą<br />
kątomierza prowadzimy linie – kąt płatwi.<br />
• Przez punkt przecięcia linii naroża z linią<br />
końca elementu prowadzimy kąt cięcia krawężnicy<br />
w kalenicy.<br />
Bok krawężnicy (fot. 3)<br />
• Ustawiamy kąt nachylenia krawężnicy na<br />
kątomierzu.<br />
• Za pomocą kątomierza znaczymy linie pionu<br />
w punktach przecięcia linii – kąt płatwi z<br />
krawędziami krawężnicy.<br />
• Na linii pionu znaczymy prostopadle do<br />
krawędzi belki wysokość fazy krawężnicy.<br />
• Od punktu przecięcia linii fazy krawężnicy<br />
z linią pionu znaczymy obholz pionowy.<br />
• Przy pomocy kątomierza ciesielskiego<br />
znaczymy linię poziomu przechodzącą przez<br />
punkt obholzu pionowego na linii pionu.<br />
Dolna strona krawężnicy (fot. 4)<br />
• Łączymy ze sobą linie wejścia i wyjścia<br />
płatwi.<br />
• Przenosimy linię poziomu zaciosu na dolną<br />
stroną krawężnicy.<br />
• Znaczymy linię poziomu zaciosu na drugim<br />
boku krawężnicy.<br />
Kątomierz służy jedynie do przeniesienia<br />
informacji na element więźby. Podstawową<br />
kwestią jest określenie, jak dany element winien<br />
wyglądać. Przygotowanie dokumentacji<br />
warsztatowej można wykonać na podstawie<br />
obliczeń geometrii dachu lub posiłkować się<br />
specjalistycznym oprogramowaniem, które automatycznie<br />
dokona wymiarowania elementów.<br />
Piotr Leń<br />
Fot. 1<br />
Fot. 2<br />
Fot. 3<br />
Fot. 4<br />
Przykładowa dokumentacja warsztatowa<br />
sporządzona w oprogramowaniu firmy Dietrich’s<br />
– krokiew narożna.<br />
12<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
PORADY<br />
Złącza konstrukcyjne<br />
do drewna<br />
Złącza (łączniki) konstrukcyjne do drewna (ciesielskie) to perforowane profile<br />
z wysokogatunkowej ocynkowanej blachy stalowej (SD250GD) o grubości od 1 do 4 mm.<br />
Ich kształty są dostosowane do typowych połączeń drewna w konstrukcjach drewnianych.<br />
„Filozofia produktu” jest prosta: belki przycina się pod odpowiednim kątem i bez wycinania<br />
w drewnie zamków ciesielskich łączy się je na styk pod różnymi kątami za pośrednictwem<br />
odpowiednio wyprofilowanej blachy. Montaż jest łatwy, zmniejsza się zużycie drewna,<br />
a konstrukcja zyskuje na pewności i sztywności.<br />
Złącze mocuje się do belki głównej,<br />
wbijając w perforację (otwory) specjalne<br />
karbowane gwoździe („anchory”) o średnicy<br />
od 3,1 do 4 mm i długość od 35 do<br />
100 mm, które „wgniatają” się w drewno<br />
(nie rozszczepiając go jak gwoździe gładkie)<br />
karbami i gdy drewno schnie i kurczy<br />
się, tkwią w nim nieruchomo. Anchory<br />
są stożkowo pogrubione pod łebkiem,<br />
pracują na ścinanie w otworze łącznika<br />
całym swoim przekrojem i dzięki temu<br />
przenoszą określone siły (dużo większe<br />
obciążenia, niż zwykłe gwoździe o jednakowym<br />
przekroju na całej długości).<br />
Na rynku jest wielu producentów dziurkowanych<br />
blaszek. Natomiast producent<br />
markowych złączy wykonuje testy i publikuje<br />
gotowe tabele z gwarantowanymi<br />
obliczeniami statycznymi, za pomocą<br />
których konstruktor łatwo obliczy każdy<br />
punkt konstrukcji. A więc – aby złącza<br />
móc nazwać konstrukcyjnymi – muszą<br />
być spełnione trzy warunki: odpowiedniej<br />
klasy drewno plus przetestowane złącze<br />
plus karbowany gwóźdź. Te trzy elementy<br />
razem tworzą węzeł konstrukcyjny.<br />
Stosowanie „garażowych” wyrobów albo<br />
przybijanie złączy zwykłymi gwoździami<br />
