James Dean - EUROSTYL Nowe Spojrzenie
James Dean - EUROSTYL Nowe Spojrzenie
James Dean - EUROSTYL Nowe Spojrzenie
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
4/2008, cena 5,90 zł (w tym 7% VAT)<br />
Land Cruiser V8<br />
Luksusowy<br />
off-roader<br />
Grecja<br />
odkryta<br />
na nowo<br />
<strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
Żyć, jakby się<br />
miało umrzeć jutro<br />
Michał<br />
Żebrowski<br />
Lubię się<br />
wspinać<br />
Irena Eris<br />
Bywam<br />
nieśmiała
Smak nowej generacji<br />
Urzàdzenia Miele to harmonia pi´kna i funkcjonalnoÊci. To Êwiat<br />
wyrafinowanego smaku i niepowtarzalnych rozwiàzaƒ. Nowa generacja<br />
Miele zachwyca jeszcze bardziej, bo wszystko inne to kompromis.<br />
Informacje: 022 548 40 27/28 i www.miele.pl
4/2008<br />
W numerze:<br />
POSTACI<br />
14 Michał Żebrowski<br />
Lubię się wspinać<br />
18 <strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
Buntownik<br />
22 Irena Eris<br />
Nie biegają za mną paparazzi<br />
52 Andrzej Malinowski,<br />
Prezydent Konfederacji Pracodawców Polskich<br />
Możemy być Irlandią<br />
KRAJ<br />
26 Pantelis Carcabassis, Ambasador Grecji w Polsce<br />
Greckie przemiany<br />
30 Odkryta na nowo<br />
Grecja<br />
PASJE<br />
34 Cygarowe menu<br />
Cygara<br />
EKSKLUZYWNE MARKI<br />
48 Land Cruiser V8<br />
50 AGD do zadań specjalnych<br />
Electrolux, LG<br />
Wydawnictwo AN-PRESS<br />
adres redakcji<br />
ul. Siennicka 23 lok. 4<br />
04-394 Warszawa<br />
tel.: 022 490 42 15<br />
fax: 022 810 22 23<br />
e-mail: eurostyl@e-eurostyl.pl<br />
www.e-eurostyl.pl<br />
www.anpress.pl<br />
redaktor naczelna<br />
Aneta Polak-Myszka<br />
a.polak-myszka@e-eurostyl.pl<br />
zastępca redaktor naczelnej<br />
Anna Zawadzka<br />
a.zawadzka@e-eurostyl.pl<br />
zespół redakcyjny<br />
Katarzyna Bajer, Przemysław Bogusz,<br />
Borys Czonkow, Rafał Gałecki,<br />
Lucyna Kocicka, Juliusz Krasny,<br />
Magdalena Krawczak,<br />
Katarzyna Krzymińska, Marek Kukiel,<br />
Maciej Łabudzki, Ilona Miluszewska,<br />
Robert Sławiński, Ewa Zarzycka<br />
reklama i marketing<br />
Ewa Firlej<br />
e.firlej@e-eurostyl.pl<br />
tel.: 022 490 42 12<br />
Tomasz Polak<br />
t.polak@e-eurostyl.pl<br />
tel.: 022 490 42 12<br />
Alicja Chałan<br />
a.chalan@e-eurostyl.pl<br />
tel.: 022 490 41 72<br />
korekta<br />
Daria Wolska<br />
skład<br />
Apla Press<br />
tel.: 022 668 92 91<br />
druk<br />
Drukarnia Imprima<br />
Redakcja nie odpowiada za treść<br />
zamieszczonych reklam. Materiałów<br />
niezamówionych nie zwracamy.<br />
Zastrzegamy sobie prawo do redagowania<br />
i skracania nadesłanych tekstów
BIZNES<br />
56 Grzegorz Grzeszkowiak, prezes zarządu SM Gostyń<br />
O krok przed konkurencją<br />
58 Wyjątkowe miejsca dla wyjątkowych ludzi<br />
Nieruchomości<br />
66 Karolina Karwowska-Dworak<br />
Najważniejszy jest rozwój<br />
TU WARTO BYWAĆ<br />
62 Wojciech Szczurek, prezydent Gdyni<br />
Gdynia lubi biznes z wzajemnością<br />
68 Spacer po Gdyni<br />
ZDROWIE & SPA<br />
70 Odnajdźmy swój klucz do szczęścia i zdrowia<br />
Manor House Pałac Odrowążów<br />
74 Z myślą o sercu<br />
77 Cudowny olej zamknięty w kapsułkach<br />
FELIETON POETYCKI<br />
78 Anakreont z Teos – grecki poeta biesiadny<br />
W praktyce wiele razy sprawdzi³em jak<br />
niemo¿liwe staje siê mo¿liwe i jak pomóc<br />
innym. Ty dziś te¿ masz tak¹ mo¿liwośæ. Zanim<br />
zechcesz nas wspomóc i uczyniæ tym samym<br />
krok w kierunku swojego bieguna, wyobraź<br />
sobie co mo¿e staæ siê Twoj¹ zas³ug¹.<br />
W tym roku:<br />
– kontynuujemy zbiórkê dla Roberta na sprzêt rehabilitacyjny, protezê<br />
bioelektryczn¹ oraz dalsz¹ rehabilitacjê,<br />
– rozpoczynamy zbiórkê dla Pani Aleksandry Oliwiak, której walka<br />
z chorob¹ wymaga podawania bardzo drogich leków oraz ci¹g³ej<br />
i intensywnej rehabilitacji,<br />
– zbieramy na niezwykle kosztowne konsultacje oraz leczenie 1,5-rocznego<br />
Joachima, u którego stwierdzona nowotwór oczu,<br />
– pragniemy równie¿ pomóc Sylwii Strugale w zebraniu niezbêdnej sumy<br />
na zakup kosztownej protezy.<br />
Podaruj 1% na rzecz Fundacji Marka Kamiñskiego<br />
80-266 Gdañsk Al. Grunwaldzka 212 tel. (058) 554 45 22<br />
KRS 0000133671<br />
www.kaminski.pl
Świat rodzi się kolejny raz...<br />
Wszystko wskazuje na to, że kolejnego ataku zimy nie będzie.<br />
I dobrze chyba, wiosna przecież to najpiękniejsza<br />
pora roku. Rozkwita przyroda, pierwsze pączki pojawiają<br />
się na krzewach. Rozkwitają i ludzie na nowo, a w ich głowach<br />
rodzą się wspaniałe pomysły.<br />
Czy wiosną Michał Żebrowski postanowił stworzyć własny<br />
teatr? Do nowego wyzwania przygotowuje się niezwykle<br />
profesjonalnie. Rozpoczął nawet, jak opowiada, studia na<br />
kierunku zarządzanie. Czy będzie tak wspaniałym dyrektorem<br />
teatru jak aktorem? Zapewne, przecież jego teatr będzie wyjątkowy.<br />
Dlaczego? O tym w naszej rozmowie.<br />
Wiosna to doskonały moment do planowania zbliżających się małymi kroczkami<br />
urlopów. Tym razem polecamy Grecję. Dla pragnących spokojnego odpoczynku<br />
najwspanialsze kurorty. Dla poszukiwaczy nowych doznań jedne z najpiękniejszych<br />
na świecie zabytków. I temperatura, o której my Polacy marzymy<br />
przez większość roku.<br />
Nim jednak do Grecji się udamy, warto zajrzeć do kilku sklepów. Sezon wiosna/lato<br />
2008 w modzie niejednego zachwyci nowymi wzorami, kolorystyką<br />
i jakością.
Męska strona życia<br />
VARTA Consumer Bateries wprowadza na polski rynek latarkę 1W LED<br />
Sportsman Light. To wspaniała latarka dla sportowców i aktywnych<br />
użytkowników. Posiada aluminiową obudowę w kolorze tytanu, jest<br />
wodoodporna oraz wyposażono ją w diody 1W LED, które są 20 razy<br />
jaśniejsze niż diody 5mm LED. Zasilana dwoma bateriami AA, daje<br />
silny i jasny strumień światła o zasięgu ponad 40 metrów. Umożliwia<br />
uzyskanie skupionego i rozproszonego światła.<br />
Cena: 89,99 zł<br />
Ocuvite® Lutein jest nowoczesnym suplementem, którego<br />
receptura została opracowana w taki sposób, aby zapewnił<br />
wzmocnienie naturalnych mechanizmów obronnych oczu.<br />
Preparat Ocuvite zawiera wyjątkowe połączenie dwóch<br />
karotenoidów – luteiny i zeaksantyny, witamin C i E oraz<br />
pierwiastków śladowych – cynku i selenu o działaniu<br />
antyoksydacyjnym. Składniki te mają istotne znaczenie<br />
dla zachowania prawidłowego widzenia centralnego oraz<br />
przeciwdziałają szeroko rozpowszechnionej chorobie oczu<br />
– AMD, czyli zwyrodnieniu plamki związanemu z wiekiem.<br />
Cena: ok. 100 zł (op./180 szt.)<br />
REMINGTON poleca nowoczesną golarkę X120 – wyposażono ją<br />
w elastyczną, niklowaną folię golącą, która zapewnia doskonałą<br />
jakość golenia. Dodatkowo urządzenie posiada trymer<br />
(tzw. 2 w 1) do przycinania dłuższych włosów oraz do stylizacji<br />
baków i wąsów. Golarka jest zasilana akumulatorowo, pełne<br />
ładowanie uzyskuje się po 16 godzinach i wystarcza ono na<br />
45 minut bezprzewodowej pracy. Urządzenie posiada wskaźnik<br />
ładowania i niskiego poziomu baterii, specjalną szczoteczkę<br />
do czyszczenia oraz etui podróżne. Golarka wyróżnia się<br />
ponadto nowoczesnym design’em, który z pewnością<br />
docenią młodzi, aktywni mężczyźni.<br />
Cena 159 zł<br />
Nowy preparat – żel pod prysznic do ciała<br />
i włosów dołączył do cieszącej się powodzeniem<br />
serii męskiej FLOSMEN. Opracowana<br />
w Laboratorium Kosmetycznym FLOSLEK<br />
receptura sprawia, że żel ten bardzo dobrze<br />
zmywa naturalne zabrudzenia skóry, odświeża<br />
ją i pielęgnuje. Nie powoduje nadmiernego<br />
wysuszania i złuszczania naskórka, utrzymuje<br />
w równowadze ochronny płaszcz lipidowy skóry.<br />
Jest to preparat łagodny, o delikatnym zapachu,<br />
przeznaczony do mycia ciała i krótkich włosów<br />
pod prysznicem. Polecany do każdego rodzaju<br />
skóry. Dodatkowo sprawia, że po umyciu skóra<br />
jest czysta, gładka, odpowiednio nawilżona<br />
i o zdrowym kolorycie.<br />
Cena ok. 15,50 zł (op./200ml)<br />
HUB firmy Roncato – to kolekcja obejmująca walizko-wózki, torby<br />
podróżne, torbę podręczną, kuferek i kosmetyczkę. Cechą wyróżniającą<br />
walizko-wózki HUB jest możliwość poszerzania pojemności<br />
oraz wzmocniona termicznie tylna ścianka, wykonana z wytrzymałego<br />
tworzywa EVA wykorzystywanego do produkcji obuwia<br />
sportowego, skutecznie chroniąca przewożone rzeczy. Wysuwana<br />
rączka teleskopowa oraz miękkie, a jednocześnie wytrzymałe<br />
uchwyty sprawiają, że walizko-wózki HUB są bardzo wygodne<br />
w użytkowaniu. Wysoka estetyka wykonania, „świeża” kolorystyka,<br />
dopracowane szczegóły dopełniają obrazu produktów z tej linii.<br />
Przykładowe ceny:<br />
Wózek duży (poj. 90/105 l, waga 5,60 kg) – 449 zł<br />
Wózek średni (poj. 60/72 l, waga 4,60 kg) – 399 zł<br />
Wózek mały (poj. 36/43 l, waga 3,70 kg) – 329 zł<br />
Torba podróżna na kołach (poj. 80 l, waga 3,00 kg) – 379 zł<br />
Torba podróżna (poj. 48 l, 1,40 kg) – 169 zł
Postaci<br />
Michał Żebrowski<br />
o recepcie na sukces,<br />
nowych rolach filmowych<br />
i marzeniach<br />
14<br />
Lubiê<br />
siê<br />
wspinaæ<br />
rozmawiała: Ewa Zarzycka<br />
foto: MWMedia
Michał Żebrowski<br />
Jakoś się cicho o Panu zrobiło. Nad czym Pan<br />
obecnie pracuje?<br />
Zająłem się produkcją spektakli teatralnych, gram<br />
sporo w Rosji, rozpocząłem studia na wydziale<br />
zarządzania, a oprócz tego wprowadzam w życie<br />
mój projekt na prywatny teatr. Jestem też w trakcie<br />
zdjęć do nowego filmu Magdaleny Piekorz według<br />
scenariusza Wojtka Kuczoka, „Senność”. Magda<br />
po czterech latach niemal dramatycznych poszukiwań<br />
szczęśliwie zdobyła pieniądze i w marcu<br />
zaczęliśmy zdjęcia.<br />
Otwiera Pan teatr. Skąd taki pomysł?<br />
Pomysł zrodził się z istoty rynku. Jest owocem<br />
mojej współpracy z Eugeniuszem Korinem – dyrektorem,<br />
reżyserem, producentem, na którego<br />
teatrze wychowywałem się jako student. Teraz<br />
związaliśmy swoje losy producenckie i artystyczne<br />
na stałe i zamierzamy zrobić teatr, który będzie<br />
oblegany przez widzów.<br />
W Warszawie działają już dwa prywatne teatry.<br />
Czy stolica potrzebuje kolejnego?<br />
Stolica potrzebuje przede wszystkim dobrego<br />
teatru. Niekoniecznie prywatnego. Ważne, aby<br />
było to miejsce, do którego walą tłumy, a bilety są<br />
wyprzedawane z wyprzedzeniem. Przykładem takiego<br />
miejsca w Warszawie może być Teatr Roma.<br />
Jest to jeden z 24 teatrów państwowych, a bilety<br />
są wyprzedawane na długo przed datą spektaklu.<br />
Ma Pan receptę na to, by publiczność waliła<br />
drzwiami i oknami, a wszystkie bilety były wykupione<br />
na długo przed premierą?<br />
Teatr musi przede wszystkim mieć dobrego szefa.<br />
To powinien być człowiek, który wie, co wystawiać,<br />
z kim i dla kogo.<br />
W jednym z wywiadów powiedział Pan, że teatr<br />
nie może istnieć bez wodza artystycznego. Kto<br />
będzie wodzem artystycznym Pańskiego?<br />
Jestem zwolennikiem mądrze pojętej artystycznej<br />
konkurencji. Oczywiście dobrze by było, gdyby<br />
ambasadorem mojego teatru był artysta kojarzący<br />
się z wysokim poziomem zawodowym i cieszący<br />
się uznaniem swoich kolegów. To powinien być<br />
autorytet, a jednocześnie ktoś, kto daje kolegom<br />
możliwość rozwoju, grania znakomitych ról. Obowiązkiem<br />
takiego przywódcy jest otaczanie się<br />
lepszymi od siebie. Mam człowieka, z którym chcę<br />
ten teatr budować. Jest to osoba najodpowiedniejsza,<br />
jeśli chodzi o merytoryczną i artystyczną stronę.<br />
Ze sprawami zarządzania i marketingu sobie<br />
poradzę. Działam rozważnie krok po kroku i wiem,<br />
że trzeba dbać o jakość pracy, by nie kojarzyć się<br />
z fuszerką.<br />
Jakie miejsce dla siebie szykuje Pan w teatrze?<br />
Czy przyjdzie czas na reżyserię?<br />
Nie zamierzam zajmować się reżyserią.<br />
Dlaczego postanowił Pan otworzyć swój teatr<br />
w Warszawie?<br />
Jedynym innym miastem, gdzie można byłoby otworzyć<br />
taki prywatny teatr, jest Wrocław. Jednak<br />
ja urodziłem się w Warszawie, jestem warszawianinem.<br />
Chcę stworzyć mój teatr tam, gdzie jest<br />
centrum biznesu i kultury. To właśnie w Warszawie<br />
jest największa widownia i najwięcej spragnionych<br />
teatru ludzi. Stolica świetnie nadaje się<br />
do tego typu inicjatyw.<br />
Produkuje Pan przedstawienia, otwiera teatr,<br />
studiuje zarządzanie. Czy to oznacza przemianę<br />
aktora, artysty w biznesmena?<br />
To raczej pogłębienie chęci bycia lepszym artystą.<br />
Moja idea teatru nie wynika z tego, że chcę mieć<br />
wizytówkę z wydrukowanym stanowiskiem „dyrektor”.<br />
Chcę być po prostu lepszym aktorem.<br />
Emilian Kamiński podczas prac nad otwarciem<br />
własnego teatru schudł 12 kilo. Jak zamierza Pan<br />
radzić sobie z taką masą stresu?<br />
Czasem zastanawiam się, po co biorę na barki<br />
tego typu wysiłek. Jednak zawsze dochodzę do<br />
wniosku, że gdybym go nie brał, to bym się cofał.<br />
W życiu podejmowałem się różnych zadań. Dziesięć<br />
lat temu produkowałem sam swoje płyty, które<br />
wydawałem potem w pokaźnych, platynowych<br />
nakładach. Wybudowałem dom 500 km od Warszawy,<br />
bo po prostu uważałem, że tam jest jego<br />
miejsce. Wyprodukowałem swoje pierwsze przedstawienia<br />
z Eugeniuszem Korinem. Te wszystkie<br />
sytuacje i zadania były bardzo stresogenne<br />
i obciążone dużym ryzykiem. Wówczas wydawało<br />
mi się, że są to rzeczy nie do pokonania. To, co robię<br />
teraz, również jest wspinaniem się na olbrzymią<br />
górę. A ja lubię chodzić po górach. I nie są to<br />
wyzwania dla samych wyzwań. To konsekwencja<br />
rynkowego myślenia o dzisiejszej sztuce. A receptę<br />
oczywiście posiadam: jak mam stres, to sobie<br />
myślę, że nie ma się czym przejmować, bo i tak<br />
niedługo wszyscy umrzemy.<br />
Czy obok prywatnego teatru zamierza Pan również<br />
śladem Jandy i Kamińskiego otworzyć fundację<br />
kulturalną?<br />
Bardzo kibicuję wszystkim kolegom, ale mam<br />
własne plany. Moja ścieżka jest od dawna sprecyzowana.<br />
Teatr Krystyny Jandy jest teatrem na przyzwoitym<br />
poziomie, ale drogim. Czy Pan również planuje<br />
stworzyć teatr dla wybranych?<br />
Umówmy się tak – kupi pani bilet na nasze<br />
przedstawienie „Fredro dla dorosłych” do Teatru<br />
Komedia za 95 złotych. To obecnie najdroższe<br />
przedstawienie w stolicy, a bilety można kupić<br />
najwcześniej na czerwiec. Kiedy obejrzy pani to<br />
przedstawienie odpowie mi, czy warto zapłacić<br />
95 złotych za ten perfekcyjnie wyreżyserowany<br />
spektakl i powie mi pani, czy to zbyt wygórowana<br />
stawka. Czy lepiej za 70 złotych dostać coś, co nie<br />
ma znamion sztuki, czy wydać 95 złotych i dziękować<br />
artystom, że dzięki nim zapomniała pani, że<br />
życie bywa czasem smutne i trudne. Oczywiście<br />
w sytuacji, jeśli przedstawienie się pani nie spodoba<br />
zwrócę pani pieniądze.<br />
Ludzie, którzy nie są zamożni też mogą korzystać<br />
z tych dobrodziejstw. W teatrze, który stworzę, będzie<br />
mnóstwo inicjatyw prospołecznych, proedukacyjnych<br />
teatralnie. Miasto może przyczynić się<br />
do tego, żeby ci, których nie stać na bilet na drogie<br />
przedstawienia, mogli przyjść i je obejrzeć.<br />
W jaki sposób?<br />
Część z nich musi być dotowana. Wyobraźmy sobie,<br />
że chcemy wystawić „Króla Leara” w budżecie<br />
takim, jaki powinien być na ten spektakl przeznaczony.<br />
U mnie w teatrze widownia będzie liczyła<br />
600 miejsc. Choćby wszystkie zostały sprzedane,<br />
to z biletów nie bylibyśmy w stanie opłacić takiego<br />
przedstawienia. Jeżeli przedstawicielom polityki<br />
kulturalnej zależy na tym, by wielcy aktorzy grali<br />
15
Postaci<br />
w wielkiej literaturze, to muszą zrozumieć, że lepiej<br />
przyznać dotację teatrowi prywatnemu. Lepiej dofinansować<br />
taki teatr niż za grube pieniądze utrzymywać<br />
kilkadziesiąt polskich zespołów, które i tak<br />
nie zrealizują spektaklu na wymaganym poziomie.<br />
We współczesnym showbiznesie można zauważyć<br />
pewien trend. Aktorskie gwiazdy są już nie tylko<br />
ikonami mody, ale wyznaczają obyczaje czy nawet<br />
polityczne zachowania. Z czego wynika Pana zdaniem<br />
taka nadinterpretacja zawodu aktora?<br />
Z możliwości zarobienia na aktorze pieniędzy. Artyści<br />
są bardzo medialnymi osobami, ale rzadko<br />
znają się na rzeczach, które promują. Często są<br />
wykorzystywani bezwiednie. Kapitalizm stwarza<br />
możliwość zarobienia i zarabia się również na<br />
popularnych twarzach. Staram się jak najmniej<br />
angażować w takie rzeczy, ale z drugiej strony nie<br />
widzę w tym nic złego.<br />
A co dziś Pana najbardziej drażni w ludziach?<br />
Chamstwo i lenistwo.<br />
A czego się dziś Pan boi?<br />
Tego, co większość ludzi. To znaczy, by nie spotkało<br />
ich coś niespodziewanego. Jednak nie lubię<br />
myśleć o tych rzeczach.<br />
Na jednym z chatów internetowych powiedział<br />
Pan, że obserwuje kryzys mężczyzny. Jakie są<br />
według Pana jego przyczyny?<br />
Przede wszystkim odwieczna chęć robienia pieniędzy<br />
na ludzkich słabościach i na głupocie. Dziś zarobić<br />
można na wszystkim. Kiedyś świat był mniej<br />
16
Michał Żebrowski<br />
kolorowy. Podziały były bardziej wyraziste. Łatwiej<br />
było jasno określić, co przynależy mężczyźnie, a co<br />
kobiecie. Dziś się to wszystko zaciera.<br />
Pytam Pana o te sprawy dlatego, że w pewnym<br />
momencie przylgnęła do Pana łatka amanta. Jak<br />
Pan reaguje na takie etykietki?<br />
W przeciwieństwie do innych amantów, którzy się boją<br />
tego określenia, ja się z tego cieszę i nie bronię. Nie<br />
mam problemu z tym, żeby na scenie czy na ekranie<br />
udowodnić, że takie etykietki nie robią na mnie żadnego<br />
wrażenia. Wydaje mi się, że tylko aktor ograniczony<br />
w swoim aktorstwie może się pieklić i denerwować.<br />
Bycie amantem to nie tylko uroda, ale też odpowiedni<br />
sposób zachowania...<br />
Sposób zachowania? A jaki?<br />
Na przykład pewność siebie...<br />
Mogę panią zapewnić, że mężczyzna zaczyna się<br />
tam, gdzie czegoś nie wie, albo tam gdzie nie jest<br />
pewny siebie.<br />
Robi Pan w życiu zawodowym wiele rzeczy: gra<br />
w teatrze, filmie, nagrywa płyty, dubbinguje Pan<br />
głosy bohaterów filmów dla dzieci i dla dzieci nagrywa<br />
Pan także bajki. Która z tych działalności<br />
sprawia Panu największą frajdę?<br />
Największą frajdę sprawia mi spotykanie w pracy<br />
interesujących osób. Ostatnio podkładałem głos<br />
do postaci Hortona w hollywoodzkiej bajce „Horton<br />
słyszy Ktosia”. Przy tej okazji spotkałem Miriam<br />
Aleksandrowicz, legendarną reżyserkę dubbingową.<br />
Kilka dni pracowaliśmy razem w Budapeszcie.<br />
Podczas tego pobytu praca przeplatana była dowcipnymi<br />
anegdotami o naszym środowisku. Nie<br />
dość, że się ubawiłem, to jeszcze zrobiliśmy kawał<br />
dobrej roboty. Lubię też wspominać współpracę<br />
z poszczególnymi twórcami. Kiedy spotykam się<br />
przy realizacji filmu z takimi osobami jak Magda<br />
Piekorz, Wojciech Kuczok i Marcin Koszałka mam<br />
wrażenie, że ta praca to coś więcej niż tylko zawód.<br />
Do tej pory nie grywał Pan w serialach. Dlaczego?<br />
Jakoś na razie nie zdarzyło się.<br />
W internecie można było ostatnio przeczytać,<br />
