REGION, EUROPA, ŚWIATObrona Sewastopola 1854-1855 (1905,F.A. Rubo)zachodnie nie podtrzymały więc ideizachowania granicy ryskiej z roku1921, zgodziły się natomiast na przesunięciepolskiej granicy na zachódi przejęcie przez Polskę ziem niemieckichleżących na wschód od Odryi Nysy Łużyckiej.Konferencja jałtańska odbywała sięw pałacu w Liwadii, położonym podJałtą, dziś znajdującym się praktyczniew obrębie miasta. Wcześniej, przedprzebudową dokonaną w latach sześćdziesiątychXIX wieku przez HipolitaMonigettiego, był to reprezentacyjnydom rodziny Potockich. Później zaś,w latach 1910-11, na miejscu staregopałacu postawiono nowy tzw. BiałyPałac, który za czasów radzieckich zamienionow roku 1925 na największew kraju sanatorium.Dziś jest to wielki kompleks muzealnyskładający się z blisko sześćdziesięciubudynków, a w ich liczbie PałacuBiałego, cerkwi Podwyższenia Krzyża,Pałacu Frederiksa oraz parku leżącegowokół. Kompleks ten odwiedzają kuracjuszeze 170 sanatoriów znajdującychsię dziś w Jałcie oraz tysiące wczasowiczówodpoczywających tam praktycznieprzez cały rok.W Jałcie jest też od lat kościół polski,w którym pracują nasi księża. Nacałym zaś Krymie, będącym autonomicznąrepubliką w ramach Ukrainy,pracuje dziewięciu polskich duchownych,oraz osiem sióstr zakonnych.Katolicy krymscy posiadają tam tylkodwa kościoły, w Kerczu na wschodziepółwyspu oraz w Jałcie – w południowejjego części. W Symferopolu – stolicyautonomicznej republiki, nabożeństwaodbywają się w domu-kaplicy.Tamtejsi wierni starają się o budowęwłasnej świątyni, gdyż dawny ich kościółzostał zburzony. W Sewastopolu– w zachodniej części Krymu wiernimodlą się w kaplicy znajdującej sięw mieszkaniu prywatnym i procesująsię o zwrot swego kościoła, w którymmieści się obecnie kino miejskie. Takżew Eupatorii i w Teodozji wierni gromadząsię w kaplicach domowych. Księżadojeżdżają też do kilkunastu innychmiasteczek i wiosek krymskich, w którychżyją katolicy. Na Krymie są takżedwie parafie greckokatolickie – w Jałciei w Sewastopolu.Po III rozbiorze Polski i zajęciu przezRosję Krymu wielu Polaków szukającnowej szansy życiowej, albo zesłańcówpolitycznych, znalazło się także na Krymie,a wielu z nich w Jałcie. W drugiejpołowie XIX wieku tamtejsi katolicyrozpoczęli starania o własną kaplicę.Potem w roku 1888, kiedy ich parafia liczyłajuż ponad pięćset osób, rozpoczęlistarania o budowę własnego kościoła.Urzędnicze utarczki o budowę nowejświątyni trwały aż 10 lat. Początkowomyślano o wzniesieniu typowegokościoła, podobnego do wielu innychbudowanych w tych czasach w carskiejRosji. Szczęśliwym przypadkiem – jakpodają kroniki parafialne – ktoś zgubiłgotowe już plany i zamówiono nowyprojekt, bardziej oryginalny, opracowanyprzez rosyjskiego architekta MikołajaKrasnowa – autora pałacu w Liwadii.Budowa nowej świątyni trwała kilka lat(1898-1906). Jej uroczysta konsekracjaodbyła się na Wielkanoc 1906 rokui dokonał jej biskup Kessler z Saratowa.Parafia w Jałcie liczyła wówczas około900 osób, w tym najwięcej: Polakówi Niemców oraz Litwinów, Czechów,Francuzów, Gruzinów itd.Kroniki parafialne wspominają teżczasy po rewolucji 1917 roku. Czytamyw nich m.in.: (…) po wydarzeniach październikowychwielu naszych parafianuciekło z Krymu. Świątynia otwartabyła aż do roku 1927, kiedy ją zamkniętopod pretekstem technicznych zagrożeńpo trzęsieniu ziemi. Potem przekształconoją w salę sportową, a następniew muzeum krajoznawcze. W roku 1989kościół przebudowano na dom muzykiorganowej, a w roku 1993 oddanoparafii. (…) Zmagania o świątynię niebyły wcale takie łatwe. Wielu miejscowychdziałaczy kultury głośno i częstozłośliwie lamentowało z powodu utratytak