Plik w formacie PDF - UrzÄ d Regulacji Energetyki
Plik w formacie PDF - UrzÄ d Regulacji Energetyki Plik w formacie PDF - UrzÄ d Regulacji Energetyki
ODBIORCA NA RYNKU ENERGIIZAGROŻENIE UBÓSTWEM ENERGETYCZNYM. PRÓBA USTALENIA ZJAWISKAMiesięczne wydatki na energię w 2008 r.wyniosły średnio w Polsce 96,36 zł na osobę.Największe koszty na ten cel ponosiły gospodarstwa1- i 2-osobowe, małżeństwa bezdzieci na utrzymaniu, emeryci i renciści. Nominalniewyższe wydatki na energię ponoszągospodarstwa zamieszkujące w aglomeracjacho liczbie mieszkańców powyżej pół miliona.Wydatki na energię stanowią najwyższeobciążenie budżetów domowych emerytówi rencistów, wysoki jest także ich udział u osóbsamotnie gospodarujących.Za linię zagrożenia ubóstwem energetycznymw badaniach uznano poziom wydatków na energię,który przekracza 10% dochodów gospodarstwa.W 2008 r. w Polsce zidentyfikowano aż40,3% gospodarstw domowych. Mamy nadzieję,że przedstawione dane rzucają światło na obrazubóstwa energetycznego w Polsce.Myśląc o systemie wsparcia dla gospodarstwzagrożonych ubóstwem energetycznym, działaniapomocowe powinny być ukierunkowane na:(i) gospodarstwa osób samotnych, (ii) gospodarstwaemeryckie, (iii) rolników oraz pracowników na stanowiskachrobotniczych, (iv) rencistów, (v) gospodarstwazamieszkujące wieś i małe miejscowości.Uzyskany obraz pomaga w określeniu odbiorcówenergii szczególnie wrażliwych na wzrostcen. Zakładając, że kryterium wyboru jest wysokiudział w zbiorowości ubogich energetycznie (np.powyżej 20%), do grup odbiorców wrażliwychnależą:• pod względem liczebności: gospodarstwa osóbsamotnych,• z uwagi na źródło dochodu: gospodarstwaemeryckie, rolników oraz pracowników na stanowiskachrobotniczych,• z uwagi na miejsce zamieszkania: mieszkańcywsi oraz miast do 100 tys. mieszkańców,• z uwagi na posiadane mieszkanie: mieszkającyw lokalach od 40 do 69 m 2 ,• z uwagi na typ rodzin: nietypowa sytuacja rodzinna.Gospodarstwa domowe o wspomnianych wyżejcechach to grupy szczególnie wrażliwe na zmianyregulacyjne w sektorze energetycznym w najbliższychlatach. To do nich należy kierować działaniapomocowe – tak edukacyjne w zakresie gospodarowaniaenergią – jak i pod względem działańosłonowych w przypadku planowanych podwyżekcen energii elektrycznej, gazu czy ciepła.dr Piotr KurowskiInstytut Pracy i SprawSocjalnychLiteratura:1. Rada Monitoringu Społecznego (2007), DiagnozaSpołeczna 2007. Warunki życia Polaków,Warszawa.„Za linię zagrożenia ubóstwemenergetycznym w badaniach uznanopoziom wydatków na energię,który przekracza 10%dochodów gospodarstwa”2. Rada Monitoringu Społecznego (2009), DiagnozaSpołeczna 2009. Warunki życia Polaków,Warszawa, listopad.3. Deniszczuk L., Kurowski P., Styrc M. (2007),Progi minimalnej konsumpcji gospodarstw domowychwyznaczane metodą potrzeb podstawowych.Rodzaje, oszacowania i zastosowaniaw polityce społecznej, IPiSS, Warszawa.4. Kurowski P. (2008), Wydatki gospodarstwdomowych na energię elektryczną. Próbaustalenia grup odbiorców wrażliwych na podwyżkicen energii, Biuletyn URE Nr 5/2008,str. 57-60.5. GUS (2009 a), Gospodarka mieszkaniowaw 2008 r., GUS, Warszawa.6. GUS (2009 b), Infrastruktura komunalnaw 2008 r., GUS, Warszawa.7. Figaszewska I. (2009), Ubóstwo energetyczne− co to jest?, Biuletyn URE Nr 5/2009,str. 2-20.8. The Fuel Poverty Strategy (2008), The UK FuelPoverty Strategy. 6th Annual Progress Report2008, Delfra-BERR, London.8 Biuletyn Urzędu Regulacji Energetyki nr 1 (79) 30 marca 2012
MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE OCENY EFEKTYWNOŚCI OSD ELEKTROENERGETYCZNYCHPRZEDSIĘBIORSTWA ODBIORCA NA RYNKU ENERGETYCZNE ENERGIIModel ekonometryczny – narzędzie ocenyefektywności operatorów systemów dystrybucyjnychelektroenergetycznych (skrót)prof. dr hab. Jacek Osiewalski,dr Renata Wróbel-Rotter1. WstępCelem pracy jest prezentacja założeń i wynikówanalizy kosztów operacyjnych w sektorze dystrybucjienergii w Polsce. Stosując bayesowskiewersje tzw. stochastycznych granicznych modelikosztu dokonujemy oceny efektywności kosztowejczternastu operatorów systemów dystrybucyjnychelektroenergetycznych („OSD”) na podstawie danychrocznych z lat 2008–2010. Opis działaniapodmiotów gospodarczych, wykorzystany w badaniach,bazuje na ekonometrycznych modelachprocesu produkcyjnego, które powstają w efekciepołączenia mikroekonomicznej teorii kosztu z rozważaniamiuwzględniającymi nieefektywność jednostekprodukcyjnych (przedsiębiorstw) na skutekniewłaściwego wykorzystania przez nie czynnikówprodukcji.Graniczne modele produkcji lub kosztu były juższeroko wykorzystywane do analizy efektywnościdziałania podmiotów takich jak: linie lotnicze(Schmidt i Sickles, 1984), szpitale (Koop, Osiewalskii Steel, 1994, 1997), banki i ich oddziały(Marzec i Osiewalski 2003, 2008 oraz bibliografiatam zawarta), biblioteki akademickie i publiczne(Osiewalski i Osiewalska, 2003, 2006), elektrowniei elektrociepłownie (Wróbel-Rotter i Osiewalski,2002; Wróbel-Rotter, 2004). Wiele zastosowaństochastycznych granicznych modeli produkcjii kosztu (niestandardowych i trudnych do analizymetodami niebayesowskimi) wykorzystujemożliwości wnioskowania bayesowskiego, wspomaganegonumerycznie metodami Monte Carlo.Bayesowskie stochastyczne modele granicznewprowadzili do ekonometrii van den Broeck, Koop,Osiewalski i Steel (1994), oraz Koop, Osiewalskii Steel (1994, 1997), którzy opracowali też metodyMonte Carlo umożliwiające uzyskiwanie wynikówempirycznych.Referowany w tej pracy bayesowski granicznymodel kosztu zmiennego dla sektora dystrybucjienergii został opracowany w 2011 r. na zlecenieUrzędu Regulacji Energetyki na podstawiedanych z trzech lat poprzednich. Proponowanepodejście było już stosowane w poprzednimbadaniu dla URE, przeprowadzonym przez autorówna danych z lat 2001−2006 (Osiewalskii Wróbel-Rotter, 2008, 2008−2009). Model przyjętyw pracy opisuje zależność kosztu operacyjnego(ponoszonego przez operatora systemudystrybucyjnego) od dużej liczby czynnikówo charakterze techniczno-ekonomicznym, którepowinny determinować jego poziom, oraz odsposobu zarządzania, reprezentowanego przezzmienną nieobserwowalną (ukrytą) określającąefektywność. Podejście bayesowskie pozwalaokreślić niepewność wnioskowania o wpływiewyróżnionych czynników oraz o niesprawnościzarządzania (nieefektywności kosztowej). Ocenaniepewności wnioskowania jest szczególnieważna w przypadku małej liczby obserwacji,co ma miejsce w sektorze dystrybucji energii,w którym w badanym okresie działało czternaścieprzedsiębiorstw. Problem bardzo