że zagra Pan w nowym filmie o Janosiku.<br />
Jest to próba powrotu do niezwykle ciekawej<br />
produkcji, którą robiliśmy kilka lat temu.<br />
Mówi Pan, że nie umie śpiewać, ale zdecydował<br />
się Pan nagrać płytę z melorecytacją Pana Tadeusza.<br />
Czy to z miłości do muzyki, czy realizacja<br />
jednego z marzeń?<br />
Już to mówiłem setki razy, bo to było dziesięć lat<br />
temu. Tak naprawdę zrobiłem to z przekory. Ktoś<br />
mi nie chciał tego wydać. Pomyślałem: jak to jest<br />
możliwe, żebym ja tego nie zrobił? No i zrobiłem.<br />
•<br />
17
Postaci<br />
18
<strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
<strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
– buntownik<br />
tekst: Rafał Gałecki<br />
foto: TCM<br />
„Kiedy aktor odgrywa scenę dokładnie<br />
według poleceń reżysera, to nie jest<br />
żadna gra. To wykonywanie instrukcji.<br />
Każdy o fizycznych predyspozycjach<br />
może to robić. Zadaniem reżysera<br />
jest prowadzić, wskazywać kierunek.<br />
Wtedy aktor przejmuje kontrolę. Musi<br />
mieć przestrzeń, swobodę wyrażania<br />
siebie w swej roli. Bez tej przestrzeni<br />
aktor jest niczym więcej niż tylko<br />
bezmyślnym robotem z piersią<br />
pełną przycisków.”<br />
– <strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
19
Postaci<br />
<strong>James</strong> Byron <strong>Dean</strong>, zodiakalny wodnik, urodził się<br />
8 lutego 1931 r. w Stanach Zjednoczonych, w Marion,<br />
malutkim miasteczku stanu Indiana, przez<br />
długi czas znanym tylko z tego, że właśnie tam<br />
przyszedł na świat aktor, który podbił serca młodzieży<br />
na całym świecie. Tam też spędził pierwszych<br />
pięć lat szczęśliwego dzieciństwa, póki jego<br />
ojciec Winton <strong>Dean</strong>, technik dentystyczny, nie<br />
otrzymał propozycji pracy dla rządu i nie przeniósł<br />
się wraz z rodziną do Los Angeles. W Kalifornii<br />
<strong>James</strong> mieszkał przez cztery ciężkie lata, patrząc,<br />
jak jego ukochaną matkę powoli wyniszcza nowotwór.<br />
Choć mały <strong>James</strong> widział cierpienie matki,<br />
rodzice ukrywali przed nim tę smutną prawdę,<br />
co stało się później przyczyną jego udręki. Choroba<br />
i śmierć nie dawały mu spokoju przez długi<br />
czas i wywarły wielki wpływ na jego dalsze życie<br />
i karierę. Kiedy Mildred <strong>Dean</strong> zmarła, jej zapracowany<br />
mąż oddał dziewięcioletniego syna pod<br />
opiekę wujostwu, uznając, że tak będzie dla niego<br />
lepiej. W ten sposób <strong>James</strong> powrócił do Indiany,<br />
gdzie na farmie ciotki i wujka spędził kolejnych<br />
kilka lat swego życia, rozwijając swoje artystyczne<br />
zdolności. Później wspominał, że życie na farmie<br />
wiele go nauczyło: „Obserwacja krów, świń i kurczaków<br />
może być pomocna dla aktora i wzmocnić<br />
jego charakter. Tyle się od zwierząt nauczyłem. Na<br />
przykład przestały mnie przerażać. Pozostawałem<br />
w bliskości z naturą i dzięki temu mogę teraz docenić<br />
piękno stworzenia świata.”<br />
Był bardzo wrażliwy i utalentowany. Uczył się gry<br />
na skrzypcach i zagrał w kilku kameralnych koncertach,<br />
tańczył na scenie i wyrażał się twórczo,<br />
lepiąc z gliny. W wolnych chwilach zajmował się<br />
tym, czym większość jego rówieśników, zgodnie<br />
z ówczesną amerykańską modą, czyli promowanym<br />
w szkołach sportem. Lekkoatletyka pozwoliła<br />
nabrać mu tężyzny fizycznej i ukształtowała jego<br />
sylwetkę, dzięki której mógł być później narodowym<br />
symbolem seksu dla wszystkich przedstawicielek<br />
płci przeciwnej, i nie tylko. Choć skrzypce,<br />
a później także i taniec porzucił, zamiłowanie do<br />
lepienia figurek z gliny przetrwało, a rzeźbiarstwo<br />
zmieniło się w jego hobby, jedno z wielu, takich<br />
jak na przykład jazda konna.<br />
Prawdziwą pasją była natomiast motoryzacja – od<br />
dziecka pociągały go szybkie motory i samochody,<br />
interesował się ich mechaniką i wyścigami. Jego<br />
przygoda z motoryzacją zaczęła się w wieku 16 lat<br />
od czeskiego motoru Whizzer. Później był Harley,<br />
Norton, Indian, włoski skuter Lancia i brytyjski<br />
Triumph T-110. Jego pierwszym samochodem był<br />
Chevy z 1939 r., którego sprezentował mu ojciec,<br />
gdy <strong>James</strong> skończył 18 lat. Pięć lat później, już za<br />
własne pieniądze kupił sobie czerwonego MG,<br />
a następnie białego Forda. Gdy w 1955 r. wraz z<br />
premierą „Na wschód od Edenu” zyskał sławę i<br />
pieniądze, mógł pozwolić sobie na zakup wymarzonego<br />
Porsche 356 Super Speedster, którym<br />
startował w trzech wyścigach. W Palm Springs<br />
Road Races <strong>James</strong> zajął trzecie miejsce i dzięki<br />
dyskwalifikacji rywala przeskoczył na drugie.<br />
W kalifornijskich wyścigach Minter Field Bakersfield<br />
zajął trzecie miejsce i pierwsze w swojej<br />
klasie. W Santa Barbara osiągnął czwartą pozycję,<br />
zanim zepsuł mu się samochód. Wtedy, po kolejnym<br />
sukcesie w filmie „Buntownik bez powodu”,<br />
zakupił Porsche 550 Spyder. Samochód stuningował,<br />
pomalował na srebrno i nadał mu numer<br />
„130” oraz przydomek „Mały Bękart”. Niecałe<br />
dwa miesiące później jego pasja okazała się jednak<br />
zgubna, a „Mały Bękart” pechowy...<br />
Pod opieką wujostwa przebywał <strong>James</strong> do czasu<br />
ukończenia liceum. Wówczas powrócił do Kalifornii,<br />
gdzie podjął dalszą naukę w Junior Celledge<br />
w Santa Monica, a później studia na UCLA, Uni-<br />
wersytecie Kaliornijskim w Los Angeles. To właśnie<br />
wtedy rozpoczął swoją przygodę z aktorstwem,<br />
uczęszczając na warsztaty aktorskie <strong>James</strong>a<br />
Withmore’a. Jego pierwszą płatną pracą związaną<br />
z zawodem aktora było wystąpienie w reklamówce<br />
Pepsi. <strong>James</strong> wystąpił jeszcze w kilku innych<br />
reklamach, odegrał kilka drobnych ról w filmach i<br />
na deskach sceny teatralnej, po czym zimą 1951 r.<br />
za radą Withmore’a wyjechał szukać szczęścia w<br />
Nowym Jorku. Wyjazd szybko okazał się słuszną<br />
decyzją, bo niecały rok później, w liście do rodziny<br />
z Fairmount, napisał: „Poczyniłem wielkie postępy<br />
w rzemiośle. Po miesiącach przesłuchań, z dumą<br />
zawiadamiam, że zostałem członkiem Actors Studio.<br />
To największa szkoła teatralna. Należą do niej<br />
wielcy ludzie, tacy jak Marlon Brando, Julie Harris,<br />
Arthur Kennedy, Mildred Dunnock... Tylko nieliczni<br />
się do niej dostają i jest całkowicie bezpłatna.<br />
To najlepsza rzecz, jaka może spotkać aktora.<br />
Jestem jednym z najmłodszych. Jeśli się utrzymam<br />
i nic nie zakłóci mojego rozwoju, pewnego dnia<br />
będę mógł odpłacić się czymś światu.” Actors<br />
Studio było renomowanym stowarzyszeniem,<br />
zrzeszającym zawodowych aktorów, reżyserów teatralnych<br />
i dramatopisarzy, założonym w 1947 r.<br />
przez Elię Kazana, Cheryla Crawforda i Roberta<br />
Levisa. Były to raczej warsztaty aktorskie, a nie<br />
20
<strong>James</strong> <strong>Dean</strong><br />
nera w jednym z lokali na Broadwayu. Tak żył do<br />
czasu premiery sztuki „See the Jaguar”. Zanim<br />
porzucił pracę kelnera, zdążył wystąpić jeszcze<br />
w siedmiu programach telewizyjnych. Sztuka „See<br />
the Jaguar” okazała się przełomem w jego życiu<br />
i od tej chwili zaczął regularnie otrzymywać drobne<br />
role w filmach oraz sztukach teatralnych, kon-<br />
szkoła, rozwijające metodę Stanisławskiego,<br />
a więc kierujące się zasadą realizmu gry aktorskiej.<br />
<strong>James</strong> zaprzyjaźnił się z wieloma spośród<br />
członków Actors Studio, zwłaszcza tymi, których<br />
wymienił z nazwiska w swoim liście. Z Arthurem<br />
Kennedym pracował przy sztuce „See the Jaguar”,<br />
wystawianej na Broadwayu, z Mildred Dunnock<br />
w „Padlocks”, natomiast w 1955 r. razem z Julie<br />
Harris wystąpił w głośnej ekranizacji powieści<br />
noblisty Johna Steinbecka „Na wschód od Edenu”<br />
w reżyserii samego Elii Kazana, czyli w jednym<br />
z trzech filmów, które zapewniły mu wieczną sławę.<br />
Zagrał tam rolę zbuntowanego i skłóconego<br />
z ojcem Caleba, za co został później wyróżniony<br />
przez Akademię Filmową.<br />
Jego kariera aktorska zaczęła się rozkręcać na dobre<br />
od chwili, kiedy w 1951 r. zamieszkał w Nowym<br />
Jorku. Szczęśliwie uczestnictwo w warsztatach artystycznych<br />
Actors Studio było bezpłatne. <strong>James</strong><br />
mógł sobie na nie pozwolić. Trzeba wiedzieć, że<br />
początkowo utrzymywał się jedynie z malutkiej<br />
pensji i napiwków, pracując jako pomocnik keltynuując<br />
jednocześnie swą karierę telewizyjną.<br />
W 1951 r. zagrał uczestnika wojny koreańskiej<br />
w filmie „Bagnet na broń”, rok później marynarza<br />
w „Żeglarze, strzeżcie się” i młodego chłopaka<br />
w komedii „Has Anybody Seen My Gal?” Na Broadway<br />
powrócił jeszcze raz, w 1954 r. w głośnej sztuce<br />
„The Immoralist”.<br />
Jako bohater pierwszoplanowy, <strong>James</strong> <strong>Dean</strong> wystąpił<br />
jedynie w trzech filmach. Wszystkie trzy zrobiono<br />
w pamiętnym 1955 roku. Rola Cala w „Na<br />
wschód od Edenu” przyniosła mu światową sławę<br />
i duże pieniądze, które pozwoliły mu zrealizować<br />
swoje marzenia i kupić sportowy samochód Porsche<br />
550 Spyder. W „Buntowniku bez powodu”<br />
zagrał zbuntowanego nastolatka Jima Starka,<br />
a rola ta uczyniła z niego nieśmiertelny symbol<br />
buntu wobec zastanego porządku świata, ikonę<br />
nonkonformistycznej postawy życiowej. Sukces<br />
sprawił, że przeniósł się do Hollywood. W swoim<br />
ostatnim filmie „Olbrzym”, którego premiera odbyła<br />
się w 1956 r., partnerował Elizabeth Taylor<br />
i Rockowi Hudsonowi. Za rolę w „Na wschód od<br />
Edenu” i „Olbrzymie” Akademia Filmowa wyróżniła<br />
go dwiema nominacjami do Oscara. Obie nominacje,<br />
jako jedyny aktor w historii kina, otrzymał<br />
już pośmiertnie.<br />
Zginął tragicznie 30 września 1955 r. w wypadku na<br />
kalifornijskiej autostradzie w Cholame, w zderzeniu<br />
czołowym, w drodze na kolejne swoje wyścigi. Do<br />
końca pozostał wierny swojej życiowej maksymie:<br />
„Trzeba marzyć tak, jakby miało się żyć całą wieczność<br />
i żyć tak, jakby się miało umrzeć jutro.”<br />
•<br />
21
Postaci<br />
Ryzyko jest napędem biznesu,<br />
napędem rozwoju. Trzeba<br />
ryzykować, ale w mądry<br />
sposób. Nie rzucać na szalę<br />
wszystkiego, co się ma.<br />
Rozmowa z dr Ireną Eris<br />
Nie biegają<br />
rozmawiała: Ewa Zarzycka<br />
foto: A. Tyszko<br />
za mną paparazzi<br />
JDla mnie Pani historia..<br />
Jeszcze nie skończona... (śmiech)<br />
To polska wersja amerykańskiego mitu od pucybuta do milionera. Wszak wszystko<br />
zaczęło się w budynku po piekarni, mąż maluchem rozwoził kremy do sklepów... Sądziłam,<br />
że w polskich warunkach taki start do sukcesu jest niemożliwy.<br />
Kiedy postanowiłam założyć własną firmę, nie miałam w planach stworzenia dużego<br />
przedsiębiorstwa. Marzyłam o takim miejscu, w którym mogłabym realizować się<br />
zawodowo, spełniać marzenia. Nie postrzegałam własnej działalności jako wejścia<br />
w sferę wielkiego biznesu. po prostu byłam niezadowolona z dotychczasowej pracy<br />
i chciałam pracować „na swoim”.<br />
To znaczy?<br />
Pracowałam w warszawskiej Polfie, w Zakładzie Badawczo-Wdrożeniowym. Wydawało<br />
mi się, że będzie to ciekawe zajęcie, ale nazwa zakładu nie pokrywała się z tym, co<br />
się tam robiło. Nie o takiej pracy marzyłam. Znałam dwa języki obce, miałam doktorat<br />
Uniwersytetu Humboldta i chciałam czerpać satysfakcję z tego, co robię. Tamta posada<br />
mi tego nie oferowała.<br />
Wzięła Pani sprawy w swoje ręce na długo przedtem, nim były prezydent do tego zaczął<br />
nawoływać...<br />
Tak. To był 1983 rok. Wtedy myślałam, że do końca życia będę pracowała w swoim<br />
małym laboratorium. Chciałam, żeby się utrzymało, żebym mogła je unowocześniać,<br />
rozwijać. W tamtych czasach, rzemieślnicy, za jakiego byłam uważana, nie cieszyli się<br />
uznaniem władz. We wszystkim bardzo pomagał mi mój mąż. Na samym początku zrobiliśmy<br />
prostą kalkulację na kartce papieru – teraz to się nazywa businessplan: tyle<br />
na podatki, takie przychody, czy będzie z czego zapłacić pracownicy – zatrudnialiśmy<br />
wtedy jedną osobę. Wynik naszych obliczeń był taki: jak uda nam się produkować miesięcznie<br />
pięć tysięcy kremów, to będę w stanie prowadzić laboratorium. Zaczęłam od<br />
22
jednego kremu, a marzyłam o produkcji serii, gamy różnorodnych kosmetyków, które<br />
kobiety mogłyby dobierać do indywidualnych potrzeb... I to było tyle, nie pragnęłam,<br />
niczego ponad to.<br />
Wydaje mi się, że Pani ma duszę nie tyle biznesmena, ile naukowca, badacza.<br />
Dla mnie ważny jest produkt. Na tym się znam, wiem, jak powinien wyglądać, z czego<br />
powinien się składać, co mieć w środku. Sama jestem kobietą, intuicyjnie czuję,<br />
czego kobiety potrzebują. Obserwuję nieustannie rynek zarówno z punktu widzenia<br />
zawodowego, jak i z moich naukowych zainteresowań. Cały czas wprowadzam nowe<br />
produkty, wychodzę naprzeciw oczekiwaniom moich klientów. Po 1989 roku, kiedy<br />
pojawiły się większe możliwości rozwoju, zaczęłam myśleć o tym, by realizować tzw.<br />
holistyczne podejście do piękna. Czyli całościowe podejście do człowieka, oparte na<br />
skutecznej pielęgnacji, indywidualnej i profesjonalnej kosmetyce oraz na zrównoważonym<br />
wypoczynku. Zaczęliśmy tworzyć produkty do profesjonalnych zabiegów kosmetycznych,<br />
budować sieć Kosmetycznych Instytutów Dr Irena Eris. Dziś jest ich już<br />
29, w tym trzy za granicą – w Bogocie, Pradze, Kaliningradzie. W 2001 roku powstało<br />
wyjątkowe Centrum Naukowo–Badawcze, gdzie prowadzimy m.in. bardzo zaawansowane<br />
badania na wyizolowanych hodowlach komórek skóry (In vitro) oraz badania<br />
aplikacyjne w pracowni In vivo. Nieustanie szukamy nowych kompleksów substancji<br />
aktywnych, tak aby tworzyć naprawdę innowacyjne, bezpieczne i coraz skuteczniejsze<br />
produkty.<br />
Więc ta nowa rzeczywistość nie przestraszyła Pani?<br />
Pod koniec 1989 r. Laboratorium było już dużą firmą. Zaczęliśmy się wyróżniać w sektorze<br />
rzemiosła. Rzemiosło było dozwolone w socjalistycznej rzeczywistości, ale nie<br />
mogło się zbytnio rozrastać. Były narzucone granice. Więc w 1989 roku bałam się tego,<br />
że zaraz nastąpią jakieś działania, żeby ukrócić moją „rzemieślniczą” działalność.<br />
A nie konkurencji czy tego, że nie znajdzie się Pani na rynku?<br />
Nie. Zawsze interesowało mnie i nadal interesuje to, co robię ja i moja firma, a nie<br />
konkurencja. Jest to nasza żelazna zasada, wpisana też już oficjalnie w strategię<br />
firmy: cenimy konkurencję, ale nie naśladujemy jej. Idziemy swoją drogą. To jest<br />
nasz sposób na biznes. Robię swoje, to, do czego jestem przekonana, co uważam za<br />
słuszne. Naśladując konkurencję, nie można być przecież innowacyjnym, a mnie nie<br />
dawałoby to satysfakcji.<br />
Kiedy dziesięć lat temu pomyśleliśmy o działalności hotelarskiej, ludzie z branży kosmetycznej<br />
dziwili się czemu „wchodzimy” w hotelarstwo. Dla nas, decyzja o budowie<br />
pierwszego hotelu, zawiązana była z potrzebą stworzenia w Polsce SPA. Miejsca, którego<br />
do tej pory w naszym kraju nie było, w którym, w luksusowych warunkach można<br />
zadbać zarówno o ciało, jak i o duszę. Choć decyzja o budowie hotelu była ryzykowna,<br />
instynktownie czułam, że idziemy w dobrym kierunku. I miałam rację.<br />
Z tą decyzją wiązało się duże ryzyko? Nie bała się Pani?<br />
Tak. To oczywiście wiązało się z ryzykiem. Nigdy do końca nie jesteśmy pewni, czy<br />
nowa droga, na jaką wkraczamy będzie zaakceptowana, czy to jest to, czego klient<br />
oczekuje. Uważam, że ryzyko jest napędem biznesu, napędem rozwoju. Trzeba ryzykować.<br />
Tylko w mądry sposób, nie rzucać na szalę wszystkiego, co się ma. Nie robić z<br />
biznesu ruletki. Ale po to, aby się rozwijać, trzeba przecież podejmować nowe wyzwania.<br />
Nie wolno stać w miejscu.<br />
Jest Pani odważną kobietą?<br />
Jestem pewna tego, co robię zawodowo. Jednak do odważnych osób raczej nie można<br />
mnie zaliczyć. Bywam na pewien sposób nieśmiała. Nie pociąga mnie podniesiony<br />
poziom adrenaliny. Cenię sobie spokój. Odważny człowiek, to moim zdaniem taki,<br />
który potrafi wykazać się ową odwagą na każdym polu, zarówno tym osobistym, jak<br />
zawodowym.<br />
Czy można się nauczyć biznesu?<br />
Oczywiście, że można. Tak, jak można nauczyć się w życiu wszystkiego, opanować<br />
teorię na pamięć. Tylko pozostaje pytanie, czy nie mając słuchu muzycznego, będziemy<br />
czysto grać na skrzypcach? Do tego, by być dobrym, w tym, co się robi potrzebne<br />
jeszcze jest to coś.<br />
23
Postaci<br />
Talent?<br />
Tak, chociaż, czym jest talent to trudno określić. Może bardziej intuicja?<br />
A czy kobieta prowadzi inaczej przedsiębiorstwo niż mężczyzna?<br />
Często sama się nad tym zastanawiam. Wydaje mi się, że nie można dzielić zarządzających<br />
firmami na kobiety i mężczyzn. Każdy człowiek jest inny i ma odmienny<br />
sposób zarządzania.<br />
foto: Beata Wielgosz<br />
Z ostatnich badań publikowanych przez CBOS wynika, że niechęć do ludzi bogatych,<br />
do bogacenia się już Polakom przeszła. Ale nadal pokutuje hasło, że pierwszy milion<br />
w biznesie trzeba ukraść. Czy warto z tym walczyć? Może poczekać, aż samo zgaśnie?<br />
Na pewno nie można tego akceptować, chociaż walka z takim myśleniem jest bardzo<br />
trudna. Łatwo jest spekulować, trudniej zacząć pracować na własny rachunek, podjąć<br />
ryzyko i zrobić coś samemu. Takie narzekanie i brak wiary we własne możliwości, to<br />
już nasza narodowa przywara. Boleśnie prawdziwe jest w naszym kraju powiedzenie:<br />
skoro ja nie mam krowy, a sąsiad ma, to daj Boże, by mu zdechła. Taka niczym nieodparta<br />
zazdrość, to usprawiedliwienie swojej niemocy, tego, że mi się nie udało, a<br />
może po prostu nie chciało?<br />
Odniosła Pani sukces zawodowy, ma Pani udane życie prywatne.<br />
Udane życie rodzinne czy zawodowe w pewnym sensie zależą od nas. To prywatne,<br />
trzeba pielęgnować. Żeby zaś praca zawodowa przynosiła satysfakcję, pamiętajmy,<br />
aby czerpać z niej jak największą radość, aby nie spowszedniała, stając się codzienną<br />
rutyną. Nie jestem pracoholikiem, i bardzo nad tym pracuję, żeby nim się nie stać.<br />
Uważam, że wszystko ma swoje miejsce. Staram się oddzielać życie zawodowe od<br />
sfery prywatnej. Mimo, że czasami jest ciężko, bo moja firma, to moje życie. Nie traktuję<br />
jednak pracy jako obowiązku, tylko jako.<br />
Rozwój?<br />
Jak rozwój, jak hobby, coś przyjemnego. A jeżeli coś lubimy robić, to nie przeliczamy<br />
czasu, jaki w to wkładamy.<br />
Ale nawet od najbardziej ulubionej pracy trzeba odpocząć. Jak Pani to robi?<br />
Po to są weekendy. W weekendy nigdy nie pracuję, firma też. I tak było od początku.<br />
Nawet wtedy, gdy jeszcze funkcjonowało coś takiego, jak robocza sobota, my mieliśmy<br />
wolne. Bo wiem, jak ważny jest odpoczynek. W weekendy zazwyczaj wyjeżdżamy<br />
z mężem za miasto, a kiedy czujemy się bardziej zmęczeni, to gdzieś dalej. Na urlop.<br />
Na tydzień, dziesięć dni. Więcej czasu nie potrzebuję. Na długim urlopie, powiem<br />
szczerze, zaczynam się nudzić – troszkę brakuje mi pracy. Wolę odpoczywać częściej,<br />