to strata czasu i pieniędzy oraz ryzyko<br />
zawalenia się konstrukcji.<br />
Złącza służą do łączenia belek bezpośrednio<br />
na placu budowy, czyli belka po<br />
belce. Tym różnią się od płytek kolczastych<br />
(tzw. „jeży”), które wprasowuje się<br />
w cienkie kantówki jednakowej grubości<br />
i które służą do prefabrykacji kratownic<br />
w fabrykach.<br />
Istnieje wiele rodzajów łączników do<br />
połączeń drewno/drewno, drewno/beton<br />
i drewno/stal. Ich kształt i wielkość oraz<br />
długość dobranych gwoździ zależy od<br />
przekrojów drewna i rodzaju połączenia<br />
(np. krokiew/jętka, krokiew/płatew, belka/murłata,<br />
belka/słup itd.).<br />
Najpowszechniej używane są:<br />
• Złącza kątowe, czyli kątowniki (zwane<br />
przez majstrów starej daty „winklami”)<br />
do prostopadłych, czyli krzyżowych połączeń,<br />
np. belka/legar, słup/belka. Mogą<br />
mieć ramiona równej albo różnej długości.<br />
Mogą być w wersji wzmocnionej i<br />
Konstrukcja schroniska „Chata Socjologa” na Otrycie (Bieszczady) odbudowana po<br />
pożarze. Dzieki zastosowaniu złączy ciesielskich grupie amatorów udało się to zrobić<br />
w dwa tygodnie i w skrajnie trudnych warunkach.<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
13
PORADY<br />
wtedy mają tzw. żebro, czyli wytłoczenie.<br />
Te stosować należy na konstrukcji o dużym<br />
spadku, np. na łukowatych żebrach.<br />
Najpopularniejsze złącze kątowe to tzw.<br />
„dziewięćdziesiątka”, czyli kątownik o ramionach<br />
dł. 90 mm.<br />
• Płytki perforowane do połączeń<br />
w jednej płaszczyźnie, np. miecz/słup,<br />
jętka/krokiew. Są na pewno lepszym rozwiązaniem,<br />
niż ciągle stosowane kawałki<br />
desek. Ponadto, mając grubość 1,5 lub.<br />
2 mm, nie przeszkadzają w zakładaniu<br />
instalacji. Standardowo mają rozmiary od<br />
40 x 120 mm do 200 x 300 mm, ale dla<br />
dużych konstrukcji można je zamówić w<br />
wymiarach do 3,9 mkw. Można też wycinać<br />
samemu dowolne kształty z dużych<br />
blach perforowanych, ale należy to robić<br />
zgodnie z zasadami opisanymi dokładnie<br />
w katalogu inżynierskim.<br />
Prefabrykowane kratownice (płytkami<br />
kolcowymi) stężone taśmami.<br />
Prefabrykowane kratownice (płytkami kolcowymi) stężone taśmami.<br />
• Taśma perforowana służy do stężania<br />
konstrukcji i zastępuje dawną drewnianą<br />
wiatrownicę. Mając tę samą zaletę<br />
małej grubości, co płytki, nie wymaga<br />
nabijania dodatkowych kontrłat. Można<br />
od razu na krokwie kłaść poszycie, np. z<br />
płyty OSB. Taśmy stalowe można dostać<br />
w rolkach po 25 i 50 m.b. Jeśli to mało,<br />
można odcinki taśmy łączyć i przy okazji<br />
naciągać złączkami do taśmy (rzymska<br />
śruba). Napięcie 50 m taśmy o przekroju.<br />
60 x 2 mm bez użycia dźwigni jest niemożliwe,<br />
toteż producent pomyślał o małym<br />
urządzeniu zwanym naciągarką do taśmy.<br />
Do wielkich dźwigarów z drewna klejonego,<br />
których łuki o rozpiętości nawet.<br />
100 m tworzą piękne konstrukcje drewniane,<br />
stosuje się też obok taśm naciągi z<br />
prętów o nagwintowanych końcach.<br />
• Wsporniki belek, czyli tzw. „buty”<br />
albo wieszaki lub siodełka. Przybija się<br />
je do dźwigarów, murłat albo oczepów i<br />
w nich jak w strzemionach zawiesza się<br />
prostopadle belki drugorzędne. Buty typu<br />
„I” mają wąsy zagięte do wewnątrz. Przybija<br />
się je tam, gdzie na zwykłe buty nie<br />
ma miejsca, np. belka do słupa o tej samej<br />
grubości. Istotna jest szerokość wewnętrzna<br />
