Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
18<br />
BOTA E premte, 22 tetor 2010<br />
OKB: Dhunimi i femrave po përdoret si armë<br />
Kombet e Bashkuara i kanë vënë<br />
gratë në thelb të Raportit 2010 për<br />
gjendjen e grave nëpër botë, në<br />
të cilin thuhet se dhunimi i grave<br />
po përdoret gjithnjë e më tepër si<br />
armë lufte.<br />
Raporti i Kombeve të Bashkuara<br />
për gjendjen e grave përkon me<br />
10-vjetorin e Rezolutës 1325 të<br />
OKB-së, qëllimi i së cilës është t’i<br />
bëjë gratë forcë me rëndësi për<br />
vendosjen e paqes në raste konfliktesh..<br />
Shefja e Fondit të Kombeve të<br />
Bashkuara për Popullatën, Jemilah<br />
Mahmoud, thotë se kur gratë dis-<br />
kriminohen ato mbeten në pambrojtura<br />
në raste konfliktesh dhe<br />
më pak të afta për të ndihmuar në<br />
rimëkëmbjen e vendit.<br />
«Kur gratë gëzojnë të drejta dhe<br />
mundësi, ato janë më aktive për<br />
t’iu përgjigjur katastrofave dhe<br />
konflikteve. Investimi në sektorët<br />
e kujdesit shëndetësor, arsimit<br />
dhe zhvillimit social do t’i bënin<br />
njerëzit më aktivë në kohë tepër të<br />
vështira”, theksoi ajo.<br />
Raporti i Kombeve të Bashkuara<br />
përmend vende, ku gratë janë në<br />
pozita të mira për të ndihmuar në<br />
shërimin e plagëve të konflikteve<br />
në vendet e tyre, mes tyre Bosnje-<br />
Hercegovina, Haiti, Iraku, Jordania,<br />
Liberia, Territoret e Pushtuara<br />
Palestineze , Timori Lindor dhe<br />
Uganda. Rezoluta 1325 kërkon<br />
pjesëmarrje dhe angazhim të<br />
barabartë të grave në përpjekjet<br />
për ndërtimin e paqes.<br />
VJESHTA E NXEHTE E SARK<br />
P<br />
rej disa kohësh, Franca e Nicolas<br />
Sarkozysë nuk po zgjohet<br />
dhe nuk po fle më e qetë. Vendi<br />
duket sikur është paralizuar. Miliona<br />
qytetarë kanë dalë në shesh<br />
për të protestuar kundër reformës<br />
së pensioneve. Pothuajse dy në<br />
tre francezë, sipas vëzhgimeve të<br />
fundit, e aprovojnë protestën që<br />
ka nisur që prej 7 shtatorit dhe ka<br />
hyrë tashmë në një fazë që mund<br />
të quhet vendimtare. Por imazhi i<br />
një përplasjeje mes kreut të shtetit<br />
dhe vendit që e zgjodhi tri vjet e<br />
gjysmë më parë, duket se nuk do të<br />
zhduket për shumë kohë nga sytë<br />
e francezëve. Rruga nga “Place<br />
de la Republique” në “Place de la<br />
Nation” është ajo klasikja e manifestimeve<br />
të së majtës. Njerëzit<br />
mblidhen në sheshin e Republikës<br />
dhe pastaj marshojnë drejt Sheshit<br />
të Kombit. Të shtunën, më 16 tetor,<br />
u zhvillua protesta e pestë, (jo<br />
vetëm në Paris, por pothuajse në<br />
të gjitha qendrat e mëdha urbane).<br />
Pothuajse çdoherë është abuzuar<br />
me numrin e protestuesve të<br />
pranishëm në shesh: një mesatare<br />
në të gjithë Francën sipas policisë<br />
është rreth 900 mijë persona, ndërsa<br />
sipas sindikatave, ky numër shkon<br />
në tre milionë. Për qeverinë,<br />
mobilizimi është drejt rënies,<br />
ndërsa për organizatorët karakterizohet<br />
nga një dinamizëm i fuqishëm,<br />
por me ulje-ngritjet e veta.<br />
Në historinë e pasur franceze të<br />
protestave në bulevard, kjo vjeshtë<br />
meriton të zërë një vend të<br />
veçantë. Çdo manifestim është si<br />
një valë e fuqishme që përplaset<br />
në muret presidenciale të Pallatit<br />
Elize, pa e shqetësuar, të paktën<br />