krótkiegoszeregu czasowego (dane roczne z trzech lat)dodatkowo uzasadnia potrzebę odwołania siędo wnioskowania bayesowskiego jako jedynegomałopróbkowego podejścia do stochastycznychmodeli granicznych.Następna (druga) część pracy poświęconajest ogólnej prezentacji stochastycznego modelugranicznego i wskaźnika efektywności kosztowej.W części trzeciej definiujemy kategorie kosztu,jakie można teoretycznie rozważać (i empirycznieszacować) w ramach modelu granicznego.Część czwarta zawiera podstawowe informacjeo bayesowskim ujęciu modelowania kosztui nieefektywności kosztowej na podstawie danychpanelowych. W części piątej przedstawiamy wynikiempiryczne, zwracając szczególną uwagę nawrażliwość ocen efektywności na dobór zmiennychobjaśniających oraz na niepewność wnioskowaniao składowych kosztu obserwowanego. Część szóstazawiera podsumowanie.nr 1 (79) 30 marca 2012Biuletyn Urzędu Regulacji Energetyki9
- Page 1: Biuletyn Urzędu Regulacji Energety
- Page 5 and 6: ZAGROŻENIE UBÓSTWEM ENERGETYCZNYM
- Page 7: ZAGROŻENIE UBÓSTWEM ENERGETYCZNYM
- Page 11 and 12: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 13 and 14: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 15 and 16: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 17 and 18: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 19 and 20: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 21 and 22: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 23 and 24: MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE
- Page 25 and 26: OBOWIĄZYWANIE ŚWIADECTW KWALIFIKA
- Page 27 and 28: OBOWIĄZYWANIE ŚWIADECTW KWALIFIKA
- Page 29 and 30: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 31 and 32: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 33 and 34: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 35 and 36: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 37 and 38: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 39 and 40: STATUS PRZEDSIĘBIORSTW SIECIOWYCH
- Page 41 and 42: KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA SIECI DYST
- Page 43 and 44: KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA SIECI DYST
- Page 45 and 46: KONCEPCJA FUNKCJONOWANIA SIECI DYST
- Page 47 and 48: BIEŻĄCA WSPÓŁPRACA MIĘDZYNAROD
- Page 49 and 50: BIEŻĄCA WSPÓŁPRACA MIĘDZYNAROD
- Page 51 and 52: INFORMACJE PREZESA URZĘDU REGULACJ
- Page 53 and 54: ODBIORCA KONCESJE NA RYNKU NA WNIOS
- Page 55 and 56: ODBIORCA KONCESJE NA RYNKU NA WNIOS
- Page 57 and 58: ODBIORCA KONCESJE NA RYNKU NA WNIOS
MODEL EKONOMETRYCZNY − NARZĘDZIE OCENY EFEKTYWNOŚCI OSD ELEKTROENERGETYCZNYCHPRZEDSIĘBIORSTWA ODBIORCA NA RYNKU ENERGETYCZNE ENERGIIModel ekonometryczny – narzędzie ocenyefektywności operatorów systemów dystrybucyjnychelektroenergetycznych (skrót)prof. dr hab. Jacek Osiewalski,dr Renata Wróbel-Rotter1. WstępCelem pracy jest prezentacja założeń i wynikówanalizy kosztów operacyjnych w sektorze dystrybucjienergii w Polsce. Stosując bayesowskiewersje tzw. stochastycznych granicznych modelikosztu dokonujemy oceny efektywności kosztowejczternastu operatorów systemów dystrybucyjnychelektroenergetycznych („OSD”) na podstawie danychrocznych z lat 2008–2010. Opis działaniapodmiotów gospodarczych, wykorzystany w badaniach,bazuje na