dopasowana do standardowych<br />
grubości drewna budowlanego. Przydatne<br />
są „buty” o szer. wewn. 38 mm do „tubajforów”,<br />
czyli elementów szkieletu<br />
drewnianego. Są też buty typu „S” – z<br />
żebrami, szczególnie przydatne do przyjmowania<br />
dwuosiowych obciążeń w bardzo<br />
pochyłych konstrukcjach dachowych.<br />
Inny rodzaj to wieszaki o przekroju litery<br />
„T” – stalowe z otworami lub aluminiowe<br />
– bez otworów. Służą do połączeń krytych<br />
(niewidocznych). Belkę nacina się pionowo,<br />
nasadza na wspornik i kotwię kołkami<br />
stalowymi ø8 i ø12.<br />
• We wspornikach ALU wszystkie otwory<br />
„drewno-aluminium-drewno” wierci się<br />
naraz. Nie trudno zgadnąć, że to daje.<br />
100 proc. dokładności otworów, w które<br />
wbija się kołki stalowe.<br />
• Wsporniki Gerbera (nazwisko niemieckiego<br />
konstruktora) łączą belki<br />
wzdłuż. Dzięki nim z krótkich odcinków<br />
można uzyskać belkę „wędrującą” przez<br />
kilkadziesiąt metrów bieżących konstrukcji.<br />
Połączenie wypada w powietrzu<br />
w zerowym punkcie (moment), czyli w<br />
1/5 rozpiętości odcinka, np. płatwi pomiędzy<br />
legarami. Są prawe oraz lewe.<br />
i zawsze występują parami. „Gerbery”.<br />
są chyba przykładem najefektywniejszego<br />
zastąpienia dawnego zamka ciesielskiego<br />
złączem, które łączy obie belki na styk.<br />
Na takim połączeniu oszczędza się nawet<br />
metr bieżący belki.<br />
• Kotwie (a nie „kotwy”, bo odmieniają<br />
się jak żagwie) drewno/beton i drewno/stal<br />
(do łączenia tregry stalowej z<br />
belką drewnianą), kotwie krokwiowo-płatwiowe,<br />
które dają nie tylko łączenie, ale<br />
też zabezpieczenie krokwi położonych na<br />
wiązarach od naporu wiatru. Pozwalają<br />
na zmienne odstępy pomiędzy krokwiami<br />
w dachach jętkowych. Konstrukcja dachu<br />
nie jest wtedy zależna od belkowania<br />
stropu. Są dobre również do zamocowania<br />
jętek.<br />
• Knagi są szczególnie przydatne do<br />
mocowania płatwi (one też się odmieniają<br />
jak „żagwie”) do pochyłych dźwigarów.<br />
Wyglądają jak winkiel z dospawanymi bokami.<br />
Przenoszą ogromne siły. Dobre są<br />
też jako konsole podpierające belki. W<br />
dobie mody na „techno design” robią karierę<br />
jako konsole półek w nowoczesnym<br />
wnętrzu.<br />
• Wsporniki słupów (kotwie słupów,<br />
stopki, stopy fundamentowe) do osadzania<br />
słupów w betonie lub na drewnie.<br />
Można je generalnie podzielić na wsporniki<br />
do zabetonowania i te do przykręca-<br />
14<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
PORADY<br />
Kratownice łączone płytkami perforowanymi (gwoździowymi) i łaty łączone poza krokwiami<br />
(przepisy BHP) łącznikami do łat.<br />
nia kołkami rozporowymi do już wcześniej<br />
wylanego betonu. Mają kształt litery „U” i<br />
wtedy obejmują słup (są widoczne), albo<br />
odwróconej litery „T” i wtedy wchodzą w<br />
nacięcie w słupie, chowając się w nim.<br />
Często mocuje się je do drewna dyblami<br />
stalowymi ocynkowanymi elektrolitycznie.<br />
Przydatną rzeczą jest tu szablon do<br />
wiercenia otworów – pomaga wcelować<br />
wiertłem. Wiele rodzajów wsporników<br />
słupa ma regulację wysokości, co bardzo<br />
pomaga wypoziomować cały, jak to się<br />
kiedyś mówiło – „ustrój budowlany”.<br />
• Złącza uniwersalne – do mocowania<br />
płatwi (znów ta deklinacja) na belkach,<br />
krokwi na płatwiach oraz do połączeń ryglowych.<br />
Mają trzy płaszczyzny mocowania,<br />
