bu da bir hayatdir en son variantzak
bu da bir hayatdir en son variantzak
bu da bir hayatdir en son variantzak
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
1<br />
Áó äà áèð<br />
Hÿéàòäû<br />
Şerlər<br />
Hamlet Ísaxanlı<br />
Xÿzÿr Universitÿsi Nÿøriyyatû<br />
Bakû—2004
2<br />
©Хязяр Университяси Няшриййаты, 2004<br />
Азярбайжан Республикасы, Бакы<br />
ИСБН 9952-20-018-8<br />
Редактор: Жамал Мустафайев<br />
Bu да бир щяйатды<br />
Щамлет Исаханлы<br />
1. Азярбайжан – поезийа<br />
2. Азярбайжан – ядябиййат<br />
3. Азярбайъан – лирика<br />
4. Азярбайжан – шер<br />
894.361.’1
3<br />
È÷èíäÿêèëÿð<br />
Fikir yöêö 5<br />
Bó äà áèð ùÿéàòäû 6<br />
Þìðöí ùàðàñûíäàéûã 8<br />
Êèì-êèìè éàðàòäû 11<br />
Ãèñìÿò 14<br />
Ýöú âÿ ýöúñöçëöê 16<br />
Þëöìÿ íÿ âàð êè 18<br />
Ìÿí êè, ñÿíÿ äåìèøäèì 20<br />
Äàëüàëàðëà éàí-éàíà 22<br />
Ìÿùáóñ íÿüìÿñè 24<br />
Áèð ýþçÿë ýþðäöì 26<br />
Ýåò — ýåäÿ 29<br />
Arasûíäà 30<br />
Ñÿñ 32<br />
Îò êþêö öñòÿ áèòÿð 35<br />
Yollar 38<br />
Äÿíèç 40<br />
Àðçó 43<br />
Éåíè èë 44<br />
Øåðëÿðèì 46
4<br />
Øåèðèí äîüóøó 49<br />
Øåèðèí ðóùó 53<br />
Áèð ñåùèðëè øÿùÿðäÿéÿì 55<br />
Øûðàç 58<br />
Øÿùÿðëèëÿð êÿíääÿí ýÿëäè 61<br />
Áàêû 63<br />
Çèéàðÿò 65<br />
Ëàëÿ 70<br />
Éàäûíäàìû 72<br />
Ñÿíè ÷îõ ñåâèðäèì 74<br />
Ñÿí ñåâäèéèí áèð ýÿíú èäè 76<br />
Èêèìèçäÿí áèðèìèç 78<br />
Àðàìûçäà ñîéóãëóã âàð 81<br />
Ñÿíè 82<br />
Äåéèðäèì êè 83<br />
Êöëÿê âÿ ãûç 84<br />
Íÿ éàõøû êè 86<br />
Ìÿíäÿí ñÿíÿ éàð îëìàç 88<br />
Äönyam 90<br />
Êþùíÿ ÷ûðàq (ïîåìà) 91<br />
. . . . . 117<br />
Èíäåêñ À. Øåðëÿð (ßëèôáà ñûðàñû) 118<br />
Èíäåêñ Á. Øåðëÿð(Áèðèíúè ñÿòèðëÿð) 120
5<br />
Fikir yöêö<br />
Ашлшк нълдъ ыцтцелфкфь,<br />
Въжътъкць фкфь-фкфь;<br />
Ефткэь, ыфчдф тцяцкштвц<br />
Иг ещкзфхэт ъяцкштвц<br />
Въжътвълсц ицчешнфкфь…<br />
Ишдшкць лш, ыщт фтвф вф,<br />
Пбядцкшьш нгьфтвф вф,<br />
Йфкфтдэхф шжэй ыфдэи<br />
Чцнфддфк юфефсфй вфвф -<br />
Иг вцац вц вцквц йфдэи<br />
Ьцтш нуквцт пбеъкцсцл,<br />
Йгсфхэтвф дфндф юфдэи<br />
Ыщт ьцтяшдц беъкцсцл...
6<br />
Bó äà áèð ùÿéàòäû<br />
Ишк юшюцл йщчгыг<br />
Йцдишьш щнтфевэ,<br />
Жшкшт, рцяшт чфешкцдцк щнфевэ,<br />
Нфввфжэьвф лундцжшиьшж ющчгыг –<br />
Иг, рцнфевэ...<br />
Ишк пътцж вщхгжг<br />
Йфкфтдэхэт зцквцыштш ыблъи февэ,<br />
Фдцьц вфхэдфт щвдг еуддцкш<br />
Фдщмф иъкъвъ рцк нукш,<br />
Рцкфкцеш йцдишьц вц пцдши юфевэ –<br />
Иг ишк рцнфевэ…<br />
Ишк лщигв штыфтдф нщдвфждэй йщкчгыг<br />
Йцдишьш йфтфевэ,<br />
Вщхкгыг<br />
Нфьфтсф лбмкцлвш йцдишь,<br />
Тц ишдшь, ицдлц вц фьфтфевэ,<br />
Фььф ишдшкць, тц юцлвш йцдишь –<br />
Иг вф рцнфевэ…
7<br />
Ишк ыумпш мц юфкцышядшл вгнхгыг<br />
Ьцтц рцнфеэ фтдфевэ,<br />
Рцнфеэт ющч шьшж ъяъ ,<br />
Йфкфыэ фхэтф ецт,<br />
Пусцдцкдц улшя шьшж пътвъяъ;<br />
Йцдишьц рфлшь лцышдцт<br />
Пфр ыумштс, пфр штешяфк, пфр ацкнфввэ –<br />
Иг вф ишк рцнфевэ...<br />
Ишк ьцрциице нгчгыг<br />
Рцнфевф щдьфнфт фтэ нфжфевэ,<br />
Нгчгьг иъкънцт юшюцл йщчгыг<br />
Нфкфдэ ыумвфтэ нфжфевэ.<br />
Вщхкгыг<br />
Кбнфвфт фнэдьфй йщкчгыг<br />
Нгчгьф рфкфь йфевэ,<br />
Тц ьцт нфевэь, тц вц вгнхгдфкэь нфевэ –<br />
Иг бяъ вц ишк рцнфевэ...
8<br />
Бìðöí ùàðàñûíäàéûã<br />
Ыфвц штыфтдфквфт ишкшншл ишя вц –<br />
Ьцкрцьцец дфншй, рбкьцец дфншй.<br />
Ыбяъьъя вц чщжвгк, цьцдшьшя вц,<br />
Рфййф ыбнлцтцтдцк ыэкфыэтвфнэй.<br />
Вш пцд, ишк тшыпшд мфк ъкцншьшявц -<br />
Ишдьшкшл лш бькът рфкфыэтвфнэй...<br />
Ишдшкшл лш гжфй вуншдшл вфрф,<br />
Вцкьфт вф, жцкфи вф шюц ишдшкшл.<br />
Фхяэтвфт фецждцк нфхфт цовфрф<br />
Гжфй тфхэдэвэк - вуншкшл вфрф,<br />
Пукюцнш тфхэдвфт ыуюц ишдшкшл.<br />
Ишдшкшл лш пцтсдшл фкчфвф йфдвэ,<br />
Яшкмцвцт утыцл вц, ашлшк гсфдвэ.<br />
Ефдутшт рбльъ вц фкеэй ишдштвш,<br />
Ъьшвдцкш йгкифт мукшкшл штвш.
9<br />
Рцдц ыбтьцыц вц пцтсдшл фдщмг,<br />
Ыблък шюшьшяш йшнфьце чщаг –<br />
Нфж ъыец нфж пцдшк, иг йщмрфйщмг,<br />
Ыщтг руюдшл щдфт иг ыщт щнгтг<br />
Щнтфнэк йфкф нуд, вгнгкгй игтг,<br />
Ишдшкшл кгяпфкэт тц щдвгхгтг.<br />
Зцкцыешж уеьшкшл ыгдефтф, жфрф,<br />
Фддфр йфкжэыэтвф рфьэьэя ишкшл.<br />
Цншдьцядшл ишяц пцдыц вц ифрф<br />
Яфьфтэт ещкгтвфт луюц ишдшкшл.<br />
Рцдц лш пувшкшл ъяъ ыфифрф,<br />
Рцдц нълъьъяъ юцлц ишдшкшл.
10<br />
Йцдишьшя вц фюэй, ыгкцешьшя вц,<br />
Кцрьшьшя вц ицддш,съкцешьшя вц,<br />
Ацйце лбмкцлдшл мфк жбркцешьшявц;<br />
Ыцици тц жунефтвэ, тц вц лш сштвш,<br />
Рцнфе ишк вфдхфвэк, лшь щтг ьштвш<br />
Пфр нгчфкэ йфдчвэ, пфр вшиц утвш.<br />
Лбтъд сщжьфй шыецк, ьунвфтэьэя вфк,<br />
Ыэнкэдф ишдьшкшл, лбртц йэтвфнэй,<br />
Кгргьгя ицвцтвц егеьфнэк йцкфк,<br />
Ишя шлш ыумвфтэт фкфыэтвфнэй.<br />
Ишк вц...ишк тшыпшд мфк ъкцншьшявц,<br />
Ишдьшкшл лш бькът рфкфыэтвфнэй…
11<br />
Êèì-êèìè éàðàòäû<br />
Ьъвкшлдцк щкефнф рун ыгфд февэ:<br />
Мфкьэ цицвшннце?<br />
Мфкыф тцвшк щ? Мц тцвшк рцнфе?<br />
Лшь-лшьш нфкфевэ?<br />
Фддфр бяъ чцдй ундцнши<br />
Цт цяшя ицтвцыштш-штыфтэ<br />
Йгкфт-ш Лцкшьш, Ьгыфтэ, Шыфтэ …<br />
Шьфтэ, шдфрш вштш -<br />
Игтдфкэ ьцтц тцтць ыбндцнши,<br />
Ющч шыецншквшь щтгт чцекштш...<br />
Яфьфт-яфьфт бя-бяъьдц ыбрице уевшь:<br />
- Тц мфче вгнвгь, тусц вгнвгь рцнфеэ ьцт?<br />
- Бтсц, цдице, гжфйдэйвф, бя тцтцьвцт –<br />
Щ ьцдцлвш,ъдацеш йцдишьц вщдвг,<br />
Щтгт жэхэтвэхэ ефткэ<br />
Ьцтшь вц фддфрэь щдвг,<br />
Ьцт щтгт, тцтцьшт фддфрэтэ ыумвшь.
12<br />
Ыщткф вцтшя лшьш сщжвгь -<br />
Ыщкьфыфь вф фжшй тцвшк, ыумвф тцвшк,<br />
Сфмфи пцдвш чгьфк пбядъ ишк ыцтцьвцт,<br />
Вфдхф-вфдхф рцнцсфт йщзвг ыштцьвцт.<br />
Нълыцдвш, утвш вфдхфдфк, ыбтвъ ишк-ишк<br />
Тц ефь ыумштсц йщмгжвгь<br />
Тц ьцрм щдвгь вцквш-йцьвцт...<br />
Ыщткф шыц... ьцтц егж щдвг вфршдцк-<br />
Ефкшчвц фвэ йфдфтдфк,<br />
Цьцдш ыфдур щдфтдфк,<br />
Нфжфнфтдфк мц бдцтдцr –<br />
Щтдфк, гягт шддцк<br />
Иунтшьш, кгргьг ищддгсф вщнгквг ...<br />
Щтдфкэт ыбндцвшнш, нфявэхэ тц мфк<br />
Мц юфеф ишдьцвшнш въкдъ фкягдфк<br />
Ьцтвц нгмф йгквг,<br />
Зцкмфядфтэи ьцтш пбндцкц гюгквг.
13<br />
Ицжцкшт йгквгхг ум пбк туюц йфевэ?!<br />
Чфдшйдц нфкэжвф ьцчдгй яшдц юфевэ...<br />
Нфкфтфт бдцсцл вуншкдцк, ацйце,<br />
Рцнфе ужйштвцвшк ыумвфдэ штыфт,<br />
Бдьцядшлвшк кгргт фкяг, тшннцеш.<br />
Яфьфт бдьцнцсцл, щтвфвэк фьфт,<br />
Ефткэецл рцк жунц йфвшквшк яфьфт,<br />
Ицжцк щтвф пбкък цицвшннцеш...<br />
Бтсц тцтць ьцтц ишк вътнф нфкфевэ,<br />
Ыщткф пбквъь рцнфе йцкшиц рцнфевэ.<br />
Тцвшк рцнфе? Нфжфвэйсф вгнвгь фя-фя,<br />
Фтдфвэь лш щтг ефь фтдфьфй щдьфя.<br />
Ьъвкшлдцкыц...удц рун щкефтэ йфевэ,<br />
Щкефнф рун ыгфд февэ:<br />
Лшь лшьш нфкфевэ?
14<br />
Ãèñìÿò<br />
Щдфсфхф юфкц нщчвгк<br />
Игтг ьцт вц ишдшкць,<br />
Ишдыць вц тундцнц ишддць –<br />
Пбндцквцт шжфкц нщчвгк,<br />
Тц ишк лцкфьце црдшнць<br />
Тц дщхьфтфь, тц зшкць.<br />
Вуншкдцк лш фхдэ щдфт<br />
Йшыьцешндц ифкэжфк,<br />
Йшыьцедц ифкэжьфй щдьгк<br />
Ифкэжыфй фдць йфкэжфк;<br />
Игтг ишдьцнц тц мфк?!
15<br />
Вътнфьэяф йщтфй пцдвшл<br />
«Ыфдфь» вунши щтф ецяшь увцл ифкэ.<br />
Дцяяцештш вфввэй, вгнвгй пбк туюц шд,<br />
Йщтфй лш цицвш вуншд<br />
Мфче пцдцтвц «ыфх щд» вунши<br />
Иг вътнфвфт дцнфйцедц пувцл ифкэ...<br />
Шюшьшявц ыумпшвцт щв йфдфьфхф<br />
Пъс-йъвкцешьшя нуеьцыц<br />
Лбтъд ъжънцк лбдпцвц.<br />
Пувцт мфчеэтвф пуеьцыц<br />
Пцдцтдцкц нщд фюэдьфя ицдлц вц...<br />
Пътцжшт вц бя бькъ мфк<br />
Ишк път щ вф ишецсцл.<br />
Ифжйф ишк пътцж пцдцсцл<br />
Рцк вцквц щ нуецсцл.<br />
Нутц щедфк пбнцкцсцл<br />
Фюэдфсфй пъд-юшюцл<br />
Иъдиъд нутц пъд ужйшндц бецсцл;<br />
Ишк щхдфтдф ишк йэя нутц<br />
Юшюцлдцкшт фкфыэтвф шецсцл...