ekonometrycznych modelachprocesu produkcyjnego, które powstają w efekciepołączenia mikroekonomicznej teorii kosztu z rozważaniamiuwzględniającymi nieefektywność jednostekprodukcyjnych (przedsiębiorstw) na skutekniewłaściwego wykorzystania przez nie czynnikówprodukcji.Graniczne modele produkcji lub kosztu były juższeroko wykorzystywane do analizy efektywnościdziałania podmiotów takich jak: linie lotnicze(Schmidt i Sickles, 1984), szpitale (Koop, Osiewalskii Steel, 1994, 1997), banki i ich oddziały(Marzec i Osiewalski 2003, 2008 oraz bibliografiatam zawarta), biblioteki akademickie i publiczne(Osiewalski i Osiewalska, 2003, 2006), elektrowniei elektrociepłownie (Wróbel-Rotter i Osiewalski,2002; Wróbel-Rotter, 2004). Wiele zastosowaństochastycznych granicznych modeli produkcjii kosztu (niestandardowych i trudnych do analizymetodami niebayesowskimi) wykorzystujemożliwości wnioskowania bayesowskiego, wspomaganegonumerycznie metodami Monte Carlo.Bayesowskie stochastyczne modele granicznewprowadzili do ekonometrii van den Broeck, Koop,Osiewalski i Steel (1994), oraz Koop, Osiewalskii Steel (1994, 1997), którzy opracowali też metodyMonte Carlo umożliwiające uzyskiwanie wynikówempirycznych.Referowany w tej pracy bayesowski granicznymodel kosztu zmiennego dla sektora dystrybucjienergii został opracowany w 2011 r. na zlecenieUrzędu <strong>Regulacji</strong> <strong>Energetyki</strong> na podstawiedanych z trzech lat poprzednich. Proponowanepodejście było już stosowane w poprzednimbadaniu dla URE, przeprowadzonym przez autorówna danych z lat 2001−2006 (Osiewalskii Wróbel-Rotter, 2008, 2008−2009). Model przyjętyw pracy opisuje zależność kosztu operacyjnego(ponoszonego przez operatora systemudystrybucyjnego) od dużej liczby czynnikówo charakterze techniczno-ekonomicznym, którepowinny determinować jego poziom, oraz odsposobu zarządzania, reprezentowanego przezzmienną nieobserwowalną (ukrytą) określającąefektywność. Podejście bayesowskie pozwalaokreślić niepewność wnioskowania o wpływiewyróżnionych czynników oraz o niesprawnościzarządzania (nieefektywności kosztowej). Ocenaniepewności wnioskowania jest szczególnieważna w przypadku małej liczby obserwacji,co ma miejsce w sektorze dystrybucji energii,w którym w badanym okresie działało czternaścieprzedsiębiorstw. Problem bardzo krótkiegoszeregu czasowego (dane roczne z trzech lat)dodatkowo uzasadnia potrzebę odwołania siędo wnioskowania bayesowskiego jako jedynegomałopróbkowego podejścia do stochastycznychmodeli granicznych.Następna (druga) część pracy poświęconajest ogólnej prezentacji stochastycznego modelugranicznego i wskaźnika efektywności kosztowej.W części trzeciej definiujemy kategorie kosztu,jakie można teoretycznie rozważać (i empirycznieszacować) w ramach modelu granicznego.Część czwarta zawiera podstawowe informacjeo bayesowskim ujęciu modelowania kosztui nieefektywności kosztowej na podstawie danychpanelowych. W części piątej przedstawiamy wynikiempiryczne, zwracając szczególną uwagę nawrażliwość ocen efektywności na dobór zmiennychobjaśniających oraz na niepewność wnioskowaniao składowych kosztu obserwowanego. Część szóstazawiera podsumowanie.nr 1 (79) 30 marca 2012Biuletyn Urzędu <strong>Regulacji</strong> <strong>Energetyki</strong>9