AKAIDI dhe KELAMI - El-Hikmeh
AKAIDI dhe KELAMI - El-Hikmeh AKAIDI dhe KELAMI - El-Hikmeh
Në Kur'an, lidhur me ata që ndodhen në araf, thuhet:"E mes atyre (të xhennetit e të xhehennemit) është një perde (mur) e mbi araf ka burraqë i njohin të dy palët nga shenjat e tyre. Ata u thonë banuesve të xhennetit: "Paqja qoftëmbi ju!". Ata shpresojnë të hyjnë edhe vetë atje. Dhe, kur e hedhin shikimin mbi ata tëxhehennemit, thonë: "Zoti ynë, mos na bashko ne me mizorët!" 310IV. HauzetNë ditën e kiametit do të ndodhen hauze që do t'u dhurohen profetëve. Besimtarët do tëshuajnë etjen me ujin e tyre të ëmbël e të kulluar. Fjala "keuther" që përmendet në Kur'an nëajetin "Inna eatajnake'l-keuther" 311 , është marrë, përgjithësisht, me kuptimin "hauz". Për këtëarsye, hauzi i profetit në xhennet është quajtur "hauzi keuther".Siç përshkruhet nëpër hadithe, ditën e kiametit, çdo profet do të ketë hauzin e vet ku do tëpijnë ai dhe ummeti, bashkësia e tij. Hauzi i profetit tonë do të jetë më i gjeri, me ujin më tëbardhë se qumështi, me aromën më të këndshme se parfumi, me numrin e gotave më të madh senumri i yjeve. Ai që do të pijë një herë prej tij, kurrë më nuk do të ndiejë etje! 312H. NDIKIMI I BESIMIT NE JETEN E PASME MBI JETEN TONE TEPERDITSHMEBesimi në jetën e pasme ka një rëndësi të madhe dhe shumë dobi për jetën tonë tëpërditshme si dhe për jetën e individit dhe shoqërisë. Ato mund të radhiten kështu:a. Besimi te jeta e pasme i jep kahje dhe synim jetës së njeriut, ia mëson atij qëllimin ekrijimit të vet.b. Shoqëria e formuar me individë që kanë këtë besim, nuk largohet nga e drejta, fitimin ekërkon në gjëra të lejuara, u rri larg hiles, gënjeshtrës dhe mitës (rushfetit), kujdeset për të drejtëne vet e të të tjerëve.c. Personi me këtë besim i çon në vend pa të metë detyrat e tij fetare e që i përkasin jetës sëkësaj bote, sepse në zemrën e tij ka bërë vend bindja për ekzistencën e ditës së shpërblimit dhendëshkimit si dhe për llogarinë që ka për të dhënë para Allahut për punët që ka bërë në këtë botë.Për këtë arsye, besimi në jetën e pasme është për njerëzit një masë edhe morale, edhe juridike.310 Kur'ani, A'raf: 46-47.311 Kur'ani, Keuther: 1. Në këtë rast kemi të bëjmë me një përsëritje tautologjike. Në këtë sure dhe në ajetin e parë tëcituar këtu, bëhet fjalë për begatitë me të cilat e pati pajisur Allahu profetin Muhammed; kjo theksohet posaçërisht nëfillim të sures për t'iu kundërvënë pretendimeve dashakëqia të politeistëve e idhujtarëve ndaj Profetit. Prandaj edhekur thuhet "hauzi keuther", kuptohet "hauzi i begative" ku fjala "hauz" e përdorur me kuptim të figurshëm dhe përmarrëveshje (konvencion), ashtu si gjithë terminologjia e jetës së pasme, tregon pasuri sasie e shumëllojshmërie.312 Për hadithet lidhur me hauzet, shih Buhari, Rikak, 53; Fiten, 1. Muslim, Fedail, 9. Tirmidhi, Kijamet, 14, 15.118
