Struktura i wÅaÅciwoÅci magnetyczne - Instytut Fizyki PAN
Struktura i wÅaÅciwoÅci magnetyczne - Instytut Fizyki PAN
Struktura i wÅaÅciwoÅci magnetyczne - Instytut Fizyki PAN
- No tags were found...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
(gdzie: ∆m I – zmiana rzutu spinu na osi z). Stąd, dla 57 Fe, widmo Mössbauera składa się<br />
z sześciu równoodległych linii, odpowiadających sześciu moŜliwym przejściom jądrowym.<br />
W praktyce, w pomiarach mössbauerowskich bardzo rzadko obserwuje się efekty,<br />
które moŜna przypisać np. czysto magnetycznym oddziaływaniom dipolowym. PrzewaŜnie,<br />
wszystkie trzy opisane powyŜej oddziaływania nadsubtelne występują jednocześnie.<br />
Zaburzają one równocześnie stany jądrowe, co czyni interpretację otrzymanego widma<br />
mössbauerowskiego skomplikowaną. W przypadku<br />
57 Fe występujące jednocześnie<br />
oddziaływania <strong>magnetyczne</strong> dipolowe oraz elektryczne kwadrupolowe, zmieniają odległość<br />
podpoziomów stanu I = 3/2 sprawiając, Ŝe nie są juŜ one równoodległe (zobacz rysunek 8).<br />
Rys. 8. Przesunięcie i rozszczepienie poziomów energetycznych 57 Fe przy obecności wszystkich<br />
trzech oddziaływań nadsubtelnych: e0 – przesunięcie monopolowe elektryczne,<br />
m1 – rozszczepienie zeemanowskie, m1+e2 – równocześnie występujące<br />
rozszczepienie zeemanowskie i kwadrupolowe.<br />
Do pomiarów widm mössbauerowskich nanocząstek Fe-Cr uŜyto konwencjonalnego<br />
spektrometru mössbauerowskiego ze źródłem promieniowania 57 Co(Rh). Widma mierzone<br />
były w geometrii transmisyjnej w kilku temperaturach: 4.2 K, 80 K i 300 K. Spektrometr<br />
został wykalibrowany przy uŜyciu cienkiej (25 µm) folii α-Fe. Za zerową prędkość<br />
(v = 0 mm/s) przyjęto centralny punkt zmierzonego dla niej, w temperaturze pokojowej,<br />
widma mössbauerowskiego. Centrum tego widma posłuŜyło takŜe, jako punkt referencyjny<br />
dla wyznaczanych z widm cząstek Fe-Cr - parametrów nadsubtelnych: δ, ∆E Q oraz H HF .<br />
44