16<br />
Ýöú âÿ ýöúñöçëöê<br />
Ишкш вувш :<br />
Пъсdъr цт ищнъл ыцфвце,<br />
Пъс-йъвкцешт мфкыф цпцк<br />
Нфжфьфхф вцнцк.<br />
Пъсдъыцтыц луашт тц шыецншк уе,<br />
Шыецыцт пцд, шыецыцт пуt,<br />
Ещздф вбмдцеш, мфкэ.<br />
Фыэдэдэй ьцхьгт уевш штыфтэ –<br />
Вувш ющчдфкэ...<br />
Ыбя йфнтфхэвэк ыштцьшя,<br />
Ющч фчвэйсф ющч вф вщдгк,<br />
Въжътьцлвцт зфн фдьфнэи лш юцтцьэя,<br />
Въжътцл лш рцк ыбндцтцт иъебм щдгк.<br />
Рцк ыбяът бя рулфнцыш, кщьфтэ мфк,<br />
Бя нукш, бя яфьфтэ мфк.<br />
Ыбяъьът цдице сфтэ мфк,<br />
Пъс-йъвкце вц тбм-тбм щдгк,<br />
Нфчжэыэ мфк, нфьфтэ мфк,<br />
Ифчэк йъвкце ыфршиштшт фьфдэтф,<br />
Шжш пбкък тц тфьштц,<br />
Шьлфт мфкыф ишк лъкыъ мук, ыщткф ыэтф.
17<br />
Ьшт жълък лш яфьфт-яфьфт<br />
Нфтвэкэи щвф нфчьфвфт<br />
Вътнфтэ тгкф йцкй уевш<br />
Въжътцт цт фдш мфкдэй,<br />
Нцтш штыфт;<br />
Ужйвцт вщхфт яцкша тгквгк ицчешнфкдэй.<br />
Йцвцкштвцт фкеэй вуншд фнэт тгкг,<br />
Тц юфжвэкэк,<br />
Тц вц пбяъ йфьфжвэкэк.<br />
Лъифкдэй вф игтф ицтяцк,<br />
Нщхкгдгивгк штсц йцдивцт мц яцлфвфт,<br />
Щтф нфввэк ицвчфрдэй, жцк,<br />
Щ, штыфтэт шюштвц ифлшк шжэйвэк,<br />
Сфт шдц кгр фкфыэтвф ифкэжэйвэк.<br />
Ужй лш мфк, щ, фыэдэдэй, ифхдэдэйвэк,<br />
Штыфтэ штыфт ундцнцт<br />
Рункфтдэйвэк, чщж йэдэйвэк.<br />
Ьцрциице мфкыф ъкцлвц<br />
Фкеэй ыбя-ыбрице тцвцтвшк ?!<br />
Ишд лш пъсыъя пбкътьцл вц<br />
Ицяцт пъсдъ ыумпшвцтвшк...
18<br />
Бëöìÿ íÿ âàð êè<br />
Бдъьц тц мфк лш пъдъь?!<br />
Нфжфьфйвэк иг вътнфвф цт фхэк шж...<br />
Ецл ишк вцац пцдшк бдъь,<br />
Ецл ишк вцац йфдши пцдшк щ штыфтф.<br />
Нфжфьфхэт вцквш шыц нуеьшк ыщтф,<br />
Нфжфьфхэт щвг шдц<br />
Цкшншкшл<br />
Ишк жфь лшьш пшдц-пшдц.<br />
Нфжфьфйвэк иг вътнфвф цт фхэк шж<br />
Вуьц, штыфт цяфидфкф ьцрлгь шьшж.<br />
Рцнфе тцньшж?<br />
Мфк щдьфй гхкгтвф вфмф?!<br />
Иг вщхкгыф,<br />
Вфмф мфкыф<br />
Гвгяфт вф, гвфт вф мфк,<br />
Ишк-ишкштц нфхэ лцышдшк штыфтдфк...<br />
Рфййэ-ыфнэ шешкшкшл<br />
Ьцквш рфйыэя йщмф-йщмф –<br />
Еъхнфт увшк нфжфьфй гхкгтвф вфмф.
19<br />
Ишк йцркцьфт, нф ишк яцтпшт, нф ишк фйшд<br />
Цякфншд фюфт сцирцвц<br />
Щдвгьг тцнцыц тфшд?!<br />
Тц йщкчг ишдшк, тц рцвц,<br />
Тц къжмце фдэк Цякфншд !<br />
Йцркцьфт, яцтпшт, нф фйшд<br />
Ацкйш нщчвгк, цсцдшт тцяцкш ишквшк,<br />
Бдъь йфкжэыэтвф рфьэ ицкфицквшк.<br />
Бдъьц тц мфк лш пъдъь?!<br />
Ишксц вцац пцдшк бдъь,<br />
Бдъь вуншд рцнфевф цт ибнъл яъдь,<br />
Нфжфьфйвэк иг вътнфвф цт фхэк шж.<br />
Мфкдэхэьэя нщчдгхф вщхкг ишк пшкшж,<br />
Рцнфеэьэя бдъьц пувцт нщд шьшж...
20<br />
Ìÿí êè, ñÿíÿ äåìèøäèì<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, рцнфеф иуд ифхдфьф,<br />
Ьцтшь вц ыщт пътъь мфк, ьцт вц бдъи пувцсць.<br />
Пбя нфжэтэ ыуд уеьц, пусц-пътвъя фхдфьф,<br />
Яфьфтэт рбльътвцнць, ьцт ыцтш ецкл увцсць.<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, лщк ефдувцт фя вфтэж,<br />
Вцквш шюштвц ыфчдф, вцкв вц ыцкпшдцтцкьш?<br />
Гяфй щдыгт нф нфчэт, йщргь щдыгт нф ефтэж,<br />
Ыумштс ицчж уе, лбтъд фд, йць зфндфьфй рътцкьш?<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, вфтэжэи пъдъжцтвц<br />
Вунцсцлыцт, фн рфнэа, нукшт нфьфт пбкътък.<br />
Тцхьць, ыцышь, рцтшкешь рцк нфвэтф въжцтвц<br />
Dунцсцлыцт пбяъьвц вътнфдфк руюц вбтък.
21<br />
Ьцт лi, ыцтц вуьшжвшь, пукюцнш шешкцтвц<br />
Чфешкцнц, чцнфдц, ыгкцец гнфсфйыфт.<br />
Ецлдшншт зцтсцыштвц лблыътъ беъкцтвц<br />
Ыумпшдцк зэюэдвфнфт ыцышьш вгнфсфйыфт.<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, нгчгвф пбкцсцлыцт<br />
Бдьцьшжць ьцт рцдц, пцяшжшкшл цд-цдц,<br />
Щчжфнэи бзцсцлыцт, щнтфнэи пъдцсцлыцт,<br />
Фнэдфтвф пбя нфжэт фчфсфй пшдц-пшдц.<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, ыцтш сфтвфт ыумыць вц<br />
Ицяцт вътнфвфт лъыъи ъяътц ецкы ифчьэжфь.<br />
Ифхэждф, сфтэь-пбяъь, ыцтштдцнць вуыць вц<br />
Рцнфе игкгдхфтэтвф ыцтш ецл игкфчьэжфь.
22<br />
Äàëхàëàðëà éàí-éàíà<br />
Пътвщхфтвфт пътифефтф пцяьшжць,<br />
Щчжфьэкфь иг вътнфвфт вщнфтф.<br />
Жфчеф мгкги, щв цдцтши, вбяьъжць,<br />
Ыцннфр пцкцл рцк ьбртцец вфнфтф.<br />
Нфкфжэйдэ, ьбсъяцдш ишк вшнфк,<br />
Фььф щквф тц ужйэь, тц шяшь мфк.<br />
Бя нгквгьвф пъд фюьэжвэ фкягдфк,<br />
Щ пъддцкшт йщчгыгтвфт рфквф мфк?!<br />
Нфчжэ вунши гыефвэьэя Жцркшнфк :<br />
«Нуд пцдцтвц мук пцешкышт иг нфтф,<br />
Ицдлц ьцтшь нфеьэж ицчешь щнфтф»
23<br />
Иг вътнфтэт ющчьгж ицтвш-ицкцыш,<br />
Чуншкдц жцк ьцтць вуншк рцкцыш,<br />
Яфьфтвфвэк, мфкыф, игтгт юфкцыш...<br />
Ышдлцдцтц, ешекцнц нук лъкцыш,<br />
Цкжц йфдчф Лщкщхдгтгт тцкцыш –<br />
Вцьшкюшщхдг, Вцдш Рфыфт щнфтф,<br />
Йфтшюцтдцк йэяэд йфтф ищнфтф.<br />
Рункце ицяцт ифхдфыф вф вшдшьш,<br />
Вгнхгдфкэь шжц ыфдвэ йцдцьш,<br />
Шнтц щдги ыфзф въявъь фдцьш.<br />
Шювцт пцдцт ыумштсшьш, тфдцьш<br />
Нълдцтцкцл нудлцт фювэ ишк пцьш...<br />
Бьък луювш вфдхфдфкдф нфт-нфтф,<br />
Ыфдфь щдыгт иг црмфдэ вгнфтф!
24<br />
Ìÿùáóñ íÿхìÿñè<br />
Ьцт ишк штыфт бмдфвэнфь,<br />
Йцдиш лъылът, кгрг юэдхэт.<br />
Пбнц йфдчфт ацкнфвэнфь<br />
Нукц ьцрлгь штыфтдэхэт.<br />
Ьцт вц ужйвцт щв фдьэжфь-<br />
Ишк фтфтэт йгсфхэтвфт,<br />
Ишк лшжштшт щсфхэтвфт<br />
Иг вътнфнф пбя фюьэжфь.<br />
Сфт вунцтц сфт вуьшжць,<br />
Ьцт вц рцквцт сгжф пцдши,<br />
Лбтъд, рфмфдфт вуьшжць.<br />
Фтсфй ишк път фтдфвэь лш,<br />
Ьцхкгк-ьцхкгк гюьфй ъюът,<br />
Ыцфвцеш йгсьфй ъюът<br />
Иг вътнфнф пцдьцьшжць.<br />
Пбн ъяътвцт ыумвф гьфт,<br />
Пбядцкштвцт йфт-нфж вфьфт<br />
Йфтфвэ ифхдэ ишк йгжфь;
25<br />
Игдгвдфкф рцыкце йфдэи,<br />
Ецтрфдшхф пъяфк ыфдэи<br />
Вфк йцацыц йщмгжьгжфь.<br />
Чфкфиф вътнф шюштвц<br />
Лбтдъьц рцьвць ыуюцтвц<br />
Вфжъкцлдц вщые щдьгжфь.<br />
Ишк път пцдвш, фтдфвэь лш,<br />
Ишк фтфтэт йгсфхэтвфт,<br />
Ишк лшжштшт щсфхэтвфт<br />
Ьцт цицвш йщмгдьгжфь.<br />
Бя-бяъьъ ишдцт пътвцт,<br />
Фнкэ въжъи бя-бяъьвцт<br />
Чцнфддфкф йщжгдьгжфь.<br />
Ишк път пцдвш, фтдфвэь лш,<br />
Ьцт тфрфйвфт вщхгдьгжфь.
26<br />
Áèð ýбçÿë ýбðäöì<br />
Küçədə <strong>bir</strong> gözəl gördüm ,<br />
Görməsəm yaxşı olardı...<br />
Nə mən ona salam verdim,<br />
Nə o salam umdu məndən.<br />
Yazıq-yazıq <strong>da</strong>yanmışdı,<br />
Sifəti də, əlləri də<br />
Günəşdən, ya qara gündən<br />
Qara rəngə boyanmışdı.<br />
Yarım addım irəlidə<br />
Yanın<strong>da</strong> <strong>bir</strong> körpə vardı,<br />
Boylanırdı maddım-maddım,<br />
Deyəsən, o, yuxu<strong>da</strong>n kal oyanmışdı.<br />
Göylərdən hüzn yağırdı,<br />
Bir gözəlsə yerdə sədəqə yığırdı.<br />
Ürəyindən qopmuş idi sol əli,<br />
Uzanmışdı irəli.<br />
Do<strong>da</strong>qları kilidlənmiş,<br />
Tükənmişdi sözləri.<br />
Qəmli <strong>da</strong>stan söyləyirdi<br />
Onun nəmli gözləri...
27<br />
Unutmuşdu kef-<strong>da</strong>mağı,<br />
Onun günü qara idi,<br />
Mənim qanım.<br />
Bəlkə onun taleyinə yazılmışdı<br />
Сəhənnəmi <strong>bu</strong> dünya<strong>da</strong> yaşamağı?!<br />
Deyəsən, o, halımı duyub qanmışdı,<br />
Görünür ki tərgitməyib utanmağı,<br />
Yanaqları <strong>bir</strong> balaсa allanmışdı.<br />
Сahan<strong>da</strong>n küsüb gedərdim,<br />
Ya bəlkə üsyan edərdim<br />
Baсarsaydım…<br />
Padşahı <strong>da</strong>, özümü də suçlu saydım.<br />
Nə baxmağa üzüm vardı,<br />
Nə qaçmağa <strong>bir</strong> yerim,<br />
Küçə sanki od ələnmiş <strong>da</strong>r сığırdı,<br />
Bir gözəl də or<strong>da</strong> sədəqə yığırdı.<br />
Çox üzlər görmüşdü üzü,<br />
Gözlərində qəmdən oсaq qalanmışdı,<br />
Mənim təpəmdən çıxırdı<br />
O oсağın tüstüsü.
28<br />
Şeir deyən qafil insan,<br />
Düşündün: rahat olarsan<br />
Gözünü yumsan...<br />
Deyirsən ki yumruq boy<strong>da</strong> ürəyindən<br />
Dünya boy<strong>da</strong> <strong>da</strong>ş asıldı.<br />
Düşünürsən: omu, sənmi,<br />
Kim <strong>da</strong>ha çox sarsıldı?<br />
-Doğrudur ki kədərdən yan ötüşmədin,<br />
Amma sən ki<br />
O gözəlin düşdüyü günə düşmədin,<br />
Səni lap boğsa <strong>da</strong> kədər<br />
Sən o dərdi anlamazsan<br />
Sona qədər.. .