ale krócej.<br />
Jak to jest, gdy się prowadzi z mężem firmę? W pracy razem, w domu razem...<br />
Ale my nie zasiadamy do domowego stołu i nie rozmawiamy o firmie. Po prostu żyjemy<br />
razem! Normalnym, rodzinnym życiem.<br />
Czyli w domu już nie prowadzicie państwo firmy?<br />
Nie ma na to czasu. Jest jeszcze dziecko. Pochłaniają nas sprawy domowe. Nie prowadzimy<br />
firmy przez 24 godziny. Praca przestałaby być wtedy przyjemnością.<br />
Czuje się Pani osobą publiczną?<br />
Niestety tak.<br />
Niestety?<br />
Bardzo często to przeszkadza, bo nie jestem osobą anonimową, nawet jak mi się<br />
wydaje, że tak jest. Na szczęście nie biegają za mną paparazzi. Oczywiście w byciu<br />
osobą publiczną jest trochę przyjemności, bo jest to pewne wyróżnienie i ogromna<br />
radość, kiedy ludzie na ulicy dziękują za to, co robię. Ale z drugiej strony jest to<br />
w pewnym stopniu pozbawienie prywatności, którą bardzo pielęgnuję i która jest dla<br />
mnie niezwykle istotna.<br />
Marka Pani kosmetyków jest uznana, ale to się stało bez epatowania klientów spotami<br />
reklamowymi w telewizji. To przyjęta strategia?<br />
Kiedy wkraczaliśmy w nowy świat gospodarczy w 1989 roku, firma była już znana.<br />
Jej rozwój, od 1983 do 1989, roku nie był stymulowany przeze mnie, tylko przez naszych<br />
klientów, którzy cenili jakość produkowanych przez nas kosmetyków i pocztą<br />
pantoflową polecali sobie moje produkty. Przyjeżdżali do nas także ajenci sklepów<br />
kosmetycznych, ustawiali się w kolejce i prosto z maszyny pakującej zabierali produkty<br />
do swoich sklepów.<br />
Nie może chyba być większej satysfakcji dla producenta?<br />
Cieszyłam się, że to co robię, spotkało się z tak dużym zainteresowaniem. To dodaje<br />
skrzydeł, producentowi, stawiającemu w biznesie pierwsze kroki. W 1989 roku marka<br />
była już znana, miałam zaufanie klientów, ale nie byłam w stanie wyprodukować<br />
takiej ilości kosmetyków, ile potrzebował rynek. Wtedy zdecydowaliśmy z mężem,<br />
że zbudujemy własny supernowoczesny zakład. Zbudowaliśmy i nadal dostawiamy<br />
do niego kolejne części. Jak w klockach lego.<br />
Nie pożarła was też zachodnia konkurencja, chociaż ona wydaje olbrzymie pieniądze<br />
na reklamę.<br />
Zachodnie koncerny chyba troszeczkę zlekceważyły nasz rodzimy teren. Uważały, że<br />
Polska jest białą plamą, gdzie nic nie ma i wszystko się sprzeda. Okazało się, że tak<br />
nie jest. Długo byliśmy liderem na polskim rynku i nadal nim jesteśmy. Więc jak widać,<br />
nie ważne są krociowe wydatki na reklamę, ale zaufanie klienta. Bez niego nie<br />
można istnieć na rynku.<br />
•<br />
24
Jedyne takie miejsce w Polsce<br />
SPA<br />
Posiadłość Manor House oferuje wypoczynek w historycznych budynkach: XVII wiecznym Pałacu Odrowążów, XIX wiecznej<br />
Stajni Platera oraz w Termach Zamkowych, otoczonych parkiem ze starodrzewem i stawami. Dla Gości przygotowano<br />
programy Wellness & SPA o wspólnej nazwie „PIĘĆ KLUCZY DO SZCZĘŚCIA I ZDROWIA” opartych na filozofii życia<br />
w harmonii z samym sobą i otoczeniem:<br />
Łaźnie Rzymskie – zmysłowy relaks ciała i duszy przez wodę<br />
Studio Odnowy – dotyk piękna i energii życia<br />
Pokoje ofuro SPA – kąpiel ciała i duszy<br />
Witalna Wioska SPA – harmonia energii czterech żywiołów Ognia, Powietrza, Wody i Ziemi<br />
Ogród Medytacji – energia Ziemi, Drzew i moc Kamiennych Kręgów<br />
W ofercie SPA: pobyty z pakietami zabiegowymi na ciało, twarz, kręgosłup i wiele innych<br />
Zapraszamy na weekendy SPA oraz w okresie sylwestrowym i Świąt Bożego Narodzenia<br />
Pałac Odrowążów Stajnia Platera Termy Zamkowe<br />
Manor House Sp. z o.o. ul. Czachowskiego nr 56, 26-510 Chlewiska,<br />
25<br />
recepcja tel. +48 (0) 48 628 70 61, +48 (0) 44 682 12 21, www.manorhouse.pl, biuro@manorhouse.pl
Kraj<br />
O tym, co Grecji dała Wspólnota Europejska,<br />
z jakich doświadczeń może czerpać Polska,<br />
o produktach regionalnych, które warto<br />
chronić patentami oraz o sympatii jaką darzy<br />
nasz kraj opowiada Pantelis Carcabassis,<br />
ambasador Republiki Grecji w Polsce<br />
26
Grecja<br />
Greckie przemiany<br />
rozmawiał: Grzegorz Zieliński<br />
foto: Borys Czonkow<br />
NW latach 1981 – 1990 nastąpiły w Grecji znaczne<br />
przeobrażenia gospodarcze i rozpoczął się szybki<br />
rozwój ekonomiczny. Jaką rolę odegrało tu członkostwo<br />
i pomoc Wspólnoty Europejskiej?<br />
Wstąpienie do Unii zmieniło oblicze mojego<br />
kraju. Unia nadal zmienia Grecję, tak samo<br />
jak zmienia całą Europę. Otrzymaliśmy od Unii<br />
wszystko, na co tak bardzo liczyliśmy. Grecja<br />
zmieniła się z kraju średnio rozwiniętego,<br />
z ekonomią w znacznym stopniu opartą na rolnictwie,<br />
w rozwinięty i uprzemysłowiony kraj,<br />
którego gospodarka stale się rozwija. Mając<br />
takie doświadczenia, cieszyliśmy się mogąc<br />
powitać Wasz kraj w Unii cztery lata temu<br />
w Atenach. Jestem pewny, że i Wy już teraz odczuwacie<br />
wpływ Unii Europejskiej na Wasze życie.<br />
Dziś gospodarka Grecji w dużej mierze opiera się<br />
na turystyce. Na czym jeszcze? Czy rolnictwo nadal<br />
jest ważną gałęzią gospodarki kraju?<br />
Turystyka jest jedną z najważniejszych gałęzi<br />
naszej gospodarki. Cieszy nas, że nasz kraj odwiedza<br />
tak wielu turystów z Polski. Jednak rolnictwo<br />
jest wciąż ważne, ma bowiem związek<br />
z położeniem geograficznym Grecji, któremu<br />
zawdzięczamy znakomite warunki klimatyczne.<br />
Mamy też bardzo żyzne ziemie. Nasze produkty,<br />
podobnie jak te pochodzące z południa<br />
Francji i z Włoch, zdobyły zasłużoną renomę<br />
w Unii i na całym świecie. W związku z tym stale<br />
staramy się rozwijać przemysł rolniczy. Pozostaje<br />
on, wraz z turystyką, podstawą naszej<br />
ekonomii. Kolejną ważną dziedziną naszego<br />
przemysłu jest branża budowlana, która stale<br />
jest unowocześniana i rozwijana.<br />
Czy sądzi Pan, że w Polsce moglibyśmy czerpać<br />
z greckich doświadczeń gospodarczych?<br />
Wszyscy uczą się z doświadczeń innych. My korzystaliśmy<br />
z doświadczeń krajów, które wstąpiły<br />
do Unii przed nami. Nigdy nie jest się bowiem<br />
w 100 proc. gotowym do przystąpienia do Unii.<br />
Oczywiście można wszystko dostosować wcześniej,<br />
ale prawdziwa próba zaczyna się już po dołączeniu<br />
do tej organizacji. Tak jak my kiedyś, tak i<br />
Wy musicie się jeszcze wiele nauczyć. Na szczęście<br />
wielu Polaków mieszka w innych krajach Unii<br />
(w Grecji Wasi rodacy są jedną z największych<br />
mniejszości – jest ich około 100 tys.). Są jednymi<br />
z najlepszych pracowników, jakich mamy, a później<br />
wracają do Polski ze wszystkimi zdobytymi<br />
u nas umiejętnościami i doświadczeniem. To samo<br />
robili Grecy, kiedy wstąpiliśmy do ówczesnego<br />
EWG. Pracowali w Niemczech, we Francji i w innych<br />
krajach. Musicie się jeszcze wiele nauczyć,<br />
ale jesteśmy gotowi odpowiedzieć na każde Wasze<br />
pytanie, zresztą nie tylko my, ale i wszyscy<br />
członkowie Unii.<br />
Nawiązując do tego tematu. Kilka lat temu słynna<br />
grecka feta uzyskała status PDO, czyli Chronionej<br />
Nazwy Pochodzenia, czy uważa Pan, że Polska<br />
również powinna starać się uczestniczyć w tego<br />
rodzaju unijnych inicjatywach?<br />
My nauczyliśmy się tego od Francuzów i Włochów,<br />
którzy walczą o zachowanie świetnych<br />
regionalnych produktów. Ostatnio Włosi z Neapolu<br />
starają się zdobyć status PDO dla tradycyjnej<br />
Pizzy. Francuzi zastrzegli nazwy cognac,<br />
roquefort i szampan, my zaczęliśmy od fety,<br />
ale mamy zaplanowanych jeszcze kilka kolejnych<br />
produktów. Doradzamy naszym sąsiadom<br />
– Albanii, Bułgarii, Rumunii – by scharakteryzowali<br />
swoje specjalności, starali się jak<br />
najbardziej poprawić ich jakość i zatrzymać<br />
je u siebie. Wcześniej byłem ambasadorem<br />
w Albanii i od tego czasu powtarzam, że śliwowica<br />
jest dobra, nasza grecka rakija też jest<br />
niezła, ale nic nie dorównuje rakii, którą robią<br />
w Albanii. Oczywiście, żeby zastrzec tę nazwę,<br />
musieliby pokonać wiele przeciwności, bo trunek<br />
ten produkowany jest również w innych<br />
krajach, choćby w Turcji. Podobnie jest z bułgarskim<br />
kashkavalem czy Waszym oscypkiem.<br />
To wyjątkowe produkty, które warto opatentować.<br />
Według mnie nie powinniście ograniczać<br />
się do prostych produktów, jak sery, ale postarać<br />
się rozpropagować Wasze potrawy, jak<br />
27
Kraj<br />
wcześniej wymieniliśmy, czynią z Grecji wspaniałe<br />
miejsce na wypoczynek.<br />
bigos czy żurek. Ja mówię znajomym, że warto<br />
przyjechać do Polski, choćby po to, żeby spróbować<br />
tych jakże smacznych dań.<br />
Jak wygląda wymiana handlowa między naszymi<br />
krajami?<br />
Nie znam szczegółów, tym zajmuje się attache<br />
handlowy, ale chyba w Polsce najbardziej<br />
popularne są greckie produkty żywnościowe.<br />
Jednak to nie wszystko. Bardzo cieszy mnie<br />
fakt, że w Polsce działa wiele greckich firm<br />
budowlanych, zresztą w Grecji działają również<br />
polskie firmy. Oprócz tego nie kojarzę<br />
żadnej większej wymiany handlowej. Jednak<br />
mamy solidne podstawy, na których możemy<br />
tę wymianę budować. Dziś rano spotkałem<br />
się z greckim bankierem działającym w<br />
Polsce i z tego, co usłyszałem, wynikało, że<br />
możemy spodziewać się znaczącego wzrostu<br />
w tej dziedzinie.<br />
28<br />
Grecja jest w naszym kraju jednym z najbardziej<br />
popularnych kierunków turystycznych. Przyciąga<br />
nas bogata historia waszego kraju, mnóstwo antycznych<br />
zabytków, grecka kuchnia oraz klimat.<br />
A co Pan najbardziej lubi w swoim kraju?<br />
Historia, zabytki, kuchnia i klimat to wielkie<br />
zalety Grecji. Jednak według mnie, tym co czyni<br />
nasz kraj wyjątkowym jest niepowtarzalna<br />
kombinacja tych wszystkich elementów. Ci,<br />
którzy przyjadą do nas, żeby smacznie zjeść<br />
i napić się, będą zadowoleni. Ci, którzy przyjadą<br />
zwiedzać muzea, również się nie zawiodą.<br />
Także ci, którzy przyjadą odpocząć na plaży,<br />
znajdą to, czego szukają. Połączenie tych elementów<br />
sprawia, że Grecja jest wyjątkowa. Ale<br />
tak samo wyjątkowa jest Polska. Można tu znaleźć<br />
wszystko, od interesujących koncertów, po<br />
żurek, o którym już wspominałem. Te rzeczy<br />
sprawiają, że Polska jest dla mnie wyjątkowym<br />
krajem, tak samo jak wszystkie te rzeczy, które<br />
Co się Panu w Polsce i Polakach najbardziej podoba,<br />
a co przeszkadza, razi, co powinniśmy zmienić,<br />
poprawić?<br />
Nie tylko ja, ale i wszyscy zagraniczni dyplomaci<br />
bardzo sobie chwalą życie w Polsce. Mamy<br />
dostęp do tak wielu wydarzeń kulturalnych. To<br />
piękny kraj i wyjątkowo mili ludzie, którzy zawsze<br />
witają nas z uśmiechem na ustach. I fakt,<br />
że nie znam polskiego, jeszcze nigdy nie przeszkodził<br />
mi w porozumiewaniu się z Polakami.<br />
Nie miałem w Polsce nieprzyjemnych doświadczeń,<br />
może za wyjątkiem podróży Waszymi drogami,<br />
ale akurat to się wyraźnie poprawia. Jest<br />
jedna rzecz, którą zauważyłem, kiedy przyjechałem<br />
tutaj ponad dwa lata temu. Polska była jak<br />
kraj tuż po wewnętrznym konflikcie. Urodziłem<br />
się w 1951 roku, niedługo po naszej wojnie domowej,<br />
w tamtym okresie wszyscy patrzyli na<br />
wszystkich podejrzliwie, wszyscy się wszystkich<br />
bali. Podobne reakcje zaobserwowałem u Polaków,<br />
kiedy tu przyjechałem. Te długie dyskusje<br />
o przeszłości, lustracja, to wszystko zatruwało<br />
tutejsze życie. Teraz jest to mniej widoczne, co<br />
moim zdaniem jest czymś pozytywnym. Politycy<br />
zaczynają zajmować się obecnymi problemami<br />
i Polska powoli, ale pewnie włącza<br />
się do głównego nurtu polityki europejskiej.<br />
Zaczynają się liczyć współpraca, wspólnota<br />
z rodziną krajów europejskich i solidarność –<br />
a przecież to tutaj został wykuty ten termin.<br />
Jakie są najważniejsze zadania greckiej misji dyplomatycznej<br />
w Polsce?<br />
Wszyscy dyplomaci muszą lubić swoją pracę,<br />
pokochać miejsce, w którym się znajdują. Ich<br />
najważniejszym zadaniem jest przekazanie<br />
tych uczuć i pewnego zrozumienia, bo przecież,<br />
żeby coś pokochać, trzeba to zrozumieć.<br />
Dzięki temu można budować bardziej trwałe<br />
i mocne związki między krajami. Tym właśnie się<br />
zajmuję. I wydaje mi się, że osiągam w tym sukcesy,<br />
a przy tym poznaję ciekawych ludzi, a dla<br />
mnie to właśnie przyjaźń jest najważniejsza.<br />
•
Kraj<br />
Grecja jest krainą, która zachwyca prawie<br />
każdego turystę. Miłośników górskich wędrówek,<br />
amatorów pływania i nurkowania, fanów starożytności<br />
i archeologii, oraz prawdziwych smakoszy<br />
Grecja<br />
tekst: Maciej Kocuj<br />
foto: Gracka Organizacja Turystyczna<br />
odkryta na nowo<br />
30
Grecja<br />
Letnie miesiące, to bardzo gorący okres w tym regionie<br />
Morza Śródziemnego. Temperatury dochodzą<br />
do 40 stopni w cieniu, a w dużych miastach brakuje<br />
czasem wody. Jest tak sucho, że nawet drobna iskra<br />
może spowodować pożar lasu. Jeśli ktoś nie jest<br />
miłośnikiem upałów, to powinien zabezpieczyć sobie<br />
dostęp do apartamentu z klimatyzacją i basenu<br />
z chłodną wodą. Najlepiej jest jednak zwiedzać Grecję<br />
wiosną lub jesienią. Pogoda dopisuje tu przez<br />
cały rok. Średnie roczne temperatury wahają się<br />
w okolicach 19 stopni.<br />
Góry<br />
Na tych, którzy przepadają za górami, czeka potężny<br />
Olimp wznoszący się prawie na 3000 metrów.<br />
Jego szczyt spowity jest zawsze mgłą, ponieważ<br />
mieszkający tam greccy bogowie nie lubią, gdy się<br />
ich podgląda. Wędrować po górach można nie tylko<br />
w okolicach Olimpu. Prawie 80 proc. powierzchni<br />
Grecji stanowią góry. Malownicze szlaki prowadzą<br />
przez góry Pindos w Epirze, przez południową część<br />
górzystego Peloponezu, przez Rodopy, rozciągające<br />
się wzdłuż granicy z Bułgarią i centralną część Krety.<br />
Piękno greckich gór opisywali już starożytni poeci.<br />
Na przykład Horacego najbardziej zachwyciły czerwono<br />
błyszczące skały doliny Tempe porośnięte<br />
częściowo wawrzynami i ozdobione wiecznie leżącym<br />
na stokach śniegiem.<br />
Największe wrażenie na miłośnikach górskich<br />
widoków robią jednak „klasztory zawieszone na<br />
niebie”. Są to budowle sakralne zbudowane między<br />
XIV a XVI wiekiem w Tesalii na niedostępnych<br />
szczytach piaskowych ostańców skalnych wznoszących<br />
się pionowo nawet na wysokość 300 metrów.<br />
Ich tradycyjna nazwa pochodzi od głównego<br />
31
Kraj<br />
klasztoru – Meteoris. Budowle dawały schronienie<br />
prawosławnym mnichom przed obcymi wojskami<br />
najeżdżającymi tereny ówczesnego Cesarstwa<br />
Bizantyjskiego. Klasztory są tak niedostępne, że<br />
do niektórych z nich można wejść tylko podróżując<br />
w koszu wciąganym na linie. Kilka sakralnych<br />
budowli dostępnych jest dla turystów. Można tam<br />
w chłodnych, częściowo wykutych w skale wnętrzach<br />
podziwiać zabytkowe freski i ikony. Wyruszając<br />
na zwiedzanie, pamiętać trzeba o długich<br />
spodniach i bluzkach z długim rękawem. Osoby<br />
z gołymi ramionami nie są przez mnichów wpuszczane.<br />
Do naszych czasów w Tesalii przetrwały 24<br />
bizantyjskie klasztory zbudowane na piaskowych<br />
skałach. Cały kompleks wpisany jest na Listę Światowego<br />
Dziedzictwa Kulturowego UNESCO.<br />
Kuchnia<br />
Prawdziwym bogactwem Grecji są oliwki. Najczęściej<br />
spotykanym krajobrazem są oliwne gaje, które ciągną<br />
się całymi kilometrami. Podróżując przez pagórki<br />
Tesalii lub Peloponezu możemy podziwiać zbocza<br />
porośnięte drzewkami oliwnymi. Najprzyjemniej jest<br />
robić to zatrzymując się na zacienionym poboczu,<br />
popijając wodę z przydrożnego źródełka. Czasem<br />
od miejscowego gospodarza można kupić trochę<br />
świeżych owoców. Soczyste winogrona, dojrzałe<br />
pomarańcze, wielkiego arbuza. Wszystko to bardzo<br />
zaostrza apetyt.<br />
Kuchnia grecka zdaniem smakoszy zaliczana jest do<br />
najlepszych kuchni świata. Greckie potrawy są zdrowe<br />
i proste w przygotowaniu. Sięgające starożytności<br />
i przekazywane z pokolenia na pokolenie tradycje<br />
kulinarne sprawiają, że Grecy to dobrzy kucharze.<br />
Pod upalnym niebem Grecji rośnie, dojrzewa i nabiera<br />
najlepszego smaku nieprzebrana ilość jarzyn, ziół<br />
i owoców. Dlatego miejscowa kuchnia charakteryzuje<br />
się częstym stosowaniem oliwek, czosnku, winorośli,<br />
pomidorów i papryki. Gyros, pita, tzatziki, musaka,<br />
ser feta, fasolada, sałatka grecka. Nazwy te są dobrze<br />
znane smakoszom na całym świecie. Kuchnia<br />
grecka jest smaczna i bardzo urozmaicona. Opiera<br />
się nie tylko na warzywach i owocach, ale również na<br />
baraninie, serach owczych, wieprzowinie i owocach<br />
morza. Nieodzownym dodatkiem greckiej kuchni jest<br />
miejscowe wino. Doskonałe wina produkowane są<br />
na wulkanicznej wyspie Santorini, równie zasłużoną<br />
sławą cieszy się białe wino „Robola”, pochodzące<br />
32
Grecja<br />
z Kefallonii. Kreta słynie głownie z wina „Logado”,<br />
a działająca na Półwyspie Chalcydyckim winiarnia<br />
Carras produkuje wyśmienite wino „Porto Carras”.<br />
Morze<br />
Jak mawiają Grecy, morze nie dzieli lądów, ale je<br />
łączy. Łatwo może zrozumieć tę sentencję każdy,<br />
kto płynął przez Morze Egejskie. Przy dobrej pogodzie<br />
i przejrzystym powietrzu można dostrzec tu ląd<br />
z odległości ponad 60 kilometrów. W ten właśnie<br />
sposób starożytni Grecy podróżowali przez Morze<br />
Śródziemne. Na Morzu Egejskim całymi miesiącami<br />
można żeglować wzdłuż linii brzegowej, która liczy<br />
sobie kilkanaście tysięcy kilometrów. Nic dziwnego,<br />
że Odyseusz wracał spod Troi przez 10 lat.<br />
dżając z północy do środkowej Grecji drogą przeciskającą<br />
się między górami, a morskim wybrzeżem,<br />
trafiamy na wielki pomnik spartańskiego wojownika.<br />
Stoi on przy Przesmyku Termopilskim w miejscu,<br />
gdzie rozegrała się słynna bitwa, w której 300 Spartan<br />
powstrzymało przez kilka dni wielką armię perską.<br />
Dzięki ich bohaterstwu miasta greckie mogły się<br />
przygotować do obrony i uniknąć podboju.<br />
Zabytki<br />
W Grecji podziwiać można wspaniałe ruiny antycznych<br />
budowli. Sławne cyklopowe mury w Tirynsie, liczne<br />
świątynie, amfiteatry, stadiony, kolumnady. Zobaczyć je<br />
można prawie wszędzie. W Atenach, Delfach, Epidauros,<br />
Koryncie, Olimpii, a także na wyspach Morza Egejskiego.<br />
ruiny Partenonu – najważniejszej budowli na Akropolu.<br />
Była to wielka świątynia poświęcona bogini<br />
Atenie, patronce Aten. To tutaj stał słynny posąg bogini<br />
stworzony przez Fidiasza. Posąg miał 12 metrów<br />
wysokości i zrobiony był ze złota i kości słoniowej.<br />
Nie przetrwał do naszych czasów, możemy tylko podziwiać<br />
jego niewielkie kamienne kopie. U podnóża<br />
Akropolu podziwiać można najsłynniejszy amfiteatr<br />
grecki – Teatr Dionizosa. To na nim były wzorowane<br />
wszystkie późniejsze teatry greckie i rzymskie.<br />
W roku olimpijskim trudno nie wspomnieć o Olimpii,<br />
najważniejszym miejscu kultu poświęconemu Zeusowi.<br />
Znajdują się tu ruiny stadionu, na którym starożytni Grecy<br />
co cztery lata rozgrywali igrzyska. Zwycięzcom zawodów<br />
