SPEDYCJA - Strona główna
SPEDYCJA - Strona główna
SPEDYCJA - Strona główna
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
– wykład 1<br />
dla 4 roku TiL niestacjonarne<br />
dr Adam Salomon<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 1
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Spedycja<br />
Podstawowy podręcznik<br />
do ćwiczeń i wykładów.<br />
• A. Salomon,<br />
Spedycja - teoria,<br />
przykłady,<br />
ćwiczenia, Wyd.<br />
AM, Gdynia 2011.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 2
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> <strong>SPEDYCJA</strong><br />
program wykładu 1.<br />
• Istota działalności spedycyjnej:<br />
Podstawowe pojęcia związane ze<br />
spedycją. Ceny za usługi<br />
spedycyjne i taryfy spedycyjne.<br />
Funkcje spedytora.<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 3
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Szersza i węższa definicja spedycji<br />
• W szerszym znaczeniu spedycja obejmuje<br />
wykonanie wszelkich czynności<br />
składających się na zorganizowanie<br />
transportu i przesłanie ładunku z<br />
wyłączeniem samego przewozu.<br />
• W węższym znaczeniu spedycja obejmuje<br />
wykonywanie tylko takich czynności,<br />
które mają charakter organizacyjnodoradczy<br />
lub organizacyjno-prawny (tzn.<br />
takich czynności, które nie polegają na<br />
fizyczno-technicznej manipulacji<br />
przesyłanym ładunkiem).<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 4
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedycja<br />
– wprowadzenie<br />
• Spedycja – to działalność polegająca na<br />
organizowaniu przewozu towaru.<br />
• Do wyodrębnienia działalności spedycyjnej, w<br />
ramach działającego systemu transportowego<br />
przyczyniły się dwie przesłanki:<br />
1. handlowa – sprowadzająca się do efektu rozdzielenia się praw<br />
własności towaru od podjęcia się wykonawstwa usługi jego<br />
dystrybucji;<br />
2. czynnościowa – doprowadzająca do powstania funkcji<br />
przewoźnika, reprezentującego struktury podażowe rynku usług<br />
transportowych, oraz funkcji zamawiającego usługę przewozu, który<br />
reprezentuje struktury popytowe rynku usług spedycyjnych.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 5
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
– wprowadzenie<br />
• Spedytorem jest osoba prawna lub fizyczna<br />
(przedsiębiorca), której celem działania jest<br />
organizowanie przewozu ładunków.<br />
• Spedytor za odpowiednią opłatą świadczy usługi<br />
spedycyjne na rzecz osób prawnych lub<br />
fizycznych, względnie na potrzeby własne.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 6
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
– cd.<br />
• Spedytorem organizuje przewóz, wystawia<br />
dokumenty spedycyjne (listy przewozowe w<br />
zależności od użytego do transportu towaru<br />
środka transportowego, np. CMR/list przewozowy<br />
– transport samochodowy; COTIF/SMGS –<br />
transport kolejowy; morski list przewozowy;<br />
lotniczy list przewozowy).<br />
• W znaczeniu potocznym mianem spedytora<br />
określa się przedsiębiorstwa spedycyjne.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 7
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedycja<br />
• Spedycją jest każda działalność gospodarcza<br />
polegająca na organizowaniu przewozu ładunków<br />
na zlecenie osoby prawnej lub fizycznej i na<br />
wykonaniu niezbędnej grupy czynności<br />
dodatkowych, wynikających ze specyfiki zlecenia.<br />
• Na otwartym rynku transportowym, na którym<br />
panuje konkurencja doskonała, wyjściowym<br />
podziałem spedycji staje się klasyfikacja według<br />
dostępności do jej nabycia.<br />
• Spedycja obok transportu i logistyki jest jednym z<br />
elementów branży TSL (transport-spedycjalogistyka).<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 8
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (1)<br />
• Za początek spedycji uznaje się XV wiek.<br />