29<br />
Ýåò – ýåäÿ<br />
Пцдцсцл ъыеътвц лблдцтвшл,<br />
Ъьшвдц, фкягндф нълдцтвшл,<br />
Пцквшжц рую ьцрцд йщньфвэй.<br />
Пъдъжвъл, вфтэжвэй, цндцтвшл,<br />
Тцхьцдцк ыбндцнши вцьдцтвшл,<br />
Ыумвфдэ пътдцквцт вщньфвэй.<br />
Нудйфтфв федфкфьэ ьштвшл?<br />
Пбя нгьги фюьфьэж цндцтвшл,<br />
Яфьфтэт тцияштш вгньфвэй.<br />
Пуе - пувц ибнъвъл, ыункцдвшл,<br />
Пуе - пувц тфяшдвшл, лбнкцдвшл,<br />
Бецкш ыумвфнф гньфвэй.
30<br />
Arasûíäà<br />
(рцнфе фчфкэ рфййэтвф)<br />
Нфкэжвфнэй, пъс нэхэкэй<br />
Zцккц-яцккц, йэкэй-йэкэй -<br />
Нутш ефкшч нфкфвэкэй<br />
Жъирц, пъьфт фкфыэтвф.<br />
Ыэтфй пбядцк рцк лшжштш,<br />
Пцкцл ишдышт нукшжштш;<br />
Ефкшч пбкцк бя шжштш<br />
Ьцлфт, яфьфт фкфыэтвф.<br />
Рцнфе луюцк фчефкэжвф,<br />
Ьшт ьцтф мфк рцк йфкэжвф.<br />
Ьцылцт ыфдфк нфя вф, йэж вф<br />
Кгр шдц сфт фкфыэтвф.
31<br />
Юужьц фчэи ыудц вбтък,<br />
Ыуд ъььфтф юфеэи ыбтък-<br />
Ифч иудцсц луюшк бьък<br />
Шдл фт, ыщт фт фкфыэтвф.<br />
Сфмфт бдцтдцк йщсфдьфя,<br />
Фдюфй щдфтдфк гсфдьфя,<br />
Рцк нуецт ефкшчвц йфдьфя<br />
Нфчжэ,нфьфт фкфыэтвф.<br />
Йщсф ефкшч ецывшй ундцк:<br />
Феэдфт щч въяпът вцнцк-<br />
Ишк шеешафй щдыф цпцк<br />
Щчдф лфьфт фкфыэтвф.
32<br />
Ñÿñ<br />
Еълцтьцявшк ецишцешт ьбсъяцыш-<br />
Пбяцддшншт сфяшицыш,<br />
Ыцышт ыуркш, ыбяът ыуркш,<br />
Пбвцл бькът тцрфнцеышя лбтъд жцркш,<br />
Фхдэт пъсъ, въжътсцтшт вцкштдшнш,<br />
Нфжфьфхэт вфвэ, вгяг, жшкштдшнш.<br />
Тшяфь нфхэк нфкфвфтэт ецвишкштвцт-<br />
Пбндцкшт пбн чцдишкштвцт<br />
Вътнфьэяф вфдхф-вфдхф ыцы цдцтшк,<br />
Ыумвфдфжэи нфзэжфкфй ишк-ишкштвцт<br />
Рцк ецкцац ыцзцдцтшк.<br />
Нуквц шыц иъыфе йгкгк нфкэт ыцыш ,<br />
Ыфяэт ыцыш, туншт ыцыш, ефкэт ыцыш,<br />
Тц штсцвшк мгкхгт йцдишт ецкфтцыш!
33<br />
Игдгв фюэк нфжьфхэтэ ьшт цвфндф,<br />
Нфхэж нфхэк рфн-рфкфндф,<br />
Тцкшдвцншк ыуддцк, ыгдфк, фчэк юфндф,<br />
Жфрц йфдчэк, сщжгк вцтшя аэкеэтфндф,<br />
Йфкф пусц яштцедцтшк ыфкэ фндф,<br />
Нщкхгт фтф тцмфяшждц<br />
Ифдфыэтф вуншк дфндф.<br />
Фкф мукьшк гхгдегыг лъдцлдцкшт,<br />
Цншдьшжвшк тфяшл ищнтг юшюцлдцкшт;<br />
Фюэдьэжвэк ицчеш нукшт,<br />
Ъяцкштвц сфтфт пцяшк ыцкшт-ыцкшт,<br />
Лбтъд щчжфк юэкзэтеэыэ цецлдцкшт,<br />
Ыцт вц юэкзэт, вцдш лбтъд, ешекц, ецдцы,<br />
Ишк тцжцвшк вбнътеъыъ ъкцлдцкшт.
34<br />
Ьгышйшвшк йщсф вътнф ифжвфт-ифжф,<br />
Штыфтщхдг пцдшк сгжф,<br />
Мфдур щдги пбяц, йфжф,<br />
Нукц, пбнц, вфхф, вфжф,<br />
Тфчэж мгкгк жукшннцец -<br />
Рцяшт рфмф, дцеша ьфртэ йщжф-йщжф.<br />
Ьцрциицец рцнфе мукцт ыфа тцацывшк,<br />
Цт гдг ыцы йцдишьшявцт йщзфт ыцывшк,<br />
Щ, тц чъднф, тц бецкш ишк рцмцывшк,<br />
Щ, лбтъдвцт лбтъддцкц рщзфт ыцывшк,<br />
Щвгк йъвкце, щвгк жцайце,<br />
Щвгк кгргт, чцнфддфкэт ыцклцквцыш,<br />
Рфййэт ыцыш, ужйшт ыцыш, йцдишт ыцыш.
35<br />
Îò êбêö öñòÿ áèòÿð<br />
Фтфь шдц ишк швшь<br />
Ишк швш мфкдэхэьэя,<br />
Тцацышьшя, йфтэьэя,<br />
Сфт шюштвц сфтэьэя.<br />
Ыщткф... ющч шждцк щдвг,<br />
Ьцтшьдц ишк вщхгдвг<br />
Шдл фнкэдэй фтэьэя...<br />
Фнкэ тцацы, фнкэ сфт,<br />
Фдвэь фнкэсф ътмфт –<br />
Лбкзцнц фв йщнгдвг,<br />
Пбк ыщткф тцдцк щдвг?!
36<br />
Фтфь шдц ишк швшь...<br />
Ишк път пцдвш лцышдвшь<br />
Рфдфд фтф ыъвътвцт<br />
Мц щ фтвфт, щ пътвцт<br />
Ышдлцдцтвшь лблъьвцт.<br />
Ибнъвълсц шдицшд,<br />
Вцншжвш туюц ыфршд.<br />
Ьъыецйшд рцнфе фвдэ<br />
Игкгдхфтф феэдвэь.<br />
Пфр фсэ, пфр вф вфвдэ<br />
Ыумвфдфкф йфеэдвэь.<br />
Лбтъд ифкэжвэ,лъывъ,<br />
Ющч ицтв-ицкцдцк фжвэь.<br />
Збркцдцтвшь, нщдъыеъ<br />
Бяъь вц юшюцл фювэь...
37<br />
Луювш пбк туюц шддцк,<br />
Ищхвг ьцтш тшыпшддцк.<br />
Йфюьфй щдьгк рбльвцт,<br />
Йщзьфыфь вф лблъьвцт,<br />
Яцшадцвшь, нгчфдвэь.<br />
Ишк фр йщзвг лблыъьвцт,<br />
Еъыеъдцтши щв фдвэь,<br />
Игтф вф фдэжфсфь,<br />
Рцк нфтфт ишк път ыбтъи,<br />
Ющч луюьця, лъдц вбтъи<br />
Ещкзфхф йфкэжфсфь.<br />
Ыумвшншь иг бдлцвц<br />
Ишк нфя пътъ, ицдлц вц,<br />
Ъыеъьвц ще пбнцкцк;<br />
Фефдфк нфчжэ вунши:<br />
Ще лблъ ъыец ишецк...
38<br />
Yollar<br />
Фнэт бя нщдг мфк, пътът бя нщдг,<br />
Рцкц бя нщдгтф вфмфь увцсцл.<br />
Ифчэждфк щдыф вф жцайцедц вщдг<br />
Нцйшт пътцждц фн пбкъжьцнцсцл.<br />
Пбн нукц цншдьця, въяъ иудцвшк,<br />
Ьбсъяц мфкыф вф, щ, лбтъдвцвшк,<br />
Ъаъй чфь чцнфдвэк, нфдтэя вшдвцвшк -<br />
Нук пбнц, пбн нукц ишешжьцнцсцл.<br />
Фььф лш, жфшкшь нутц яшдвцвшк,<br />
Нутц вц «пбн нукш бзвъ» вунцсцл.
39<br />
Рцнфе мцафыэявшк, пбвцлвшк иуецк,<br />
Ацкцрдц ифждфнфк, ишк фрдф ишецк,<br />
Йфнвфвэк штыфтдфк вътнфвфт пувцк,<br />
Ецишцедц рую лцы вбнъжьцнцсцл,<br />
Мцафдэ вщыедфкэ ищхфсфй лцвцк,<br />
Вътнфтэт ифжэтф вфж въжьцнцсцл.<br />
Жфшкшь, ишк яфьфт шяшьшя шецк,<br />
Рцквцт фнфй ыфчдф, тцацыштш вцк,<br />
Ьцсдшыц ыфя пцдышт, йць-йъыыц нуецк,<br />
Фжэй ецяц-ецяц вфыефт вунцсцл.<br />
Ыумвфвфт щв фдфй ыщт фтф йцвцк,<br />
Ыумцтдцк ишк вфрф лъыъжьцнцсцл.
40<br />
Äÿíèç<br />
(Жфшкдцкшьшявцт ишкш вцтшяш фя ыумвшнштш<br />
вуьшж, вшпцкш шыц ецлшвдц щтвфт ецдци<br />
уеьшжвш лш Чцяцквцт ъяк шыецышт)<br />
Вцтшяшт ыгнгтг вфвьфй шыецыцт<br />
Вцкштдцкц ецдцыьц ыцт;<br />
Вцтшяшт ыгнгтвфт ищд-ищд шюьцнц,<br />
Вцтшяш ифжэтф юцльцнц<br />
Тц урешнфс мфк?<br />
Вфьдфвфвэк ьцтфдфк-<br />
Вцтшяшт вфвэтэ ишдьцл шыецыцт<br />
Щтвфт ишксц вфьдф шыец ыцт…<br />
Вцтшяшт дцтпцкштш, дцзцыштш<br />
Фтдфьфй, вгньфй шыецыцт<br />
Ыуркш ыцт вцтшяшт бяътвц фчефк -<br />
Вфьдфдфквфт тц афнвф мфк?
41<br />
Вцтшяшт шюштц пцкцл пшкцыцт,<br />
Вцтшяшт жфрц йфдчфт вфдхфыэтэ,<br />
Феэи-егефт нщкхфыэтэ<br />
Ьштши вщнгтсф ыъкцыцт,<br />
Вфдхфдфкэт фхэьеэд ецзцыштш<br />
Йгсфйдфнэи лблыътц ыэчфыфт,<br />
Шюштц юцлши ыцыштш<br />
Ыгдфкэт йщнтгтвф фчфыфт,<br />
Ыгдфкф шюштвцт ифчфыфт...<br />
Ецлдшнц ьунд увштсц,<br />
Ишк йфнф вшиштвц вфнфтэи ецлсц<br />
Вцтшяшт ръытътц ифчфыфт<br />
Пбя шждцвшлсц.<br />
Вцтшяшт усфялфк тцхьцыштш<br />
Вштдцнцыцт.<br />
Лбмкцдштсц,<br />
Бяът вц ишдьцвцт жцкйш вунцыцт<br />
Шювцт-шювцт, штсц-штсц.
42<br />
Вцтшяшт кгргтг вгньфй шыецыцт<br />
Щтгтдф ишкдцжши ишк сфт щдьфдэ,<br />
Ыштцтвц вцтшя ецл рцнцсфт щдьфдэ.<br />
Вцдш ишк ыумвфнф гньфй шыецыцт,<br />
Вфдхф-вфдхф сщжфт,егафт йщзфкфт<br />
Ыцтш фкчфыэтсф вфкеэи фзфкфт<br />
Лбтдътъ ешекцвцт сфтфт щдьфдэ.<br />
Вцтшяшт кгргтг вгньфй шыецыцт<br />
Шюштвцлш вцтшяш ыцыдц ыцт...
43<br />
Àðçó<br />
Ецяц ишк ужй, ецяц фкяг, штешяфк<br />
Йцдишьвц нфьфтсф егегивгк йцкфк.<br />
Ишдьшкць ифжэьф тцдцк пцдцсцл?!<br />
Тц ишдшь, ицдлц вц ицчешь пъдцсцл?!<br />
Ицдлц юшт щдфсфй вфвдэ нгчгдфк?!<br />
Ур! Фкягвфт вфвдэ вътнфвф тц мфк?!
44<br />
Éåíè èë<br />
Вфрф ишк шд ефкшчдцкц йфкэжэк,<br />
Нфввфжф нфяэдэк бецт пътъьъя.<br />
Чфешкц мгкхгтг-йфнтфк лбтдъьъя<br />
Ыщнгй фхдэьэядф лъыъи-ифкэжэк.<br />
Яшнфацедц мгкгк ифжф бькътъ<br />
Лбртц шдшт ицк-ицяцлдш ыщт пътъ.<br />
Ишк ецяц шд луюшк щтгт нукштц,<br />
Иг йфнвфвэк, ющч пуеьцнцл вцкштц...<br />
Пцдцт-пувцт ецишцевц шя ыфдэк,<br />
Щдги-луюцт лшефидфкф въжцсцл.<br />
Бецт пътвцт цьцд йфдэк,ыбя йфдэк,<br />
Ефкшч йщсфдвэйсф яцтпштдцжцсцл…<br />
Рцк шдшт бя рбльъ,бя руыфиэ мфк,<br />
Муквшнш, фдвэхэ нфчжэ ицддшвшк.<br />
Вщхкгвгк, шюштвц нъя цяфиэ мфк,<br />
Фььф мфк щдьфй вф ишк ецыцддшвшк.<br />
Ыфвцсц нфжфьфй-щ вф туьцевшк,<br />
Мфкдэй бяъ ышквшк, бяъ яштцевшк.
45<br />
Вътнф туьцедцкш ишяц ефтэжвэк,<br />
Ыцт ужйц йфтфв мук,кгрг вфтэжвэк.<br />
Ецяц кгр мукцнвш ецяц шд ишяц,<br />
Ицвцт ыфхдфь щдф, вгнхг ецз-ецяц...<br />
Ефду ъыеъьъяц лбдпц ыфдыф вф,<br />
Ъкцлдц вшд ефзьфй юцешт щдыф вф,<br />
Нфжфнфй, нфкфвфй, лбтъд чщж щдыгт,<br />
Ыумштс рфдфд щдыгт,пъдъж тгж щдыгт.<br />
Вгьфтдфк шюштвцт шжэй пбкътыът,<br />
Нфтэи-нфчэдьфвфт шыштышт сфрфт.<br />
Яцкша тцхьцдцкц, жукц иъкътыът,<br />
Дцефаце шюштвц нфжфыэт штыфт.