co czyni montaż połączeń nośnych<br />
wygodnym i skutecznym. Są w wersji<br />
„prawe” i „lewe”, ale nie są bliźniakami,<br />
jak złącza Gerbera. Można je stosować<br />
parami (wtedy koniecznie diagonalnie),<br />
ale też pojedynczo. W zależności od rozmiaru<br />
i wielkości przenoszonych sił mają<br />
nazwy Micro, Mini, Midi i Maxi.<br />
• Cała gama ok. 6000 rodzajów/rozmiarów<br />
złączy stosowanych w Ameryce, a<br />
u nas ciągle jeszcze mało znanych. Dzieje<br />
się tak głównie dlatego, że są głównie<br />
przystosowane do budownictwa szkieletowego,<br />
które w USA stanowi 80 proc.<br />
Jednak wiele z nich można stosować<br />
w każdym budownictwie drewnianym.<br />
Przykłady to: wspornik stopni schodów,<br />
klipsy do usztywniania poszycia z OSB<br />
albo sklejki, klipsy do desek tarasowych,<br />
wsporniki desek (np. do balustrad) i wiele<br />
innych.<br />
Co ogólnie daje stosowanie<br />
złączy ciesielskich?<br />
Stosując złącza ciesielskie, budowniczy<br />
oszczędza:<br />
• Na drewnie: łączenie na styk pozwala<br />
do tych samych obciążeń zastosować<br />
belki krótsze o zaciosy i o mniejszych<br />
przekrojach (można oszczędzić 30 proc.<br />
drewna).<br />
• Na transporcie: wynika z powyższego.<br />
• Na czasie: dzięki prostocie montażu<br />
znacznie skraca się czas wykonania<br />
konstrukcji. A czas kosztuje coraz więcej.<br />
Belki przycięte według projektu można<br />
okuć złączami na ziemi i tak przygotowane<br />
szybko składać na górze.<br />
• Na robociźnie: nie potrzeba wykwalifikowanych<br />
cieśli. Wystarczy jeden, który<br />
umie czytać projekt.<br />
• Na sprzęcie: ponieważ ideą złączy<br />
jest łączenie elementów na konstrukcji<br />
– nie potrzeba ciężkiego sprzętu, zwłaszcza<br />
przy budowie dachu na domu jednorodzinnym.<br />
• Na nerwach: i projektant, i wykonawca,<br />
i inwestor mogą spać spokojnie<br />
pod konstrukcją opartą na markowych<br />
złączach, ponieważ producent gwarantuje<br />
jakość i skuteczność połączeń odpowiednimi<br />
badaniami i atestami.<br />
• Na dalszych pracach typu zakładanie<br />
ociepleń: większość złączy jest zrobionych<br />
z blachy o grubości 2 mm.<br />
Duża rozmaitość złączy pozwala budować<br />
obiekty od hal sportowych (słynna<br />
już „Łódź Wikingów” z Norwegii), wielkich<br />
i skomplikowanych architektonicznie<br />
budynków użyteczności publicznej<br />
(gmach opery w Sydney) czy nowoczesnych<br />
kościołów przez domy mieszkalne,<br />
na wiatach i pergolach oraz drewnianych<br />
mostach kończąc. Złącza są dobre zarówno<br />
dla budownictwa szkieletowego, jak<br />
dla zwykłych więźb dachowych na budynkach<br />
murowanych.<br />
Juliusz Głowacki<br />
Zdjęcia pochodzą z archiwum firmy<br />
Simpson Strong-Tie<br />
Wspornik belki (tu dźwigara zbudowanego<br />
z belek i stalowych zastrzałów) mocowany<br />
„top flange”.<br />
Wspornik belki dwuteowej („I-beam”).<br />
Te belki są już dostępne w Polsce<br />
(Kronopol i Steico).<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
15
WARSZTAT<br />
Nowy program<br />
tarcz pilarskich BOSCH<br />
BOSCH zoptymalizował program tarcz do pilarek ręcznych i stołowych, aby w jeszcze większym<br />
stopniu dopasować swoją ofertę do potrzeb profesjonalnego użytkownika.<br />
BOSCH przedstawia od wielu już lat ofertę<br />
handlową zoptymalizowanych typów<br />
tarcz pilarskich w bardzo czytelnej formie.<br />
Dobrane są najlepsze właściwości techniczne<br />
tarczy i wskazane jej przeznaczenie do<br />