• Czynnikami, które wywarły bezpośredni wpływ<br />
były prawo składu oraz przymus drożny.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 9
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (prawo składu)<br />
• Prawo składu (łac. ius stapulae) – obowiązek,<br />
stawiany kupcom przejeżdżającym przez miasto,<br />
zatrzymania się w nim na pewien okres i<br />
wystawienia na sprzedaż przewożonych towarów.<br />
Stosowane było od XIII w. do XVIII w.<br />
• Rodzaje prawa składu:<br />
1. bezwzględne prawo składu – obowiązek sprzedania<br />
wszystkich towarów bez ograniczenia czasu;<br />
2. względne prawo składu – obowiązek wystawienia<br />
towarów i ich sprzedaży przez pewien określony czas<br />
(np. na 14 dni). Po jego upływie i opłaceniu ustalonych<br />
ceł towar można było transportować dalej;<br />
3. częściowe prawo składu – obowiązek sprzedania części<br />
towarów (towarów pewnego rodzaju).<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 10
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (przymus drożny)<br />
• Przymus drożny – istniejący w średniowieczu<br />
obowiązek poruszania się kupców po ściśle<br />
określonych trasach.<br />
• Istniejąca gęsta sieć komór celnych umożliwiała<br />
maksymalne "wykorzystanie" przejazdu kupca<br />
przez pobranie ceł i myt.<br />
Link historyczny: tekst źródłowy 10.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 11
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (2)<br />
• Prawo składu i przymus drożny nakazywały<br />
składować towary we wszystkich miastach na<br />
drodze kupca objętych przymusem drogowym.<br />
• Długie przestoje w przejazdach przysparzały<br />
strat kupcom.<br />
• Wykształcił się wtedy tzw. pozorny nabywca.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 12
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (pozorny nabywca)<br />
• Pozorny nabywca składał oświadczenie o<br />
nabyciu towaru, który jednak pozostawał w<br />
posiadaniu pierwotnego właściciela.<br />
• Pozorny nabywca wysyłał towar we własnym<br />
imieniu, jednak na cudzy koszt i w miejsce<br />
wskazane przez pierwotnego właściciela.<br />
• Ponadto do zadań „pozornego nabywcy”<br />
należało pośrednictwo fachowe w gestii<br />
wyboru drogi, środka transportu,<br />
przygotowania transportu, składowania czy<br />
konwojowania.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 13
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Historia spedycji (3)<br />
• Dalszy rozwój spedycji nastąpił wraz z pojawieniem<br />
się maszyny parowej w XIX wieku.<br />
• Kupcy, którzy nie byli rozeznani w zastosowaniach i<br />
liniach nowego środka transportu zaczęli korzystać<br />
z wyspecjalizowanych firm, które świadczyły usługi<br />
polegające na planowaniu przewozów.<br />
• W ciągu kilku dziesięcioleci następował dalszy<br />
rozwój techniczny transportu oraz praw<br />
taryfowych i handlowych.<br />
• Wymusiło to powstanie firm świadczących<br />
kompleksowe usługi tj. planowania przewozów,<br />
pośrednictwa handlowego, wypełniania<br />
dokumentów itp.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 14
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor – realizator kontraktu<br />
• Bezpośrednio po zawarciu i uprawomocnieniu się<br />
kontraktu handlowego, strona posiadająca gestię<br />
transportową przystępuje do zorganizowania<br />
przemieszczenia towaru od dostawcy do odbiorcy<br />
(przez port morski) albo poprzez zorganizowanie<br />
transportu własnych ładunków we własnym<br />
zakresie (spedycja własna), albo poprzez<br />
skorzystanie z usług podmiotu<br />
wyspecjalizowanego w dziedzinie organizacji<br />
transportu, tj. spedytora.<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 15
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor – pośrednik<br />
• Spedytor, zajmujący się organizacją<br />
przemieszczania ładunków między nadawcą a<br />
odbiorcą, podejmuje się funkcji pośrednika<br />
pomiędzy zleceniodawcą dysponującym<br />