kështu duket, kreun e saj. Në fakt,<br />
Nicolas Sarkozy, nuk ka treguar<br />
asnjë shenjë ndryshimi. Në Sheshin<br />
e Republikës duket sikur ka<br />
festë. Shiten salsiçe, pije freskuese,<br />
flamuj, bluza me inicialet e sindikatave<br />
të ndryshme, të bashkuara<br />
provizorisht kundër reformës së<br />
pensioneve që është edhe qendra<br />
e konfliktit, por të gatshme për t’u<br />
ndarë sërish nëse senati do të<br />
aprovojë reformën, ashtu siç ka<br />
bërë Asambleja Kombëtare. Dhe<br />
është pikërisht kjo që pritet të<br />
ndodhë në mesjavë. Në përbërje<br />
të protestave gjen njerëz të kategorive<br />
të ndryshme. Ka shumë<br />
punëtorë, familjarë, përfaqësues<br />
të shtresës së mesme dhe shumë<br />
studentë, që kanë braktisur shkollat<br />
për të qenë të pranishëm.<br />
Pikërisht përfaqësuesit e këtyre<br />
protestave që vazhdojnë prej më<br />
shumë se një muaji në Francë,<br />
Franca sfidon presidentin<br />
Nicolas Sarkozy.<br />
Vendi është paralizuar.<br />
Mijëra studentë, profesorë<br />
dhe punëtorë kanë<br />
zbritur në shesh kundër<br />
reformës së pensioneve,<br />
por edhe greva e mjeteve<br />
të transportit publik<br />
dhe karburanti që është<br />
duke përfunduar. Kjo<br />
është vjeshta e nxehtë<br />
e presidentit francez që<br />
nuk ka qenë kurrë kaq<br />
poshtë në anketa.<br />
tregojnë se përveç reformës së<br />
pensioneve duhet të ketë diçka<br />
tjetër, akoma më të thellë që ka<br />
bërë të gjithë vendin bashkë. Sipas<br />
anketave të fundit, presidenti gëzon<br />
besimin e vetëm 30 për qind<br />
të francezëve. Në 70-përqindëshin<br />
tjetër që nuk aprovon politikën e<br />
tij, bëjnë pjesë edhe ata që bashkohen<br />
me reformën kundër rritjes<br />
së moshës së pensioneve. Protesta<br />
duket se po shkon përtej objektivit<br />
të deklaruar nga manifestuesit. Në<br />
sfond, sigurisht që qëndron presidenti<br />
Sarkozy. Rënia kaq e madhe<br />
në anketa, për disa është kronike,<br />
për të tjerë është e përkohshme.<br />
Sindikatat i kërkojnë të negociojnë<br />
për reformën e pensioneve, pra të<br />
ndalojë aprovimin në parlament.<br />
Por nëse nuk arrin ta ndalë, ka<br />
shumë mundësi që Sarkozy të<br />
humbasë edhe atë pak besueshmëri<br />
që anketat i japin. Reforma<br />
e re ngre nga 60 në 62 vjet dhe nga<br />
65 në 67 moshën për pension të<br />
plotë (me 41 vjet kontribute). Sipas<br />
reformës aktuale të pensioneve, si<br />
meshkujt, ashtu edhe femrat dalin<br />
në pension në moshën 60-vjeçare,<br />
nëse kanë paguar sigurime<br />
shoqërore për 40 vjet, edhe pse<br />
nuk mund të marrin një pension<br />
të plotë deri në moshën 65-vjeçare.<br />
Reforma e re e qeverisë kërkon<br />
që nga 60, mosha e tyre të shtyhet<br />
deri në 62, për të mbuluar kështu<br />
deficitin buxhetor. Miratimi i ligjit,<br />
që ka ndodhur edhe në vende të<br />
tjera, duket i pashmangshëm.<br />
Përqindja e ulët e të regjistruarve<br />
nëpër sindikata (8%) redukton<br />
efektin e apeleve të këtyre të fundit<br />
për grevë. Protestat sociale shprehen<br />
kudo, sidomos nëpër manifestime.<br />
Nëpër bulevarde, francezët<br />
kërkojnë të shfryjnë inatet e akumuluara<br />
prej disa vjetësh. Protestat<br />
paqësore demokratike nxitën<br />
veprimin e sindikatave kryesore<br />
në vend, në sektorët më të ndjeshëm.<br />