stawiano pomniki. Zgodnie z tradycją zapalany jest<br />
Na tych, którzy lubią nurkować, czekają wspaniałe morskie<br />
głębiny. Dużo światła słonecznego i czysta woda<br />
gwarantują doskonałą widoczność. Po kamienistym<br />
dnie Zatoki Korynckiej i Morza Egejskiego niespiesznie<br />
przechadzają się kraby. Można tu zaobserwować setki<br />
gatunków ryb i innych morskich stworzeń. Jeśli ktoś<br />
wie, gdzie szukać, może zwiedzić zatopione wraki statków<br />
lub ruiny, które znalazły się pod wodą w wyniku<br />
dawnych trzęsień ziemi i wybuchów wulkanów.<br />
Starożytność<br />
Każdy miłośnik starożytności czuje się w Grecji jak<br />
ryba w wodzie. Na każdym kroku można tu trafić na<br />
zabytkowe ruiny i miejsca historycznych bitew. Wjeż-<br />
Najwspanialszy kompleks architektoniczny starożytnych<br />
budowli znajduje się na wysokim wzgórzu Akropolu<br />
w samym sercu Aten. Droga na wzgórze wiedzie<br />
przez Propyleje – monumentalną bramę z fasadami<br />
kolumn, której budowy nigdy nie ukończono. Tuż<br />
obok bramy stoi świątynia Nike. Jest to niewielka, ale<br />
dobrze zachowana budowla z pięknymi płaskorzeźbami<br />
przedstawiającymi bitwę pod Platejami. Została<br />
zbudowana dla uczczenia zwycięstwa Alkibiadesa.<br />
Dalej znajduje się Erechtejon z kariatydami, czyli<br />
pięknymi kolumnami wyrzeźbionymi w kształcie kobiet.<br />
Jedna z kariatyd została w czasach kolonialnych<br />
wycięta i wywieziona. Można ją podziwiać obecnie<br />
w British Museum. Wreszcie na końcu stoją wielkie<br />
tu znicz olimpijski, który potem wędruje przez cały świat,<br />
by dotrzeć na miejsce kolejnych igrzysk. Na półwyspie Peloponez<br />
warto też odwiedzić Mykeny. Tutaj znajdują się<br />
ruiny prawdopodobnie najstarszego greckiego miasta.<br />
Ruiny pałacu i grobowców odkrył w 1874 roku Henryk<br />
Schliemann. Jedną z odkopanych budowli był podziwiany<br />
przez Juliusza Słowackiego grób Agamemnona.<br />
Najbardziej interesującą z greckich wysp jest Kreta. Znajdują<br />
się na niej liczne pozostałości kultury minojskiej<br />
z II tysiąclecia przed Chrystusem. Najlepiej zachowane<br />
zabytki znajdują się w Knossos, Fajstos, Mallos i Gurni.<br />
Są to ruiny pałaców królewskich i świątyń, nekropolie,<br />
ponadto zabytki sztuki bizantyńskiej i weneckiej.<br />
•<br />
33
Pasje<br />
Cygarowe<br />
menu<br />
34<br />
Zwyczajowo cygara i cygaretki kojarzone są z luksusem i zamkniętym kręgiem<br />
Gentlemen’s Club. I choć powoli zaczyna sięgać po nie coraz więcej osób<br />
spoza tego kręgu, nie straciły one swojego ekskluzywnego charakteru.<br />
Palenie cygar pozostaje wciąż rytuałem. Warto znać rządzące nim reguły<br />
C<br />
tekst i foto: Altadis Polska<br />
Cygaro można wypalić o dowolnej porze dnia.<br />
Ogólna zasada głosi, że we wcześniejszych<br />
godzinach należy palić gatunki lżejsze, a wraz<br />
z upływającymi godzinami – mocniejsze. Cygaro<br />
możemy zapalić po dowolnym posiłku – lunchu<br />
lub kolacji. Tytoń sprawia większą przyjemność,<br />
gdy żołądek jest pełny, a choćby drobna przekąska<br />
gwarantuje, że palenie nie wywoła nudności.<br />
W kwestii doboru właściwego cygara do potrawy<br />
nie ma zasad, kluczowe znaczenie ma przeznaczenie<br />
na tę przyjemność odpowiednio długiego<br />
czasu. Na ogół trudno znaleźć go po śniadaniu<br />
lub lunchu, gdyż posiłki te spożywa się w porze<br />
załatwiania rozmaitych spraw. Jeśli jednak mamy<br />
ochotę na dopełnienie go cygarem, odpowiedni<br />
będzie niewielki format, który zajmie nam do pół<br />
godziny. np. Demi Tasse. Kolacja, jako ostatni<br />
posiłek dnia, stwarza na ogół najlepszą okazję<br />
do wypalenia cygara. Przed głównym posiłkiem<br />
możemy wypalić mniejszy format, jak Perla czy<br />
Coronita. Natomiast już po kolacji możemy pozwolić<br />
sobie na większe cygaro, takie jak Churchill<br />
czy Robusto. Również cygara mocniejsze
Cygara<br />
należy raczej zachować na czas po głównym<br />
posiłku. Jeśli mamy ochotę pogryzać coś w trakcie<br />
palenia, wybierajmy lekkie, proste przekąski,<br />
które nie będą kolidować ze smakiem cygara, jak<br />
na przykład solone migdały lub winogrona.<br />
Cygaro nie lubi słodkości<br />
Słodki deser często stanowi zwieńczenie posiłku.<br />
Niestety, cygara i słodycze to dość niedobrana<br />
para. Jeśli mimo wszystko mamy ochotę i na<br />
deser, i na cygaro, to powinniśmy unikać takich<br />
słodkości, których istotnym składnikiem jest<br />
śmietana (wszelkie kremy lub lody). Zostawiają<br />
one na ogół trwały posmak, który kłóci się z aromatami<br />
wydobywającymi się z cygar. Zasada jest<br />
prosta: im mniej słodko, tym lepiej. Oto przykłady<br />
deserów nadających się na „kolację cygarową”:<br />
winogrona, sery, orzechy, ciemne i gorzkie<br />
czekolady lub lekki sorbet. Zaleca się jednak,<br />
aby deseru nie jeść w trakcie palenia. Najpierw<br />
konsumujemy deser, następnie spłukujemy podniebienie<br />
wodą lub drinkiem i dopiero zapalamy<br />
cygaro. Dla prawdziwych koneserów najlepszym<br />
deserem jest wyłącznie dobre cygaro.<br />
Alkohol – dopełnienie smaku<br />
Różnorodne alkohole mogą dopełniać smaku<br />
cygara, choć w tej kwestii zdania, w zależności<br />
od osobistych upodobań i preferencji, są podzielone.<br />
Wielu smakoszy twierdzi na przykład,<br />
że cygaro i wino to połączenie niestosowne, ale<br />
Vitola<br />
Rozmiar i kształt (vitola) mają kluczowe znaczenie dla walorów smakowych cygar.<br />
Po pierwsze, im dłuższe cygaro, tym dłużej można się nim delektować. Cygaro<br />
Presidente można palić nawet trzy godziny, Churchilla – półtorej godziny, Robusto<br />
– około godziny. Po drugie, długie cygaro posiada większy potencjał do zmian<br />
smakowych – cygara najwyższej jakości zmieniają swój smak co najmniej trzy<br />
razy w ciągu palenia; takie, które nie posiadają tej właściwości, określane są lekceważąco<br />
„nudnymi”. Równie istotna, jak długość, jest również średnica cygara<br />
– im mniejsza średnica, tym cygaro pali się intensywniej i tym ostrzejszy jest jego<br />
smak. Cygara o dużych średnicach charakteryzują się łagodniejszym, bardziej<br />
subtelnym i wyrafinowanym smakiem, dlatego są bardziej popularne wśród koneserów.<br />
Istnieją również cygara o tzw. zmiennej średnicy, cenione właśnie za swoją<br />
zmienność smaku oraz ze względu na fakt, że technikę ich wytwarzania są w stanie<br />
opanować tylko najbardziej utalentowani torcedores.<br />
są i tacy, którzy z wielką przyjemnością je łączą.<br />
Istnieje też grupa palaczy, którzy twierdzą, że<br />
pewne cygara doskonale współgrają z piwem,<br />
kawą, a nawet wodą sodową.<br />
Klasyczne uzupełnienie tytoniu stanowią mocne,<br />
destylowane alkohole. Sącząc (np. koniak), powinniśmy<br />
pić je czyste, w temperaturze pokojowej,<br />
ogrzane tylko ciepłem dłoni. Również whisky<br />
cieszy się opinią doskonałego kompana cygar.<br />
Whisky, podobnie jak koniak, z wiekiem zyskuje<br />
bardziej zrównoważony smak oraz bogatszy<br />
i bardziej złożony bukiet, dlatego do obu trunków<br />
stosuje się ta sama zasada generacyjna: starszy<br />
pasuje lepiej do cięższych cygar, młodszy – do<br />
lżejszych. Wyjątek stanowią jedynie niektóre<br />
whisky, które mają nadzwyczaj wyrazisty, indywi-<br />
35
Pasje<br />
dualny charakter, jak na przykład posmak jodyny<br />
czy palonego torfu. Te specyficzne esencje mogą<br />
przytłaczać łagodniejsze cygara. Zatem tego<br />
rodzaju whisky niekiedy kojarzyć można tylko<br />
z prawdziwie mocnym tytoniem. Dla tych, którzy<br />
lubią pić whisky z lodem, ważna będzie informacja,<br />
że zimny trunek znieczula podniebienie<br />
i zmniejsza przyjemność degustacji cygara.<br />
Inne alkohole i koktajle, które mogą również<br />
stanowić świetny dodatek do cygara, to rum (stary,<br />
dojrzały, którego smak przypomina brandy),<br />
tequila (czysta, z najwyższej półki, choć odznacza<br />
się pikantnym smakiem, nie tłumi bukietu<br />
cygar), grappa (o owocowym bukiecie i chociaż<br />
prawdziwie pali podniebienie, bywa doskonała<br />
w roli towarzyszki cygara).<br />
Zrównoważony, bogaty i oleisty smak wielu mocnych<br />
alkoholi sprawia, że dobre cygaro smakuje<br />
jeszcze lepiej. Rytuał sączenia alkoholu wspaniale<br />
dopełnia rytm palenia cygara. Jedno jest<br />
stworzone dla drugiego i trzeba tylko wybrać ulubiony<br />
trunek oraz cygaro i połączyć je ze sobą.<br />
Tradycjonaliści stanowczo wykluczają łączenie<br />
Anatomia cygara<br />
W budowie zewnętrznej cygara można wyróżnić trzy podstawowe elementy:<br />
stopę, korpus oraz głowę. Elementem dodatkowym, występującym w cygarach<br />
wytwarzanych ręcznie jest kapturek – doklejany na końcu głowy krążek<br />
tytoniu, który niejako „zamyka” cygaro, zabezpieczając korpus przed rozwijaniem<br />
się. Kapturki są charakterystyczne dla cygar wykonywanych ręcznie<br />
(„hecho a mano”) – żadna maszyna nie jest w stanie nakleić tego elementu.<br />
Cygara wykonane maszynowo nie potrzebują zabezpieczenia w postaci kapturka,<br />
ponieważ wykonane są z tytoniu ciętego, nie grozi im więc rozwinięcie.<br />
Niemniej jednak niektórzy producenci cygar maszynowych ręcznie doklejają<br />
kapturki, w ten sposób roszczą sobie prawo do nazywania swoich wyrobów<br />
„hecho a mano”.<br />
W celu uniknięcia nieporozumień, producenci cygar wytwarzanych ręcznie<br />
zaczęli nazywać swoje produkty „totalmente a mano”, co już nie pozostawia<br />
wątpliwości co do sposobu ich wykonania. Kapturek jest właśnie tą częścią<br />
cygara, która jest odcinana przed jego degustacją.<br />
Zasadnicza różnica pomiędzy cygarami wytwarzanymi ręcznie i maszynowo<br />
tkwi w ich budowie wewnętrznej. Cygara „ręczne” określane są mianem<br />
„long filler”, ponieważ wypełnia je kilka całych liści zwiniętych równolegle<br />
wzdłuż cygara. Cygara produkowane maszynowo – „short filler” – zawierają<br />
rozdrobnioną mieszankę tytoniową.<br />
36
Cygara<br />
tytoniu i wina, czyniąc jedyny wyjątek dla porto.<br />
Nie wszyscy są jednak tak kategoryczni. Powszechne<br />
jest łączenie cygar z winami czerwonymi<br />
– im pełniejsza jego kompozycja smakowa,<br />
tym lepiej.<br />
Do cygar nie pasują jednak młode, czerwone<br />
wina (np. beaujolais nouveau) – mogą przytępić<br />
wrażliwość kubków smakowych i stłumić bardziej<br />
subtelne smaki większości cygar.<br />
Przechowywanie<br />
Cygara maszynowe przechowuje się w temperaturze pokojowej, należy unikać ich<br />
zbytniego zawilgocenia (pleśń) i wysokich temperatur, które mogą spowodować pęknięcia<br />
w ich pokrywie. Cygar maszynowych nie należy przechowywać w humidorze<br />
(zapleśnieją) – w procesie produkcji uzyskują optymalną wilgotność (zwłaszcza jeżeli<br />
opakowane są w folię). Jeśli chodzi natomiast o cygara ręczne, te powinny być<br />
przechowywane tylko w odpowiednio do tego przystosowanych humidorach. Optymalne<br />
warunki to temperatura 18 – 22 o C i wilgotność 65 – 75 proc. Cygara najwyższej<br />
jakości pakowane są w pudełka z drewna cedrowego, które niezmiennie od XIX<br />
wieku zdobione są kolorowymi ornamentami.<br />
Do win stanowiących doskonałą parę dla cygar<br />
można zaliczyć: większość hiszpańskich<br />
i włoskich czerwonych win stołowych oraz wina<br />
z udziałem winogron merlot, a także kalifornijski<br />
cabernet sauvignon. Smakowitym i odświeżającym<br />
kompanem cygara w upalny letni dzień jest<br />
sangria, czyli bardzo lubiany w Hiszpanii napój<br />
z chłodzonego czerwonego wina i kawałków<br />
owoców. Wina białe są delikatniejsze i właściwie<br />
z zasady nie są w stanie sprostać cygaru. Jednakże,<br />
eksperymentując, można dokonać ciekawych<br />
odkryć: lekkie, rześkie, wytrawne białe wina<br />
w rodzaju włoskiego pinot grigio dobrze pasują<br />
do cygara. Również dojrzałe, dębowe chardonnay<br />
z Kalifornii lub Australii dzielnie stawia czoła<br />
wielu cygarom. Także szampan bywa dobrym<br />
towarzystwem dla cygara – warto spróbować go<br />
z Pléiades. W kwestii łączenia cygar z piwem, nie<br />
jest to powszechne, ale jego ciemniejsze gatunki<br />
mogą stanowić towarzystwo dla dobrego tytoniu.<br />
Kawa – godna polecenia<br />
Palenie cygar można łączyć też z sączeniem rozmaitych<br />
napojów bezalkoholowych, a prawdziwie<br />
godną polecenia jest aromatyczna, klasyczna kawa,<br />
czyli espresso. Zdecydowanie nie są polecane napoje<br />
musujące, gdyż bąbelki dwutlenku węgla przytępiają<br />
receptory smakowe, choć są i tacy, którzy<br />
z przyjemnością piją do cygara wodę sodową, tonik<br />
lub colę. Oczywiście w trakcie palenia niekoniecznie<br />
trzeba czymkolwiek popijać, wystarczy od czasu<br />
do czasu odświeżać usta i podniebienie odrobiną<br />
chłodnej wody. W pełni uzasadnione jest stwierdzenie,<br />
że cygaro, podobnie jak perfumy, ma swoją wyjątkową<br />
nutę, która dominuje nad pozostałymi. Na<br />
zakończenie należy zatem podkreślić, że jedyną drogą<br />
do odnalezienia właściwego połączenia są eksperymenty<br />
na własnym podniebieniu. Dzięki temu<br />
poznamy wszystkie smaki oferowane przez cygara<br />
i trafimy na ten jeden jedyny, ulubiony. •<br />
37
Sklepy firmowe<br />
Bydgoszcz, ul. Niedźwiedzia 9, tel.: (052) 349 31 59<br />
Częstochowa, ul. Kościuszki 1a, tel.: (034) 369 38 06<br />
Gdynia, ul. Świętojańska 110/112, tel.: (058) 661 34 34<br />
Poznań, ul. 27-Grudnia 5, tel.: (061) 853 13 54<br />
Chorzów, ul. Wolności 4, tel.: (032) 249 39 79<br />
Elbląg, ul. Kowalska 8A, tel.: (055) 642 06 78<br />
Gliwice, ul. Zwycięstwa 41, tel.: (032) 331 54 84<br />
Warszawa, ul. Marszałkowska 9/15, tel.: (022) 825 63 05<br />
Warszawa, ul. Meander 2a, tel.: (022) 649 73 20<br />
www.bianca.pl<br />
39
Ekskluzywne marki<br />
Shiseido Hydro-Powder Eye<br />
Shadow – nawilżający kremowy<br />
cień, zmieniający się<br />
w długotrwały lśniący puder<br />
Podkład Revlon z formułą ColorStay Mineral<br />
Foundation zawiera kochające skórę minerały<br />
– kwarc różowy, masę perłową i topaz<br />
Cienie do powiek w wiosennych kolorach skomponowane<br />
w zestaw w kasetce z kolekcji The New Romantic Look<br />
z przepięknym, romantycznym motywem kwiatowym<br />
Wiosenny makijaż Guerlain<br />
– dyskretna elegancja i naturalne<br />
wyrafinowanie ze szczyptą<br />
frywolności i beztroski<br />
F for Fascinating<br />
– zapach Salvatore<br />
Farragamo dla kobiet,<br />
które urzekają<br />
i zniewalają<br />
Skrzący się brązujący<br />
puder Shiseido,<br />
który nadaje skórze<br />
naturalny, muśnięty<br />
słońcem wygląd<br />
Tusz Guerlain<br />
z dwoma<br />
szczoteczkami.<br />
Makijaż z jego pomocą uczyni<br />
doskonałymi wszystkie rzęsy,<br />
nawet te najmniejsze<br />
Pomadka Shiseido,<br />
która delikatnie<br />
prześlizguje się<br />
po ustach, tworząc<br />
błyszczące,<br />
ponętne wargi<br />
Romantyczna, pastelowa, inspirowana kwiatami magnolii,<br />
subtelnie rozświetlająca, kobieca – kolekcja IsaDora Pastel<br />
Breeze urzeka delikatnością i powabem<br />
40
Ekskluzywne marki<br />
Delikatny zegarek<br />
biżuteryjny,<br />
efektownie łączący<br />
kolor złota<br />
z metalicznym<br />
brązem<br />
Kosmetyczna marka Pupa<br />
wkracza w świat biżuterii,<br />
oferując bransoletki,<br />
eleganckie breloki<br />
oraz zawieszki<br />
z błyszczykami do ust<br />
Zegarek Burberry<br />
na atrakcyjnie<br />
prezentującym się<br />
długim pasku<br />
Niezwykły design koperty imitującej<br />
zapięcie paska zegarka lub damskiej<br />
torebki. Dopełnieniem jest szeroki<br />
skórzany pasek w kolorze czekolady<br />
Aqua Allegoria Guerlain<br />
w wersji Lukrecja-Laur to<br />
smakowity, aromatyczny<br />
zapach, który jednoczy<br />
słodką lukrecję,<br />
przypominającą<br />
dzieciństwo<br />
z oszałamiającą<br />
świeżością wawrzynu<br />
Klara – subtelna<br />
i elegancka linia<br />
parasoli Wittchen<br />
Buty Bata z akcentami<br />
nadającymi nie tylko<br />
modnego, ale wręcz<br />
odważnego szyku.<br />
Elementem wyróżniającym<br />
kolekcję Wood są<br />
drewniane obcasy<br />
Dzikość serca<br />
według Salvatore<br />
Farragamo<br />
42
wiosna / lato 2008<br />
Świeżość i wyrafinowany smak<br />
Nowa kolekcja marki Wittchen to z jednej strony modele oparte<br />
na klasyce, z drugiej idealne dla osób lubiących swobodny styl.<br />
Wszystkie proponowane wzory, jak zawsze, wykonano<br />
z wielką dbałością o detale. Nie zapomniano także<br />
o komforcie użytkowania.<br />
A kolorystyka? W tym sezonie niezwykle modna<br />
jest żółć, ale nie brakuje również niezawodnych<br />
brązów i beży. W szerokiej gamie wzorów<br />
obecna jest także czerwień i biel.<br />
Proponowane modele wykonane są z najwyższej<br />
jakości skór o subtelnej i delikatnej strukturze.<br />
www.wittchen.com<br />
43
Ekskluzywne marki<br />
Model Cambridge Valjoux<br />
oraz Colosseum Skeleton<br />
to kolejne modele zegarków<br />
Bulova – marki z ponad<br />
130-letnią tradycją<br />
F by Farragamo – dla tych<br />
najbardziej fascynujących<br />
AEG-Electrolux łączy nowoczesną<br />
technologię z dbałością o stylowe<br />
wzornictwo swoich produktów. Urządzenia<br />
dzięki perfekcji formy i funkcji doskonale<br />
nadają się do nowoczesnej kuchni<br />
Vertu Ascent – wykuty z litego tytanu.<br />
Wykończenia z ceramiki i szafirowego<br />
szkła. Usługa „Concierge” dostępna<br />
24 godziny na dobę. Kunszt ręcznego<br />
wykonania<br />
Notebook Acer serii<br />
Aspire – atrakcyjne<br />
wzornictwo i obraz<br />
o rozdzielczości HD<br />
Odtwarzacz ZEN, rozmiarami<br />
przypominający kartę kredytową, w nowej wersji<br />
o pojemności 32GB pomieści do 16 tys. utworów,<br />
do 110 godzin filmów, lub dziesiątki tysięcy zdjęć<br />
44
www.caprice.pl<br />
45
Ekskluzywne marki<br />
EM-DESK, nowa mobilna<br />
pamięć USB oparta na<br />
technologii Open Source<br />
Kolejny popis<br />
projektantów marki<br />
Diesel – ciekawy<br />
zegarek z kwadratową<br />
tarczą z wyrazistymi<br />
żółtymi elementami<br />
Klasyka i elegancja.<br />
Czy może być<br />
coś lepszego?<br />
Szeroki wachlarz funkcji,<br />
elegancki kształt<br />
i oryginalne wzornictwo<br />
– jeden z najbardziej<br />
zaawansowanych<br />
technologicznie zegarków,<br />
wykorzystujących moc<br />
światła z każdego źródła<br />
Nowy telefon LG KF510<br />
– klasyczna elegancja<br />
w połączeniu z najnowszymi<br />
osiągnięciami technicznymi<br />
Specjalnie dla miłośników<br />
wzornictwa lśniąco biały<br />
notebook z limitowanej<br />
kolekcji firmy<br />
Packard Bell<br />
Samsung G800 – połączenie<br />
multimedialnego telefonu<br />
komórkowego z aparatem<br />
fotograficznym o rozdzielczości<br />
5 megapikseli z trzykrotnym<br />
zoomem optycznym<br />
Mobilne centrum<br />
rozrywki i biuro<br />
w jednym – 17-calowy<br />
panoramiczny notebook<br />
LG Express Dual R700<br />
46
Naszym Klientom proponujemy kompleksową obsługę w zakresie sprzedaży samochodów nowych i używanych, wynajmu<br />
krótko i długoterminowego, ubezpieczeń oraz serwisu mechanicznego i blacharsko-lakierniczego. Posiadamy szeroką gamę<br />
samochodów testowych, przeznaczonych do jazd próbnych. Przy zakupie nowego auta, istnieje możliwość zostawienia<br />
w rozliczeniu posiadanego samochodu dowolnej marki, bądź zostawienia go w naszym komisie.<br />
Zapewniamy profesjonalną obsługę,<br />
której celem jest pełna satysfakcja oraz całkowite zadowolenie klientów<br />