obróbki ściśle określonej grupy materiałów.<br />
Dzięki temu użytkownik ma ułatwiony wybór<br />
spośród kilku typów tarcz. Oferta BOSCH<br />
zawiera ponadto jednoznaczną dedykację<br />
typu tarczy dla poszczególnych rodzajów<br />
pilarek.<br />
Dobór właściwej tarczy pilarskiej stanowi<br />
od wielu lat coraz to większy problem<br />
w związku z napływem dużej liczby tych<br />
narzędzi z całego świata. Oferta wielu producentów<br />
tarcz pilarskich ciągle powiększa<br />
się o nowe typy. Obserwujemy coraz większą<br />
specjalizację tych narzędzi profesjonalnych.<br />
Taki stan sprawia duży kłopot użytkownikowi<br />
profesjonalnemu, który obecnie nie ma<br />
czasu na zapoznanie się z kilkoma ofertami<br />
firm i na analizę parametrów narzędzi.<br />
Potrzebna jest obszerna wiedza techniczna,<br />
aby dobrze wybrać z katalogu określony typ<br />
tarczy. A koszty za niewłaściwie dobraną<br />
tarczę ponosi użytkownik. W wypadku stosowania<br />
tarczy do produkcji mogą to być<br />
wysokie koszty. Składają się na nie: zbyt<br />
mała wydajność cięcia, pracochłonna konserwacja<br />
lub wymiana piły, częste ostrzenie,<br />
dodatkowe operacje obróbki lub zniszczenie<br />
materiału. Trudno jest przecenić wartość<br />
trafnego wyboru optymalnego typu tarczy.<br />
Oferta tarcz pilarskich BOSCH uwalnia<br />
użytkownika od wymienionych kłopotów<br />
związanych z doborem właściwego typu<br />
narzędzia, gdyż przedstawiona jest czytelna<br />
dedykacja kilku typów tarcz o zoptymalizowanych<br />
właściwościach. W ten sposób<br />
BOSCH przychodzi z dużą pomocą użytkownikom<br />
profesjonalnym w dobieraniu właściwego<br />
typu tarczy pilarskiej<br />
Optymalnie dobrane typy tarcz<br />
pilarskich BOSCH<br />
W ostatnim czasie firma Bosch kolejny<br />
raz udoskonaliła swoje tarcze pilarskie<br />
do pilarek tarczowych, przeznaczone do<br />
prac na budowie i w warsztacie. Wynikiem<br />
tego są cztery typy tarcz, przeznaczone<br />
do zastosowań profesjonalnych<br />
w pilarkach ręcznych i stołowych oraz<br />
dwa typy tarcz do ukośnic. Tarcze pilarskie<br />
z zębami z węglików spiekanych<br />
posiadają nowy profil i są wykonane<br />
z wysokiej jakości materiałów. Specjalne<br />
szczeliny dylatacyjne i otwory w korpusie<br />
zmniejszają poziom drgań, tłumią<br />
hałas i ograniczają wytwarzanie ciepła.<br />
Nowy system oznaczania kolorem i nazwami<br />
ułatwia użytkownikom orientację<br />
w programie tarcz.<br />
Do pilarek ręcznych BOSCH oferuje<br />
cztery typy tarczy pilarskiej optymalnie<br />
dobranej do rodzaju materiału oraz do<br />
każdego rodzaju zastosowań.<br />
Optiline Wood<br />
Tarcza do precyzyjnych cięć we wszystkich<br />
standardowych pracach związanych<br />
z obróbką drewna miękkiego i twardego,<br />
16<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>
WARSZTAT<br />
lignofolu warstwowego i drewna krzyżowo-włóknistego<br />
oraz płyt wiórowych.<br />
i płyt stolarskich. Zęby naprzemianległe<br />
WZ z węglików spiekanych, o ostrym kącie<br />
nachylenia powierzchni roboczych<br />
gwarantują równomierne, szybkie i precyzyjne<br />
cięcia.<br />
Speedline Wood<br />
Tarcza do szybkich cięć wzdłużnych.<br />
i poprzecznych we wszystkich gatunkach<br />
drewna oraz materiałów płytowych. Idealne<br />
narzędzie zarówno do cięcia zgrubnego,<br />
jak i do dokładnych cięć kątowych.<br />
Kontrolowane, w dużym stopniu pozbawione<br />
wibracji cięcie dzięki zastosowaniu<br />
specjalnego kształtu zębów FZ-WZ z wklęsłą<br />
