Palestra ÅwiÄtokrzyska Nr 9-10 2009 - OkrÄgowa Rada Adwokacka ...
Palestra ÅwiÄtokrzyska Nr 9-10 2009 - OkrÄgowa Rada Adwokacka ...
Palestra ÅwiÄtokrzyska Nr 9-10 2009 - OkrÄgowa Rada Adwokacka ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
PALESTRA ŚWIIĘTOKRZYSKA PISMO ŚWIĘTOKRZYSKIEJ IZBY ADWOKACKIEJ W KIELCACH<br />
dr Robert Kuśnierz<br />
Instytut Historii Akademii Pomorskiej w Słupsku<br />
Eugene and Daymel Shklar Fellow, Harvard University<br />
Kanibalizm podczas Wielkiego Głodu na Ukrainie (1932-1933)<br />
Ukraina przez stulecia była jednym z większych producentów zboża w Europie. Jednak<br />
zmieniło to się pod władzą bolszewików. Destrukcyjna polityka w dziedzinie rolnej –<br />
kolektywizacja, rozkułaczanie, nadmierne kontyngenty i bezwzględne rekwizycje zboża –<br />
rozpoczęta w 1929 r. przez Stalina, doprowadziła rolnictwo ukraińskie do ruiny, a chłopów do<br />
straszliwego głodu (ukr. hołodomor), który w latach 1932-1933 pochłonął co najmniej 3 mln<br />
osób. Najbardziej potworną konsekwencją głodu były akty antropofagii.<br />
Głód działał na psychikę ludzką w różnoraki sposób. Jedni umierali w swoich domach w<br />
samotności, inni próbowali się ratować udając się miast w poszukiwaniu lepszej doli, jeszcze<br />
inni posuwali się do aktów kanibalizmu. Z punktu widzenia medycznego organizm człowieka,<br />
który nie dostaje pożywienia zjada własne białko (katabolizm). Codziennie spada waga ciała.<br />
Pojawiają się ostre bóle żołądka, które po jakimś czasie zanikają. Człowiek wpada w letarg,<br />
jest otępiały. Dochodzi do ostrych zaburzeń umysłowych, mogą się pojawić omamy.<br />
Z powodu głodu – mówił jeden ze świadków – „ludzie zatracili wszelkie ludzkie uczucia i<br />
stali się dzikimi zwierzętami zjadającymi swoje dzieci”. O faktach kanibalizmu była mowa w<br />
ściśle tajnych raportach partyjnych, milicji i GPU, potwierdzają to także naoczni świadkowie.<br />
Do pierwszych aktów ludożerstwa doszło już na początku marca 1932 r. Wiele aktów<br />
kanibalizmu popełnili rodzice, którzy zabijali swoje własne dzieci próbując ratować przed<br />
śmiercią siebie, jak i pozostałe dzieci.<br />
22 sierpnia 1932 r. zastępca naczelnika milicji rejonu berdiańskiego (obwód<br />
dniepropietrowski) Rudow informował główny zarząd milicji w Charkowie oraz władze<br />
obwodowe i GPU o faktach kanibalizmu we wsi Sofijiwka. W dokumencie tym była mowa, że<br />
6 lipca 1932 r. mieszkaniec miasta Berdiańsk Nikołaj Czułkow zawiadomił o zaginięciu<br />
swojej półtorarocznej córki Walentyny, która była pod opieką jego byłej żony Kseni<br />
Bołotnikowej – mieszkanki wsi Sofijiwka. W wyniku śledztwa ustalono, że kobieta mająca na<br />
utrzymaniu dwójkę dzieci, za pracę w kołchozie w 1931 r. otrzymała 133 kg zboża. W<br />
grudniu 1931 r. nie mając karmy dla zwierząt zarżnęła krowę i świnię. Wtedy skończyły się<br />
jej zapasy zboża, odtąd spożywała jedynie mięso zarżniętych zwierząt.<br />
Na początku marca 1932 r. zapasy mięsa również się skończyły, Bołotnikowa odżywiała<br />
się już tylko wywarem z kości. Z powodu braku żywności kobieta zaczęła puchnąć. Kilka razy<br />
bezskutecznie zwracała się o pomoc do rady wiejskiej i zarządu artelu. Nie mając nadziei na<br />
uzyskanie jakiejkolwiek pomocy kobieta postanowiła zabić i zjeść własną córkę.<br />
Pod koniec marca 1932 r. kiedy usnął syn, zawołała do siebie córeczkę, następnie<br />
wziąwszy nóż stołowy poderżnęła jej krtań. Później położyła jej ciało na ławce, przykryła i<br />
poszła spać. Następnego dnia odcięła dziewczynce głowę i włożyła do kotła. Pozostałą część<br />
ciała pokroiła na kawałki i zakopała w gnoju. Po przeszukaniu gospodarstwa funkcjonariusze<br />
milicji znaleźli tam porąbane zwłoki dziewczynki.<br />
28