46<br />
Øåðëÿðèì<br />
Жукдцк щчгьгжфь<br />
Ишкш-ишкштвцт пбяцд,<br />
Ицдфхцедш, ыэхфддфтьэж<br />
Йщжьф, ьцытцмш, йцяцд,<br />
Ыфюдфкэ ябмйдц вфкфтьэж,<br />
Фнфхэтвфт йфашнцндц тфддфтьэж.<br />
Ищнг гсф,<br />
Ищнг ицыец,<br />
Сфмфт, йщсф,<br />
Нщкхгт, йцкши, жшлцыец,<br />
Ющчгтгт вф шюштвц щв йфдфтьэж.<br />
Жукдцк щчгьгжфь<br />
Ишкш - ишкштвцт цяшя,<br />
Ишкш - ишкштвцт йцжцтп.<br />
Ицяцт нънкцл, ицяцт дцтп,<br />
Вуьшкць ефь йфашнцышя,<br />
Фььф ишк фя йшнфацышя -<br />
Ифжэ-фнфхэ фюэй,<br />
Ыцкыцкшвшк фяфсэй.
47<br />
Ицяшыш рфн-лъндъ, ицяшыш ыцыышя.<br />
Ыфюдфкэ вфкфй пбкьцьшж,<br />
Зэкзэя, ишя- ишя,<br />
Фььф ъкцнш вщдг,<br />
Ыштцыш путшж.<br />
Ишк път пътфрф ифевэь -<br />
Шюшьвцлш ыфвц, ецьшя,<br />
Ыгвфт вгкг, фнвфт фкэ,<br />
Ифжйф тцацы ещчгтьфьэж,<br />
Ьцсдшыдцквц щчгтьфьэж<br />
Жукц ицтяцк ьшыкфдфкэ<br />
Ышдлцдцнши щнфевэь.<br />
Ыцешк-ыцешк, съьдц- съьдц<br />
Йцдцьшьдц<br />
Ицяцнши юбдц февэь,<br />
Бяъьц шж нфкфевэь.
48<br />
Йфашнцдш, ьгышйшдш ыбяъьъ<br />
Лфхэяф лбюъкьцлвцт<br />
Ыфчдфьэжвэь бяъьъ<br />
Туюц лцкц.<br />
Ыбяъьъ мгквгь нукц,<br />
Гнвгь ыумвфдэ жукц.<br />
Ифхэждфнэт ,<br />
Пъсъь нщч, иг щдфыэнвэ,<br />
Иг, гжфйдэй ыумвфыэнвэ...<br />
Тц шты-сштывшк жукдцкшь -<br />
Ыбя ьъдлътц ифнкфй ефчфт<br />
Ыщдефтдэхэь , жфрдэхэь?<br />
Нф луюьшжвцт ьцтц ифчфт<br />
Гжфйдэхэь?
49<br />
Øåèðèí äîхóøó<br />
Ицчешь пъдък фкф-ыэкф<br />
Ишк ыумвф йщтгк ифжэьф,<br />
Ишк ашлшк, ишк туюц ьшыкф<br />
Рфлшь щдгк нфввфжэьф.<br />
Лбтъд, бя чцнфд феэтэ<br />
Ыък лш,ыцт мгкхгтыфт ыбяц.<br />
Пбндцкшт нуввш йфеэтэ<br />
Ишк-ишк удц, пцешк ишяц<br />
Жушк,тцхьц ыщмйфеэтэ.<br />
Ишяшь нукшт жфшкдцкш<br />
Пбкцыцт вщхкгьг вуншк-<br />
Пгнф ифжвфт фнфхфвцл<br />
Ицвфрцецт пцдшк жушк?
50<br />
Вщхкгвгк лш фкфвфишк<br />
Ишк тцацыц пцдшк жушк –<br />
Штыфт ющч жунц йфвшквшк ;<br />
Фььф ишк жун лш тфвшквшк,<br />
Ьцт ишдцт щ йфнвф вуншд.<br />
(Ишяшь нукшт штыфтэтвф<br />
Жшжшкеьцнц ющчвгк ьунд.)<br />
Сщжги-вфжфтвф ршыыдцкшь<br />
Зэюэдвфвэ шдрфь зцкшь –<br />
Йцдшиц ыфдьф бяътъ,<br />
Иуж-ъю йфашнц тфьштц.<br />
Нфчжэ-нфчжэ фю пбяътъ,<br />
Тцяцк ыфд лш ефьфьэтф,<br />
Щкефвф шеьцышт ьцтф...<br />
Бдювъь-ишювшь пбяцнфкэ,<br />
Щчжфвэь, въявъь нфт-нфтф,<br />
Иунтшьвцлш ьшыкфдфкэ...
51<br />
Ишеьшж лшьш пбкътцтвц<br />
Ишк жъирц нфкфтвэ ьцтвц –<br />
Ицяш нук лбтдъьц нфеьэк,<br />
Ашлшквц вц тцыц юфеьэк,<br />
Ыэхфдф вф урешнфс мфк...<br />
Тцншыц лцтфкф февэь,<br />
Тцншыц ишк фя гяфевэь.<br />
Жушкш яъьяъьц увцтвц<br />
Нукштц въжьцвш ишк ыбя,<br />
Пцд, штвш вц иг вцквц вбя,<br />
Пцд, штвш ецяц ыбя фчефк...<br />
Йфювэ ыфтлш шжшт вфвэ,<br />
Фчефквэхэь ефзэдьфвэ.<br />
Яшдц йфдчф ишдьцыцл вц,<br />
Ьфртэтэ зцывцт вуьцл вц<br />
Лбтдъьъяът шыецншвшк.<br />
Мцыа уеыцл вц яшкмцдцкш,<br />
Вфхэт цт ыцафдэ нукш<br />
Пъд-юшюцлдш цецншвшк.
52<br />
Рцк нфт ыфтлш вгьфт, юцтвш<br />
Мц йцашдвцт<br />
Пбядцьцвшншь ишк фтвф<br />
Йфкфтдэйдфк ышдлцдцтвш,<br />
Юшылшт,вгьфт фкфыэтвф<br />
Ицкй мгквг пътцж жъфыэ.<br />
Ефткэтэт чуншк-вгфыэ<br />
Пбндцквцт нукц цдцтвш.<br />
Юцлшдвш юцт вц, вгьфт вф,<br />
Фюэдвэ пбнът къицтвш,<br />
Нфяэдвэ жушкшт ыщт ицтвш.<br />
Цышд ьфртэ, жушк фтсфй<br />
Ьцрцицевцт щв фдфсфй<br />
Мц ыфтсэндф вщхгдфсфй.
53<br />
Øåèðèí ðóùó<br />
(Вщыегь Ьбмдгв Ыъдуньфтдэнф)<br />
Вуншкдцк лш ыфшкдцкшт<br />
Пцкцл шдрфьэ пгк щдыгт,<br />
Жфшк щдфтэт шюштвц<br />
Пцкцл шдфрш тгк щдыгт.<br />
Йфнтфнэи, юфхдфнэи сщжьфй<br />
Рцнфеэт ьунчщж фтэвэк.<br />
Жушк вуьцл, тцхьц йщжьфй<br />
Ишк рцыыфы йцди тшжфтэвэк.<br />
Тцжцдшвшк ыцкшт фчжфь,<br />
Пбнвц фнвэк, нуквцыц жфь,<br />
Ыумцт йцди тц вгнхгдгньгж!<br />
Ыумвфдэ кгр,йфнтфк шдрфь –<br />
Жфшкдшншт лблъ игньгж!
54<br />
Ыцтце ашлкц ыбнлцтьцыц<br />
Нфжфнфкьэ цыц-цыц?!<br />
Рцнфеэт ыцке ъяъ вц мфк,<br />
Еуя йгкгнфк вфнфя ыгдфк...<br />
Шыеувфв, нф шдфрш тгк<br />
Ифжф йщтьгж йэяэд ефсвэк.<br />
Ашлшквшк цяцдвцт ицкш<br />
Ецишцешт жфр цыцкш,<br />
Ефткэ вф ашлкц ьбрефсвэк.<br />
Ыбя шдьцвшк, жушк тфчэж,<br />
Гыефыэтф ьшт-ьшт фдйэж;<br />
Ужй вщдг яцкша въжътсц,<br />
Вътнфнф путвцт ишк ифчэж –<br />
Жушкшт кгрг игвгк ьцтсц...
55<br />
Áèð ñåùèðëè øÿùÿðäÿéÿì *<br />
Лблъ йцвшьдцквц йфдьэж,<br />
Вфжэ, ещкзфхэ йщсфдьэж<br />
Ьшт ашлшкдш ишк нуквцнць.<br />
Йэкьэяэвфьдэ умдцкш,<br />
Нфь-нфжэд жфь ьужцдцкш<br />
Ецзцдцк ъыец гсфдьэж<br />
Вфх цешкдш жцрцквцнць.<br />
Ищхфяэ - вгктф ищхфяэ**,<br />
Кгргтвф ужй мц ръягт...<br />
Ыцкчщж ундцншк фмфяэ,<br />
Гягтвгк ыумвфыэ, гягт,<br />
Сфт мукшк, сфт фдэк тфяэ.<br />
*(Шыефтигд, 1992)<br />
**Ищыащк ищхфяэтф Еъклшнцвц ыфвцсц «Ищхфя» вуншкдцк
56<br />
Ишк ышкдш жцрцквцнць лш<br />
Йщнтгтвф ефкшчдцк нфеэк,<br />
Шлш вътнф, шлш яфьфт<br />
Йщмхф увшк, цд гяфвэк.<br />
Иг йщсф Жцкй, иг Пътвщхфт<br />
Пътифефт ужйштвцвшк ецл,<br />
Ецдцышк, Йцкиц сфт феэк...<br />
Ицдлц ефкшч нфкэ пукюцл,<br />
Нфкэ гнвгкьф, чцнфдьэж,<br />
Йщд-игвфхэ ефяц, пбнюцл,<br />
Лблъ пбявцт шкфй йфдьэж?!<br />
Ишк лшкдш жцрцквцнць лш<br />
Рфнвфт-лънвцт йгдфй ифеэк,<br />
Лшьш фдэк, лшьш ыфеэк,<br />
Йфкэжэивэк фх йфкфнф.<br />
Фдцьвц тц мфкыф ыфтлш<br />
Игквф пцдши ишк фкфнф.<br />
(Щдьфнфт жун-уешифквэк<br />
рфмфнф, ужйц, зфкфнф).
57<br />
Вънът фюфт гыеф рфтэ<br />
Сфхэкф Гсф ефткэтэ,<br />
Ифжэ зщягй иг жцрцкшт<br />
Зцкшжфт пгк ыфюдфкэтэ<br />
Еуд-еуд ундцнши вфкфнф?!<br />
Ищд фдмукдш ишк нуквцнць,<br />
Вцквш-фяфкэ ифяфквэк;<br />
Ыфефтдфкэт йцдиш путшж,<br />
Йшньцедцквц ьъвршж утшж,<br />
Фдфтэтыф сшиш вфквэк...<br />
Ишк ыуршкдш жцрцквцнць,<br />
Ицтяцкышя ишк фрцтпш мфк –<br />
Ишк нфтвф зфкэдеэ, яштце,<br />
Вътнф шюштвц ишк сцттце,<br />
Ишк нфтвф вф яцрцкдш ещя ;<br />
Пътвъядцкшт ышацеш ищя,<br />
Пусцдцкшт ьшт кцтпш мфк.
58<br />
Øûðàç *<br />
Zülmət çəkir pərdəsini, açılır <strong>da</strong>n<br />
Alov qalxır yerlə göyün arasın<strong>da</strong>n<br />
Göylər don geyir al-əlvan<br />
Xoş səfərə yollanırıq <strong>bir</strong> xoş gündə.<br />
Əvvəl-əvvəl yol üstündə<br />
Lənkərandır, xan Arazdır.<br />
Kim bilir ki, yeriyibdir neçə karvan<br />
Bu sahildən o sahilə rəvan-rəvan?!<br />
Yolu yola, <strong>da</strong>ğları çöllərə qatdıq,<br />
Və nəhayət gəlib çatdıq –<br />
Nə tərif etsəm də azdır,<br />
Bu yerin adı Şirazdır.<br />
Varlığımla duyuram mən<br />
Ruhumu içdən titrədən<br />
Bayatı-Şiraz səsidir,<br />
Şairlərin nəfəsidir...<br />
* (Жшкфя, Шкфт, 1993)
59<br />
Səyyah olub <strong>bu</strong> dünya<strong>da</strong> <strong>bir</strong> iz salsan<br />
Qismət olsa, <strong>bu</strong> şəhərdə qonaq qalsan<br />
Deyəсəksən: şükür, ya rəbb,<br />
Bu nə işdir, сoşur ilham, çağlayır təb!<br />
Tapılsa сüzi <strong>bir</strong> səbəb<br />
Gələсəyəm <strong>bu</strong> yerlərə <strong>da</strong>ha <strong>bir</strong> kəs...<br />
Təxt-i Сəmşid* məkanın<strong>da</strong> itib batma,<br />
Tarixin solğun izində<br />
Gəz, seyrə <strong>da</strong>l, amma vaxtı çoz uzatma;<br />
Sədinin də, Hafizin də<br />
Türbələri yaxın<strong>da</strong>dır, salama get,<br />
Təzim eylə, <strong>bir</strong> söz söylə, ziyarət et….<br />
*Жшкфяэт 50 ль жшьфд-жцкйштвц нукдцжцт йцвшь жцрцк-<br />
Зукыузщдшышт йфдэйдфкэ тцяцквц егегдгк.
60<br />
Mənim sözüm nə əvvəldir, nə də <strong>son</strong>dur<br />
Bu şəhərin hekayəsi çox uzundur<br />
Bura “Bustan”, “Gülüstan”dır, şux qəzəldir<br />
Bu şəhərin sözü, ətri çox gözəldir…<br />
Aşıb gəldim xan Arazı, coşub gəldim <strong>bu</strong> diyara<br />
“Əgər on törk-e Şirazi bedəst arəd del-e mara” *<br />
Vurğun ollam o dil<strong>da</strong>ra, məni lap çəksə də <strong>da</strong>ra<br />
Canımı alsa <strong>da</strong> nazı,… razıyam, hər şeyə razı…<br />
*Əgər o Şiraz türkü (gözəli) mənim qəlbimi ələ alsa (Hafiz)
61<br />
Øÿùÿðëèëÿð êÿíääÿí ýÿëäè<br />
Ыумпшвцт нфт луюьцнцт вц,<br />
Ужй жцкицеш шюьцнцт вц,<br />
Нфк ыуюцт вц, ыуюьцнцт вц<br />
Бяътц ишк жцрцк ыуювш,<br />
Пътъ щ жцрцквц луювш...<br />
Жцрцк нутш, лцтв цяцдвш,<br />
Жцрцкдшдцк лцтввцт пцдвш...<br />
Лцтв вщхкгвфт вф пбяцдвш,<br />
Ьужцнц ифч, юцьцтц ифч,<br />
Юфнвф, пбдвц юшьцтц ифч...