powierzchnią: dwa zęby naprzemianległe<br />
i jeden ząb płaski.<br />
Multi Material<br />
Tarcza do wydajnego i czystego cięcia<br />
różnorodnych materiałów, jak: metale<br />
nieżelazne, tworzywa sztuczne, pleksiglas,<br />
płyty wiórowe laminowane, płyty<br />
ociepleniowe. Mocne uzębienie z węglików<br />
spiekanych o geometrii TR-F z ujemnym<br />
kątem natarcia. Dwa zęby ułożone<br />
naprzemiennie: ząb trapezowy wydajnie<br />
nacina materiał, a ząb płaski gwarantuje<br />
gładkie krawędzie.<br />
Construct Wood<br />
Tarcza do zgrubnego cięcia drewna konstrukcyjnego.<br />
Bez trudu tną drewno montażowe,<br />
deski szalunkowe (z pozostałościami<br />
betonu), gazobeton, płyty wiórowe, a nawet<br />
drewno z gwoździami. Idealne narzędzie do<br />
zastosowań profesjonalnych na budowach.<br />
Specjalny profil zębów FWF — na przemian<br />
fazowane i szeroka część grzbietowa sprawiają,<br />
że tarcza jest niezwykle wytrzymała<br />
na obciążenia dynamiczne.<br />
Optymalne tarcze do każdego<br />
typu pilarki<br />
Drugą cechą szczególną oferty BOSCH<br />
jest optymalne dostosowanie tarcz do<br />
typu pilarki i rodzaju prac na nich prowadzonych.<br />
Oferowane są typy tarcz dostosowane<br />
do pilarek ręcznych, ukośnic i do<br />
pilarek stołowych. Oferta tarcz do pilarek<br />
ręcznych była przedstawiona wyżej.<br />
Do ukośnic są oferowane dwa zasadnicze<br />
typy tarcz z następującym przeznaczeniem.<br />
Ukośnice<br />
Tarcza do bardzo czystych i precyzyjnych<br />
cięć w drewnie i płytach. Zęby naprzemianległe<br />
z ujemnym kątem natarcia<br />
typu WZ: do precyzyjnych cięć w drewnie.<br />
i płytach, listwach, panelach, grubościennych<br />
profilach<br />
z tworzywa<br />
sztucznego oraz.<br />
w MDF. Zęby naprzemianległe<br />
z dodatnim<br />
kątem natarcia<br />
typu WZ: do szybkich<br />
cięć w drewnie,<br />
płytach, listwach.<br />
i panelach.<br />
Special Alu<br />
Specjalna tarcza do<br />
cięcia metali nieżelaznych,<br />
a zwłaszcza<br />
profili aluminiowych<br />
i cienkościennych tworzyw sztucznych.<br />
Mocne uzębienie z węglików spiekanych<br />
o geometrii TR-F z ujemnym kątem natarcia.<br />
Dwa zęby ułożone naprzemiennie:<br />
ząb trapezowy wydajnie nacina materiał,<br />
a ząb płaski gwarantuje gładkie krawędzie.<br />
Do pilarek stołowych BOSCH oferuje<br />
tarcze podobnych typów jak do<br />
pilarek ręcznych. Różnica polega na<br />
większych średnicach tarcz w zakresie.<br />
250 – 500 mm z większą liczbą zębów.<br />
Optymalizacja tarcz pilarskich<br />
według BOSCH<br />
BOSCH zoptymalizował konstrukcję<br />
tarcz pilarskich głównie pod kątem najlepszego<br />
dostosowania do cięcia grupy<br />
materiałów o podobnych właściwościach<br />
oraz do określonego rodzaju cięcia. Wynika<br />
to z wymagań stawianych obecnie<br />
przez użytkowników: osiąganie dużej<br />
wydajności w procesie cięcia z jednoczesnym<br />
zachowaniem wysokiej jakości<br />
powierzchni materiału po przecięciu oraz<br />
dużą trwałością tarczy. Dla spełnienia wymienionych<br />
wymagań, w procesie optymalizacji<br />
właściwości tarczy należy wziąć pod<br />
uwagę następujące czynniki: rodzaj materiału<br />
ciętego, grubość materiału, oczekiwana<br />
wydajność cięcia, rodzaj obróbki,<br />
jakość cięcia, rodzaj maszyny, konieczność<br />
wyciszenia hałasu, rodzaj węglików spiekanych<br />
zębów, geometria ostrza zębów..<br />
Z tego wyliczenia widać, jak duży problem<br />
jest z doborem optymalnej tarczy.<br />