towarem a przewoźnikiem (i innymi<br />
przedsiębiorstwami i instytucjami) po to, aby<br />
dany towar, zgodnie z życzeniem i w interesie<br />
zleceniodawcy, został dostarczony do miejsca<br />
przeznaczenia.<br />
• Spedytor występuje więc wobec<br />
zleceniodawcy dysponującego towarem w roli<br />
usługodawcy, oferując swój potencjał<br />
organizacyjny dla sprawnego zorganizowania<br />
procesu transportu ładunku.<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 16
dr Adam Salomon<br />
Proces spedycyjny<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
• Proces spedycyjny, to<br />
uporządkowany ciąg czynności<br />
mających na celu zorganizowanie i<br />
zapewnienie dostawy towaru od<br />
producenta do ostatecznego<br />
odbiorcy.<br />
• Proces spedycyjny rozpoczyna się<br />
wysłaniem (otrzymaniem) zlecenia<br />
spedycyjnego, a kończy rozliczeniem<br />
danej operacji.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 17
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Elementy procesu spedycyjnego<br />
przedmiot przewozu<br />
(ładunek)<br />
rodzaj, ilość,<br />
wymiary, właściwości<br />
wymogi stron<br />
kontraktu<br />
dotyczące czasu<br />
i szybkości dostawy,<br />
kosztów przewozu,<br />
niezbędnych<br />
dokumentów, itp.<br />
warunki, na jakich<br />
został zawarty<br />
kontrakt<br />
gestia transportowa<br />
liczba podmiotów<br />
zaangażowanych<br />
w proces<br />
spedycyjny<br />
i zakres<br />
świadczonych<br />
przez nich usług<br />
sposób i droga<br />
przewozu<br />
oraz<br />
gałąź transportu<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 18
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Cechy idealnego procesu spedycyjnego<br />
bezpieczeństwo<br />
kompletność<br />
terminowość<br />
zintegrowanie<br />
techniczno-<br />
technologiczne<br />
i organizacyjne<br />
pewność<br />
elastyczność<br />
koordynacja<br />
wewnętrzna<br />
krótki czas<br />
trwania<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 19
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
kryterium:<br />
Podziały spedycji (1)<br />
sfera działania, czyli rodzaj i zasięg działalności<br />
usługowej<br />
wewnątrzkrajowa międzynarodowa<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 20
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Podziały<br />
kryterium:<br />
spedycji (2)<br />
<strong>główna</strong> gałąź transportu zastosowana do przesłania<br />
ładunków<br />
portowo-morska żeglugi<br />
kolejowa<br />
śródlądowej<br />
samochodowa<br />
lotnicza<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 21
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
kryterium:<br />
Podziały spedycji (3)<br />
miejsce siedziby spedytora<br />
(lub miejsce wykonywania czynności spedycyjnych)<br />
portowa graniczna<br />
dworcowa<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 22
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Podziały<br />
kryterium:<br />
spedycji (4)<br />
faza procesu transportowego<br />
nadania odbioru<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 23
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Podziały<br />
kryterium:<br />
spedycji (5)<br />
wzajemny stosunek spedytorów współdziałających<br />
w procesie spedycyjnym<br />
spedytor<br />
pośredni<br />
spedytor główny<br />
spedytor<br />
zastępczy<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 24
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Podziały<br />
kryterium:<br />
spedycji (6)<br />
złożoność procesu spedycyjnego<br />
spedycja<br />
gałęziowa<br />
spedycja<br />
intermodalna<br />
(multimodalna)<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 25
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Podziały<br />
kryterium:<br />
spedycji (7)<br />
dostępność do nabycia usługi spedycyjnej<br />
spedycja będąca<br />
usługą<br />
materialną<br />
spedycja będąca<br />
świadczeniem<br />
nieodpłatnym<br />
(„spedycja<br />