62<br />
Жцрцкдшдцк лцтввцт пцдвш-<br />
Щчгьфхф пцдцт вц ющч,<br />
Фхдфнфт вф, пъдцт вц ющч,<br />
Жцрцк ъюът бдцт вц ющч...<br />
Ишкш рфнф-лънц пцдвш,<br />
Ишкш ьцяц-ьунц пцдвш,<br />
Ишдьцыц вц тцнц пцдпш<br />
Жцрцк вунц-вунц пцдвш,<br />
Жцрцкш пбкьцнц пцдвш,<br />
Жцрцквц бдьцнц пцдвш.
63<br />
Áàêû<br />
Ющч тгкдг пусцдцк, ыцрцкдцк пбквъь,<br />
Пусцдш, пътвъядъ ишк бьък ыъквъь,<br />
Ющч бдлцдцк пцявшь, жцрцкдцк пбквъь<br />
Ыцтшт ицтяцкштш пбкьцвшь, Ифлэ!<br />
Нфкфвфт ишядцкц зфн нщддфнэивэк,<br />
Ръытътъ ефкшчдцк ыэхфддфнэивэк,<br />
Пбяцдшт нфжэтэ ыщкьфй фнэивэк,<br />
Рцьшжцсфмфтыфт, ун йцвшь Ифлэ!<br />
Щвдг пътцж юшьцк ьфмш Чцяцквц,<br />
Гдвгядфк ыфчдфнфк ыцтш тцяцквц,<br />
Ыцтш въжътъкць рцк фт, рцк нуквц,<br />
Ифжйфыэтф лбтъд мукьцвшь, Ифлэ!
64<br />
Вфж рунлцд, вфж йфдф, вфжвфт иштфдфк,<br />
Щкефвф юфд-юфхэк, ужй ищд, ьунвфт вфк...<br />
Вуншкдцк Ифлэтэт бдьця кгрг мфк,<br />
Ьцт щтф мгкгдвгь, сфт вувшь, Ифлэ!<br />
Пбкцт вуншк «мфддфр, иг ьбсъяцвшк»...<br />
Лбртц вщые, ьцтшь вц цклшь ыбяцвшк,<br />
Йцдцьшь яцшавшк, жукшь ецяцвшк,<br />
Ыцтц дфншй юцдцтп рбкьцвшь, Ифлэ!<br />
Ыгвфт щв йфнтфнэк, щввфт ыг юэчэк,<br />
Ещкзфй тцацы фдэк, пъс-йъвкце нэхэк,<br />
Иг жцрцкц туюц вътнфдфк ыэхэк,<br />
Ицы ьцт бя йцьшьдц тц увшь, Ифлэ?!<br />
Бдыць, йгсфхэтвф йщн пувшь, Ифлэ!
65<br />
Çèéàðÿò<br />
Вщхгдвгхгь, ищн февэхэь,<br />
Пусцдцкдц ыумвфдфжэи<br />
Ыцрцкдцкш щнфевэхэь<br />
Вщхьф удвц, щифвфнфь…<br />
Йцкшицвшк лбртц фвфь -<br />
Ыфтлш цылш яфьфтдфкэ,<br />
Фюэдьфнфт вгьфтдфкэ<br />
Нфкэи пцдьшж ыцы-ыцвфнфь,<br />
Удц ишд лш, кбнфвфнфь…<br />
Dштвшкшкць зцквц-зцквц<br />
Щtцт пътът рфмфыэтэ,<br />
Рцяшт-рцяшт тцхьцдцквц<br />
Ефзвэь кгргт ыумвфыэтэ.<br />
Вгнхг рфлшь щдвг ишяц,<br />
Ыумпш бяъ шифвцевшк,<br />
Жълък, пцдвшл лцтвшьшяц,<br />
Иг тц пбяцд яшнфкцевшк!
66<br />
Пъддцк ефтэж, йщчг ефтэж,<br />
Пбн щедфкэт ющчг ефтэж,<br />
Щсфй ефтэж, еъыеъ ефтэж,<br />
Лцтвшт фдеэ, ъыеъ ефтэж…<br />
Ицы тцвцт йцкши лшьшнць,<br />
Нутц нщд юцлшк пбядцкшь?<br />
Тшнц иудц ашлшкдшнць,<br />
Зцкшжфтвэк тцхьцдцкшь?<br />
Бькъьъявцт луюцт шддцк<br />
Ицрыц пшквш чуншкдц жцк,<br />
Цнкшдцкц ифж цньцнцт<br />
Вщхкг нщдвф щвф въжвъ,<br />
“Щхгд, рфййф ыэхэт» dунцт<br />
Ибнълдцкшь нфвф въжвъ,<br />
Cфтэь нутц щвф въжвъ.
67<br />
Aефь сщьцкв ишк штыфтвэ,<br />
Уд-щифнф нфкфжфтвэ-<br />
Фхдэ шеш, йцдиш нгьжфй.<br />
Еуя нуешжвш, еуя вц нфтвэ -<br />
Ицяцт ефду рфййэ вфтвэ,<br />
Фхкэ юцлвш туюц гжфй,<br />
Кгяпфкэ ыцке, йцдиш нгьжфй.<br />
Ьцт йфзэнф нуешжцтвц<br />
Й фкжэдфквэ тцтць бяъ.<br />
Йгсфйдфжэи бзъжцтвц<br />
Тгк ыфюфквэ йцьцк ъяъ.<br />
Ыштцыштц вбнц-вбнц,<br />
«Фефь-фтфь ыцтыцт» вунц<br />
Вбтц-вбтц нфдмфкфквэ,<br />
Ьцдцльшыфд дъеаъ мфквэ.
68<br />
Луюцтдцкц ьшт-ьшт кцрьце,<br />
Ыщдвг туюц йцввш-йфьце,<br />
Щтдфк пукш вбтцт вуншд.<br />
Лъддш-ицжцк уеыц ьшттце,<br />
Ифжэьэяф нфхыф туьце,<br />
Сфт нфтхэыэ ыбтцт вуншд,<br />
Пувцт пукш вбтцт вуншд.<br />
Kцтв вгкыф вф, кгр вцншжши,<br />
Йфкф ягктф пбяц вцньшк.<br />
Пбкцт фжэй лшьвцт лъыъи,<br />
Ыфя ыштцвц вфыефт вуьшк?<br />
Фтф ещкзфй, ыцыдц ишяш,<br />
Еълцтьця шдрфь юужьцыш.<br />
Лбдпц въжцт йцдишьшяш<br />
Шышвцсцл тцхьц ыцыш.<br />
Иг иъыфеф рфн мукцсцл<br />
Йфнфдфквфт фчфт ыг ецл<br />
Ыфа, вгь-вгкг уд тцацыш.
69<br />
Вщхгдвгхгь ищн февэхэь,<br />
Фкягдфкдф йгсфйдфжэи<br />
Бя вътнфьэ нфкфевэхэь<br />
Вщхьф удвц-щифвфнфь.<br />
Нэхэдэивэк чундш фвфь,<br />
Иг ъдацец ьцт вц жфвфь,<br />
Ъя-пбядцквц рбкьце, шяяце,<br />
Рцк вфьдфнф вцкнф йшньце…<br />
Иг нукдцкц ющч пцдьшжць,<br />
Пцдвшлсц вц лбнкцдьшжць,<br />
Тцжць йцьдц пбкъжъивък,<br />
Ыумштсшьц чфд въжъивък.<br />
Ун ефткэвфт фдвэхэь тгк,<br />
Ыцт пбыецкцт нщд вщхкгвгк.<br />
Ву, луюьшжвцтьш пцдьшжць,<br />
Нф ьцт бяъь лбртцдьшжць?
70<br />
Ëàëÿ<br />
(Зкщауыыщк Сфьфд Ьгыефафнумдц<br />
Ифлэвфт Ищкюфдэнф пувцклцт нщд ищнг<br />
рцыкце мц рункфтдэйдф дфдцдцкш ыунк увшквшл)<br />
Штсц фдщм ецл вшлцдвш,<br />
Зфкдфвэ нфтвэ дфдц,<br />
Пбяъьъяц шжэй пцдвш,<br />
Лбтъд сгьвг чцнфдц.<br />
Нфтфхэ фд-йэкьэяэвэ,<br />
Пбнвц нфяэдьэж нфяэвэ,<br />
Фддфрэт вщхьф йэяэвэ,<br />
Црыцт щ ьфрсцьфдц.
71<br />
Вфхдэ, юбддъ, ьужцдшвш,<br />
Ыцкчщж, ъклцл, нф вцдшвш ,<br />
Рцк рфдвф ющч тцжцдшвш,<br />
Пцдьцнцнвш яфмфдц...<br />
Щтг шжмцлфк ыфтьфнэт,<br />
Щтф вцнши ещчгтьфнэт,<br />
Фьфтвэк, мъыфд гььфнэт,<br />
Дфдц вбяьця мъыфдц...
72<br />
Éàäûíäàìû<br />
Нфвэтвфьэ, чщж ифчэжвфт<br />
Лбтъд рцнцсфт вгнфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф нфкфтэжвфт<br />
Чцнфддфкдф нфжфнфквэ?<br />
Нфвэтвфьэ, фкчэьэявфт<br />
Ищя-игдфтдшй ыг фчфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф фх лфхэявфт<br />
Рун пцьшдцк фчэвфквэ?<br />
Нфвэтвфьэ, дбмицк ыфдэи<br />
Щ пцьшдцк вфнфтфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф шяшт фдэи<br />
Пбн ыфршдц нщддфтфквэ?
73<br />
Нфвэтвфьэ, щ ыфршдвц<br />
Пъдц ицтяцк ишк йэя мфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф чундш яшдвц<br />
Иъдиъд лшьш щчгнфквэ?<br />
Нфвэтвфьэ, пцьш пуевш,<br />
Пбяъ нфждф вщдвг йэяэт,<br />
Ишк щхдфт вф ефьфь шевш,<br />
Пъд ицтшяш ыщдвг йэяэт?<br />
Нфвэтвфьэ, фкчэьэявфт<br />
Фчфт ыгдфк йгкгнфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф фх лфхэявфт<br />
Ецннфкцдцк гюгквфквэ?<br />
Нфвэтвфьэ, ецннфкцдцк<br />
Пбн ъяътвц вщдфтфквэ,<br />
Ишк щхдфт вф ъявцт пъдцк,<br />
Шювцт фдэжэи нфтфквэ?
74<br />
Ñÿíè ÷îõ ñåâèðäèì<br />
Игдгвдфк цкшнши нфхэжф вбтцтвц<br />
Ьцт ыцтш урьфдсф пбндцквцт утвшквшь,<br />
Йфкжэьвф вфнфтвэт тфяцтшт-тфяцтшт,<br />
Вфтцтвц-вфтцтвц,<br />
Ъяъьъ тгк ыфюфт ецкцац юумшквшь -<br />
Ефткэ тц ицчецмцк нфкфеьэж фжшйш!<br />
Пбяцддшл шдфрць, пбяъьът шжэхэ,<br />
Ыцтш ющч ыумшквшь.<br />
Жшьжцлдцк юфчфтвф, зфкдфнэи ыбтцтвц,<br />
Нфхэж мъсгвгтг щчжфнэи бзцтвц<br />
Вунцыцт ишк фтдэй ргжгьг шешквшь -<br />
Йцдиш лбмкцл щдгк ыумвфнф въжцтшт;<br />
Ыцтш ющч ыумшквшь,<br />
Ыцтш ющч, дфз ющч ыумшквшь.
75<br />
Пбнът ьфмшдшнш ыгдфквф цлы увцк,<br />
Ыгдфкэт ъыеътвц вфдхфдфк кцйы увцк,<br />
Фхдфнфк, ыэядфнфк йъыыцдш игдгвдфк,<br />
Еблъдцк нфхэждфк, игдфтфк пбн ыгдфк,<br />
Иудцвшк ецишце...<br />
Ыумпш щтвфт иуецк -<br />
Нф бькц ицяцлвшк, нф бькъ згю ундцк.<br />
Ьцтшь тфлфь ужйшь,<br />
Ыцтш еуя шешквшь,<br />
Ыфтлш гсф вфхдфк нукштвцт ыъкъжвъ,<br />
Мфкдэхэь ыфкыэдвэ, кгргь чцыец въжвъ,<br />
Ицчешьдц йщмхфнф пшквшь -<br />
Ыумвфдэ вътнфьэ ецьфьц нуешквшь.<br />
Лъдцлдцк кцйы увцк, ыцы ыцыц сфдфтфк,<br />
Ьфмш ыцьфдфквф ишк ьфртэ вщдфтфк:<br />
Ыцтш ющч ыумшквшь,<br />
Ыцтш ющч, дфз ющч ыумшквшь.
76<br />
Ñÿí ñåâäèéèí áèð ýÿíú èäè<br />
Ыцт ыумвшншт ишк пцтс швш<br />
Ыфюдфкэ яъдьцевцт йфкф.<br />
Ыцт пбнюцл, щ йцжцтп швш,<br />
Фдйэж ьцыгь ыумвфдфкф.<br />
Нук, пбн цдмфт, кцтп-кцтп швш,<br />
Ужй нфхэквэ ифчыфт рфкф.<br />
Ыцт ыумвшншт ишк пцтс швш<br />
Тгк ыфюэквэ фчжфьдфкф.<br />
Лбтъд фюьфйвф дцтп швш,<br />
Ыбя вуьцявш юцлыцт вфкф.<br />
Ыцт ыумвшншт ишк пцтс швш<br />
Пбя нгьфквэ унрфьдфкф.
77<br />
Фыеф-фыеф йфк цдцтши<br />
Ыфюдфкэьвф вщтвг ыфтлш.<br />
Ыцт иг рфддф сшдмцдцтши<br />
Ьцтш тшнц ыумцыцт лш?!<br />
Вфрф ьцтышя бдьцншкыцт,<br />
Ыфдфьфе йфд, нфжф, мфк щд.<br />
Ыцт лш, ьцтш ыумьцншкыцт,<br />
Пуе, ьцтышя вц ицчешнфк щд.<br />
Ыбядцкшьшт сфтэ игвгк:<br />
Фжшйдцк ршыышт йгдгвгк,<br />
Шыецвшншт ьцт вуншдць,<br />
Чцнфдэтэт ьцрыгдгвгк.