Dobrze jest wiedzieć, jak poszczególne<br />
czynniki wpływają na cechy tarczy i prawidłowe<br />
cięcie materiałów. Wskażemy na<br />
niektóre najważniejsze.<br />
Geometria zębów w sposób decydujący<br />
wpływa na przydatność danego typu tarczy<br />
do cięcia określonego materiału, wpływa<br />
na wydajność i jakość cięcia, moc potrzebną<br />
do napędu, trwałość narzędzia. Wynika<br />
to z ogólnej teorii skrawania materiałów,<br />
która wyznacza zasady praktyczne.<br />
Kształt krawędzi skrawających zębów<br />
wpływa na wydajność, a zwłaszcza jakość<br />
cięcia. Zasada ogólna stosowania<br />
różnych kształtów zębów jest następująca:<br />
zęby proste, trapezowe i szerokie są<br />
przeznaczone do cięcia zgrubnego materiałów<br />
twardych (metale). Natomiast<br />
zęby naprzemianskośne służą do cięcia<br />
dokładnego drewna i materiałów drewnopochodnych.<br />
Przy czym duże znaczenie<br />
praktyczne ma wielkość kąta natarcia.<br />
Zgodnie z zasadami technologii skrawania<br />
materiałów, wielkość kąta natarcia<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong><br />
17
WARSZTAT<br />
zęba ma zasadniczy wpływ na prawidłowe<br />
cięcie. Kąt natarcia jest dobierany<br />
do właściwości materiału obrabianego.<br />
Generalnie, duży kąt natarcia zęba zapewnia<br />
lepsze zagłębianie się ostrza<br />
i lepsze wycinanie materiału miękkiego.<br />
Dlatego zęby z kątem natarcia.<br />
15 – 20 stopni najlepiej służą do cięcia<br />
wzdłużnego drewna z dużą wydajnością<br />
i precyzją. Wymienione zależności<br />
zdecydowały o zastosowaniu takiej<br />
geometrii w uzębieniu WZ i piłach typu<br />
Optiline Wood. Natomiast ząb z małym<br />
kątem natarcia lub ujemnym w zakresie .<br />
-5 – 0 stopni mało zagłębia się w materiał<br />
i krawędzią ostrza powoduje zeskrobywanie<br />
cienkiej warstwy twardego materiału.<br />
Z tego powodu jest zastosowany w<br />
geometrii uzębieni TR-F w tarczach typu<br />
Multi Material.<br />
Trzeba wiedzieć, że producenci tarcz<br />
stosują obecnie różne gatunki węglików<br />
spiekanych na zęby w zależności<br />
od właściwości materiału i warunków<br />
cięcia. Najważniejszymi parametrami<br />
węglików spiekanych jest ich twardość<br />
i ziarnistość. Od tych parametrów zależą<br />
w bardzo dużym stopniu ich właściwości<br />
użytkowe. A rozpiętość twardości<br />
i ziarnistości różnych gatunków węglików<br />
spiekanych jest duża. Dlatego istotny<br />
jest dobór odpowiedniego gatunku węglików<br />
spiekanych do cięcia określonego<br />
materiału i warunków procesu cięcia. Na<br />
przykład, węgliki spiekane o wysokiej<br />
twardości mają strukturę drobnoziarnistą<br />
i są bardzo odporne na ścieranie, można<br />
z nich uzyskać znacznie ostrzejsze krawędzie<br />
tnące zęba. Z tego powodu zęby<br />
z drobnoziarnistych węglików spiekanych<br />
mogą ciąć materiały bardzo twarde lepiej<br />
i dokładniej, dając powierzchnię o wysokiej<br />
gładkości przy jednocześnie wyższej<br />
prędkości skrawania. Taki gatunek<br />
węglików został zastosowany w tarczach<br />
BOSCH typu Multi Material.<br />
Liczba zębów tarczy pilarskiej<br />
W ofercie BOSCH znajduje się kilka tarcz<br />
pilarskich o jednej średnicy nominalnej.<br />
z różną liczbą zębów, np. tarcza Optiline<br />
Wood o średnicy 160 mm jest oferowana<br />
z liczbą zębów 12, 24, 36, 42.<br />
Zasada ogólna doboru liczby zębów<br />
tarczy jest następująca: im cieńszy.<br />
i bardziej twardy jest materiał, tym<br />
większa powinna być liczba zębów piły. .<br />