Zapraszamy do naszego salonu:<br />
02-219 Warszawa-Okęcie<br />
Al. Krakowska 204<br />
tel. (022) 492 00 00<br />
fax. (022) 492 00 02<br />
Salon sprzedaży:<br />
pon - pt w godz. 8.00 - 19.00<br />
soboty w godz. 9.00 - 15.00<br />
tel. (022) 492 00 10<br />
e-mail: salon@toyota-okecie.pl<br />
e-mail: uzywane@toyota-okecie.pl<br />
Serwis:<br />
pon - pt w godz. 7.30 - 19.00<br />
soboty w godz. 9.00 - 15.00<br />
tel. (022) 492 00 20<br />
e-mail: serwis@toyota-okecie.pl<br />
Części zamienne:<br />
pon - pt w godz. 7.30 - 19.00<br />
soboty w godz. 9.00 - 15.00<br />
tel. (022) 492 00 30<br />
e-mail: czesci@toyota-okecie.pl
Ekskluzywne marki<br />
Po pięciu latach intensywnych prac<br />
koncern Toyota wypuścił gigantyczny<br />
krążownik – limuzynę z duszą off-roadera.<br />
I kto powiedział, że luksus wyklucza<br />
najlepsze osiągnięcia w terenie?<br />
Land<br />
Cruiser V8<br />
48
Land Cruiser V8<br />
NW standardzie Land Cruiser ma pięć bardzo<br />
wygodnych miejsc, chociaż w samochodzie<br />
tej wielkości bez problemu zmieszczą się trzy<br />
rzędy siedzeń. Takie rozwiązanie oczywiście<br />
za dopłatą jest możliwe. Obicia foteli w skórze<br />
(bardzo dobrej jakości), bo jakże by inaczej,<br />
drewniane wstawki w desce rozdzielczej, no<br />
i czterostrefowa klimatyzacja z 28 wywietrznikami.<br />
Jazdę umili system audio Pioneera<br />
z dziewięcioma głośnikami, a parkowanie<br />
kamera cofania. W zakresie bezpieczeństwa<br />
mało kto może Toyocie dorównać<br />
– 14 poduszek powietrznych i system wczesnego<br />
reagowania w razie niebezpieczeństwa.<br />
Silnik godny polecenia to 4,5-litrowy turbodiesel<br />
– pierwszy V8 Toyoty wyposażony w układ<br />
bezpośredniego wtrysku Common Rail. 286<br />
KM na każdym zrobi wrażenie, tym bardziej,<br />
że w 8,2 sekundy osiągamy setkę przy masie<br />
2,5 tony. A przy tym Land Cruiser pali tylko<br />
12,1/100 km.<br />
Druga możliwość to silnik benzynowy, tak<br />
cichy, że po odpaleniu samochodu usłyszymy<br />
miły szum zza okna. 4,7 litra (podstawowa<br />
jednostka w LC V8) z 288 KM wystarczy,<br />
by setkę osiągnąć w 9,2 s. Spalanie<br />
jest jednak nieporównywalnie wyższe<br />
– 19 litrów na 100 km.<br />
A jak Land Cruiser V8 zachowuje się w terenie?<br />
I tu Toyota okazała się mistrzem. Samochód<br />
wypada rewelacyjnie na tle konkurencji, wspina<br />
się pod stromą górę jak wytrawny alpinista,<br />
a spełza z niej z prędkością od 1 – 5 km/h bez<br />
dotykania pedałów dzięki systemowi Crawl<br />
Control. W porównaniu z poprzednikiem LC<br />
100, LC V8 ma większy rozstaw kół.<br />
Wyposażono go w Kinetic Dynamic Suspension<br />
System stabilizujący nadwozie, a także<br />
układ kontroli trakcji.<br />
•<br />
Toyota Okęcie<br />
Prestige Auto Sp. z o.o.<br />
Al. Krakowska 204<br />
02-219 Warszawa<br />
Tel. (022) 492 00 00<br />
www.toyota-okecie.pl<br />
49
Ekskluzywne marki<br />
tekst: Anna Zawadzka<br />
Dzisiejsze tempo życia sprawia, że zaczynamy poszukiwać rozwiązań,<br />
które pozwolą nam jak najszybciej i najefektywniej uporać się z domowymi<br />
obowiązkami. Producenci sprzętów domowych – niczym bondowski Q<br />
– wyposażają swoje produkty w dodatkowe funkcje. I tak: pralka uprasuje<br />
nam koszulę, a lodówka napełni szklankę krystalicznie czystą wodą<br />
50
Nowoczesne technologie<br />
AGD<br />
Aby zaoszczędzić nasz cenny czas i uprzyjemnić nam<br />
życie, koncern LG zaprojektował i wyprodukował pralkę<br />
parową, która nie tylko pierze, ale działa również jak<br />
żelazko. A zatem, zanim zabierzemy się za śniadanie,<br />
suchą koszulę wystarczy wrzucić do pralki i uruchomić<br />
program „odświeżanie parowe”. Potem niespieszna<br />
kawa i przegląd prasy... Tu warto nadmienić, że pralka<br />
nie będzie nas w tym czasie niepokoić odgłosami prania<br />
(producent wyposażył urządzenie w system bezpośredniego<br />
napędu Direct Drive, który gwarantuje bardzo<br />
cichą, niemal niesłyszalną pracę). Po 20 minutach rozwieszamy<br />
koszulę na trzy minuty. W tym czasie myjemy<br />
zęby i już jesteśmy gotowi do wyjścia, a nasza kreacja<br />
razem z nami.<br />
Oprócz odświeżania parowego, pralka charakteryzuje<br />
się specjalnym systemem trzystopniowego prania<br />
z wykorzystaniem pary. Umożliwia on przyłączenie się<br />
cząsteczek pary do tkanin, w efekcie czego rozluźniają<br />
się wiązania pomiędzy tkaniną, a zanieczyszczeniami.<br />
Łatwiej więc o pozbycie się brudu. Zaletą pary jest również<br />
wyeliminowanie efektu elektryzowania się ubrań,<br />
dzięki ujemnemu ładunkowi elektrycznemu.<br />
Pralka parowa LG Direct Drive posiada specjalny generator<br />
pary, który dodatkowo przy pomocy pary ogrzewa<br />
wodę. Dzięki temu możliwe jest uzyskanie optymalnej<br />
temperatury prania w szybkim tempie i krótszym czasie.<br />
Jednocześnie para ociepla równomiernie zbiornik,<br />
dzięki czemu zmniejsza straty energii i podnosi skuteczność<br />
działania detergentów. Pralka potrzebuje<br />
też mniej wody, a także energii niż tradycyjne sprzęty<br />
do zadań<br />
specjalnych<br />
w klasie A, uzyskując równocześnie lepszy rezultat prania.<br />
Zaletą pary wykorzystanej w procesie prania jest<br />
również skuteczna eliminacja bakterii (gronkowiec, coli)<br />
w temperaturze 99°C. A dzięki specjalnej funkcji Baby<br />
Care – pralka wyeliminuje roztocza, detergenty, czy<br />
alergeny, które mogą być przyczyną dolegliwości u osób<br />
z wrażliwą skórą.<br />
Producenci sprzętu AGD zadbali również o to, abyśmy<br />
z zakupów nie wracali zbyt obładowani. Koniec z noszeniem<br />
zgrzewek butelkowanej wody. Tym bardziej, że<br />
ekolodzy alarmują, iż produkcja plastikowych butelek,<br />
a także ich transport i utylizacja przynoszą duże szkody<br />
dla środowiska naturalnego. WWF (międzynarodowa organizacja<br />
ekologiczna) zachęca więc do picia wody wodociągowej<br />
zamiast butelkowanej, wszędzie tam, gdzie<br />
jest to bezpieczne. Jakość wody w polskich kranach<br />
– jak zapewnia MPWiK – odpowiada w pełni normom<br />
prawa polskiego i europejskiego. Są to te same normy,<br />
które obowiązują butelkowane wody źródlane. Idąc tym<br />
tropem, Electrolux wpadł na prosty sposób i swoją chłodziarko-zamrażarkę<br />
wyposażył w nowoczesny filtr do<br />
wody Brita Maxtra. Dzięki temu czystą, świeżą i przyjemnie<br />
schłodzoną wodę otrzymamy prosto z dystrybutora<br />
umieszczonego w drzwiach lodówki. Dodatkowo dzięki<br />
4-etapowej filtracji woda jest uzdatniona, ze zredukowaną<br />
zawartością metali ciężkich oraz substancji negatywnie<br />
wpływających na jej smak i zapach.<br />
Do tego Electrolux Brita, dzięki systemowi Frost Free nie<br />
wymaga czasochłonnego rozmrażania. W urządzeniu<br />
nie wytwarza się bowiem szron i lód, którego nawarstwianie<br />
nie tylko utrudnia zamykanie szuflad i wyjmowanie<br />
przymarzniętych produktów, lecz także zwiększa<br />
zużycie energii elektrycznej.<br />
•<br />
51
Postaci biznesu<br />
Przeprowadźmy prawdziwą reformę<br />
finansów publicznych – zmniejszmy rozdęte,<br />
politycznie motywowane, wydatki publiczne.<br />
I jeszcze jedno, wprowadźmy rozwiązania<br />
aktywizujące zawodowo społeczeństwo oraz<br />
przywróćmy wolność gospodarczą. To działania,<br />
bez których „cud irlandzki” będzie niemożliwy<br />
– Andrzej Malinowski, Prezydent Konfederacji<br />
Pracodawców Polskich<br />
rozmawiała: Alicja Chałan<br />
foto: Borys Czonkow<br />
52
Andrzej Malinowski<br />
Możemy<br />
być Irlandią<br />
Pracodawca czy pracownik – z kim trzyma<br />
obecna władza, komu sprzyjają przepisy?<br />
Z całą stanowczością mogę stwierdzić, że<br />
obecna władza stoi po stronie gospodarki.<br />
A to, czy sprzyja pracownikom, czy pracodawcom<br />
to kwestia punktu widzenia. Uważam,<br />
że sprzyja jednym i drugim. Przecież<br />
na rozwój gospodarczy kraju w głównej<br />
mierze wpływa poziom dochodu narodowego.<br />
Wypracowują go przedsiębiorcy, ale nie<br />
zrobiliby tego bez zaangażowania pracowników<br />
i wykorzystywania know-how – wiedzy<br />
i technologii. Jeśli jakaś cząstka tej triady<br />
zawodzi, cały „mechanizm” działa kiepsko.<br />
Rząd jest tego świadomy i dlatego stara<br />
się dbać o całą tę „maszynerię”. Myśląc<br />
o przedsiębiorcach, przygotował nowelizację<br />
ustawy o swobodzie działalności gospodarczej,<br />
nowelizację ustawy o podatku<br />
VAT, proponuje zmiany w Kodeksie spółek<br />
handlowych. Dbając o nowoczesny knowhow,<br />
przygotował zmiany w tzw. ustawie<br />
o innowacyjności, a także w ustawie o specjalnych<br />
strefach ekonomicznych. Zaś mając<br />
na względzie interes pracowników, przygotował<br />
program aktywizacji osób w wieku 50+<br />
oraz zmiany w kodeksie pracy o prorodzinnym<br />
charakterze.<br />
Z jakimi przeszkodami przychodzi dziś<br />
borykać się pracodawcy i przedsiębiorcy<br />
w Polsce?<br />
Przedsiębiorcy przede wszystkim działają<br />
w wyjątkowo nieprzyjaznym otoczeniu<br />
prawnym. Przepisy są niejasne i często<br />
się zmieniają. Zwłaszcza te podatkowe, ze<br />
stosowaniem których kłopot mają nawet<br />
urzędnicy organów skarbowych. Tymczasem<br />
nawet nieświadome przekroczenie<br />
tych przepisów skutkuje sankcjami, prowadzącymi<br />
nawet do bankructwa firmy. Nie<br />
zostały wypracowane standardy urzędowe,<br />
których wypełnianie gwarantowałoby przedsiębiorcy,<br />
że jego postępowanie w takich<br />
okolicznościach nie zostanie automatycznie<br />
uznane za niezgodne z prawem. Wolność<br />
gospodarcza ma wciąż charakter bardziej<br />
deklaratywny, iluzoryczny niż zobowiązujący<br />
wszystkie strony konstytucyjnym zapisem.<br />
Ustawa o swobodzie gospodarczej – choć<br />
w swej zasadniczej części pozytywnie oceniana<br />
przez przedsiębiorców – wymaga zmian.<br />
Musimy wrócić do słynnej maksymy: „co nie<br />
zabronione, jest dozwolone”, dzięki której,<br />
na progu lat 90 z taką mocą eksplodowała<br />
ekonomiczna aktywność milionów Polaków.<br />
Obecnie w zbyt dużym wciąż stopniu reglamentuje<br />
się działalność gospodarczą. To<br />
zresztą jedna z przyczyn tego, że prowadzenie<br />
firmy wiąże się z wypełnianiem mnóstwa<br />
biurokratycznych, często nieuzasadnionych,<br />
obowiązków. Kolejny problem to gwałtowny<br />
wzrost kosztów pracy. Jak podaje Eurostat,<br />
koszty te w IV kwartale 2007 roku w Polsce<br />
wzrosły, w porównaniu z analogicznym<br />
okresem roku poprzedniego, o 11,1 proc.<br />
A nie towarzyszył temu równie wysoki wzrost<br />
wydajności pracy – i w konsekwencji, koszty<br />
funkcjonowania przedsiębiorstw wzrosły.<br />
Trzeba pamiętać, że działają one w warunkach<br />
silnej, międzynarodowej konkurencji.<br />
Bez działań ukierunkowanych na poprawę<br />
warunków prowadzenia działalności oraz<br />
dalszego obniżania pozapłacowych kosztów<br />
pracy, nasza konkurencyjność – a więc i rentowność<br />
firm – będzie spadać.<br />
Problem ten jest wynikiem także niedoboru<br />
siły roboczej. Polski rynek pracy potrzebuje<br />
obecnie około 250 tys. pracowników. Tymczasem<br />
system oświaty jest niedostosowany<br />
do potrzeb biznesu, a szkolnictwo zawodowe<br />
praktycznie nie istnieje – w samej branży<br />
budowlanej brakuje kilkadziesiąt tysięcy<br />
pracowników. Na domiar złego, mury uczelni<br />
wyższych opuszczają absolwenci kierunków,<br />
53
Postaci biznesu<br />
na których na rynku nie ma zbyt wielkiego<br />
zapotrzebowania. A polskie i zagraniczne<br />
firmy, nierzadko daremnie, poszukują specjalistów<br />
technicznych.<br />
Jaki Konfederacja ma pomysł, aby zatrzymać<br />
pracowników w kraju?<br />
Ponieważ emigracja ma podłoże ekonomiczne,<br />
najprostszym rozwiązaniem byłoby podnoszenie<br />
płac do poziomu, jaki oferują przedsiębiorcy<br />
na zachodzie. Niestety, nasze firmy<br />
funkcjonują w zupełnie innych warunkach,<br />
przez co możliwości podwyżek są mocno ograniczone.<br />
Ale nawet mimo tego, w zeszłym roku<br />
średnia płaca wzrosła o 12 proc. Wprawdzie<br />
pojawiają się już przypadki powrotu pracowników,<br />
to jednak jeszcze nie można mówić<br />
o skali masowej. Zatem pytanie co robić, nadal<br />
pozostaje aktualne. Jedynym rozsądnym i godnym<br />
realizacji jest pomysł, który Konfederacja<br />
forsuje od dawna: stworzenie takich warunków,<br />
które pozwolą naszym przedsiębiorcom<br />
osiągnąć poziom rozwoju porównywalny do<br />
firm zachodnich. Tylko wówczas, będą oni mogli<br />
zaoferować pracownikom wynagrodzenie<br />
porównywalne z płacami na zachodzie. Jestem<br />
optymistą i uważam, że możemy tego dokonać<br />
– jeśli projekty i zapowiedzi obecnego rządu<br />
uda się zrealizować. Jednak na efekty trzeba<br />
będzie poczekać. Gospodarka ma to do siebie,<br />
że na zmiany negatywne reaguje natychmiast,<br />
a na pozytywne z pewnym opóźnieniem.<br />
Zatem rząd powinien zachować wytrwałość<br />
i determinację w działaniu, a społeczeństwo<br />
cierpliwość.<br />
Jednak klimat wyraźnie się zmienił – tegorocznymi<br />
Super Wektorami nagrodziliście Premiera Donalda<br />
Tuska oraz Ministra Gospodarki Waldemara<br />
Pawlaka – za stworzenie wizji państwa opartego<br />
na rozwoju gospodarczym, wolności ekonomicznej,<br />
wyzwoleniu społecznej energii oraz zaufaniu<br />
i partnerskim dialogu.<br />
Rzeczywiście, zapowiedzi nowego rządu<br />
przyjęliśmy z nadzieją i zadowoleniem.<br />
Wydaje się, że w rządzie PO – PSL doczekaliśmy<br />
się władzy, która rozumie, że bez<br />
przedsiębiorców niemożliwy jest rozwój<br />
kraju i poprawa jakości życia społeczeństwa.<br />
Miejmy tylko nadzieję, że na samych<br />
zapowiedziach się nie skończy. Wprawdzie<br />
ustawowych zmian wciąż mamy niewiele,<br />
to jednak pierwsze pozytywne sygnały już<br />
można zaobserwować. Przedsiębiorcy nie<br />
są traktowani przez władzę jako grupa, która<br />
– a priori – jest podejrzewana o naginanie,<br />
a nawet łamanie prawa w celu maksymalizacji<br />
zysku, szczególnie w zakresie prawa pracy.<br />
Cieszymy się, że rząd prowadzi prawdziwy,<br />
realny dialog społeczny. Widać wreszcie, że<br />
kierownictwo rządu dostrzega rolę, jaką odgrywają<br />
przedsiębiorcy w rozwoju społeczno<br />
– gospodarczym kraju. Dawno już od władzy<br />
pracodawcy nie usłyszeli słowa „dziękuję”<br />
– a padło ono z ust obecnego premiera<br />
podczas I Kongresu Pracodawców, którego<br />
zresztą KPP była inicjatorem.<br />
Czy jest w Polsce szansa na powtórzenie<br />
sukcesu Irlandii?<br />
Oczywiście, że tak. Irlandia na początku swej<br />
drogi reform, była w jeszcze gorszej sytuacji<br />
niż my. Przed rokiem 1988 tempo jej wzrostu<br />
gospodarczego oscylowało wokół 2 proc. Rok<br />
wcześniej stopa bezrobocia wynosiła 17,6<br />
proc. Deficyt budżetowy w najgorszym momencie<br />
wynosił prawie 11,5 proc. PKB. Dług<br />
publiczny – przez rozdęty system przywilejów<br />
socjalnych – sięgnął na koniec 1987 roku<br />
116 proc. PKB. Postawiono tam na klasyczne<br />
rozwiązania ekonomiczne, które okazały<br />
się skuteczne. Sytuacja wyjściowa była więc<br />
nawet gorsza, czemu więc nie zastosować<br />
podobnej kuracji u nas? Przeprowadźmy<br />
prawdziwą reformę finansów publicznych –<br />
zmniejszmy rozdęte, politycznie motywowane,<br />
wydatki publiczne. Dzięki temu uzyskamy<br />
możliwość znaczącej obniżki podatków i pozapłacowych<br />
kosztów pracy oraz skierowania<br />
większych środków na sferę B+R – a przecież<br />
innowacyjność to dziś element, bez którego<br />
sukces jest nieosiągalny. I jeszcze jedno,<br />
wprowadźmy rozwiązania aktywizujące zawodowo<br />
społeczeństwo oraz przywróćmy<br />
wolność gospodarczą. To także działania, bez<br />
których „cud irlandzki” będzie niemożliwy.<br />
Takie kroki uwolnią energię ludzi przedsiębiorczych,<br />
których przecież w Polsce nie<br />
brakuje. Potrafią oni z sukcesem działać nie<br />
tylko na rynku krajowym, ale także międzynarodowym.<br />
Realizacja tych recept, przełoży<br />
się na ogólny wzrost poziomu życia. Obniżenie<br />
podatków, po pewnym czasie – tak jak<br />
miało to miejsce w przypadku obniżenia CIT<br />
– zwiększy wpływy z ich tytułu do budżetu.<br />
Jak istotny wpływ na sytuację polskich<br />
przedsiębiorców ma nasze członkostwo<br />
w UE? Czy potrafią oni w pełni wykorzystać<br />
możliwości, jakie daje Wspólnota?<br />
Członkowstwo w UE otworzyło przed polskimi<br />
przedsiębiorstwami całkowicie nowe<br />
możliwości. Rozszerzenie miało pozytywny<br />
wpływ na przedsiębiorstwa, zwłaszcza dla<br />
przepływów handlowych i inwestycyjnych,<br />
ponieważ jednolity rynek ułatwił wejście do<br />
krajów unijnych, a przez to zaoferował nowe<br />
możliwości. Zderzenie naszego rynku z europejskim<br />
zmusiło polskie przedsiębiorstwa<br />
do głębokiej restrukturyzacji. Dzisiaj firmy<br />
te działają w warunkach zwiększonej konkurencji<br />
i zgodnie z unijnymi standardami.<br />
Jednakże polscy przedsiębiorcy powinni nauczyć<br />
się odpowiednio reagować na szybko<br />
zmieniające się realia ekonomiczne. Musimy<br />
postawić na innowacyjność, na rozwój nauki<br />
i badań. Niestety, w Polsce relacje między<br />
gospodarką i nauką są nadal zbyt słabe.<br />
Nie można zapomnieć, iż polskie firmy<br />
otrzymały jednocześnie ogromną szansę na<br />
rozwój dzięki unijnym funduszom strukturalnym.<br />
Pieniądze te pozwalają modernizować<br />
przedsiębiorstwa i szkolić pracowników.<br />
Zwiększa to konkurencyjność i poprawia<br />
warunki pracy. Należy jednak podkreślić, że<br />
Polska nadal w niewystarczającym stopniu<br />
wykorzystuje przyznane jej pieniądze, głównie<br />
ze względu na zbyt dużą biurokrację,<br />
brak doświadczenia i słabe przygotowanie<br />
administracji – w szczególności tej terenowej<br />
– do opracowywania projektów inwestycyjnych<br />
i tworzenia długoterminowych<br />
programów rozwojowych.<br />
•<br />
54
Andrzej Malinowski<br />
55
Postaci biznesu<br />
O krok<br />
przed<br />
Spółdzielnia Mleczarska w Gostyniu<br />
została założona w 1889 roku.<br />
Obecnie zakład wyposażony<br />
jest w nowoczesne linie do produkcji<br />
mleka zagęszczonego, smakowego<br />
w tubach, śmietanek i mleka UHT,<br />
masła, mleka w proszku oraz całej<br />
gamy wyrobów świeżych. Produkty<br />
zdobywają liczne nagrody branżowe<br />
i uznanie konsumentów. Właścicielami<br />
zakładu wciąż pozostają rolnicy,<br />
a za zarządzanie od lat odpowiedzialny<br />
jest Grzegorz Grzeszkowiak, który<br />
opowiada nam o sukcesach firmy<br />
Na stronie internetowej namawiacie Państwo do<br />
codziennego stosowania maksymy: ze smakiem<br />
rozpocznij dzień – do kawy mleko z Gostynia<br />
wlej! Czy zagęszczone mleko do kawy to flagowy<br />
produkt Spółdzielni Mleczarskiej w Gostyniu? Na<br />
jakim poziomie kształtuje się jego sprzedaż?<br />
Uruchomienie produkcji tego mleka nastąpiło<br />
ponad 30 lat temu. Do dziś jest ono faktycznie naszym<br />
produktem flagowym. Potwierdzają to liczby.<br />
W 2007 roku nasz przychód wyniósł 314 mln<br />
złotych, 55 proc. tej kwoty pochodzi właśnie ze<br />
sprzedaży mlek zagęszczonych. W tym segmencie<br />
SM Gostyń ma 93-procentowy udział w rynku.<br />
konkurencją<br />
rozmawiała: Alicja Chałan<br />
Także inne produkty znalazły uznanie konsumentów.<br />
Podczas zeszłorocznej Polagry mleko<br />
zagęszczone słodzone gotowane kakaowe zostało<br />