cennego dla miasta ośrodka kultury.Nieocenione zasługi w walce o zwrotkościoła poniosła Rosjanka Anna Polszczakowa,była więźniarka Oświęcimia.Kierując się przyjaźnią i sympatią doPolski zebrała grupę przyszłych parafiani pomogła im i ich duszpasterzomw odzyskaniu świątyni. Rekonsekracjiświątyni dokonał ks. bp Jan Olszańskiz Kamieńca Podolskiego w roku 1993.Dziś parafia w Jałcie, w której pracęduszpasterską prowadzą ojcowiedominikanie należy do wikariatu generalnegoRosji i Ukrainy. Liczy okołodwieście osób różnych narodowości.Jałtańscy duszpasterze, obok swej codziennejpracy, przygotowują cotygodniowąaudycję radiową pn. „Veritas”transmitowana na cały Krym. W świątyniparafialnej odbywają się też tradycyjniekoncerty, na które latem i zimąprzychodzą różni ludzie. Dla wieluz nich jest to często pierwszy kontaktz Kościołem katolickim.Od wiosny 2002 roku Jałta i całyKrym należy do nowej diecezji odesko-symferopolskiej,której ordynariuszemjest ks. bp Bronisław Biernackirezydujący w Odessie. Administracjarepublikańska i miejska odnosi się doparafii katolickiej z umiarkowaną życzliwością.Odczuwalna jest natomiastcałkowita blokada informacji nt. istnieniai działalności parafii jałtańskiejw lokalnych mediach.Odwiedzający kościół NiepokalanegoPoczęcia NMP w Jałcie zatrzymująsię zawsze, choć na chwilę, przed obrazemMatki Bożej Ostrobramskiejznajdującym się w lewym bocznymołtarzu świątyni. Obraz ten został namalowanyw Wilnie w roku 1999 przezJadwigę Iwanowską, której córka Mariamieszkała w Jałcie, gdzie zmarław końcu lat dziewięćdziesiątych. MariaIwanowska przez ostatnie osiemlat swego życia była przykuta do łóżkai swoje wszystkie cierpienia ofiarowaław intencji odrodzenia parafii. Matkapani Marii wzruszona troską parafiani duszpasterzy o swoją córkę zdecydowałasię po jej śmierci przekazać obrazkościołowi.Leszek WątróbskiOśrodek Studiów i Badań Polonijnych<strong>Uniwersytet</strong>u Szczecińskiego48PRZEGLĄD UNIWERSYTECKI
REGION, EUROPA, ŚWIATMłodym głosemWdniach 18-20.05 odbyło sięw Kołobrzegu VI ForumParlamentów PołudniowegoBałtyku. W spotkaniu opróczpolityków i ekspertów wzięła udziałtakże młodzież z krajów członkowskichi stowarzyszonych z Forum.Forum Parlamentów PołudniowegoBałtyku odbyło sie w tym roku już poraz VI, tegoroczny temat to: Badanianaukowe czynnikiem integrującymi szansą rozwoju gospodarczego regionówPołudniowego Bałtyku. W trakciespotkania przedstawiciele władzregionalnych z: woj. zachodniopomorskiego,Meklemburgii - PomorzaPrzedniego, woj. pomorskiego, Szlezwika-Holsztynu,woj. warmińsko--mazurskiego, obwodu kalingradzkiego,Skanii, eksperci, a także młodzieżporuszali tematy: polityki energetycznejze szczególnym uwzględnieniemźródeł energii odnawialnej i oddziaływaniana zmiany klimatyczne, zintegrowanejpolityki morskiej, a takżesieci współpracy pomiędzy gospodarką,nauką oraz polityką regionalną.Obrady Forum zakończyły się podpisaniemuroczystej rezolucji, której postanowieniabedą wdrażane przez parlamentarzystóww swoich regionach.Było to jednocześnie pierwsze forumz tak licznym udziałem młodych ludzi.Młodzież nie tylko przysłuchiwała sięobradom polityków, brała także udziałw warsztatach, podczas których mogłaprzedstawiać swoje opinie, przemyślenia,wnioski.Młodzież mogła brać udział w Forumdzięki projektowi Krok ku demokracjioraz uprzejmości polityków. Krok kudemokracji jest projektem międzynarodowymrealizowanym ze środkówunijnych, a także środków własnychSekretariatu ds. Młodzieży WojewództwaZachodniopomorskiego. W projekciebierze udział młodzież w wieku18-26 lat z regionów państw PołudniowegoBałtyku. Projekt rozpoczął się 1marca <strong>2008</strong> i