I odwrotnie, im grubszy i bardziej miękki<br />
jest materiał cięty, tym mniejsza powinna<br />
być liczba zębów piły. Taka zasada<br />
jest ważna z uwagi na liczbę zębów, jaka<br />
powinna być jednocześnie w trakcie cięcia<br />
materiału (w jego przekroju). W zasadzie<br />
dwa i nie więcej jak cztery zęby<br />
powinny znajdować się jednocześnie.<br />
w procesie cięcia drewna miękkiego i grubego.<br />
Dla materiałów twardych trzy do<br />
sześciu zębów powinny być jednocześnie<br />
w procesie cięcia. Kilka zębów zagłębionych<br />
jednocześnie w materiale stabilizuje<br />
ruch obrotowy i nie pozwala na drgania<br />
poprzeczne cienkiej tarczy. W rezultacie<br />
otrzymujemy wyższą jakość powierzchni<br />
przeciętego materiału.<br />
Liczba zębów w tarczy wpływa decydująco<br />
na jakość krawędzi przeciętego<br />
materiału i wydajność cięcia. Tarcza.<br />
o średnicy 160 mm z liczbą zębów 12 jest<br />
przeznaczona do cięcia zgrubnego i szybkiego<br />
z dużym wiórem. Natomiast tarcza<br />
z liczbą zębów 42 służy do cięcia bardzo<br />
dokładne, ale z mniejszą wydajnością.<br />
Piły BOSCH pasują do<br />
wszystkich pilarek<br />
Program tarcz BOSCH jest przeznaczony<br />
nie tylko do pilarek tej firmy, lecz również<br />
do prawie każdej dostępnej obecnie<br />
na rynku pilarki profesjonalnej ręcznej.<br />
i stołowej marki: AEG, Atlas Copco, Black<br />
& Decker, DeWalt, EINHELL, ELU, Fein,<br />
Festool, Hitachi, Holtz-her, Kress, Mafell,<br />
Makita, Metabo, RYOBI, SKIL.<br />
W ofercie BOSCH znajduje się każdy<br />
rozmiar nominalny tarczy w zakresie<br />
średnicy zewnętrznej od 130 mm do.<br />
700 mm. Otwory w piłach mają średnice:<br />
16; 20; 30 mm, proporcjonalnie do<br />
wielkości. Otwór w tarczy musi dokładnie<br />
pasować do średnicy mocowania na wrzecionie<br />
pilarki. Jeśli pilarka jakiejś firmy<br />
ma inną średnicę wrzeciona niż otwór.<br />
w tarczy BOSCH, to można zastosować<br />
odpowiedni pierścień redukcyjny. Dostępne<br />
są pierścienie redukcyjne ze wszystkimi<br />
potrzebnymi średnicami otworu: 12,7;<br />
13,0; 15,0; 16,0; 20,0; 25,0 mm.<br />
Robert Myśliwiec<br />
Brand Manager Osprzęt Bosch<br />
BOSCH radzi<br />
Ustawienie właściwej<br />
głębokości cięcia<br />
Ustawienie właściwego położenia<br />
zębów w stosunku do powierzchni<br />
ciętego materiału jest<br />
bardzo ważne dla prawidłowego<br />
przebiegu procesu cięcia. Istotny<br />
jest kąt, pod jakim powierzchnia<br />
natarcia zęba wchodzi w<br />
powierzchnię ciętego materiału.<br />
Optymalny kąt wynosi ok. 45stopni.<br />
Przy takim ustawieniu tarczy<br />
proces cięcia materiałów grubych<br />
przebiega równomiernie i otrzymuje<br />
się najlepszą jakość górnej<br />
powierzchni przeciętego materiału.<br />
Natomiast materiały cienkie<br />
muszą być cięte przy ustawieniu<br />
wierzchołka zęba nie więcej niż<br />
3 mm ponad powierzchnię materiału.<br />
Chodzi tu o spełnienie<br />
warunku, aby co najmniej dwa<br />
zęby znajdowały się w materiale<br />
podczas cięcia. Odpryski na krawędzi<br />
materiału są tym mniejsze,<br />
im mniej tarcza jest zagłębiona w<br />
materiale.<br />
Ogólne zalecenie prawidłowego<br />
ustawienia głębokości cięcia tarczy<br />
jest też formułowane w następujący<br />
sposób. Tarcza powinna<br />
wystawać na wysokość zęba lub<br />
ok. 10 – 15 mm ponad powierzchnię<br />
ciętego materiału.<br />
18<br />
<strong>Dekarz</strong> & <strong>Cieśla</strong> 1 / <strong>2006</strong>