nagrodzone Złotym Medalem. Jakie jeszcze<br />
cenne nagrody zostały przyznane SM Gostyń?<br />
Z których jesteście szczególnie dumni?<br />
Tych nagród jest wiele. Szczególnie cenimy sobie<br />
te zdobywane podczas odbywających się co roku<br />
targów Polagra w Poznaniu. Medali Złotych zdobyliśmy<br />
na przestrzeni ostatnich lat kilka – między<br />
innymi za mleko słodzone, mleko light i ostatnio<br />
mleko słodzone zagęszczone gotowane z różnymi<br />
dodatkami, akurat to nagrodzone jest z dodatkiem<br />
kakao.<br />
Skąd pomysł na produkcję akurat takiego mleka,<br />
z dodatkami?<br />
Historia jest dość prozaiczna. Na rynku polskim<br />
zaczęło się pojawiać takie właśnie mleko produkcji<br />
litewskiej. Uznaliśmy, że skoro Litwini potrafią<br />
takie mleko wyprodukować, to my także, zwłaszcza,<br />
że mamy wieloletnie doświadczenie. Postawiliśmy<br />
sobie zadanie i udało się. I właśnie to<br />
mleko wykazuje duże tendencje rozwojowe, jeśli<br />
chodzi o sprzedaż. Tym samym produkcja rośnie<br />
z każdym rokiem.<br />
W ubiegłym roku spółdzielnia wprowadziła do<br />
obrotu szeroką gamę nowych produktów. To<br />
oznacza, że rynek mleczarski jest bardzo rozwojowy.<br />
Jakie panują na nim trendy, czego poszukują<br />
konsumenci?<br />
56
Grzegorz Grzeszkowiak<br />
Generalnie rok 2007 był bardzo dobry dla SM<br />
Gostyń, a także całego mleczarstwa polskiego<br />
i unijnego. Wzrosła sprzedaż i ceny. Była super<br />
koniunktura, jeśli chodzi o eksport, szczególnie<br />
w segmentach serów dojrzewających, mleka<br />
w proszku i masła. Natomiast rok 2008 jest już<br />
znacznie słabszy. Tak to już jest z koniunkturą<br />
i dekoniunkturą w mleczarstwie. W branży pracuję<br />
od lat. Z moich doświadczeń i obserwacji wynika,<br />
że to swego rodzaju sinusoida. Po lepszym roku<br />
przychodzi gorszy, a potem znów lepszy.<br />
Jeśli chodzi o rynek i upodobania, to klient zawsze<br />
oczekuje czegoś nowego. Bardzo dbamy o funkcjonalność<br />
opakowań, ich wygląd, estetykę. Dążymy<br />
do zmniejszenia opakowań zbiorczych. Klienci bardzo<br />
cenią sobie na przykład kartony z nakrętkami.<br />
W odpowiedzi na oczekiwania rynku kupiliśmy maszyny<br />
firmy TetraPak, które umożliwiają produkcję<br />
mlek zagęszczonych w bardzo atrakcyjnych opakowaniach<br />
TETRA PRIZMA z nakrętką.<br />
W Państwa ofercie znalazło się również mleko dla<br />
osób cierpiących na nietolerancję laktozy?<br />
Faktycznie od kilku lat produkujemy mleko o obniżonej<br />
zawartości laktozy, przede wszystkim dla<br />
osób starszych, u których występuje naturalna<br />
nietolerancja, związana z wiekiem. Nie muszą one<br />
już rezygnować z mleka. Sprzedaż produktu wzrasta<br />
z każdym rokiem.<br />
W krajowym rankingu spółdzielni mleczarskich<br />
SM Gostyń plasuje się corocznie na czołowym<br />
miejscu. Czemu zawdzięczacie ten sukces?<br />
O naszym sukcesie stanowią ludzie – rolnicy, producenci<br />
mleka, czyli właściciele tej spółdzielni,<br />
których jest 1370. Dużo mniej by się nam udało,<br />
gdyby nie wielkopolska pracowitość, zaangażowanie<br />
i sumienność. Poza tym, przez te wszystkie<br />
lata staraliśmy się być o krok przed konkurencją.<br />
Przykładem może być chociażby kwestia przestrzegania<br />
standardów obowiązujących w Unii<br />
Europejskiej, głównie jakościowych. Te wszelkie<br />
normy spełnialiśmy jeszcze przed naszą akcesją.<br />
SM Gostyń wciąż pozostaje spółdzielnią.<br />
Właścicielami są rolnicy, kapitał jest w 100 proc.<br />
polski. Wiele mleczarni w trudnych momentach<br />
szukało silnego partnera. My nigdy nie stanęliśmy<br />
przed taką koniecznością. Chociaż myślę, że<br />
przyjdzie taki moment, że korzystnie będzie przyłączyć<br />
się do jakiegoś większego podmiotu. Dziś<br />
natomiast nic takiego nie planujemy.<br />
Ale ofert od inwestorów, także zagranicznych,<br />
jest zapewne wiele?<br />
Owszem. Każdorazowo zarząd i ja jako prezes<br />
przedstawiamy ofertę właścicielom, ale dotąd byli<br />
zawsze na nie. Co będzie dalej, trudno przewidzieć,<br />
ale jakaś zmiana będzie musiała nastąpić.<br />
Właściciele jednak nie mogą na niej stracić.<br />
Jest Pan prezesem spółdzielni od 1988 roku. Jakie<br />
są Pana marzenia zawodowe? O czym marzy<br />
Grzegorz Grzeszkowiak prywatnie?<br />
W tej spółdzielni zdobyłem swoje pierwsze doświadczenia<br />
zawodowe. Trafiłem tu zaraz po studiach,<br />
w 1977 roku. Ta firma jest mi więc niezwykle<br />
bliska. Moim marzeniem jest utrzymanie naszego<br />
93-proc. udziału w rynku mleka zagęszczonego.<br />
A to możemy osiągnąć między innymi poprzez ciągły<br />
rozwój technologii, stosowanie coraz to nowszych<br />
maszyn. Nadal musimy być o krok przed innymi.<br />
A prywatnie? Marzę o podróżach, podróżach<br />
i może jeszcze o podróżach. To moja pasja. Wiele<br />
miejsc na świecie już odwiedziłem, ale to skrawek<br />
tego, co chciałbym zobaczyć.<br />
•<br />
57
Biznes<br />
Oferta deweloperów dla najbardziej wymagających klientów<br />
nie jest wcale tak bogata. Wiele firm, aby przyciągnąć uwagę,<br />
poprawić samopoczucie nabywców lokali, nazywa je apartamentami.<br />
Tymczasem, aby mówić, iż mieszkanie spełnia najwyższe standardy,<br />
potrzeba kilku podstawowych warunków<br />
Wyjątkowe<br />
miejsca<br />
dla<br />
tekst: Anna Zawadzka<br />
wyjątkowych ludzi<br />
58
AAby o oferowanych lokalach móc powiedzieć apartamenty,<br />
ważna jest lokalizacja – albo centrum miasta,<br />
albo dobrze skomunikowana dzielnica willowa. Budynki<br />
muszą być otoczone zielenią, z gustownymi miejscami<br />
do siedzenia i dobrze dobranym oświetleniem. Sam budynek<br />
powinien być obłożony – choćby we fragmentach<br />
– szkłem, kamieniem czy drewnem. Podobnie wewnątrz<br />
– mahoń i piaskowiec to częste elementy zdobiące,<br />
a barierki to zwykle kute żelazo. Przy wejściu – portiernia,<br />
przed klatką – podjazd dla taksówek. W budynku<br />
fitness, basen i spa. Pod budynkiem garaż z podgrzewanym<br />
wjazdem. Wysokość apartamentów to minimum<br />
2,80 m. W środku dwie łazienki, garderoba, taras i wielki<br />
salon – co najmniej 25 m 2 . Wykończenie z najwyższej<br />
klasy materiałów, dużo gniazdek elektrycznych, okna<br />
drewniane. Jako opcja – wykończenie pod klucz – najlepiej<br />
w kilku wersjach do wyboru. Powinniśmy też mieć<br />
dostęp do usług typu pranie, usługi kurierskie, sprzątanie<br />
mieszkania.<br />
Przyjrzyjmy się więc wybranym propozycjom polskiego<br />
rynku<br />
Gdynia – Sea Towers<br />
Kompleks apartamentowo-biurowo-usługowy, który w swej<br />
najwyższej partii ma 36 kondygnacji, jest doskonale<br />
widoczny daleko z morza, a także z każdego niemal<br />
punktu Gdyni. Sea Towers stanowią dwie połączone wieże,<br />
jedna o wysokości 28, a druga, która wraz z masztem<br />
antenowym osiągnie wysokość 138 m – 36 kondygnacji.<br />
Wyższa wieża dwukrotnie przewyższy pobliską Kamienną<br />
Górę, dlatego mieszkańcy będą mieli wyjątkowy<br />
w całym Trójmieście widok na Zatokę Gdańską, Półwysep<br />
Helski, Sopot, Gdańsk oraz wzgórza morenowe.<br />
Koszt metra kwadratowego uzależniony jest od walorów<br />
widokowych lokalu i jego nasłonecznienia. Najdroższe<br />
są lokale na najwyższych kondygnacjach, z których roztacza<br />
się piękny widok na Zatokę Gdańską, dysponujące<br />
loggiami, balkonami bądź tarasami. Najwięcej zapłacą<br />
nabywcy penthousów o podwyższonej wysokości pomieszczeń<br />
do 3 m. Penthousy oraz najatrakcyjniej usytuowane<br />
apartamenty zostaną wyposażone w klimatyzację.<br />
W wielu lokalach pokoje dzienne będą posiadały<br />
całkowicie przeszklone ściany – od podłogi do sufitu, co<br />
także znajduje odbicie w cenie. Najniższa cena za m 2 .<br />
dotyczy lokali bez widoku na morze. Standard wszystkich<br />
mieszkań, niezależnie od kosztu ich zakupu, będzie<br />
identyczny. W cenę wliczone jest wykończenie lokali<br />
„pod klucz”, z zastosowaniem włoskiej lub hiszpańskiej<br />
glazury i terakoty, luksusowej armatury sanitarnej, drzwi<br />
w drewnianej okleinie oraz wysokiej jakości wykładzin<br />
podłogowych. W obu wieżach planuje się oddanie do<br />
użytku łącznie 264 mieszkań o powierzchni od 43 do<br />
291 m 2 . Samodzielnych lokali może jednak być mniej,<br />
ponieważ niektóre z nich, na życzenie klientów, mogą<br />
zostać połączone. Ceny metra kwadratowego zaczynają<br />
się od 12 tys. zł, najwyższe to 25 tys. zł. Obecnie sprze-<br />
Nieruchomości<br />
59
Biznes<br />
danych zostało prawie 70 proc. apartamentów, zaś biorąc<br />
pod uwagę termin realizacji inwestycji – luty 2009<br />
– nie warto liczyć na ich dostępność po tej dacie.<br />
Sea Towers oferować będzie usługi typowe dla hotelu,<br />
a więc np. sprzątanie apartamentów, możliwość korzystania<br />
z serwisu pralniczego, telefoniczne budzenie,<br />
dostawę prasy i świeżego pieczywa, a także innych artykułów<br />
pierwszej potrzeby. Dzieci będzie można, bez<br />
obaw o ich bezpieczeństwo, pozostawić pod opieką<br />
wykwalifikowanych wychowawców. Trzy dolne kondygnacje<br />
przeznaczono na zaplecze techniczne i parkingowe<br />
obiektu, a w wyodrębnionej strefie także na usługi,<br />
handel i rekreację.<br />
Na 4 kondygnacji, nad garażami, powstanie zespół rekreacyjno-rozrywkowy<br />
o powierzchni 1300 m 2 , dysponujący<br />
rozległym tarasem. Poza dwoma basenami pod<br />
wspólnym szklanym dachem znajdą się jacuzzi oraz trzy<br />
sauny, zaś w tzw. strefie aktywnego wypoczynku – sale<br />
do gry w squasha, aerobiku i jogi oraz bogato wyposażona<br />
siłownia. Z kolei w strefie odnowy biologicznej będzie<br />
działać m.in. gabinet masażu i hydromasażu, solarium,<br />
salon fryzjerski i kosmetyczny.<br />
Gdańsk – Szafarnia<br />
Kompleks apartamentowo-usługowy Szafarnia w Gdańsku,<br />
zlokalizowany będzie nad samym brzegiem <strong>Nowe</strong>j<br />
Motławy, nieopodal Mariny. Dzięki takiemu położeniu<br />
zapewni ona swoim mieszkańcom widok na Stare Miasto<br />
oraz cumujące w przystani jachty.<br />
Ulica Szafarnia to miejsce z charakterem, gdzie niegdyś<br />
ciągnął się nadmotławski bulwar. Okolica przez lata<br />
zapomniana i zaniedbana zaczyna się zmieniać. Dzięki<br />
uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania<br />
przestrzennego oraz działaniom deweloperów w kierunku<br />
rewitalizacji tego obszaru, Szafarnia odzyskuje swój<br />
dawny blask. Inwestycja powstająca na terenie dawnej<br />
fabryki konserw i przetworów jest jednym z elementów,<br />
które składają się na nowe oblicze tego miejsca. Z jednej<br />
strony sąsiaduje ona z remontowanym spichlerzem<br />
„<strong>Nowe</strong>j Pakowni”, w którym znajdzie się hotel i restauracja.<br />
Po drugiej stronie kompleksu znajduje się pięknie<br />
odrestaurowany hotel Podewils, znany niegdyś jako<br />
„Dom pod Murzynkiem”. W 1997 roku na brzegu <strong>Nowe</strong>j<br />
Motławy wybudowana została nowa przystań jachtowa,<br />
a w planach jest już jej rozbudowa.<br />
Inwestycja Szafarnia składać się będzie z czterech pięciopiętrowych<br />
budynków, w których znajdą się 202 lokale<br />
mieszkalne oraz 10 usługowych. Ukłonem w stronę tradycji<br />
jest elewacja i projekt budynku, które nawiązywać będą<br />
stylem architektonicznym do starych gdańskich kamienic.<br />
– Szafarnię zaliczamy do segmentu nieruchomości<br />
prestiżowych, nie tylko ze względu na wyjątkową lokalizację,<br />
ale również projekt architektoniczny nawiązujący<br />
do tradycyjnych gdańskich kamienic – mówi Ryszard<br />
Danielewicz, Prezes Zarządu Pirelli Pekao Real Estate.<br />
– Mamy nadzieję, że realizując inwestycję przyczynimy<br />
się do podniesienia atrakcyjności tej części Gdańska. To<br />
m.in. dzięki takim działaniom miasto ma szansę odzyskać<br />
swój dawny blask.<br />
Sprzedawane w Szafarni mieszkania dostępne będą<br />
w metrażach od 25 do 160 m 2 . Najprzestronniejsze<br />
apartamenty, pięcio- i sześciopokojowe, będą dwupoziomowe,<br />
a większość mieszkań będzie posiadała<br />
balkony. Apartamenty znajdujące w pierzei od strony<br />
<strong>Nowe</strong>j Motławy wyposażone będą w panoramiczne okna<br />
z widokiem na gdańską starówkę oraz historycznego<br />
Żurawia.<br />
Całość kompleksu stworzy wewnętrzny, zazieleniony<br />
dziedziniec, zapewniający mieszkańcom osiedla miejsca<br />
odpoczynku, zabawy dla dzieci oraz bezpośredni wjazd<br />
od ul. Angielska Grobla. Od strony frontowej, wzdłuż<br />
ulicy Szafarnia nad brzegiem <strong>Nowe</strong>j Motławy znajdą się<br />
lokale usługowe, o metrażach od 22 do 210 m 2 .<br />
Budynek zostanie wyposażony w podziemny garaż<br />
z miejscami postojowymi dla mieszkańców. Szybkie<br />
przemieszczanie się pomiędzy kondygnacjami zapewnią<br />
windy, łączące garaż podziemny z mieszkaniami na<br />
piętrach. Całość osiedla będzie zamknięta oraz monitorowana.<br />
Wrocław – Ogrody Hallera<br />
Ogrody Hallera to enklawa spokoju w jednym z najbardziej<br />
dynamicznych i wielokulturowych miast Polski,<br />
jakim jest Wrocław. Rezydencję zaprojektowano dla<br />
najbardziej wymagających mieszkańców – w otoczeniu<br />
zieleni, w harmonii z naturą, blisko wszystkich wygód<br />
niezbędnych dla stylu życia w XXI wieku. Projekt osiedla<br />
nawiązuje do najlepszych osiągnięć architektonicznych<br />
Wrocławia. Dzięki rewitalizacji zabytkowego klubu<br />
sportowego oraz koncepcji kompleksu apartamentów<br />
i obiektów użyteczności publicznej inwestycja przypomina<br />
o statusie Wrocławia i jego pozycji w Europie.<br />
Lokalizacja w cichej i zielonej dzielnicy Krzyki nieopodal<br />
Parku Grabiszyńskiego podkreśla prestiż inwestycji. By<br />
dojechać do Rynku samochodem lub tramwajem, wystarczy<br />
zaledwie kilkanaście minut. Niewiele więcej potrzeba,<br />
aby dojechać do lotniska i parków handlowych<br />
wzdłuż A4 na południowym krańcu miasta.<br />
Trzy eleganckie apartamentowce z prywatnymi ogrodami,<br />
otoczone starannie zagospodarowaną strefą parkową<br />
oraz bezpośredni dostęp do parków miejskich, stanowią<br />
idealne rozwiązanie dla tych, którzy cenią sobie<br />
spokój i komfort. Tradycyjna architektura, trwałe materiały<br />
i nuta nowoczesności wspaniale komponują się<br />
z przyrodą i genius loci miejsca. Wysokie, pełne światła<br />
apartamenty z tarasami lub balkonami zostały zaprojektowane<br />
w sposób umożliwiający ich łatwą aranżację<br />
i dostosowanie do indywidualnych potrzeb. Wykończone<br />
ponadczasowymi i wytrzymałymi materiałami wnętrza<br />
stwarzają wiele możliwości realizacji własnych pomy-<br />
60
Nieruchomości<br />
słów i kreowania niepowtarzalnego stylu. Apartamenty<br />
wyposażono w najnowocześniejsze instalacje i rozwiązania<br />
teleinformatyczne, sceny świetlne i klimatyzację.<br />
Zapewniono specjalnie dobrany, wieloelementowy<br />
system kontroli złożony z personelu ochrony, alarmów,<br />
specjalnych czujników i kamer CCTV. Poza standardowymi<br />
usługami recepcyjnymi o komfort i serwis w zakresie<br />
codziennych spraw (taksówka, pralnia, kwiaty, catering<br />
itp.) zadba consierge.<br />
Kamień, drewno, ceramika i szkło ma nadać budynkom<br />
stylowy i niepowtarzalny wygląd, a przestronne dziedzińce<br />
wewnętrzne o charakterze ogrodowym oraz wewnętrzny<br />
park zaplanowany w centralnej części osiedla<br />
– zapewnić kameralność i unikatowość rezydencji.<br />
Podobnie jak elewacje budynku, również wnętrza holi<br />
i korytarzy ma charakteryzowć wysoka jakość i estetyka<br />
materiałów. Komfortową komunikację w budynkach<br />
zapewnią ciche, szybkobieżne windy, umożliwiające<br />
szybki dostęp do mieszkań i podziemnych garaży oraz<br />
przestronne klatki schodowe.<br />
W pierwszym etapie realizowane będą 3 budynki 5 kondygnacyjne,<br />
w których znajdować się będzie 205 mieszkań<br />
– od funkcjonalnych 31 m 2 kawalerek do przestronnych<br />
i wygodnych apartamentów o powierzchni 140 m 2 .<br />
Przy wjeździe na osiedle powstanie wewnętrzny Plac<br />
Hallera ze sklepami, kawiarenkami, delikatesami oraz<br />
usługami, które ułatwią realizację podstawowych potrzeb.<br />
Podobnie, jak włoskie piazza czy dawne agory,<br />
plac Hallera ma w założeniu projektantów emanować<br />
niepowtarzalną aurą. Jedną z jego atrakcji będzie Clubhouse<br />
– centrum wellness, fitness, miejsce spotkań,<br />
klub tenisowy. To miejsce, gdzie historia przenika współczesność,<br />
bowiem odrestaurowany budynek Clubhousu,<br />
który wzniesiono w 1897r. kontynuuje tradycję klubu<br />
sportowego „Schlesien”, który powstał w 1913r. z kortami<br />
tenisowymi, jednymi z pierwszych we Wrocławiu.<br />
Realizacja inwestycji rozpocznie się w kwietniu bieżącego<br />
roku, a jej zakończenie jest planowane na grudzień<br />
2009 (I etap ) i czerwiec 2010 (II etap). Inwestorem jest<br />
firma Archicom-Cadenza, a proces inwestycyjny prowadzi<br />
firma Archicom.<br />
Warszawa – Wilanów One<br />
Osiedle Wilanów One to jedno z największych ekskluzywnych<br />
osiedli mieszkaniowych w Warszawie, z takimi<br />
udogodnieniami jak: centrum handlowe, spa i centrum<br />
sportowe. Deweloper planuje również zaprojektowanie<br />
nowoczesnego ujęcia wody. Wartość inwestycji to prawie<br />
miliard złotych.<br />
Pierwszy budynek w ramach osiedla Wilanów One powstanie<br />
w czwartym kwartale 2008 roku. Cena powierzchni<br />
użytkowej apartamentów została ustalona na poziomie<br />
7 – 14 tysięcy złotych za m 2 . W I etapie zostanie oddanych<br />
ok. 200 apartamentów. Czterokondygnacyjny budynek<br />
zostanie postawiony w reprezentacyjnej części Wilanowa<br />
Zachodniego – u zbiegu ulic Królowej Marysieńki oraz<br />
Płaskowickiej. Największą część I fazy osiedla stanowią<br />
mieszkania 3-pokojowe o powierzchni pomiędzy<br />
70 - 100 m 2 oraz 2-pokojowe o powierzchni pomiędzy<br />
40 a 60 m 2 . W sprzedaży znalazło się również kilka<br />
apartamentów5-pokojowych o powierzchni ok. 150 m 2<br />
oraz kilka 1-pokojowych o powierzchni ok. 40 m 2 .<br />
W kolejnym etapie firma planuje oddanie ok. 600 mieszkań,<br />
co nastąpi w drugim kwartale 2009 roku. Do końca<br />
2015 roku zbudowanych zostanie około dwa tysiące<br />
apartamentów. Budynki zostaną wykonane z najwyższej<br />
jakości materiałów i wyposażone w nowoczesne<br />
rozwiązania m.in. w standardzie każdego apartamentu<br />
zastosowany zostanie system klimatyzacji. Większość<br />
mieszkań będzie miała okna przeszklone do podłogi,<br />
a wysokość ścian będzie wyższa niż standardowa<br />
– 2,90 m i 3,40 m, co daje wyniki porównywalne z wysokością<br />
mieszkań w luksusowych zabytkowych kamienicach.<br />
Każdy kupujący będzie mógł również skorzystać<br />
z usługi wykończenia wnętrz swojego apartamentu oferowanej<br />
w kilku standardach.<br />
W ramach projektu Wilanów One powstaną: centrum<br />
handlowe oraz liczne punkty usługowe, ułatwiające<br />
życie mieszkańcom. Duży nacisk ma być położony na architekturę<br />
terenów zielonych. Specjalnie projektowane<br />
patio budynków oraz plany zagospodarowania terenów<br />
zielonych w całym osiedlu mają mieć na celu maksymalną<br />
wygodę mieszkańców, udostępnienie im możliwości<br />
i miejsca na relaks, spacer, itp.<br />
•<br />
61
Tu warto bywać<br />
62
Gdynia<br />
Gdynia<br />
lubi<br />
biznes<br />
z wzajemnoœci¹<br />
rozmawiała: Anna Zawdzka<br />
Gdynia to sympatyczne miasto,<br />