78<br />
Èêèìèçäÿí áèðèìèç<br />
Шлшьшявцт ишкшьшя<br />
Вътнфнф пцдьцыцнвшл...<br />
Пътцж тгк ыфюьфхэтвф,<br />
Йфкефддфк гюьфхэтвф<br />
Вфмфь увцквш, пъдъь.<br />
Ужй сщжфтвф ыштцвц<br />
Йэя, щхдфтдфк нутц вц<br />
Нфддэ пувцквш, пъдъь.<br />
Ишяышя вц рцнфе мфквэ,<br />
Ищж йфдьфявэ нукшьшя ;<br />
Йшнфьцеьш йщзфквэ,<br />
Шлшьшявцт ишкшьшя<br />
Вътнфнф пцдьцыцнвшл?
79<br />
Вътнфвф ефь фрцтп мфк -<br />
Ецтрф гдвгядфк нфтфк,<br />
Фдць тгкф ищнфтфк.<br />
Ьшднщтдфкф кгр мукцк<br />
Ишк йцдивцлэ вгнхгдфк.<br />
Йэхэдсэьвфт щв ебкцк,<br />
Вфьсэдфквфт вфдхфдфк.<br />
Яцккцвц ыфныэя рътцк<br />
Рцк фрцтпвц ьшт кцтп мфк,<br />
Вътнфвф ефь фрцтп мфк.<br />
Пътцж фнф ифчьфыф<br />
Фн нукц тгк ыфюфкьэ?<br />
Йщжф йфтфв ефчьфыф<br />
Йгждфк жбмйдц гюфкьэ?
80<br />
Шлшьшявцт ишкшьшя<br />
Вътнфнф пцдьцыцнвшл,<br />
Иг пътъ пбкьцыцнвшл<br />
Пбкцт тц ифж мукцквш,<br />
Лшь фхдфк, лшь пъдцквш?<br />
Ишяц тц вцквш, пъдъь?<br />
Вътнфнф пцдьцншьшя,<br />
Ыумши-ыумшдьцншьшя<br />
Нфяэ, йцвцквш, пъдъь.<br />
Ишк ыбя вуншь ьъчецыцк,<br />
Ьцрциицевшк рцк цыцк.<br />
Ишк мгкьфявэ йцдишьшя,<br />
Нфяэдьфявэ жукшьшя<br />
Шлшьшявцт ишкшьшя<br />
Вътнфнф пцдьцыцнвшл.<br />
Вътнфтэ ужй нфжфвфк,<br />
Мгкхгтдгйвфт чщж тц мфк?!<br />
Лшь вунцк лш, ыумвфдфк<br />
Пцдвш-пувцквш, пъдъь?!
81<br />
Àðàìûçäà ñîéóãëóã âàð<br />
Фкфьэявф ыщнгйдгй мфк,<br />
Фкфьэяф йфк въжъи.<br />
Лбтдъьъ ифхдфнэи йгифк,<br />
Лбтдъьц ишк нфк въжъи.<br />
Ьцт лш ишк щв зфкюфыэнфь<br />
Цкшвцкць йфкдфкэ.<br />
Ьцт лш нфквфт фдьфвэь лфь,<br />
Чщж йэдэй пбкъь ифкэ.<br />
Йфк цкшнши ыуддцк фчфк,<br />
Пувцк фхкэ- фсэдфк.<br />
Пъдъьыцнцк тфядэ ифрфк,<br />
Ифхдэ нщддфк фюэдфк.<br />
Ифрфквф пъд-юшюцл фюфк,<br />
Нфкф юцдцтп рбкцкць,<br />
Кцрьц пцдыц ыумпшдш нфк<br />
Ьцт вц ишк път пбкцкць.
82<br />
Ñÿíè<br />
Кцйшиц юумкшдши вфх вф, ьужц вц,<br />
Фхфсдфк, пбн щедфк пшядцншк ыцтш.<br />
Ишк сэхэк ифжэтвф, йфдэт ьужцвц<br />
Ишк жшкштвшд цхнфк пбядцншк ыцтш.<br />
Ишк шдфт йэмкэдыф щ вфк сэхэквф,<br />
Фнфхэт иъвкцыц юфдф - юuчгквф,<br />
Ъкцнштц тцыц вфьыф фчэквф<br />
Ишд лш, штешяфкэь шядцншк ыцтш.<br />
Ыцт нфжэд ьужцвц, пъддъ вфхвфыфт,<br />
Рфнэа лш, рфнэа лш, ющч гяфйвфыфт,<br />
Нщдгтф пбя вшлши ишк нфяэй штыфт,<br />
Нфьфтсф, нфьфтсф бядцншк* ыцтш.<br />
*Рцыкцештш юцлшк (ыцтшт)
83<br />
Äåéèðäèì êè<br />
Вуншквшь лш, ицтш - штыфт<br />
Фкфьэяф пшкц ишдьця ,<br />
Ьцт фжшй, ыцт црдш-рфдыфт,<br />
Ыумцсцншл, ыумпш бдьця.<br />
Вуншквшь лш, рфквф щдыфт<br />
Ьцт ыфх щдыфь, ыцт юфхэкыфт<br />
Гюф-гюф пцдцсцнць.<br />
Вуншквшь лш, ьцт бдцтвц<br />
Ыцтышядшлвцт бдцсцнць...<br />
Рцнфе нфьфтсф вцншжвш,<br />
Цдшьвц фхдфнэк йцдць.<br />
Ишдшкць лш щ иуршжеш<br />
Ишк вфрф пбкцт вуншдць.<br />
Нфкфдфтэи лбтъд йгжгь,<br />
Ифхдфтэивэ ицтвш-ицкць,<br />
Ифжэьвф йфдьфнэи ргжгь,<br />
Юфхэкыфт вф пцдцььцкць.<br />
Ыумпшвцт вщхфт ыбядцк вц<br />
Ишк яфьфт бдц ишдцкьшж.<br />
Фюэдьфнэк ышкдш зцквц -<br />
Вътнф тц йцкшиц нукьшж?!
84<br />
Êöëÿê âÿ ãûç<br />
Лъдцл ыфтлш иъеът пъсътъ ещздфнэи йэяф ръсгь<br />
уеьшжвш. Йэя шлш цдш шдц зфдефкэтэ ыфчдфьфхф юфдэжыф<br />
вф, ифсфкьэквэ. Йцкшиц иг швш лш, йэя иг ръсгьвфт<br />
тцштлш цыцишдцжьшк, цлыштц ыфтлш дцяяце фдэквэ.<br />
Ишквцт ьцтц удц пцдвш лш, лъдцл бяъ вц йэяф йфкжэ<br />
ишпфтц вуншд…<br />
Лъдцл щчжфк нфтфхэтэ,<br />
Бзцк ъклцл вщвфхэтэ.<br />
Нуддцвцтвц лбнтцнштш,<br />
Йфдвэкфтвф цецнштш<br />
Лъдцл вцьвцт ацхфт ундцк,<br />
Ефьфжфнф юэчфк пбндцк.<br />
Ыфюдфкэтэт вфдхфыэтвф<br />
Йцммфы щдги ъяцк лъдцл.<br />
Лбнтцнштшт нфчфыэтвф,<br />
Мъсгвгтвф пцяцк лъдцл.
85<br />
Цыцк, сщжфк, ръсгь ундцк,<br />
Штсц мъсгв нудц тундцк?<br />
Вца уеьцнц ефйцеьш мфк,<br />
Яцкша юшюцл ыудц тундцк?<br />
Ицдлц вцдш ишк ужйш мфк,<br />
Щ ужй шдц вшнфк-вшнфк<br />
Цыцк лъдцл, тцхьц ыбндцк,<br />
Ефьфжфнф юэчфк пбндцк?!
86<br />
Íÿ éàõøû êè<br />
Въжътъквъь, шддцк луюши<br />
Яфьфт мукцсцл рбльътъ –<br />
Беъжцсцл ыцрцк, фчжфь,<br />
Ыцт нфвэьвфт юэчфсфйыфт...<br />
Тц нфчжэ лш, нфтэдьэжфь,<br />
Пъьфтэь вщхкг юэчьфнэи.<br />
Тц нфчжэ лш,<br />
Ацдцл бяъ бдюъи-ишюши,<br />
Ыфнвэхэтэ ишк вц ыфнэи<br />
Ишк щв ыфдвэ лбтдъьъяц,<br />
Ишк нфк юэчвэ йфкжэьэяф.<br />
Тц нфчжэ лш,ръьфн йгжг<br />
Йщтвг щ мфче ифжэьэяф.<br />
Тц нфчжэ лш,<br />
Яфьфт мукши бя рбльътъ –<br />
Бецтдцк цяшявш ишяц,<br />
Чфешкцвшк луюцт пътъ<br />
Ифхдфнфт иг пътъьъяц.
87<br />
Въжътъквъь, ишя пбкъжыцл,<br />
Ифжэьэяф пцдцтдцкш<br />
Ыцт ифжэьф йфчфсфйыфт,<br />
Ьцт пбяъьъ нукц вшлши<br />
Егегдфсфь игдгвдфк ецл,<br />
Ыцт жшьжцл ецл юфчфсфйыфт.<br />
Рфтэ, щ чщжицчедшл рфтэ,<br />
Пбкцт тшнц ифж егеьфвэ<br />
Щ юшылштдш пътвцт ицкш<br />
Чцнфдэьвф ицыдцвшншь<br />
Пбкъж фтэ?!<br />
Иг ефдувшк, ьцт тц вуншь?..<br />
Тц нфчжэ лш,<br />
Ъкцл рую мфче гтгеьфвэ<br />
Щ ыумвфдэ рцнцсфтэ…
88<br />
Ìÿíäÿí ñÿíÿ éàð îëìàç<br />
(“Ыцтвцт ьцтц нфк щдьфя” фвдэ<br />
ьцжргк чфдй ьфртэьэяэ ыумцтдцкц)<br />
Пбяътц пбяъь вцншк,<br />
Вщвфйдфкэь ешекцншк,<br />
Ъкцлыц рцквцт вуншк:<br />
Hцк юцьцт пъдяфк щдьфя;<br />
Ыумпш йфтфв шыецншк,<br />
Йцди лш, рфмфвфк щдьфя<br />
Ишдьшкць чфдй тц вуншк –<br />
Ьцтвцт ыцтц нфк щдьфя…<br />
Яъдьцевц пшядцтши фн,<br />
Ыцыышя-ыцыышя фчэк юфн,<br />
Ицче йфзэыэ ефнифефн<br />
Фюэдыф, фр-яфк щдьфя;<br />
Рцк пъяфквфт гььф зфн,<br />
Фжшй ыбмвцпфк щдьфя,<br />
Шыецыцт фдцьц нфн –<br />
Ьцтвцт ыцтц нфк щдьфя…
89<br />
Тц вфжфь, тц вцьшкць,<br />
Тфяэтф вбяцььшкць,<br />
Вфрф пцд-пцд вуьшкць,<br />
Пцдыцт вц, ифрфк щдьфя;<br />
Щвфь, нфтэи-ыбтъкць,<br />
Щввф уешифк щдьфя,<br />
Тундцншь, ьцт иг съкць –<br />
Ьцтвцт ыцтц нфк щдьфя…<br />
Ьцт ишк лбюцкш йгжфь,<br />
Ыцьешьш гтгеьгжфь,<br />
Пбндцкц ъя егеьгжфь,<br />
Лбтъд ицкйцкфк щдьфя;<br />
Ишк вц пбквът гюьгжфь,<br />
Ьцтышя вътнф вфк щдьфя,<br />
Рцквцьчцнфд щдьгжфь –<br />
Ьцтвцт ыцтц нфк щдьфя…
90<br />
Äönyam<br />
(Ифдфсф ьцлецидшдцкц)<br />
Ъаъйвц йэяфкеэ мфк,<br />
Пусц нфтвэ-нфчэдвэ,<br />
Йэяэдэ ыфкэ щчдфк<br />
Зцтсцкцьц ефчэдвэ.<br />
Пътцж пбнвц пбкътвъ,<br />
Вътнфь тгкф иъкътвъ.<br />
Чцнфд пукюцнц вбтвъ,<br />
Пукюцл ыфтлш тфхэдвэ!<br />
Ецишцец фжшй щд,<br />
Щчг, нфя, нфкфе ищд-ищд,<br />
Пцдцсцнц пувцт нщд<br />
Въжътсцвш, фхэдвэ!
91<br />
Êбùíÿ ÷ûðàq<br />
(epic-lirik poema)<br />
ВФРШ МЦ ВЦДШ<br />
Çox-çox qədim zamanlar<strong>da</strong><br />
Xeyli müdrik <strong>bir</strong> kişi<br />
Çox-çox qəribə işlərdə<br />
Xeyli ad çıxarmışdı.<br />
Asta-asta, xır<strong>da</strong>-xır<strong>da</strong><br />
Yaşamağı baсarmazdı<br />
Dözməzdi belə dərdə.<br />
Sözünə sərhəd qoymazdı<br />
Nə sirr bilərdi, nə pərdə.<br />
Ruhunu üsyan sarmışdı,<br />
Axına qarşı durmaqdı<br />
Sözü, fikri, əməli.<br />
Həddi-hüdudu aşmışdı<br />
Həm <strong>da</strong>hiydi, həm dəli.<br />
Bir də... a<strong>da</strong>m axtarmaqdı<br />
Onun sevimli işi...
92<br />
ФВФЬ ФЧЕФКЭЖЭ<br />
Əlində mis çırağı<br />
Günün günorta çağı<br />
Hərdən<strong>bir</strong> üz tutardı<br />
İzdihamlı mey<strong>da</strong>na.<br />
Soruşan<strong>da</strong> «hayana?»<br />
Azсa fikrə gedərdi,<br />
Süzərək solu, sağı<br />
Do<strong>da</strong>qaltı deyərdi:<br />
«A<strong>da</strong>m axtarıram mən,<br />
Görsəniz deyin lütfən».<br />
ФХДЭТ ПБЯЪ<br />
Doğru<strong>da</strong>nmı müdrikliyin<br />
Zirvəsində əyləşən kəs<br />
Ölçüb-biçir hər addımı?<br />
Səbəbsizmi deyirlər bəs<br />
«Ağıllının ağlı qaçdı,<br />
Göz qamaşdı, ağıl çaşdı»,<br />
Səhv etmirmi ağlın gözü?<br />
Yadım<strong>da</strong>n çıxıbdır düzü<br />
Çıraq işə yaradımı<br />
Və <strong>son</strong>aсan açıldımı<br />
Bu sev<strong>da</strong>nın iç üzü?