własna”)<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 26
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Rodzaje<br />
spedytorów<br />
• Zależnie od miejsca działania lub rodzaju<br />
działalności rozróżnia się różnych spedytorów.<br />
Są to:<br />
1. Spedytor międzynarodowy.<br />
2. Spedytor portowo-morski.<br />
3. Spedytor graniczny.<br />
4. Spedytor celny.<br />
5. Spedytor wysyłkowy.<br />
6. Spedytor główny.<br />
7. Spedytor pośredni.<br />
8. Spedytor zastępczy.<br />
9. Spedytor odbiorczy.<br />
10.Spedytor borderowy.<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 27
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Spedytor międzynarodowy<br />
1. Zajmuje się spedycją międzynarodową, polegającą na<br />
świadczeniu usług dla przesyłek handlu zagranicznego<br />
danego kraju.<br />
2. Spedytor międzynarodowy podejmuje się w eksporcie<br />
przesłania rzeczy do miejsca przeznaczenia za granicą, a<br />
w imporcie, podejmuje się odbioru i dostarczania<br />
przesyłek z zagranicy.<br />
3. Za granicą działa on poprzez swoje oddziały i filie lub<br />
przy pomocy korespondentów, którym zleca<br />
przeprowadzenie czynności spedycyjnych.<br />
4. Spedytor międzynarodowy musi znać przepisy<br />
transportowe i celne w innych krajach, orientować się<br />
w ich taryfach żeglugowych i celnych oraz potrafić<br />
przesłać towar tranzytem przez kilka krajów w sposób<br />
możliwie najtańszy.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 28
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Spedytor portowo-morski<br />
1. Jest to spedytor działający w porcie morskim<br />
i zajmujący się spedycją portowo-morską.<br />
2. Zajmuje się on oddawaniem przesyłek do<br />
transportu morskiego lub odbiorem ładunków<br />
ze statków, albo ze składów portowych oraz<br />
wysyłką ich do zaplecza.<br />
3. Większe przedsiębiorstwa spedycyjne mają<br />
swoje siedziby przeważnie w dużych portach<br />
morskich, gdzie koncentruje się obrót<br />
towarowy w handlu drogą morską,<br />
wymagający usług spedycyjnych.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 29
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
graniczny<br />
1. Działa on w miejscowości granicznej – stacji<br />
granicznej lub porcie morskim – gdzie znajduje<br />
się graniczny urząd celny dokonujący odpraw<br />
celnych towarów przechodzących przez<br />
granicę.<br />
2. Spedytor graniczny działa przeważnie jako<br />
agent celny oraz zajmuje się innymi<br />
czynnościami jak np. przeładunek,<br />
przepakowanie lub sortowanie towarów.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 30
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
celny<br />
1. Działa w charakterze agenta celnego<br />
upoważnionego do zgłaszania towarów<br />
do odprawy celnej.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 31
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
wysyłkowy<br />
• Działa w miejscu wysyłki<br />
(załadowania), czyli oddania towaru<br />
do transportu.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 32
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
główny<br />
• Otrzymuje zlecenie spedycyjne<br />
bezpośrednio od dysponującego towarem<br />
– może posłużyć się innymi spedytorami:<br />
pośrednim lub zastępczym.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 33
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
pośredni<br />
• Otrzymuje zlecenie od spedytora<br />
głównego, który zlecając mu określone<br />
czynności działa we własnym imieniu,<br />
lecz na rachunek swego zleceniodawcy.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 34
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Spedytor<br />
zastępczy<br />
1. Spedytor główny wyręcza się nim działając we<br />
własnym imieniu i na własny rachunek, a<br />
koszty usług spedytora zastępczego wliczone<br />
są w stawkę spedycyjną ustaloną pomiędzy<br />
spedytorem głównym a zleceniodawcą.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 35
dr Adam Salomon<br />