w którym dobrze się pracuje,<br />
wygodnie mieszka i atrakcyjnie<br />
wypoczywa – udowadnia<br />
Wojciech Szczurek,<br />
prezydent Gdyni<br />
foto: Tomasz Kamiński<br />
63
Tu warto bywać<br />
W rankingu miesięcznika Forbes (luty 2008 r.)<br />
Gdynia została oceniona jako najatrakcyjniejsze<br />
miasto dla biznesu, w tym także dla kapitału<br />
zagranicznego wśród średnich miejscowości. Co<br />
Wam zapewniło ten wynik? Jakimi sposobami<br />
Gdynia przyciąga inwestorów?<br />
Nasza satysfakcja jest potrójna – bo pismo<br />
opiniotwórcze, nagroda przyznana nam już po<br />
raz drugi, no i konkurencja niemała (miejscowości<br />
liczących od 100 do 300 tys. mieszkańców<br />
jest w Polsce 28). Gdynia zajęła I miejsce<br />
w kategorii „Najlepsze miasto dla biznesu<br />
według liczby nowo zarejestrowanych spółek”<br />
oraz I miejsce w kategorii „Najlepsze miasto<br />
dla biznesu według atrakcyjności dla inwestorów<br />
zagranicznych” .<br />
My, jako samorząd, staramy się tworzyć najdogodniejsze<br />
warunki dla przedsiębiorców –<br />
w granicach prawa, które obowiązuje w kraju.<br />
Nasze pole manewru właściwie sprowadza<br />
się do jakości obsługi przedsiębiorców, by<br />
ich mitręgę z formalnościami ograniczyć do<br />
minimum. Dlatego stworzyliśmy Gdyńskie Centrum<br />
Wspierania Przedsiębiorczości, w którym<br />
– jeszcze nie przy jednym okienku, ale –<br />
w jednym pomieszczeniu można złożyć stosowne<br />
dokumenty, opłacić należne kwoty<br />
– przed założeniem firmy. Zachęcamy do tworzenia<br />
własnej firmy, np. konkursami Gdyński<br />
Biznes Plan, w którym startują już od ośmiu lat<br />
ludzie z pomysłami, energią i odwagą. Z roku<br />
na rok jest ich coraz więcej!<br />
Myślę, że biznes chętnie lokuje się w Gdyni,<br />
bo to po prostu bardzo sympatyczne miasto,<br />
w którym dobrze się pracuje, wygodnie mieszka<br />
i atrakcyjnie wypoczywa. Na to staramy się<br />
mieć spory wpływ.<br />
Jakie firmy najchętniej inwestują w Gdyni?<br />
Małe i średnie firmy to domena Gdyni, poza<br />
stoczniami i portem. Specjalności? Różne, ale<br />
cieszymy się, że coraz więcej jest tych, które decydują<br />
o szybkim rozwoju miasta – w branżach<br />
IT, biotechnologii, wzornictwie przemysłowym,<br />
ochronie środowiska, także w budownictwie,<br />
finansach i w ogóle – w usługach, zwłaszcza turystycznych.<br />
foto: K. Romański<br />
Na stronie internetowej miasta czytamy, iż<br />
długofalowym celem rozwoju Gdyni jest „osiągnięcie<br />
trwałego, akceptowanego społecznie<br />
i bezpiecznego ekologicznie rozwoju, pozwalającego<br />
dorównać europejskim standardom<br />
życia, przy pełnym wykorzystaniu zasobów<br />
przyrodniczych, ludzkich i kapitałowych oraz<br />
walorów położenia miasta”. Co to oznacza<br />
w praktyce? Czego jeszcze brak, aby móc powiedzieć,<br />
iż cel został osiągnięty?<br />
Zapis w strategii według mnie jest dość jasny.<br />
Zależy nam na tym, żeby miasto rozwijało się<br />
harmonijnie i pozostało miejscem przyjaznym<br />
dla mieszkańców i dla coraz liczniejszych gości<br />
– biznesmenów i turystów. To jest długotrwały<br />
i chyba niekończący się nigdy proces – podnoszenia<br />
jakości życia, według stale rosnących<br />
standardów i wymagań. Mamy się czym szczycić<br />
już dziś, ale ciągle jest coś jeszcze do zrobienia.<br />
Teraz naszym wielkim projektem, chyba na<br />
miarę niegdysiejszej budowy portu, jest uruchomienie<br />
w Gdyni portu lotniczego. Mamy od<br />
68 lat lotnisko wojskowe – nowoczesne, jedno<br />
z największych w kraju, bardzo bezpieczne i<br />
położone znakomicie – tuż obok miasta, węzła<br />
komunikacyjnego, jakim jest port morski oraz<br />
trzeci co do wielkości w Polsce – węzeł kolejowy.<br />
Ostateczne decyzje powinny zapaść na szczeblu<br />
ministerialnym – niebawem. Bardzo na to liczymy.<br />
Innym wielkim projektem jest realizacja<br />
jeszcze przedwojennej idei Forum Morskiego.<br />
Jesteśmy już po rozstrzygnięciu międzynarodowego<br />
konkursu na koncepcję architektoniczną<br />
dzielnicy kulturalnej, na którą składać się będą<br />
gmachy teatru dramatycznego, galerii sztuki oraz<br />
mediateki, czyli biblioteki dysponującej nie tylko<br />
tradycyjnymi zbiorami, ale również zapisanymi<br />
na nowoczesnych nośnikach elektronicznych.<br />
Będzie realizacja właśnie owego Forum Morskiego.<br />
Bo obok tych trzech gmachów będzie także<br />
reprezentacyjny plac miejski. Wszystko zaś w<br />
bezpośrednim sąsiedztwie brzegu morskiego.<br />
64
Gdynia<br />
Jednym z ciekawszych miejskich planów rewitalizacyjnych<br />
jest przygotowany przez Gdynię projekt<br />
budowy terminalu promowo-pasażerskiego<br />
połączonego z nowoczesną dzielnicą mieszkalno-usługową.<br />
Czy jego realizacja już się rozpoczęła,<br />
w jakich etapach będą prowadzone prace<br />
i jaki ma być ostateczny efekt? Jak dużą część<br />
inwestycji pokryją fundusze z UE?<br />
To są plany Zarządu Portu Gdynia, który w istocie<br />
do 2011 r. przy wsparciu Unii Europejskiej<br />
zamierza zrealizować nowy terminal promowopasażerski.<br />
Miasto z pewnością zyska wiele na<br />
tej inwestycji.<br />
Jak w ogóle Gdynia radzi sobie z pozyskiwaniem<br />
unijnych pieniędzy?<br />
Radzimy sobie dobrze. Mamy profesjonalnie<br />
przygotowane projekty, które dotyczą prorozwojowych<br />
inwestycji i przedsięwzięć natury<br />
społecznej. Skutecznie aplikujemy o unijne<br />
dotacje. Unia wsparła już wiele zrealizowanych<br />
przez nas zadań. Właśnie oddaliśmy do użytku<br />
ostatni odcinek jednej z największych inwestycji<br />
drogowych w Gdyni, która pochłonęła w ciągu<br />
8 lat 142 mln zł – tzw. Drogę Różową, a już za<br />
kilka tygodni będziemy przekazywać kolejne<br />
dwie – Trasę Kwiatkowskiego i ul. Janka Wiśniewskiego<br />
– wszystkie wspierane funduszami UE.<br />
Także dzięki tym funduszom uruchomiliśmy<br />
przed kilku laty pierwszy w regionie Pomorski<br />
Park Naukowo-Technologiczny, który jest dziś naszą<br />
„krzemową doliną”, w której powstają rewelacyjne<br />
produkty wysokich technologii. Unia pomogła<br />
nam też w modernizacji mariny, czyli portu<br />
jachtowego, dzięki któremu Gdynia jest atrakcyjnym<br />
dziś miejscem dla żeglarzy krajowych<br />
i zza granicy, uprawiających turystykę rodzinną<br />
i sport żeglarski. Unijne pieniądze bardzo nam<br />
się przydały w budowie jednego z najnowocześniejszych<br />
w Europie zakładów utylizacji odpadów<br />
– o romantycznej nazwie Eko-Dolina, który<br />
eksploatujemy wraz z sąsiednimi gminami (ok.<br />
450 tys. mieszkańców).<br />
Tworzymy także, wspólnie z Gdańskiem oraz<br />
Sopotem, przy pomocy UE, TRISTAR, system inteligentnego<br />
zarządzania ruchem, dzięki któremu<br />
po naszej aglomeracji jeździć się będzie bez<br />
korków i bezpieczniej. Doprawdy, trudno wymienić<br />
wszystkie projekty, dla których znajdujemy<br />
wsparcie Unii.<br />
W mieście panuje jeden z najniższych w kraju<br />
poziom bezrobocia. Czy to sprawia, że w Gdyni<br />
spotkamy więcej szczęśliwych i uśmiechniętych<br />
osób niż w innych miastach? Jacy są mieszkańcy<br />
Gdyni, za co ich Pan lubi, może podziwia?<br />
To prawda, Gdynia, to w kraju drugie miejsce po<br />
stolicy, z najniższą stopą bezrobocia (w lutym br.<br />
2,5 proc). Na pewno przekłada się to na nastroje<br />
gdynian, którzy zresztą zawsze byli i są ludźmi<br />
w zdecydowanej większości usposobionymi do<br />
życia optymistycznie, a do otoczenia – życzliwie.<br />
Są także znani z miłości do swego miasta. Dobrym,<br />
naukowym świadectwem takiej opinii jest<br />
pierwsze miejsce Gdyni wśród 19 największych<br />
miast Polski, ocenianych w socjologicznym badaniu<br />
Diagnoza 2007 – pod względem jakości<br />
życia i samopoczucia mieszkańców.<br />
Urząd prezydenta piastuje Pan od 1998. W wyborach<br />
w 2006 roku uzyskał Pan ponad 85 proc.<br />
poparcie. Jak Pan sądzi, czym zasłużył Pan sobie<br />
na uznanie mieszkańców? Czy gdynianie są bardzo<br />
wymagający wobec prezydenta swojego miasta?<br />
Tak naprawdę dałem się poznać gdynianom już<br />
w 1990 r. I pewnie ten właśnie kilkunastoletni<br />
staż – najpierw w roli radnego, potem przewodniczącego<br />
Rady Miasta, wreszcie prezydenta Gdyni<br />
– pomógł mi uzyskać aż tak wysokie poparcie<br />
wyborców. Nie obiecywałem gruszek na wierzbie,<br />
ale zdałem relacje z tego, co także z moim udziałem<br />
w Gdyni się dobrego zdarzyło przez minione<br />
lata, przedstawiłem plan, co będziemy kontynuować,<br />
by Gdynia harmonijnie się rozwijała i była<br />
miejscem najbardziej przyjaznym pod słońcem!<br />
I wystarczyło. Gdynia jest dla mnie fascynującym<br />
miejscem, wyzwaniem do odważnych, wielkich<br />
decyzji, również przez swoje dziedzictwo. Myślę,<br />
że jestem dla gdynian po prostu wiarygodnym<br />
człowiekiem, który nie rzuca słów na wiatr, nie<br />
jest też karierowiczem, który Gdynię traktowałby<br />
jak trampolinę i dlatego wyborcy mi zaufali, powierzając<br />
po raz kolejny swój mandat tak licznie.<br />
foto: K. Romański<br />
Pana ulubione miejsca w Gdyni to....<br />
Oczywiście Bulwar Nadmorski, ale także leśne zakątki,<br />
których w Gdyni nie brak. Jesteśmy bowiem<br />
miastem szczęśliwym, które jest położone wspaniale<br />
– nad wodą, pośród zalesionych wzgórz.<br />
•<br />
65
Postaci<br />
Najważniejszy jest rozwój<br />
Naszym celem jest uzyskanie pozycji<br />
lidera na rynkach, które wybieramy.<br />
Chcemy, aby Jotun był firmą silną<br />
i coraz bardziej rozpoznawalną<br />
na polskim rynku, identyfikowaną<br />
z wysoką jakością produktów<br />
i profesjonalną obsługą<br />
– Karolina Karwowska-Dworak,<br />
prezes zarządu Jotun Polska<br />
rozmawiała: Alicja Chałan<br />
66
Karolina Karwowska-Dworak<br />
Jotun to firma wywodząca się z Norwegii<br />
i specjalizująca się w zabezpieczeniach<br />
antykorozyjnych zarówno<br />
w przemyśle stoczniowym, jak i na<br />
lądzie. Proszę opowiedzieć o początkach<br />
firmy w naszym kraju i jak to się<br />
stało, że kobieta stanęła na jej czele?<br />
W Polsce działamy, tak jak Pani wspomniała,<br />
w dwóch kluczowych branżach:<br />
okrętownictwo (przemysł stoczniowy)<br />
i tzw. przemysł „lądowy”.<br />
Jotun w Polsce pojawił się w zasadzie<br />
już w latach sześćdziesiątych ubiegłego<br />
wieku, ale głównie w przemyśle stoczniowym<br />
– naszymi farbami malowano statki<br />
budowane dla zagranicznych armatorów<br />
w stoczniach Gdyni i Szczecina.<br />
W 1999 roku w Sopocie powstała firma<br />
Jotun Polska Sp. z o.o., czyli poprzednia<br />
działalność została sformalizowana.<br />
Natomiast od 2000 roku w strategii firmy<br />
pojawiła się też oferta dla szeroko<br />
rozumianego przemysłu lądowego, czyli zabezpieczenia<br />
antykorozyjne konstrukcji stalowych, mostów,<br />
zbiorników, energetyki. Tak w dużym skrócie<br />
można przedstawić początki firmy Jotun w Polsce.<br />
W tej chwili myślę, że mamy już ugruntowaną pozycję<br />
na rynku.<br />
Z firmą Jotun związana jestem prawie od samego początku<br />
działalności. Trudno jest mi odpowiedzieć na<br />
pytanie, jak to się stało, że kobieta stanęła na czele<br />
tej firmy. Myślę, że otrzymałam szansę, którą potrafiłam<br />
we właściwy sposób wykorzystać. A pomogły mi<br />
w tym zdecydowanie: ciężka praca, zaangażowanie,<br />
lojalność no i oczywiście ambicje zawodowe.<br />
Farbami Jotun pomalowana jest wieża Eiffla, tunel<br />
pod kanałem La Manche, Biblioteka Aleksandryjska<br />
w Egipcie i wiele innych spektakularnych<br />
obiektów. Jakie realizacje w Polsce firma ma na<br />
swoim koncie?<br />
Mając już spory udział w rynku, możemy oczywiście<br />
przedstawić bogatą listę referencyjną obiektów<br />
malowanych naszymi specjalistycznymi farbami.<br />
Należą do nich m.in. mosty na Wiśle (w Dęblinie<br />
i Szczucinie), most główny i objazdowy na rzece<br />
Wieprz w Kośminie, mosty w Poznaniu (św.Rocha<br />
i Królowej Jadwigi), zbiorniki magazynowe w bazie<br />
OLLP (Naftobaz), zewnętrzne malowania dwóch<br />
największych zbiorników magazynowych paliw na<br />
Plebance, liczne konstrukcje i zbiorniki w rafinerii<br />
Glimar, projekty typu off-shore dla Norwegii, energetyczny<br />
projekt Łagisza i wiele innych.<br />
Z jak pokaźną konkurencją rywalizujecie i jaka<br />
jest pozycja Jotuna w naszym kraju?<br />
Na rynku stoczniowym mamy ugruntowaną pozycję<br />
wśród najsilniejszych graczy. Udział w tym<br />
rynku możemy oszacować na ponad 20 proc. Dostarczamy<br />
farby do wszystkich stoczni w Polsce.<br />
Największe kontrakty realizujemy tradycyjnie dla<br />
stoczni Gdyni i Szczecina.<br />
Rynek tzw „lądowy”, w który zaangażowaliśmy<br />
się od 2000 roku jest rynkiem perspektywicznym,<br />
o bardzo dużym potencjale inwestycyjnym<br />
ale też bardzo silnej i licznej konkurencji. Mimo<br />
tego możemy się już pochwalić kilkuprocentowym<br />
udziałem w rynku. W tej branży przed nami nadal<br />
bardzo duże wyzwania i bardzo ambitne plany<br />
rozwoju, zwiększenia poziomu sprzedaży, a co za<br />
tym idzie wzrostu udziału w rynku i osiągnięcia<br />
pozycji lidera w wybranych segmentach.<br />
Jakim czynnikom zawdzięczacie swój sukces?<br />
Jest wiele czynników, które pomagają nam w realizacji<br />
naszych planów i w osiąganiu sukcesu.<br />
Oprócz profesjonalnej organizacji i struktury<br />
firmy, zastosowania odpowiednich procesów biznesowych,<br />
doświadczonego zespołu ważna jest<br />
również bogata kultura organizacji, wartości, jakie<br />
firma sobą reprezentuje. To jest niezwykle istotny<br />
czynnik w międzynarodowej działalności Jotuna.<br />
Nasza firma cały czas inwestuje i pracuje nad<br />
rozwojem i umacnianiem światowej pozycji. Jest<br />
jednostką biznesową o bogatej kulturze organizacyjnej,<br />
sprecyzowanych zasadach<br />
działania i fantastycznej, motywującej<br />
atmosferze pracy. Jotun to przede<br />
wszystkim ludzie, największy i najistotniejszy<br />
kapitał, dlatego nasza firma tak<br />
dużo inwestuje w fachowe szkolenia<br />
(techniczne, menadżerskie, handlowe)<br />
prowadzone przez najlepszych szkoleniowców<br />
i trenerów. Jotun Polska działa<br />
oczywiście zgodnie z przyjętą kulturą<br />
organizacyjną i korzysta z bogatych doświadczeń<br />
i zasobów koncernu.<br />
Jotun zawsze przykładał ogromną wagę<br />
do poszukiwania nowych rozwiązań<br />
i ulepszeń. Każdego roku rozszerza ofertę<br />
o nowe, lepsze produkty, a ich jakość,<br />
spełnianie oczekiwań klientów i zgodność<br />
z wymogami dotyczącymi ochrony<br />
środowiska pozwala firmie Jotun na stałą<br />
i silną obecność w branżowej czołówce<br />
producentów farb.<br />
W jakim stylu zarządza Pani firmą – czy bardziej<br />
na sposób polski czy norweski? Czy jako szef jest<br />
Pani bardziej kobieco delikatna, choć wytrwała<br />
w dążeniu do celu czy po męsku stanowcza i wymagająca<br />
wszystkiego na już?<br />
Nigdy się nad tym nie zastanawiałam. Od każdej<br />
osoby zarządzającej firmą oczekuje się przede<br />
wszystkim wyniku. Zysk firmy jest miernikiem<br />
sposobu i stylu zarządzania. I to jest chyba<br />
najważniejsze. Oczywiście na mój sposób zarządzania<br />
ogromny wpływ ma kultura organizacji,<br />
zasady i wartości dominujące w Jotunie,<br />
procedury i oczekiwania, jakie stawia przede<br />
mną zarząd firmy.<br />
Jaką przyszłość widzi Pani dla swojej firmy? Jakie<br />
są Pani plany zawodowe?<br />
Naszym celem jest uzyskanie pozycji lidera na<br />
rynkach, które wybieramy. Jotun cały czas inwestuje<br />
i pracuje nad rozwojem i umacnianiem<br />
marki na świecie. Chcemy, aby była ona silna<br />
i coraz bardziej rozpoznawalna na polskim rynku,<br />
identyfikowana z wysoką jakością produktów<br />
i profesjonalną obsługą.<br />
Nasi norwescy udziałowcy wiążą z polskim rynkiem<br />
duże nadzieje.<br />
Jestem pewna, że dzięki zaufaniu, jakim zdążyli<br />
nas obdarzyć polscy przedsiębiorcy w połączeniu<br />
z prestiżem międzynarodowej i silnej marki Jotun,<br />
uda nam się zrealizować zamierzone cele.<br />
•<br />
67
Tu warto bywać<br />
Spacer po Gdyni<br />
Wiosna to idealny moment na krótki<br />
weekendowy wyjazd. Polecamy Gdynię, w której<br />
nawet przez tydzień nie będziemy się nudzić<br />
tekst: Maciej Kocuj<br />
foto: K. Kowalski<br />
KKiedy po I wojnie światowej Polska odzyskała niepodległość,<br />
okazało się, że wybrzeże morskie odrodzonego<br />
kraju ma tylko kilkadziesiąt kilometrów długości<br />
i pozbawione jest dużego portu. W 1920 roku<br />
zdecydowano, że w małej miejscowości letniskowej<br />
nad zatoką Gdańską powstanie wielki port. Budowę<br />
rozpoczęto w 1921 roku, a kilka lat później nadano<br />
Gdyni prawa miejskie. Dynamiczny rozwój miejscowości<br />
był niezwykły jak na owe czasy. W ciągu kilkunastu<br />
lat z niewielkiej wioski powstało nowoczesne<br />
miasto liczące 120 tysięcy mieszkańców. To jedno<br />
z największych dokonań w całej historii Polski i unikalne<br />
w skali europejskiej.<br />
W Gdyni znajduje się wiele budynków zaprojektowanych<br />
w stylu międzywojennego modernizmu. Typowe<br />
elementy architektury lat 30. XX wieku to proste<br />
formy i gładkie elewacje często z przeszklonymi<br />
i zaokrąglonymi fragmentami budynków. Utrzymane<br />
w tym stylu budowle to między innymi: siedziba Zakładu<br />
Ubezpieczeń Społecznych, kamienica Orłowskich<br />
przy ulicy Świętojańskiej, budynek mieszkalny<br />
Banku Gospodarstwa Krajowego, budynek Urzędu<br />
Miasta w alei Piłsudskiego, kamienica Krenskich<br />
i Dom Żeglarza Polskiego. Inaczej wyglądają budynki<br />
powstałe w latach 20. XX wieku. Ich architektura nawiązuje<br />
do stylów dawnych epok. Mamy tu zdobione<br />
fasady, wysokie kolumny i piękne sklepienia. Typowym<br />
przykładem jest tu bogato zdobiona siedziba<br />
Banku Polskiego przy ulicy 10 Lutego i budynek „Żeglugi<br />
Polskiej” przy ulicy Waszyngtona.<br />
Jest kilka miejsc w Gdyni, które powinien odwiedzić<br />
każdy turysta.<br />
Przy skrzyżowaniu ulic 10 Lutego i Świętojańskiej<br />
znajduje się dom Jana Radtkego, pierwszego, po<br />
długoletnim okresie zaborów, polskiego wójta Gdyni.<br />
Budynek powstały w 1912 roku gościł wielu letników<br />
wypoczywających nad morzem. Bywał tu między innymi<br />
Stefan Żeromski, Feliks Nowowiejski i budowniczy<br />
gdyńskiego portu, inżynier Tadeusz Wenda.<br />
Podczas spaceru po Gdyni warto zajrzeć do Kościoła<br />
Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski przy ulicy<br />
68
Gdynia<br />
Świętojańskiej, zbudowanego z datków mieszkańców<br />
Gdyni. Budowla zaprojektowana przez Mariana Baranowskiego<br />
i Romana Wojkiewicza została poświęcona<br />
w 1924 roku. Architektura kościoła nawiązuje do<br />
renesansowych i barokowych świątyń.<br />
Stałym punktem wszystkich wycieczek odwiedzających<br />
Trójmiasto jest wizyta w Akwarium Gdyńskim.<br />
W przeszklonej rotundzie można tu podziwiać unikalne<br />
okazy fauny z mórz całego świata.<br />
foto: T. Węgrzyn<br />
Najbardziej reprezentacyjne miejsce Gdyni to Molo<br />
Południowe znajdujące się na przedłużeniu Skweru<br />
Kościuszki. Jest to szeroki na 120 metrów pirs, wcinający<br />
się w morze na długość 600 metrów. Stoi tu<br />
zacumowany niszczyciel ORP „Błyskawica”, który<br />
brał udział w walkach pod Narwikiem i Dunkierką,<br />
a także uczestniczył w słynnym desancie w Normandii.<br />