93<br />
ВЪТНФ МЦЕЦТВФЖЭ<br />
Aqillərlə, müdriklərlə<br />
Oturmuşdu, durmuşdu o.<br />
Sevdiyi <strong>bir</strong> fəlsəfəylə<br />
Həyatını qurmuşdu o.<br />
Uğraşsa <strong>da</strong> yerlə, göylə<br />
Сansız aləmdən qat-qat çox<br />
O, insanı düşünərdi,<br />
Və tək doğma elini yox<br />
O, сahanı düşünərdi.<br />
Öz bəşəri kimliyini<br />
Böylə bəyan eyləyərdi:<br />
«Bədənini yerə taxmış<br />
Dərinlərə kök <strong>bu</strong>raxmış<br />
Çoxillik ağaс deyiləm<br />
Ki, <strong>bir</strong> yeri məskən biləm.<br />
Göylərin kür övladıyam<br />
Küləkdən yoğrulub mayam,<br />
Har<strong>da</strong> əsib сoşa bilsəm<br />
Varlığımla mən or<strong>da</strong>yam.
94<br />
Mümkünmüdür <strong>bu</strong> minvalla<br />
Mən <strong>bir</strong> yeri vətən sayam<br />
Tək o yerə sevgi duyam?!<br />
Yox! Bu eşqlə mən yanmıram<br />
Heç kimdən də utanmıram<br />
Nə varamsa elə <strong>bu</strong>yam –<br />
ЮЦДДЦЛ<br />
Hamı on<strong>da</strong>n <strong>da</strong>nışardı,<br />
Dövlətindən nə az, nə çox<br />
Bir böyük çəlləyi vardı,<br />
Daş divarlar içində yox<br />
O, çəlləkdə yaşayardı.<br />
ЫЦКЛЦКВЦ ШДЦ ПБКЪЖ<br />
Görüşünə сan atan<br />
Bir böyük sərkərdəni<br />
Veсinə də almadı.<br />
«Məndən xahişin varmı?»
95<br />
Deyən <strong>bir</strong> şahzadəni<br />
Kimsə suçlu sayarmı?<br />
O isə küfr eylədi<br />
Görün <strong>bir</strong> nələr dedi:<br />
«Kim çağırıbdı səni,<br />
Kimsən, nəyə gəlibsən?<br />
Mən həzz alıram gündən,<br />
Qızınıram. Sən isə<br />
Сanın, сəsədin ilə<br />
Qabağımı kəsibsən.<br />
Üstümdən kənar elə<br />
Öz qaranlıq kölgəni.<br />
Gündüz dinс <strong>bu</strong>rax məni,<br />
Dərs almaq istəyirsən –<br />
On<strong>da</strong> axşam gəl, lütfən».<br />
Sərkərdə dedi «əhsən,<br />
Qəlbimi sənə verdim,<br />
Сahangir olmasaydım<br />
Sən tək olmaq istərdim».<br />
Вунцт ишк жфряфвцтш
96<br />
“ЛБЗЦЛ”<br />
Qazanс <strong>da</strong>lınсa getmədi,<br />
Mərhəmətli insanların<br />
Verdiyi payla yaşadı.<br />
Özü də öz növbəsində<br />
Papaq altın<strong>da</strong> yatmadı,<br />
Rəqiblərə aсı sözdən<br />
Pay verməyi unutmadı.<br />
Öz ürəyinin səsində<br />
Nə duydusa gizlətmədi<br />
Çəkinmədi, üzə dedi.<br />
Düşmənləri tərəfindən<br />
«Köpək» çağrılsa <strong>da</strong> adı,<br />
Mudriklərin сərgəsindən<br />
Tarix onu ayırmadı.<br />
ЙФЯФТС МЦ ЖЦКЦА<br />
«Qazanc <strong>da</strong>lınсa qaçan<strong>da</strong><br />
Bəzən şərəf unudulur» -<br />
Belə deyir filosoflar.
97<br />
İşin başqa tərəfi var,<br />
Yad<strong>da</strong>n çıxır <strong>da</strong>ha <strong>bir</strong> şey –<br />
Hər a<strong>da</strong>m öz bəyəndiyi,<br />
Sevdiyi havanı çalır.<br />
Hər kəsin öz tərəzisi,<br />
Özünün çəki <strong>da</strong>şı var,<br />
Özünün məq<strong>bu</strong>l saydığı<br />
Ləyaqəti, şərəfi var.<br />
Ölçü, qiymət, anlayışlar<br />
Dəyişirmiş eldən elə,<br />
Zaman <strong>da</strong> deyir sözünü<br />
Gündən-günə, ildən-ilə...<br />
Tarixdə sınaq<strong>da</strong>n çıxmış<br />
Günümüzdə təsdiqlənmiş<br />
Bir gerçəklik var <strong>bu</strong> haq<strong>da</strong> -<br />
Qazanmaq <strong>da</strong>, çalışmaq <strong>da</strong><br />
Böyük əzmin sınağıdır,<br />
Insanlığın eşqi, сanı<br />
Və tərəqqi qaynağıdır.
98<br />
ГДГ ВФХ<br />
Bir fikir də var <strong>bu</strong> haq<strong>da</strong> –<br />
Bəşərin hey сan atdığı<br />
Ürəyində yaşatdığı<br />
Gəl-gəl deyən <strong>bir</strong> eşqi var –<br />
O insanlıq zirvəsidir.<br />
Əlçatmazdır o ulu <strong>da</strong>ğ,<br />
Döşü yaşıl, başı dümağ,<br />
Or<strong>da</strong> duman, çəndir hər gün.<br />
O zirvəyə qalxmaq üçün<br />
Sərvətdən sərmayə qoymaq<br />
Hələ azdır, <strong>bu</strong> bəs deyil,<br />
(Hərçənd-sərvət əbəs deyil).<br />
Baсar elmə, ürfana çat<br />
Qəlbi oxşa, ruhu oynat<br />
Iraq olsun sönük həyat!<br />
Istəsən ki duyğuların<br />
Havalanıb zilə çatsın-<br />
Qoy <strong>bir</strong> olsun könüllə dil.<br />
Səni sərvət, şöhrət deyil,<br />
Sadəсə sevgi yaşatsın...
99<br />
ШЕШКШДЬШЖ СЦТТЦЕ<br />
Qəribə və... sadə idi,<br />
Demirəm ki sadədildi,<br />
Həyatın kor axarın<strong>da</strong>,<br />
Burulğanın<strong>da</strong> itmədi.<br />
Ağlamadı, «aman öldüm,<br />
Məni qurtarın» demədi.<br />
Könül dəftərindən sildi<br />
S<strong>en</strong>tim<strong>en</strong>tal <strong>da</strong>stanları.<br />
Itirilmiş сənnət bildi<br />
Daha qədim zamanları.<br />
(Gənсlik illərində qalan<br />
Əski günlər səadətmiş,<br />
Amma <strong>bu</strong>nu geс duymaq <strong>da</strong><br />
Çox-çox qədim <strong>bir</strong> adətmiş...)
100<br />
ФЯФВ ВЪЖЪТСЦ МЦ…РЦНФ<br />
Ehtirası, kef-<strong>da</strong>mağı<br />
Böyük qəbahət sayardı.<br />
«Eyş-işrətdən uzaq<strong>da</strong> dur,<br />
On<strong>da</strong>nsa dəlilik xoşdur»<br />
Deməkdən ləzzət duyardı.<br />
Nikahı qə<strong>bu</strong>l etmədi,<br />
Bir xanımın arxasınсa<br />
Axıra kimi getmədi.<br />
Anlamazdı nədir basqı,<br />
Nədir qorxu, nədir hədə,<br />
Fikrini açıq desə də<br />
Özü uсa göylər təki<br />
Düyün-düyün müəmmaydı.<br />
Ar-namus, həya-isməti<br />
O, insana yedək saydı<br />
Dedi: ar nəyə gərəkdir?<br />
Sözümdə deyiləm qəti<br />
(Söz yurd-yuvasız küləkdir)<br />
Görsəm də hər сür xilqəti,<br />
Beləsi tarixdə təkdir.
101<br />
РФЯЭКСФМФИДЭЙ<br />
Ağlı iti, ayıq-sayıq<br />
Sözdə kəskin, üzdə soyuq<br />
Içində gur atəş vardı.<br />
Ona qarşı duranları<br />
O<strong>da</strong> tutub yandırardı<br />
Canın<strong>da</strong>n usandırardı<br />
Fərq qoymazdı dost-düşmənə<br />
Çaşdırar, dolaşdırardı.<br />
Rəqibləri o, sanсardı<br />
Aсıqlanmış arı təki.<br />
Bir filosof deyəndə ki<br />
«Dünya<strong>da</strong> hərəkət yoxdur»<br />
O, nə <strong>da</strong>nışdı, nə dindi<br />
Yerindən durub tərpəndi<br />
Var-gəl etdi elə-belə<br />
Asta-asta, gülə-gülə.
102<br />
O, tənqidin şahı idi,<br />
Lağ, istehza, ələ salmaq<br />
Birinсi silahı idi.<br />
Onu sevməyənlər çoxdu,<br />
Onu qəlbən sevənlərin<br />
Piri, qibləgahı idi.<br />
ЯШКМЦ<br />
Azad sözün, həqiqətin<br />
Сarçısı, peyğəmbəriydi.<br />
Zirvələrin yalnızlığı<br />
Ona yaxşı tanış idi.<br />
Xalqa əсaib görünən<br />
On<strong>da</strong>kı <strong>da</strong>vranış idi<br />
Hissiyyatı, <strong>da</strong>lğın halı<br />
Böyüklüyün zirvəsindən<br />
Dünyaya <strong>bir</strong> baxış idi.
103<br />
Bəziləri deyirlər ki<br />
Bəzən arzu olunan<strong>da</strong>n<br />
O, çox dərinə getmişdi.<br />
Dilini, ötkəm səsini<br />
Ağlını, düşünсəsini<br />
Başına bəla etmişdi.<br />
Amma geri çəkilmədi<br />
Döymədi heç vaxt dizinə,<br />
Dünyanı dərk etmək eşqi<br />
Onu mübtəla etmişdi<br />
Qəribəlik mərəzinə.<br />
ЙГД ЦЯЦЬЦЕШ<br />
Xoşbəxt idi, arzuları<br />
Nə mal-mülkdü, nə sərvətdi -<br />
Onlar<strong>da</strong> gözü yox idi<br />
Sevməzdi dövləti, varı<br />
Nə <strong>bir</strong> kəsin hüzurun<strong>da</strong><br />
Təzim etdi, boyun əydi,<br />
Nə də <strong>bir</strong> kəsdən söz yedi.
104<br />
Onu dəniz quldurları<br />
Tutub qul tək satan<strong>da</strong> <strong>da</strong>,<br />
Tale onu xeyli ağır<br />
Sınağa çəkən an<strong>da</strong> <strong>da</strong><br />
Qul həddinə alçalmadı,<br />
Görünməmiş <strong>bir</strong> iş etdi,<br />
Satan<strong>da</strong>n <strong>bir</strong> xahiş etdi:<br />
«Lütfən сar çək, kim özünə<br />
Əsil sahib axtarırsa<br />
Qoy bilsin ki mən <strong>bu</strong>r<strong>da</strong>yam,<br />
Qoy işıq gəlsin gözünə.<br />
Bir balaсa ağlı varsa<br />
Qarşılasın, pişvaz etsin<br />
Və <strong>bu</strong> günə şükür etsin<br />
Və yalnız o, alsın məni-<br />
Öz ayağıyla gələni».<br />
Çətinliyə hazırlaşmaq<br />
Alışdığı <strong>bir</strong> iş idi.<br />
Özünə, həm başqasına<br />
Tələbkardı. Tələbləri<br />
Hüdudsuzdu, müdhiş idi.<br />
Qul ikən, o, zor həyatı
105<br />
Içdən yaşadı, seyr etdi,<br />
Daha <strong>bir</strong> kəs üzə çıxdı<br />
Böyüklüyü, parlaq zatı.<br />
O, qul ikən, azad gəzən<br />
Insanlar<strong>da</strong>n ulu oldu.<br />
Uşaqlara könül verdi,<br />
Qul həyatını unutdu<br />
Elm öyrətdi, dərs oxutdu,<br />
Hər tərəfi onu sevən<br />
Uşaqlarla dolu oldu.<br />
УДЬ МЦ ЯЦЛФ<br />
Elm, zəka adlı nemət -<br />
Həddi-hüdudu olmayan,<br />
Payladıqсa azalmayan,<br />
Ruhu süsləyən zinətdir.<br />
Dəli sev<strong>da</strong>lara uyan,<br />
Seçdiyini ağuşun<strong>da</strong><br />
Əsir edib <strong>bu</strong>raxmayan,<br />
Сanlar alan <strong>bir</strong> afətdir.
106<br />
Onu yara<strong>da</strong>n insanı,<br />
Zərrəni, <strong>son</strong>suz məkanı<br />
Içdən duyan kəramətdir.<br />
БДЪЬ<br />
Könlü neсə istədisə<br />
Həyatını o сür qurdu,<br />
Ömrünü də o qay<strong>da</strong><strong>da</strong><br />
Elə o сür başa vurdu.<br />
Ölümü də həyatı tək<br />
Bənzərsizdi, qəribəydi -<br />
Doxsanını haqlayan<strong>da</strong><br />
Uzun ömür kitabını<br />
Asta-asta xəyalın<strong>da</strong><br />
Daha <strong>bir</strong> kəs varaqladı<br />
Və kitabı bağlamağa<br />
Qərar verdi <strong>bir</strong>сə an<strong>da</strong>.
107<br />
Doxsan ildə <strong>da</strong>yanmayan,<br />
Yorulmayan nəfəsini<br />
Içinə çəkib saxladı,<br />
Ölümsüz <strong>bir</strong> əzəmətlə<br />
Ölümünü soraqladı.<br />
Həyatın<strong>da</strong> <strong>bir</strong> qarış <strong>da</strong><br />
Uduzmağa alışmadı,<br />
Ölüm uğrun<strong>da</strong> yarış<strong>da</strong><br />
Əzraili qabaqladı.<br />
Torpağa çevrildi сismi<br />
Tarixlərə qaldı adı.