d. Besimi në jetën e pasme është mjeti më i madh që lehtëson saktësinë dhe rregullsinë elidhjeve e marrëdhënieve mes kombeve e shoqërive. Sa më i fuqishëm të jetë ky besim në zemrëne individëve, aq më të shëndosha bëhen edhe marrëdhëniet mes popujve.e. Ky besim shpërndan në zemrën e njeriut ndjenjat e paqes dhe drejtësisë. Ndjenja e paqesështë fryt i drejtësisë. Personi që sillet dhe vepron me drejtësi, është i vetëdijshëm se, më në fund,drejtësia hyjnore do të shkojë në vend.f. Ky besim rinon shpresat e njerëzve, lehtëson dhimbjet, bën që të durojnë situatat evështira, i shpëton njerëzit nga frika e vdekjes. Ekzistenca e jetës së njeriut dhe e botës fitojnëkuptim vetëm me ekzistencën e një bote tjetër.g. Personi që beson në jetën e pasme, kur ndien se po i afrohet vdekja dhe mendon mbi tëkaluarën e vet dhe vlerëson se ka vepruar mirë, ndihet i qetë. Për të, tashmë, vdekja është fillimi injë lumturie të re e të pafundme.h. Besimi te jeta e pasme parandalon prirjen e skajshme të njerëzve ndaj kësaj bote, zhvillonidenë për t'u shërbyer dhe bërë mirë të tjerëve, ngulit mendimin se kjo botë është njëvetëmashtrim, ndërkaq që i kujton njeriut se, duke u përgatitur për jetën e pasme, nuk duhet tëlejë pas dore përfitimin nga të mirat e kësaj bote sepse kjo botë është ara ku kultivohet jeta epasme. E rëndësishme është që njeriu të mos lëshohet pas tërheqjes dhe mashtrimit të kësaj boteduke harruar jetën e pasme, sepse kjo botë është e përkohshme dhe më pak e vlefshme se botatjetër.Lexim letrar: BESIMI NE JETEN E PASMEKur çështja shihet me syrin e shkencës së psikologjisë, del se qoftë besimi në rilindjen pasvdekjes, qoftë besimi në jetën e pasme dhe ditën e llogarisë, janë mjeti me ndikimin më të madhbindës që i jep qetësi zemrës së njeriut. Ka njerëz me natyrë engjëlli, të cilët nuk e kanë mendjenas te premtimi, as te shpërblimi. Ata përpiqen vetëm ta kryejnë sa më mirë detyrën që u takon.Por numri i tyre është shumë i vogël. Kurse e kundërta e këtyre janë njerëzit me ndërtimdjallëzor. Pavarësisht nga vëzhgimi dhe presioni mbi ta, përpiqen ta nxjerrin shoqërinë nga rrugae ta prishin, përpiqen t'i marrin nëpër këmbë rregullat e sjelljes në shoqëri. Edhe numri i këtyreështë mjaft i paktë.Pjesa tjetër që përbën shumicën e njerëzve, pra, masa e njerëzve, kur merret nën vëzhgimdhe kontroll, vepron drejt dhe ka mundësi të tregojë një sjellje të vetëdijshme. Kur krahaspremtimit për shpërblim, kjo masë paralajmërohet edhe për ndëshkim, kjo gjë ndikon shumë mbitë. Mbi këtë ide janë ngritur të gjitha fetë dhe ligjet. Masat ndëshkimore fizike-materiale, pa119
- Page 68 and 69: Kur’an ka dy ajete që flasin pë
- Page 70 and 71: 1. Ungjilli i Mateut. Shën Mateu
- Page 72 and 73: Kur’ani qe shkruar i plotë dhe q
- Page 74 and 75: Në Kur’an urdhërohen njerëzit
- Page 76 and 77: të shohin modelin që duhet ndjeku
- Page 78 and 79: 4. Kur’ani është mrekullia më
- Page 80 and 81: analizoi që të tre. Më në fund,
- Page 82 and 83: PJESA VIBESIMI TE PROFETETÇESHTJET
- Page 84 and 85: “Ky është një favor i Allahut.
- Page 86 and 87: Profetit hadithet e shenjta (hadith
- Page 88 and 89: 1. Drejtësia (sidk). Çdo profet
- Page 90 and 91: E ngjashme me mrekullinë është
- Page 92 and 93: I. HZ. MUHAMMEDI, PROFETI I FUNDITP
- Page 94 and 95: "Nuk ka profet që të mos i jetë
- Page 96 and 97: * Vishej e jetonte thjesht.* Nuk u
- Page 98 and 99: PERMBLEDHJE1. Parashtroni mendimet
- Page 100 and 101: A. BESIMI NE JETEN E PASME"Jeta e p
- Page 102 and 103: pasme. Kur'ani ka vënë si qëllim
- Page 104 and 105: Besimi te jeta e pasme bëhet drit
- Page 106 and 107: D. KIAMETI DHE CILESIA E TIJNë ter
- Page 108 and 109: 5. Dalja e Jexhuxhit dhe Mexhuxhit.