będzie trwać do 30 września2009 roku. W ramach projektu odbywająsię spotkania, podczas którychmłodzież zastanawia się nad wspólnymiproblemami regionów, w którychmieszka, a także szuka sposobów ichrozwiązania. Swoje pomysły przedstawiapolitykom regionalnym, a takżepolitykom skupionym w ramach ForumParlamentów Południowego Bałtyku.Projekt ma na celu rozszerzeniewiedzy młodzieży na temat demokracjiprzedstawicielskiej, polityki młodzieżoweji aktywności społecznej, a takżewłączenie jej w proces podejmowaniadecyzji politycznych. Uczy się, jaktrudne jest podejmowanie decyzji,dotyczących konretnych problemów,w sposób demokratyczny.Udział mlodzieży w Forum poprzedziłaKonferencja Młodzieży w Szczecinie,która odbyła się w dniach 17-18maja. W trakcie tego przygotowawczegospotkania młodzież poruszyław najszerszym stopniu pierwszy punktobrad Forum mówiący o polityce energetycznej.Oprócz wysłuchania ekspertówi ich zdania nt. polityki energetycznejzostały przedstawione prezentacjewykonane przez młodzież, opisującestan wykorzystania odnawialnychźródeł energii w ich regionie. Ustaloneprzez nich postulaty i zalecenia zostałyprzedstawione politykom podczas wystąpieniaw trakcie Forum. VI Forumjest jednym z nielicznych przykładóww Polsce, gdzie przy podejmowaniudecyzji politycznych wzięto pod uwagęgłos młodych osób.Marta Stolarskafot. M. StolarskaUdział młodzieży w Forum był możliwy dzięki wsparciu Sekretariatu ds. Młodzieży Województwa Zachodniopomorskiego,który jest koordynatorem projektu Krok ku demokracji.Sekretariat jest jednostką budżetową powstałą w 2006 roku. Do głównych zadań Sekretariatu należy: aktywizacja młodzieżywojewództwa na polu społecznym i politycznym, koordynacja prac Rady Młodzieży Województwa Zachodniopomorskiego,współpraca z organizacjami pozarządowymi (skupiającymi w swoich strukturach młodzież, bądź pracujących na rzeczmłodzieży), realizacja projektów unijnych, pomoc młodzieży w pozyskiwaniu środków unijnych, a także koordynowaniewspółpracy młodzieży zachodniopomorskiej z młodzieżą z Meklemburgii - Pomorza Przedniego, Brandenburgi, a takżemłodzieży z regionu Morza Bałtyckiego.Siedziba Sekretariatu mieści się na pl. Orła Białego 2. Z szerszą ofertą tej jednostki można zapoznać się od pon. do pt.w godz.: 7:30-15:30. Kierownikiem Sekretariatu jest Małgorzata Ludwiczek.PRZEGLĄD UNIWERSYTECKI 49
- Page 1: ISSN 1427-4736Pismo Uniwersytetu Sz
- Page 4: SPIS TREŚCIfot. P. PieleszekIntern
- Page 7 and 8: TEMAT NUMERU: WYBORY 2008-2012szym
- Page 9 and 10: TEMAT NUMERU: WYBORY 2008-2012fot.
- Page 11: Wydział Filologicznydr hab. Ewa Pa
- Page 14 and 15: Wydział Prawa i Administracjidr ha
- Page 16 and 17: Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarz
- Page 18 and 19: WOKÓŁ UCZELNIInternetpomaga umier
- Page 20 and 21: WOKÓŁ UCZELNIfot. P. Krężellicz
- Page 22: WOKÓŁ UCZELNINaturalnienaturalizm
- Page 27 and 28: wszystkiemu pospieszyła FNP, któr
- Page 29 and 30: Było mnóstwo zabawy, śmiechui du
- Page 31 and 32: WOKÓŁ UCZELNIfot. J. Giedrysprof.
- Page 33 and 34: WOKÓŁ UCZELNINie widzę dobrapły
- Page 35 and 36: WOKÓŁ UCZELNISakrofani i profaniW
- Page 37 and 38: WOKÓŁ UCZELNIStany, Stany- fajowa
- Page 39 and 40: REGION, EUROPA, ŚWIATIle medaliprz
- Page 41 and 42: REGION, EUROPA, ŚWIATinstytucji z
- Page 43 and 44: REGION, EUROPA, ŚWIATJesteśszalon
- Page 45 and 46: REGION, EUROPA, ŚWIATSama wiedzaju
- Page 47: REGION, EUROPA, ŚWIATKrym:Tatarzy
- Page 51 and 52: REGION, EUROPA, ŚWIATkursy letnie
- Page 53 and 54: OPINIEKoha jest oprogramowaniem wie
- Page 55 and 56: OPINIEZazwyczaj gazeta podlega jedn
- Page 57 and 58: PRZEGLĄD UNIWERSYTECKI 57