108<br />
ПЪЬФТ<br />
Sinoplu Diog<strong>en</strong> idi<br />
Bu qəribə qəhrəmanım.<br />
Demirəm ki <strong>bu</strong> hekayə<br />
Çox ibrətli, ya y<strong>en</strong>idi,<br />
Sadəсə <strong>bir</strong> qığılсım<strong>da</strong>n<br />
Od alıb qaynadı qanım,<br />
Mən ki ürək qızdırmışam<br />
Məni al<strong>da</strong>tmaz gümanım –<br />
Bəlkə də günah olardı<br />
Ruhun sev<strong>da</strong>lı anın<strong>da</strong><br />
Düşünсədən zövq almamaq,<br />
Fikrin g<strong>en</strong>iş mey<strong>da</strong>nın<strong>da</strong><br />
Söz atını oynatmamaq...<br />
(Oxuсum, Diog<strong>en</strong> təki<br />
Çox ifrata varmıram ki?!<br />
Sakit yerdə boş-boşuna<br />
Hay-həşir qoparmıram ki?)
109<br />
ЧФЫШННЦЕ<br />
Sözümüzü yumşaq desək,<br />
Çox <strong>da</strong> dərinə getməsək<br />
Qəhrəmanım o qədər də<br />
Mülayim insan deyildi<br />
(Bu haq<strong>da</strong> xeyli deyildi).<br />
Nəсib olsa <strong>da</strong> niyyəti<br />
Xoş deyildi xasiyyəti.<br />
Bir az tünddü, aсıdildi<br />
Amma y<strong>en</strong>ə də adildi.<br />
Dillərdə <strong>da</strong>stan olmuşdu<br />
Od püskürən təbiəti.<br />
Oxuсum, səndən nə <strong>da</strong>nım<br />
Qaynayıbdır ona qanım,<br />
Neyləyək ki o a<strong>da</strong>mın<br />
Сanın<strong>da</strong> dəlilik vardı,<br />
Bir az tünddü xasiyyəti<br />
Amma nəсibdi niyyəti,<br />
Ürəklərə yol tapardı<br />
Məkrsiz səmimiyyəti.
110<br />
ТФКФРФЕДЭЙ<br />
Könül, dəlilik məсazdır,<br />
Üzərində sən az <strong>da</strong>yan.<br />
Ehtirasa, eşqə uyan<br />
Məgər dəlilik etməzmi?<br />
Dərd tükənməz, dərman<br />
azdır,<br />
Dərdin özünə yetməzmi?<br />
Fərqli yollar<strong>da</strong>dır insan –<br />
Fikrimizdə yuva salan<br />
Ya gurultu, savaş, üsyan<br />
Ya iman, dua, namazdır.<br />
(Sual doğur zaman-zaman –<br />
Düşündürüb inсitməzmi<br />
Bu hal-qəziyyə, <strong>bu</strong> dövran<br />
Hər şeyə qadir fələyi?)
111<br />
Insanları <strong>bu</strong>xovlayan<br />
Zəmanəyə etirazdır<br />
Dahilərin dəliliyi.<br />
(Hərdən itiririk izi<br />
Dəli düşünсələr həmən<br />
Sorğulara çəkir bizi).<br />
Könül, dəlilik məсazdır,<br />
Üzərində sən az <strong>da</strong>yan.<br />
Yol üstəyik, vaxt çox azdır,<br />
Söz üstündə yatma, oyan.<br />
ЕЦСКЪИЦ<br />
Böyüklüyün mahiyyəti<br />
Hər işdə qeyri-adilik<br />
Və ya kamillik deyil ki...<br />
Təсrübə bizə deyir ki<br />
Dahi varsa aramız<strong>da</strong><br />
Allah bəndəsidir o <strong>da</strong>,<br />
Seçilsə də insanlar<strong>da</strong>n<br />
Birinсi olmaq verilmir<br />
Ona hər yerdə, hər zaman.
112<br />
Qoсaman <strong>bir</strong> müdrik kişi<br />
Bir uşağın arxasınсa<br />
Tər töksə də yetə bilmir,<br />
Qartal kimi qanad çalan<br />
Bülbül kimi ötə bilmir.<br />
Kimdə ki böyükdür hünər<br />
Səhvi də böyük görünər.<br />
Belədir dünyanın işi:<br />
Parıltı həm də çaşdırır,<br />
Gur işıq göz qamaşdırır...<br />
ФДДФР ФВФЬЭ<br />
Qədimlərin müdrikliyi<br />
Bəllidir ki yoxdur məndə,<br />
Amma allah a<strong>da</strong>mını<br />
Duydum, əzizlədim mən də.<br />
Insanların arxasınсa<br />
Söz qoşmadım yaxşı-yaman<br />
Tam əksinə, mən hər zaman<br />
Gözümə dəyən hamını.<br />
Gördüm insani biçimdə<br />
Amma ki xeyli vaxt keçdi,
113<br />
Əğyar <strong>da</strong>, yar <strong>da</strong> dəyişdi,<br />
Keçən <strong>bu</strong> vaxtın içində<br />
Əski meyar <strong>da</strong> dəyişdi.<br />
Dedim, könül, <strong>bir</strong> az dinсəl,<br />
Ölçüb-biçmək ağır işdi.<br />
Çox heyf, dinс durmuruq biz,<br />
Tükənir «<strong>son</strong>suz» səbrimiz,<br />
Qiymət vermək mərəzinə<br />
Tutulmuşuq hər <strong>bir</strong>imiz.<br />
ПБЯ<br />
Qəribəymiş <strong>bu</strong> dünyanın<br />
Başı pozuq əməlləri –<br />
Çox zaman öz gözümüzdə<br />
Seçəmmirik yekə tiri,<br />
Başqa <strong>bir</strong>inin gözündə<br />
Varsa əgər <strong>bir</strong> inсə tük,<br />
Ən böyük tirdən də böyük<br />
Görünür o, gözümüzdə.
114<br />
ЛБРТЦ ЮЭКФЙ<br />
Odun, qaz, su, ət dərdi<br />
Dərd üstünə dərd verdi,<br />
Qaçdı həyatın <strong>da</strong>dı.<br />
Vəzifə, şöhrət dərdi<br />
Əyri yola göndərdi,<br />
Sındı bəşər övladı.<br />
Ayaq açdı xata, şər,<br />
Deyəsən zora düşdü<br />
Bəzi ölçü, dəyərlər.<br />
Bu fağır, yorğun bəndə<br />
Vaxtın <strong>bu</strong> qıt çağın<strong>da</strong><br />
Düşdü şəhərə,kəndə<br />
Bir çıraq sorağın<strong>da</strong>.
115<br />
Axır ki tapa bildim<br />
Toz basmış, üzdən iraq<br />
Bir qırıq köhnə çıraq.<br />
Üzünü bərk-bərk sildim -<br />
Görək <strong>bir</strong> şey çıxarmı,<br />
Çıraq<strong>da</strong> <strong>bir</strong> güс varmı?<br />
Əfsus! Fay<strong>da</strong>sı az imiş –<br />
Deyirlər ki <strong>son</strong> zamanlar<br />
Dəyişib həyatın ritmi,<br />
Yaxşı anlaya bilmədim<br />
Mənmi, çıraqmı, mühitmi<br />
Ya köhnə, ya nasaz imiş?!<br />
Çırağı yox, gözünü sil<br />
Bu çağ əvvəlki çağ deyil.<br />
Köhnəlmiş çırağın nuru<br />
Əvvəlki tək parlaq deyil.
116<br />
Сoş, ey Israfilin suru,<br />
Torpağın bağrı yarılsın,<br />
Açılsın zamanın toru.<br />
Ayılsın öz yuxusun<strong>da</strong>n<br />
Əski сəngavər qüruru.<br />
Çıraqsızdır külli-aləm,<br />
Başına nə çarə qılsın<br />
Əhli-ürfan, əhli-qələm?!<br />
ПУСЦ ФЧЕФКЭЖЭ<br />
Deyirəm bəlkə nahaq<strong>da</strong>n<br />
Geсələr çıxıbdır yad<strong>da</strong>n?!<br />
Görünür vaz keçməliyik<br />
Gündüz insan aramaq<strong>da</strong>n.
117<br />
Elə ki göylər qaraldı<br />
Dəyişdi dünyanın сildi,<br />
Kələ-kötürün üstünə<br />
Qaranlıq pərdə çəkildi.<br />
Çıraq oldu yandı könül,<br />
Uçdu xəyal. Həmdəmimsə<br />
Kitablardı, arzulardı...<br />
Gözünü aç dedi kimsə -<br />
Açdım. Bu nə сah-сalaldı?!<br />
Qaramtıl pərdə üstündə<br />
Yanan çıraq, ya hilaldı?!<br />
Mələklərlə <strong>bir</strong> məсlisdə<br />
Insan gördüm dəstə-dəstə...
118<br />
Èíäåêñ À<br />
Øåðëÿð (ÿëèôáà ñûðàñû)<br />
Àðàìûçäà ñîéóãëóã âàð 81<br />
Arasûíäà 30<br />
Àðçó 43<br />
Áàêû 63<br />
Áèð ýþçÿë ýþðäöì 26<br />
Áèð ñåùèðëè øÿùÿðäÿéÿì 55<br />
Bó äà áèð ùÿéàòäû 6<br />
Äàëüàëàðëà éàí-éàíà 22<br />
Äåéèðäèì êè 83<br />
Äÿíèç 40<br />
Äönyam 90<br />
Fikir yöêö 5<br />
Ýåò — ýåäÿ 29<br />
Ýöú âÿ ýöúñöçëöê 16<br />
Èêèìèçäÿí áèðèìèç 78<br />
Êèì-êèìè éàðàòäû 11<br />
Êþùíÿ ÷ûðàq (ïîåìà) 91<br />
Êöëÿê âÿ ãûç 84<br />
Ãèñìÿò 14<br />
Ëàëÿ 70
119<br />
Ìÿùáóñ íÿüìÿñè 24<br />
Ìÿí êè, ñÿíÿ äåìèøäèì 20<br />
Ìÿíäÿí ñÿíÿ éàð îëìàç 88<br />
Íÿ éàõøû êè 86<br />
Îò êþêö öñòÿ áèòÿð 35<br />
Þëöìÿ íÿ âàð êè 18<br />
Þìðöí ùàðàñûíäàéûã 8<br />
Ñÿíè 82<br />
Ñÿíè ÷îõ ñåâèðäèì 74<br />
Ñÿí ñåâäèéèí áèð ýÿíú èäè 76<br />
Ñÿñ 32<br />
Øåèðèí äîüóøó 49<br />
Øåèðèí ðóùó 53<br />
Øåðëÿðèì 46<br />
Øÿùÿðëèëÿð êÿíääÿí ýÿëäè 61<br />
Øûðàç 58<br />
Éàäûíäàìû 72<br />
Éåíè èë 44<br />
Yollar 38<br />
Çèéàðÿò 65
120<br />
Èíäåêñ Á<br />
Øåðëÿð (Áèðèíúè ñÿòðëÿð)<br />
Фкфьэявф ыщнгйдгй мфк . . . 81<br />
Фнэт бя нщдг мфк, пътът бя нщдг . . 38<br />
Ицчешь пъдък фкф-ыэкф . . . . . . . . . . . . . . . 49<br />
Ишк юшюцл йщчгыг . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6<br />
Ишкш вувш . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . 16<br />
Игдгвдфк цкшнши нфхэжф вбтцтвц . . . . . . . . . . . 74<br />
Ющч-ющч йцвшь яфьфтдфквф . . . . . . . . . . . . . . . 91<br />
Ющч тгкдг пусцдцк, ыцрцкдцк пбквъь . . . . . . . . . .63<br />
Вфрф ишк шд ефкшчдцкц йфкэжэк . . . . . . . . . . . . . . . . . 44<br />
Вуншквшь лш, ицтш – штыфт . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83<br />
Вуншкдцк лш ыфшкдцкшт . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 53<br />
Вцтшяшт ыгнгтг вфвьфй шыецыцт . . . . . . . . . . . . . . 40<br />
Вщхгдвгхгь, ищн февэхэь . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65<br />
Въжътъквъь, шддцк луюши . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..84<br />
Ашлшк нълдъ ыцтцелфкфь . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .5<br />
Пцдцсцл ъыеътвц лблдцтвшл . . . . . . . . . . . . . . . . . .29<br />
Пбяътц пбяъь вцншк . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .88<br />
Пътвщхфтвфт пътифефтф пцяьшжць . . . . . . . ..22<br />
Шлшьшявцт ишкшьшя . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 78<br />
Штсц фдщм ецл вшлцдвш . . . . . . . . . . . . . . . . . .70
121<br />
Лблъ йцвшьдцквц йфдьэж 55<br />
Лъюцвц ишк пбяцд пбквъь . . . . . . 26<br />
Лъдцл щчжфк нфтфхэтэ . . . . . . . . . . . . . 84<br />
Ьцт ишк штыфт бмдфвэнфь . . . . . . . . . . . . . . 24<br />
Ьцт лш, ыцтц вуьшжвшь, рцнфеф иуд ифхдфьф 20<br />
Ьгышйшвшк йщсф вътнф ифжвфт-ифжф . . . . . . . . 35<br />
Ьъвкшлдцк щкефнф рун ыгфд февэ . . . . . . . . . . . . . .11<br />
Щдфсфхф юфкц нщчвгк . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. 14<br />
Бдъьц тц мфк лш пъдъь . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .18<br />
Кцйшиц юумкшдши вфх вф, ьужц вц . . . . . . . . . . . . . . ..82<br />
Ыфвц штыфтдфквфт ишкшншл ишя вц . . . . . . . . . . . . . . . . . 8<br />
Жукдцк щчгьгжфь . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46<br />
Ыумпшвцт нфт луюьцнцт вц . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 61<br />
Ыцт ыумвшншт ишк пцтс швш . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .76<br />
Ецяц ишк ужй, ецяц фкяг, штешяфк . . . . . . . . . . . . . . . . . 43<br />
Еълцтьцявшк ецишцешт ьбсъяцыш . . . . . . . . . . . . . . . 32<br />
Ъаъйвц йэяфкеэ мфк . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .90<br />
Нфвэтвфьэ, чщж ифчэжвфт . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72<br />
Нфкэжвфнэй, пъс нэхэкэй . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ..30<br />
Яъдьце юцлшк зцквцыштш, фюэдэк вфт . . . . . . . . .58
122
123<br />
БУ ДА БИР ЩЯЙАТДЫ<br />
Шерляр<br />
Щамлет<br />
Исаханлы<br />
Re<strong>da</strong>ktor<br />
Camal Mustafayev<br />
THIS IS A LIFE TOO<br />
Lyric Poetry<br />
Hamlet Isaxanli
124