Spedytor odbiorczy i borderowy<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
1. Spedytor odbiorczy działa w miejscu odbioru<br />
ładunku – dostarcza lub wydaje go odbiorcy.<br />
2. Przy przesyłkach zbiorowych, spedytor<br />
odbiorczy otrzymuje spis towarów wraz z<br />
podaniem ich odbiorców – wówczas jest on<br />
nazywany spedytorem borderowym.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 36
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy wysyłaniu towaru<br />
(1)<br />
• sprawdzenie prawidłowości zlecenia,<br />
dostateczności danych i dokumentów<br />
potrzebnych do wysłania przesyłki odbiorcy<br />
oraz zawarcia odpowiednich umów<br />
przewozu i na udzielaniu wskazówek w tym<br />
zakresie zgodnie z przepisami;<br />
• zamawianie potrzebnych środków<br />
przewozowych;<br />
• sprawdzenie stanu przesyłki, jej masy, liczby<br />
sztuk i stanu opakowania, ocechowania i<br />
zaadresowania przesyłki oraz przyjęciu jej w<br />
celu nadania do przewozu;<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 37
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy wysyłaniu towaru<br />
(2)<br />
• wypełnienie dokumentów przewozowych;<br />
• sprawdzenie przydatności zamówionych<br />
środków przewozowych;<br />
• przekazanie przesyłki przewoźnikowi;<br />
• nadzór przy załadunku towaru i właściwym<br />
umieszczeniu w/na środku transportowym;<br />
• zawarcie umowy przewozu;<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 38
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy wysyłaniu towaru<br />
(3)<br />
• dokonanie na rachunek zleceniodawcy<br />
wpłat związanych z zawarciem umowy;<br />
• podjęcie wtórnika listu przewozowego;<br />
• przekazanie zleceniodawcy wszystkich<br />
dokumentów dotyczących wysłanej<br />
przesyłki;<br />
• zaawizowanie odbiorcy (w razie potrzeby)<br />
o wysłaniu przesyłki na jego adres;<br />
• zapewnienie (w razie potrzeby) dozoru nad<br />
przesyłką w czasie przewozu.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 39
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy odbiorze towaru<br />
(1)<br />
• czuwanie nad nadejściem przesyłki;<br />
• zawiadomienie zleceniodawcy o<br />
nadejściu przesyłki i dokonaniu<br />
dalszych czynności zgodnie z<br />
otrzymanymi zleceniami;<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 40
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy odbiorze towaru<br />
(2)<br />
• odebranie przesyłki z dokumentami na<br />
podstawie pełnomocnictwa otrzymanego<br />
od zleceniodawcy, sprawdzeniu jej stanu,<br />
masy, liczby sztuk i zgodności z innymi<br />
danymi wskazanymi w dokumentach<br />
przewozowych lub handlowych oraz na<br />
uiszczeniu na rachunek zleceniodawcy<br />
należności ciążących na przesyłce;<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 41
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Czynności spedycyjne przy odbiorze towaru<br />
(3)<br />
• sporządzenie lub dopilnowanie<br />
sporządzenia odpowiednich protokołów<br />
dotyczących szkody w razie jej powstania<br />
i niezwłocznym zawiadomieniu o tym<br />
zleceniodawcy;<br />
• załatwienie na rachunek zleceniodawcy<br />
innych czynności związanych z<br />
załadowaniem na środek dowozowy,<br />
dowozem, wyładowaniem i<br />
dostarczeniem przesyłki.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 42
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Ceny<br />
za usługi spedycyjne<br />
• Ceny za usługi spedycyjne mogą być<br />
ustalane w sposób umowny lub<br />
taryfowy.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 43
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> System<br />
umowny<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• System umowny polega na ustaleniu wysokości<br />
stawki spedycyjnej przez spedytora z<br />
potencjalnym zleceniodawcą.<br />
• Jest on stosowany najczęściej przy obsłudze dużej<br />
partii ładunku oraz zależnie od zleceniodawcy –<br />
jeżeli prawdopodobny jest napływ dalszych<br />
