3. DHEMBSHURIA DHE MESHIRADhembshuria dhe mëshira janë ndjenja me burim hyjnor. Allahu i Lartë ështëRahman dhe Rahim, mëshirues e bamirës. Mëshira e Tij rrethon gjithçka.Profeti ynë i dashur ka thënë: “Zoti e ndau mëshirën e Tij në njëqind pjesë.Nëntëdhjetë pjesë i mbajti pranë, një pjesë e zbriti në tokë. Ja, pra, në saje të kësajpjese, krijesat tregojnë mëshirë ndaj njëra-tjetrës. Madje kafsha-nënë as këmbën s’elëviz se mos e dëmtojë të voglin e saj!” (Buhari-Myslim) Me këtë, Profeti ka dashur tëthotë se ndjenja e mëshirës nuk u është dhënë vetëm njerëzve, por edhe kafshëve!Mëshira është një ndjenjë e lartë pikërisht sepse është pjesë e mëshirës hyjnore!Allahu është më i mëshirshmi i të mëshirshmëve! (Kur’ani, Araf: 51) Allahuështë më i dobishmi i të mëshirshmëve! (Kur’ani, Mu’minun: 118)Edhe njerëzit duhet të kenë mëshirë për njëri-tjetrin, duhet të tregojnëdhembshuri për njëri-tjetrin! Kjo është një detyrë morale e dhënë njerëzve. Allahunuk i mëshiron ata që nuk e çojnë në vend këtë detyrë, që nuk kanë ndjenjën edhimbjes për të tjerët. Ndaj njerëzve të tillë zemërgurë as njerëzit vetë nuk tregojnëdhembshuri.Profeti ynë ushqente mëshirë dhe dhembshuri të thellë për fëmijët, pleqtë, tësëmurët, bonjakët, të varfërit dhe të vetmuarit, madje edhe për kafshët.Një ditë, te Profeti shkoi një njeri. Me vete kishte edhe një fëmijë. Sapo njeriunisi ta puthte fëmijën, Profeti e pyeti: “A të vjen keq për të?” Njeriu iu përgjegj: “Po!”Atëherë, Profeti tha: “Me dhembshurinë për fëmijën edhe ti je i denjë për mëshirën eAllahut! Sepse Allahu është më i mëshirshmi i të mëshirshmëve!”Një ditë tjetër, kur Profeti puthi nipin e vet, Hasanin, një njeri që i ndodhej pranë,i tha: “Unë kam dhjetë fëmijë, por gjer më sot nuk kam puthur asnjërin prej tyre!”Atëherë, Profeti tha: “Ata që s’tregojnë mëshirë për njerëzit, as Allahu s’i mëshiron!”(Myslim)Ngjarjet e rrëfyera më lart na tregojnë ne se Profeti i donte shumë fëmijët dhe ikëshillonte muslimanët që edhe ata të tregoheshin të dhembshur e të mëshirshëmndaj fëmijëve.Duhet të sillemi të mëshirshëm jo vetëm ndaj njerëzve, por edhe ndaj kafshëve.Nuk duhet të harrojmë se edhe ata kanë shpirt. Në të kaluarën muslimanët kanëpasë ndërtuar spitale për mjekimin dhe strehimin e shpendve dhe zogjve shtegtarë tësëmurë a të plagosur. Kanë pasë formuar fonde për ushqimin e kafshëve pa zot,veçanërisht qenve e maceve. Të gjitha këto tregojnë se sa e zhvilluar ka qenë te atandjenja e mëshirës dhe dhembshurisë!94
Lexim letrarVajza e qumështshitësitKur Hz. Osmani ishte kalif, një herë, po shëtiste natën nëpër rrugicat e Medinespër të bërë një kontroll. Një çast dhe, nga shtëpia afër së cilës po kalonte, i zunëveshët një bisedë. Një grua i thoshte të bijës:“Moj bijë, na sill ca ujë t’ia hedhim qumështit!”Kurse vajza e kundërshtonte:ujë?“Aman, moj nënë, a s’ka nxjerrë lajmërim kalifi që të mos i hedhim qumështitKurse e ëma ngulte këmbë në të sajën:“Moj bijë, e ku do ta marrë vesh kalifi në këtë orë të natës se ne po i shtiem ujëqumështit?”Megjithatë, vajza donte që pa e thyer nënën, ta bënte të hiqte dorë nga ajopunë:“Ç’po ndodh kështu me ty, moj nënë? Pse mendon kështu? Po s’na pa kalifi,mos vallë edhe Zoti s’do na shohë? Eshtë gjynah, moj nënë, mos!”Kalifi Omer u largua pa zë, siç kishte ardhur. Të nesërmen, sapo u gdhi, dërgoishkesë dhe e fejoi atë vajzën me të birin. Pastaj, njërën nga vajzat e lindura nga kjomartesë, kalifi emevit, Mervan, e mori për të birin, Abdylaziz. Nga kjo martesë,Abdylazizit i lindi një djalë i cili njihet në historinë islame si “Omeri i Dytë” dhe ështëOmer b. Abdylazizi i njohur për drejtësi ashtu si edhe vetë Hz. Omeri i famshëm.Omer b. Abdylazizi qe martuar me të bijën e të ungjit kalif. Kur u bë vetë kalif,një ditë, bëri këtë bisedë me të shoqen:“Grua! Ti e di se njeriu s’është as flori e as diamant. Njeriu është njeri në atëmasë sa ç’rri larg prej gjërave të ndaluara prej Allahut. Tani unë dua që florinjtë e tut’i marr e t’i fus në thesarin e shtetit. Fundja, yt atë i pati bërë këta florinj meshpenzimet e thesarit!”E shoqja pranoi menjëherë!Në këtë mes, kalojnë kohë dhe Omeri vdes. Vëllai i të shoqes bëhet kalif. Dhe aie thërret një ditë të motrën dhe i thotë:“Motër, florinjtë e tu vazhdojnë të qëndrojnë në thesarin e shtetit. Po të duash,mund t’i marrësh prapë!”Duke hequr me shpirt një “oh!”, e motra e kundërshtoi:95