- Page 110 and 111: Muhammedi ka njoftuar se, duke u ri
- Page 112 and 113: Faktin që pritja për atë që ka
- Page 114 and 115: V. Pyetja dhe llogaridhëniaPasi nj
- Page 116 and 117: I. XhennetiFjala "xhennet" që do t
- Page 120 and 121: dyshim, janë të mira, por besimi
- Page 122 and 123: PJESA VIIIBESIMI NE KAZANE DHE KADE
- Page 124 and 125: paska shkruar Allahu, ky qenka fati
- Page 126 and 127: Sipas sunnitëve, vullneti i Allahu
- Page 128 and 129: Shkrimi, ulja e ngritja, falja apo
- Page 130 and 131: Po kështu, detyra e mjekut është
- Page 132 and 133: ugë sipas dëshirës së tij. Në
- Page 134 and 135: Lexim letrar: BOTEKUPTIMI I SHOKEVE
- Page 136 and 137: PERMBLEDHJE1. Ç'kuptoni me koncept
- Page 138 and 139: A. PERKUFIZIMI I KELAMIT"Kelam" do
- Page 140 and 141: 6. Të përcaktojë se cilat janë
- Page 142 and 143: Allahu di tërësitë dhe jo hollë
- Page 144 and 145: PJESA XLINDJA E SHKOLLAVE BESIMORE
- Page 146 and 147: thënë se me dorën e Allahut nën
- Page 148 and 149: Në këto luftëra, gjithashtu, nga
- Page 150 and 151: Sunnetit dhe që argumentet e këty
- Page 152 and 153: këtë vetëm Allahu e di. Ne, jo v
- Page 154 and 155: IV. Ndryshimet në pikëpamje mes e
- Page 156 and 157: a. Ndarja prej shumicës së muslim
- Page 158 and 159: 6. Imameti. Sipas imamitëve, imame
- Page 160 and 161: 1. Personat që kryejnë mëkat të
- Page 162 and 163: d. Drejtësia e Allahut e bën të
- Page 164 and 165: 5. Besimi, akti, mëkati i madh: Si
- Page 166 and 167: PJESA XIINJOHURI TE PERGJITHSHMEÇE
d. Besimi në jetën e pasme është mjeti më i madh që lehtëson saktësinë <strong>dhe</strong> rregullsinë elidhjeve e marrëdhënieve mes kombeve e shoqërive. Sa më i fuqishëm të jetë ky besim në zemrëne individëve, aq më të shëndosha bëhen e<strong>dhe</strong> marrëdhëniet mes popujve.e. Ky besim shpërndan në zemrën e njeriut ndjenjat e paqes <strong>dhe</strong> drejtësisë. Ndjenja e paqesështë fryt i drejtësisë. Personi që sillet <strong>dhe</strong> vepron me drejtësi, është i vetëdijshëm se, më në fund,drejtësia hyjnore do të shkojë në vend.f. Ky besim rinon shpresat e njerëzve, lehtëson dhimbjet, bën që të durojnë situatat evështira, i shpëton njerëzit nga frika e vdekjes. Ekzistenca e jetës së njeriut <strong>dhe</strong> e botës fitojnëkuptim vetëm me ekzistencën e një bote tjetër.g. Personi që beson në jetën e pasme, kur ndien se po i afrohet vdekja <strong>dhe</strong> mendon mbi tëkaluarën e vet <strong>dhe</strong> vlerëson se ka vepruar mirë, ndihet i qetë. Për të, tashmë, vdekja është fillimi injë lumturie të re e të pafundme.h. Besimi te jeta e pasme parandalon prirjen e skajshme të njerëzve ndaj kësaj bote, zhvillonidenë për t'u shërbyer <strong>dhe</strong> bërë mirë të tjerëve, ngulit mendimin se kjo botë është njëvetëmashtrim, ndërkaq që i kujton njeriut se, duke u përgatitur për jetën e pasme, nuk duhet tëlejë pas dore përfitimin nga të mirat e kësaj bote sepse kjo botë është ara ku kultivohet jeta epasme. E rëndësishme është që njeriu të mos lëshohet pas tërheqjes <strong>dhe</strong> mashtrimit të kësaj boteduke harruar jetën e pasme, sepse kjo botë është e përkohshme <strong>dhe</strong> më pak e vlefshme se botatjetër.Lexim letrar: BESIMI NE JETEN E PASMEKur çështja shihet me syrin e shkencës së psikologjisë, del se qoftë besimi në rilindjen pasvdekjes, qoftë besimi në jetën e pasme <strong>dhe</strong> ditën e llogarisë, janë mjeti me ndikimin më të madhbindës që i jep qetësi zemrës së njeriut. Ka njerëz me natyrë engjëlli, të cilët nuk e kanë mendjenas te premtimi, as te shpërblimi. Ata përpiqen vetëm ta kryejnë sa më mirë detyrën që u takon.Por numri i tyre është shumë i vogël. Kurse e kundërta e këtyre janë njerëzit me ndërtimdjallëzor. Pavarësisht nga vëzhgimi <strong>dhe</strong> presioni mbi ta, përpiqen ta nxjerrin shoqërinë nga rrugae ta prishin, përpiqen t'i marrin nëpër këmbë rregullat e sjelljes në shoqëri. E<strong>dhe</strong> numri i këtyreështë mjaft i paktë.Pjesa tjetër që përbën shumicën e njerëzve, pra, masa e njerëzve, kur merret nën vëzhgim<strong>dhe</strong> kontroll, vepron drejt <strong>dhe</strong> ka mundësi të tregojë një sjellje të vetëdijshme. Kur krahaspremtimit për shpërblim, kjo masë paralajmërohet e<strong>dhe</strong> për ndëshkim, kjo gjë ndikon shumë mbitë. Mbi këtë ide janë ngritur të gjitha fetë <strong>dhe</strong> ligjet. Masat ndëshkimore fizike-materiale, pa119