zleceń.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 44
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
System taryfowy<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• System taryfowy stosowany jest tam gdzie występuje<br />
konieczność obsługi spedycyjnej określonej liczby<br />
typowych przesyłek drobnicowych.<br />
• Przy ustalaniu wysokości stawek spedycyjnych<br />
uwzględnia się koszty własne przedsiębiorstwa oraz<br />
wartość obsługiwanego przez spedytora ładunku.<br />
• Stawki przyporządkowane są odpowiednim klasom<br />
towarów, które grupują ładunki o określonej<br />
pracochłonności przy obsłudze i podatności<br />
transportowej.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 45
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Budowa stawek<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• Budowa stawek opiera się na zasadzie systemu<br />
wykładowego lub systemu ryczałtowego.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 46
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
System wykładowy<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• System wykładowy polega na tym, że w cenie<br />
zawarte jest wynagrodzenie spedytora za<br />
wykonanie przez niego czynności czysto<br />
spedycyjnych wraz z pewnym zyskiem.<br />
• Spedytor w imieniu swego zleceniodawcy<br />
opłaca koszty wszystkich usług technicznowykonawczych<br />
jakie świadczone były na rzecz<br />
ładunku, a wyłożone sumy są zwracane wraz z<br />
prowizją wykładową.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 47
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
System ryczałtowy<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• System ryczałtowy polega na tym, że podana w<br />
taryfie stawka spedycyjna zawiera oprócz prowizji<br />
spedycyjnej także ceny innych usług o charakterze<br />
techniczno-wykonawczym.<br />
• Spedytor włącza koszty usług technicznowykonawczych<br />
w ciężar kosztu własnego i ustala<br />
stawkę za swoje usługi.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 48
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> System<br />
ryczałtowy - c.d.<br />
(ceny za usługi spedycyjne)<br />
• Zwykle zryczałtowaniu nie podlega fracht<br />
morski, który traktowany jest jako wykład<br />
zwrotny.<br />
• Stawką, która ryczałtuje wszystkie koszty<br />
związane z procesem przemieszczania ładunku<br />
łącznie z frachtem, nosi nazwę „tutto”.<br />
• Stawki te stosowane są przeważnie przy spedycji<br />
małych przesyłek oraz przy przewozach<br />
kontenerowych.<br />
• Obecnie spedytorzy posiadają wewnętrzne<br />
taryfy w oparciu o które ustalają w sposób<br />
umowny cenę na każdą usługę spedycyjną<br />
bezpośrednio z każdym zleceniodawcą.<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 49
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong> Taryfy<br />
spedycyjne<br />
• lokalne (dla określonego miasta, portu itp.);<br />
• prowincjonalne (dla całej prowincji, departamentu,<br />
województwa, powiatu itp.);<br />
• ogólnokrajowe (obowiązujące na terenie danego kraju);<br />
• międzynarodowe (dotyczące spedycji międzynarodowej).<br />
Taryfa może obejmować wszystkie rodzaje spedycji lub też<br />
odnosić się tylko do niektórych jej rodzajów, np. tylko do<br />
spedycji portowo-morskiej, kolejowej czy samochodowej.<br />
(Pozostałe informacje dot. taryf – w Podręczniku)<br />
dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 50
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
Funkcje spedytora<br />
organizacyjna dokumentacyjna<br />
bankowa<br />
(rozliczeniowa)<br />
doradcza<br />
wykonawcza<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 51
dr Adam Salomon<br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
<strong>SPEDYCJA</strong><br />
koniec wykładu 1.<br />
Dziękuję za uwagę ...<br />
... i zapraszam na kolejne<br />
zajęcia …<br />
Spedycja dr Adam Salomon, Katedra Transportu i Logistyki (WN AM w Gdyni) 52