Okręt pełni funkcję muzeum prezentującego dzieje<br />
Polskiej Marynarki Wojennej. Nieopodal można<br />
podziwiać wspaniały żaglowiec „Dar Pomorza”, który<br />
zacumował tu po swoim ostatnim rejsie w 1981 roku.<br />
Statek ten nazywany „białą fregatą” został zbudowany<br />
w Hamburgu w 1909 roku i na dziesiątki lat stał<br />
się symbolem związków Polski z morzem. Służył jako<br />
okręt szkoleniowy dla wielu pokoleń oficerów marynarki.<br />
Odbył ponad sto rejsów, opłynął kulę ziemską<br />
i wygrał regaty wielkich żaglowców.<br />
Na tyłach kamienic stojących przy placu Kaszubskim<br />
zachował się najstarszy na terenie miasta budynek<br />
mieszkalny. Jest to powstały w XIX wieku parterowy<br />
dom rybacki. W jego wnętrzu mieści się obecnie stylowa<br />
kawiarnia.<br />
foto: Pomorska Fundacja Filmowa<br />
foto: T. Węgrzyn<br />
W Gdyni Chyloni, koło ruchliwej ul. Morskiej znajduje<br />
się niezwykle urokliwe i tajemnicze wzniesienie zwane<br />
Górą św. Mikołaja lub Świętą Górą. Wzgórze to<br />
było otoczone kultem jeszcze w czasach pogańskich.<br />
W czasach chrześcijańskich miejsce to zaczęło słynąć<br />
z objawień św. Mikołaja. W 1770 roku ówczesny sołtys<br />
Gdyni, człowiek pochodzący z zacnej kaszubskiej<br />
rodziny Kurów, wzniósł na Świętej Górze kaplicę. Na<br />
ołtarzu umieszczono figurę św. Mikołaja. Miejscowa<br />
ludność przybywała tam na odpusty, które odbywały<br />
się zawsze 6 grudnia. Kapliczka została jednak<br />
zniszczona i na wiele lat zapomniano o tym miejscu.<br />
W 1996 roku mieszkańcy Chylonii postanowili przywrócić<br />
wzgórzu dawny urok. Na szczycie Góry zbudowano<br />
kamienne kapliczki i postawiono ławki.<br />
•<br />
69
OdnajdŸmy<br />
swój klucz<br />
do szczêœcia<br />
i zdrowia<br />
Ofertę odnowy biologicznej, Wellnes & SPA ma coraz więcej wyspecjalizowanych ośrodków.<br />
Nieliczne jednak mogą pochwalić się tak nietuzinkowym wystrojem i nieprzeciętnym<br />
klimatem, jaki odnajdziemy w Manor Hause. Tylko tu nasze ciała i dusze zostaną otwarte<br />
na szczęście i zdrowie za pomocą „Pięciu kluczy”.<br />
70<br />
Posiadłość Manor House położona jest w Chlewiskach, niewielkiej miejscowości u podnóża<br />
Gór Świętokrzyskich, 140 km na południe od Warszawy. Wrażenie robi już sam park,<br />
w którym odnajdziemy perełki architektury i dobrego klimatu. Do dyspozycji klientów<br />
oddany został odrestaurowany i zmodernizowany XVII wieczny Pałac Odrowążów oraz XIX<br />
wieczna kamienna Stajnia Platera. W każdym z tych budynków czeka na nas inny nastrój<br />
– pokoje w dawnej stajni mają rustykalny charakter, który tworzą kamienne ściany i zachowane<br />
fragmenty starej więźby dachowej. W pałacu zaś apartamenty i sypialnie mają<br />
dostojny, rezydencjonalny styl.<br />
To oczywiście nie wszystko. Nie można też nie wspomnieć o stadninie z 14 końmi hucułami<br />
i angloarabami, bryczkach, saniach, rowerach, łódkach wiosłowych, minigolfie, figloparku<br />
i minizoo. Kogo po tych wszystkich wyczynach siły opuściły, powinien wstąpić do Ogrodu<br />
Medytacji z kamiennymi kręgami mocy lub do karczmy z kominkami, serwującej tradycyjne<br />
polskie dania.<br />
Program „Pięciu kluczy”<br />
W Manor Hause możemy poddać nasze spracowane ciała, dusze i umysły jednemu z programów<br />
Wellness & SPA lub przejść całą drogę „Pięciu kluczy do szczęścia i zdrowia”. Jest<br />
ona oparta na filozofii życia w harmonii z samym sobą i otoczeniem.<br />
Pierwsze kroki skierujmy więc do Studia Odnowy w nowo wybudowanych Termach Zamkowych.<br />
Jest to oaza spokoju, harmonii i wyciszenia. Wszechobecna woda – strumienie,<br />
wodospady i rozlewiska – sprzyjają wypoczynkowi ciała i ducha. Można się tutaj poddać
óżnorodnym masażom – klasycznemu, aromaterapeutycznemu, limfatycznemu,<br />
ciepłymi kamieniami lub misami dźwiękowymi. Warte polecenia są także wyjątkowo<br />
ekskluzywne zabiegi łączące wiedzę naukową z siłami natury i tradycjami<br />
pięciu odległych zakątków świata (Amazonia, Polynesja, Asia, Atlantic i Orient).<br />
Ponadto gabinety oferują maseczki upiększające z cytryny i śmietany, z miodu,<br />
żółtka, twarogu i pyłku kwiatowego oraz zabiegi na twarz na bazie glinek. W gabinecie<br />
błotnym można umówić się z przyjaciółmi na okłady z glinki zielonej,<br />
czerwonej i białej, borowiny TOŁPA, a także z błota z Morza Martwego.<br />
Termy Zamkowe mają dla nas jeszcze jedną niespodziankę – Pokoje Ofuro SPA.<br />
Jest to urzekająca przestrzeń pełna zmysłowych bodźców, zaprojektowana<br />
z myślą o komforcie, relaksie, odprężeniu. Łazienka tworzy z pokojem integralną<br />
całość – wystarczy tylko otworzyć drzwi, aby uświadomić sobie, że jest ona miejscem<br />
psycho-fizycznej energii, sprzyjającym wyciszeniu, odpoczynkowi i zdrowiu.<br />
Zapach olejków, łagodna muzyka relaksacyjna, delikatne światło, antyczne<br />
płaskorzeźby z kamienia za przesuwną taflą szkła, kamienne brodziki, egzotyczne<br />
drewno na podłodze, drewniane meble i niepowtarzalna, wysoka wanna<br />
zabudowana drewnem, służąca do japońskich głębokich kąpieli ofuro. Można<br />
zanurzyć się w niej w winie, piwie, borowinie czy mleku z miodem i cytrusami.<br />
Po rozkoszach w termach warto skierować swoje kroki do Łaźni Rzymskich. Jest<br />
to bowiem jedyny w swoim rodzaju kompleks 18-tu parowych, wodnych, masujących<br />
kąpieli oraz saun, wanien, a także zdrowotnych i relaksujących atrakcji:<br />
parowa łaźnia rzymska, sauna fińska, sauna podczerwieni, grota z natryskami<br />
wrażeń z oceanicznymi muszlami i perłami, prysznic doznań dla pań i panów,<br />
lodospad, brodzik z zimną wodą, kamienna wanna, wanna SPA z masażami,<br />
swim SPA (basen z przeciwprądami), gejzery inhalacyjno-parowe, kuracja świetlno–powietrzna<br />
w oranżerii zimowej, frigidarium, tepidarium, oranżeria lodowo–solna,<br />
rzymski bar.<br />
Niezwykle wyjątkową propozycją jest Witalna Wioska SPA. To pierwszy tego typu<br />
kompleks SPA w Polsce – o sielskim charakterze, w bezpośrednim kontakcie<br />
z naturą. Na wioskę składa się osiem chat wykonanych z drewna, pokrytych gontem<br />
z osiki – chata Solna, Grillowa, Barmana, Gospodarza, Chata z Ruską Banią,<br />
Sauną Fińską, Beczką polską z gorącą wodą.<br />
Piątego elementu – klucza do szczęścia i zdrowia warto poszukać w Ogrodzie<br />
Medytacji. To 10-hektarowy park wokół Pałacu Odrowążów. Na niepowtarzalny<br />
charakter jego krajobrazowego ogrodu składa się wspaniały, zabytkowy drzewostan,<br />
woda będąca duszą ogrodu oraz dzika promenada – leśny obszar parku,<br />
w którym znajduje się Kamienny Krąg Mocy.<br />
Relaks i odnowa przyda się większości z nas. Nie wykręcajmy się brakiem czasu.<br />
Nadarza się bowiem doskonała okazja – nadchodzący długi weekend majowy.<br />
Z oferty Manor House wybierzmy dwu- lub pięciodniowy pakiet pobytowy lub<br />
chociażby zajrzyjmy na dzień, by skorzystać z jednego z pakietów zabiegowych.<br />
Odnajdźmy swój klucz do szczęścia i zdrowia!<br />
W 2007 roku to magiczne miejsce zostało wyróżnione przez Przegląd Gospodarczy<br />
jako najlepszy obiekt SPA w Polsce i zajęło Pierwsze miejsce<br />
w rankingu ośrodków SPA. Prezes Manor Hause – pani Grażyna Wrona,<br />
otrzymała natomiast tytuł Menedżera Polskiego Hotelarstwa Roku 2007,<br />
zaś obiekt, którym zarządza – tytuł Po Prostu Najlepszy 2007 – Wzorcowe<br />
Przedsiębiorstwo Hotelowe w kategorii Pałac – Obiekt zabytkowy.<br />
Manor House Pałac Odrowążów<br />
26-510 Chlewiska, ul. Czachowskiego nr 56,<br />
Recepcja tel. (0 48) 628 70 61,<br />
www.manorhouse.pl, biuro@manorhouse.pl<br />
71
Zdrowie & SPA<br />
Aksamitnie gładka, pozbawiona<br />
zbędnego owłosienia skóra<br />
jest marzeniem każdej kobiety.<br />
Zadbany wygląd gwarantuje<br />
dobre samopoczucie<br />
i poczucie atrakcyjności<br />
Pielęgnacja nawilżająca<br />
Shiseido The Skincare<br />
– uzupełnia poziom nawilżenia<br />
i utrzymuje skórę<br />
w idealnej kondycji przez<br />
cały dzień i noc<br />
Nawilżanie według<br />
Mary Kay – w wersji<br />
intensywnego kremu<br />
lub beztłuszczowego<br />
żelu<br />
72
Mleczko ujędrniające z koenzymem Q10<br />
do każdego rodzaju skóry oraz Mleczko pielęgnujące<br />
z witaminą E do skóry suchej<br />
Niesamowicie delikatny,<br />
bladoróżowy, migocący puder<br />
oraz owalny pędzel kabuki z naturalnego<br />
różowego włosia. Zestaw idealny<br />
do rozświetlenia dekoltu i ramion<br />
Sprawdzona, doustna<br />
metoda redukcji cellulitu<br />
– działa od wewnątrz,<br />
koncentrując się<br />
na usprawnieniu<br />
drenażu tkankowego<br />
i metabolizmie tkanki<br />
tłuszczowej<br />
73
Zdrowie & SPA<br />
Z myœl¹ o sercu<br />
tekst: Anna Zawadzka<br />
Na większość czynników, od których zależy zdrowie<br />
naszego serca, mamy lub możemy mieć wpływ.<br />
Na początek warto sobie uświadomić, że profilaktyka<br />
chorób układu sercowo-naczyniowego, choć wymaga<br />
wprowadzenia zmian w naszych przyzwyczajeniach,<br />
nie musi się wiązać z rezygnacją z radości życia<br />
Statystyki nie napawają optymizmem. Ponad<br />
osiem milionów Polaków ma nadciśnienie tętnicze,<br />
co druga osoba dorosła ma podwyższony<br />
poziom cholesterolu, nadwagę lub otyłość. Ponad<br />
60 procent z nas prowadzi niekorzystny dla zdrowia,<br />
siedzący tryb życia, a z braku czasu aktywność<br />
fizyczną ogranicza do minimum. Ponad osiem milionów<br />
dorosłych nadal pali papierosy. Niezdrowy<br />
styl życia powoduje, że co trzeci mężczyzna i co<br />
szósta kobieta w Polsce umiera z powodu choroby<br />
serca lub naczyń krwionośnych.<br />
Tymczasem chorobom układu krążenia można<br />
skutecznie zapobiegać poprzez właściwą profilaktykę.<br />
W praktyce sprowadza się to do przestrzegania<br />
kilku zasad. Wśród nich jest oczywiście<br />
dbałość o utrzymywanie prawidłowej<br />
wagi ciała, systematyczna aktywność fizyczna,<br />
modyfikacja sposobu żywienia, rezygnacja z na-<br />
łogu palenia tytoniu oraz umiejętność radzenia<br />
sobie ze stresem. Warto również regularnie wykonywać<br />
badania kontrolne. Pozwoli to w porę<br />
wychwycić początki nadciśnienia tętniczego,<br />
podwyższonego poziomu cholesterolu, czy nawet<br />
cukrzycy.<br />
Centymetry w pasie miarą zdrowia<br />
Z danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO)<br />
wynika, iż 11 – 38 proc. populacji dorosłych<br />
Europejczyków charakteryzuje otyłość, będąca<br />
podłożem wielu niekorzystnych procesów w organizmie.<br />
Lekarze mówią o nadwadze jako o „nowej<br />
epidemii”. Liczba zaatakowanych nią ludzi wciąż<br />
rośnie. Tymczasem obwód pasa jest traktowany<br />
jako bezpośredni wskaźnik zdrowia. Najzdrowsi<br />
są mężczyźni z obwodem pasa poniżej 102 cm<br />
i kobiety mające w talii nie więcej niż 88 cm.<br />
Dlatego w profilaktyce chorób układu sercowonaczyniowego<br />
systematyczna aktywność ruchowa<br />
jest uznawana za jeden z podstawowych czynników<br />
zapobiegających chorobie niedokrwiennej<br />
serca. Pocieszający jest fakt, że hipoteza o pozytywnej<br />
roli fizycznego wysiłku zyskała akceptację<br />
społeczną w wielu krajach. Regularna aktywność<br />
fizyczna hamuje zjawiska sprzyjające powstawaniu<br />
i rozwojowi miażdżycy i jej powikłań.<br />
Dieta zdrowia<br />
Dla zwiększenia skuteczności leczenia nadciśnienia<br />
tętniczego ogromne znaczenie ma również<br />
odpowiednia dieta. Tradycyjna polska kuchnia<br />
niestety nie jest najzdrowsza – zawiera zbyt dużo<br />
soli i cholesterolu.<br />
Z badań przeprowadzonych nad ludnością Europy<br />
wynika, że dobrym zdrowiem najdłużej cieszą się<br />
Włosi – aż do 71 roku życia. To nie dziwi, jeśli pod<br />
uwagę weźmie się fakt, iż za najzdrowszą dietę<br />
uznaje się kuchnię śródziemnomorską. Jej podstawę<br />
stanowią pełnoziarniste produkty zbożowe<br />
(chleb, ryż), owoce i warzywa, oliwa z oliwek oraz<br />
nabiał pod postacią jogurtów i serów. Wszystkie<br />
te produkty powinny znaleźć się w codziennej diecie.<br />
Kilka razy na tydzień należy spożywać ryby,<br />
drób, oliwki, orzechy oraz nasiona roślin strączkowych<br />
(np. groch). Stanowczo rzadziej, bo 1-3 razy<br />
na tydzień można raczyć się ziemniakami, jajkami<br />
lub słodyczami, a zaledwie parę razy w miesiącu<br />
sięgać po czerwone mięso. Równie ważne jest<br />
spożywanie dużych ilości wody oraz zastępowanie<br />
soli ziołami pod postacią oregano, bazylii lub<br />
tymianku. Pozytywny wpływ na organizm ma również<br />
spożywanie umiarkowanych ilości czerwonego<br />
wina (tzn. jeden kieliszek na dzień).<br />
74
Klinika stomatologiczna<br />
Implantologia kosmetyczna<br />
Nowoczesna protetyka pełnoceramiczna<br />
na bazie implantów<br />
Ortodoncja - aparaty stałe, kosmetyczne<br />
Leczenie dzieci małych i trudnych<br />
Leczenie osób niepełnosprawnych<br />
Endodoncja w mikroskopie<br />
Pełna diagnostyka radiologiczna<br />
- pantanogram<br />
- przekroje poprzeczne<br />
- RTG cyfrowy<br />
Dyżury w soboty<br />
i niedziele<br />
w godz. 9 - 14,<br />
ul. Bracka 18<br />
76<br />
Klinika Stomatologiczna Union DENTAL<br />
Warszawa, ul. Bracka 18, tel.: (022) 826 03 32, (022) 828 54 45<br />
Warszawa, ul. Fabryczna 16/22 (od Górnośląskiej), tel.: (022) 622 46 09, (022) 622 55 36<br />
www.union-dental.com.pl, e-mail: info@union-dental.com.pl
D<br />
Cudowny olej<br />
zamknięty<br />
w<br />
kapsułkach<br />
Wiesiołek – roślina jeszcze do niedawna<br />
niedoceniana. Dziś, na bazie wiedzy<br />
o jej właściwościach leczniczych, powstaje<br />
nowa gałąź medycyny naturalnej<br />
– oeparoterapia. Nasiona wiesiołka<br />
są naturalnym lekiem przeciwmiażdżycowym<br />
i łagodzącym objawy alergii<br />
Do Europy wiesiołek przybył z Ameryki Północnej na początku XVII w.<br />
i przez bardzo długi czas był uznawany za chwast. Rozprzestrzeniał się<br />
w szybkim tempie, zwłaszcza polski klimat okazał się dla niego korzystny.<br />
Szczególnie cenne składniki nasion rej rośliny to NNKT (niezbędne<br />
nienasycone kwasy tłuszczowe). Uzupełnianie ich niedoboru poprzez<br />
zażywanie oleju z wiesiołka zamkniętego w kapsułkach daje znakomite<br />
rezultaty w leczeniu miażdżycy i chorób układu sercowo-naczyniowego.<br />
Obniża też ciśnienie krwi. Badania kliniczne potwierdziły również, że<br />
wiesiołek wspomaga leczenie alergicznych zmian wrodzonych, zwłaszcza<br />
atopowego zapalenia skóry.<br />
Specjaliści zalecają stosowanie oleju z nasion wiesiołka przy menopauzie,<br />
syndromie przedmiesiączkowym i przeroście gruczołu krokowego<br />
u mężczyzn. Preparaty z tej rośliny wykorzystywane są także przez psychiatrów<br />
i neurologów. Oeparoterapia daje dobre rezultaty w łagodzeniu<br />
objawów stwardnienia rozsianego, schizofrenii, demencji starczej,<br />
a nawet w chorobie Alzheimera.<br />
•
Felieton poetycki<br />
Leonardo da Vinci „Bachus”, źródło: Wikimedia Commons<br />
Anakreont z Teos – poeta biesiadny<br />
Antyczna Grecja, uznawana za kolebkę europejskiej cywilizacji, wniosła olbrzymi wkład w rozwój światowej kultury,<br />
w tym także poezji. Obok dzieł o zdecydowanie poważnym charakterze jak „Iliada” i „Odyseja” Homera, powstawały<br />
również utwory nieco bardziej frywolne. Odnaleźć w nich można tak charakterystyczną dla tamtych czasów pochwałę<br />
zabawy, wina, biesiady, erotyki. Wiele z tych utworów wykonywano z akompaniamentem liry czy fletu.<br />
Jednym z przedstawicieli tego nurtu w greckiej liryce był Anakreont z Teos żyjący w VI w. p.n.e. Bawił on swoimi utworami<br />
m.in. możnych władców. Był poetą bardzo popularnym. W Teos bito monety z jego podobizną, a po śmierci<br />
postawiono mu pomniki w Atenach i Teos. Jego wiersze znalazły wielu naśladowców wśród poetów doby aleksandryjskiej<br />
i rzymskiej, a także poetów nowożytnych. Tzw. anakreontyki pisali m.in. Jan Kochanowski, Jan Andrzej<br />
Morsztyn, Adam Naruszewicz.<br />
Dziś, tak bogatą i docenianą za życia poety twórczość możemy podziwiać we fragmentach. Zachowały się zaledwie<br />
trzy wiersze w całości i ok. 100 niekompletnych fragmentów.<br />
Ejże! Chłopcze, przynieś czarę,<br />
Żebym popił, ale w miarę!<br />
Dziesięć kubków zmieszaj wody,<br />
A pięć wina – dla osłody,<br />
Bym przy takim mógł napoju<br />
W miłym bawić się nastroju.<br />
Nam ucztować nie na czasie<br />
Wśród okrzyków i w hałasie<br />
Jak u Scytów. – Lecz przy winie<br />
Niechaj pieśń wesoła płynie.<br />
78
VelaVes SPA<br />
Kto szuKa pieKna, znajduje je...<br />
VelaVes spa<br />
Velaves to oaza spokoju…<br />
Obiekt oferuje 400 miejsc noclegowych przy samej<br />
plaży we Władysławowie. Pokoje, apartamenty i przestrzenie<br />
publiczne mają współczesne wzornictwo i wyposażone<br />
są w szereg udogodnień. Do standardu należą mini bar,<br />
telefon, TV SAT z bogatą propozycją programową i sejf.<br />
Restauracje kuszą różnorodnym menu i świetnie dobraną<br />
kartą win, a eleganckie kawiarnie i cocktail bary zachwycają<br />
ofertą najlepszych kaw i egzotycznych herbat.<br />
Velaves dla ciała i ducha…<br />
W 17 nowych gabinetach SPA specjaliści odnowy<br />
biologicznej proponują gościom indywidualnie dopasowany<br />
program dla ciała i ducha. Wachlarz usług obejmuje<br />
zabiegi ajurwedyjskie, masaże Siatsu i Tajskie, stemplami<br />
Karite i ziołowymi oraz szereg pakietów. Gabinet dermatologii<br />
specjalistycznej umożliwia fachowe konsultacje.<br />
Mogą tu Państwo korzystać z jacuzzi, jednego z trzech<br />
basenów, zajęć fitness, sauny suchej i parowej. Dodatkowo<br />
odprężeniu sprzyja gra w ricochet oraz zajęcia z jogi, taichi<br />
czy nordic walking, które odbywają się na słonecznej<br />
plaży pod okiem instruktora. Na gości czekają otwarte<br />
w tym roku: nowoczesna kręgielnia, Night Club na pół<br />
tysiąca osób czy nowa łódź przy nadbrzeżu - Velaves Fun.<br />
Velaves to najwyższa jakość…<br />
Oferta dla biznesu umożliwia pracę w wyśmienitym<br />
otoczeniu i wyrafinowany odpoczynek. Cztery sale konferencyjne<br />
z funkcjonalnym system ścian przesuwanych<br />
pozwalają na różne konfiguracje. Do spotkań mniej oficjalnych<br />
przygotowane są sale bankietowe. Najwyższej klasy sprzęt<br />
audiowizualny umożliwia świetną oprawę imprez szkoleniowo<br />
– konferencyjnych oraz imprez kulturalnych i rodzinnych.<br />
Rozwiązania techniczne umożliwiają wystawy i targi.<br />
…Velaves Hotel&spa<br />
to miejsce dla Ciebie.<br />
ul. Hryniewieckiego 7B, 84-120 Władysławowo, tel. 0 58 771 00 00 79<br />
www.velaves.pl
www.francoferuzzi.pl<br />
Gdańsk: Fashion House Outlet, Galeria Bałtycka; Gliwice: Galeria Forum, ul. Lipowa 1; Gorzów Wielkopolski: Galeria Askana;<br />
Inowrocław: ul. Królowej Jadwigi 28; Katowice: Silesia City Center; Kraków: Galeria Kazimierz;<br />
Lublin: Galeria Olimp, Galeria Handlowa E.Leclerc; Luboń: Factory Outlet Luboń; Łódź: Galeria Łódźka; Olsztyn: C.H. Alfa;<br />
Piotrków Trybunalski: ul. Rynek Trybunalski 11; Płock: C.H. Echo; Poznań: Galeria Marcelin; Rzeszów: C.H. Plaza;<br />
Rybnik: Galeria Focus Park; Sosnowiec: Fashion House Outlet; Toruń: ul. Wielkie Garbary 15;<br />
Warszawa: Arkadia, Blue City, C.H. Targówek, C.H. Wileńska, Fashion House Outlet Piaseczno, Factory Outlet Ursus, Galeria Ursynów;<br />
Wrocław: Pasaż Grunwaldzki, C.H. Factory Outlet; Litwa: Kłajpeda C.H. Akropolis, Vilnius C.H. Akropolis;<br />
Łotwa: Liepaja C.H. Kurzeme; Węgry: Showroom, Reményi Ede U. 1-3, Budapeszt<br />
www.sklep.francoferuzzi.pl