Në veçanti ato të transporteve<br />
publike apo degëve që lidhen<br />
me to. Paralizimi i 12 rafinerive<br />
dhe depozitave të karburanteve<br />
ka nxitur panikun e konsumatorëve,<br />
që po krijojnë radhë të<br />
pafundme përballë pikave të karburanteve,<br />
në disa raste të detyruar<br />
të mbyllen për shkak të mungesës<br />
së benzinës. Rreth 1500<br />
stacione benzine në Francë i kanë<br />
mbaruar të gjitha rezervat dhe<br />
furnizimin e tyre, për shkak të<br />
grevës. Gjithsej në Francë janë<br />
prekur nga kjo grevë 12 mijë stacione<br />
karburantesh. Por sipas<br />
disa burimeve, të gjithë ata që do<br />
të kërkojnë furnizimin me karburant<br />
në Paris, apo rrethinat e tij,<br />
do të hasin shumë vështirësi. Probleme<br />
të mëdha me furnizimin<br />
me karburant ka edhe në veri të<br />
Francës dhe ky vend, po sipas disa<br />
burimeve, ka filluar që të ketë qasje<br />
te rezervat e veta. Punonjësit<br />
kanë braktisur punën në 12 rafineritë<br />
e mëdha të vendit që prej<br />
një jave dhe si pasojë, pjesa më e<br />
madhe e industrisë nuk funksionon<br />
dot në këto kushte dhe herët<br />
a vonë, nëse greva do të vazhdojë,<br />
do të ndihet nevoja e përdorimit<br />
të rezervave. Kamionistët kanë<br />
nisur të bllokojnë trafikun. Në këtë<br />
përkeqësim të gjendjes sociale,<br />
paralizimi në shërbimet e transportit<br />
publik dhe pjesëmarrja e<br />
të rinjve përfaqëson një ankth për<br />
ata që qeverisin. Jo pak shkolla në<br />
Francë janë braktisur nga shumë<br />
të rinj e të reja, që po marrin pjesë<br />
në manifestime. Profesorët janë<br />
shpesh në krah të tyre. Nga ana<br />
tjetër, grupet ekstremiste po përfitojnë<br />
nga kjo situatë duke thyer<br />
xhamat e vitrinave të dyqaneve<br />
dhe duke u konfrontuar me policinë.<br />
Shumë të rinj janë arrestuar.<br />
Disa të tjerë janë plagosur. Një<br />
17-vjeçar ndodhet në gjendje të<br />
rëndë, sepse u godit në fytyrë nga<br />
një “flash ball”, armë me plumba<br />
prej gome, të përdorur nga policia<br />
gjatë manifestimeve të dhunshme.<br />
Pas këtyre incidenteve, ministri i<br />
Punëve të Brendshme, Brie Horefeux,<br />
e ka urdhëruar policinë që të<br />
përdorë metoda më pak drastike<br />
me të rinjtë. Qeveria u trembet<br />
veprimeve të opinionit publik, që<br />
është bërë njësh me studentët e<br />
zbritur në shesh. Familjet i<br />
mbështesin. Në lëvizjen kundër<br />
reformës së pensioneve, në një<br />
farë mënyre preket edhe problemi<br />
i të rinjve. Një në pesë të tillë e ka<br />
të vështirë të gjejë punë. Të rinjtë<br />
dhe të rejat që marshojnë nga Sheshi<br />
i Republikës në Sheshin e<br />
Kombit e shpjegojnë kështu praninë<br />
e tyre: të vjetrit në pushtet<br />
janë egoistë. Pensionet janë një<br />
simbol. Franca shqetësohet vetëm<br />
për të moshuarit”. Arsyet e deklaruara<br />
nuk janë gjithmonë në simfoni<br />
me ato të protestave që tregojnë<br />
për një konflikt të<br />
përgjithshëm. Prania e pamenduar<br />
dhe e papritur e studentëve u<br />
jep një tjetër forcë protestave dhe<br />
shqetëson pa masë qeverinë, që<br />
duket se mezi po pret pushimet e<br />
vjeshtës që nisin javës tjetër.<br />
Mbyllja e shkollave mund të çmobilizojë<br />
edhe mësuesit dhe t’i bëjë<br />
familjet e studentëve më pak<br />
pjesëmarrës në manifestime. Të<br />
hënën në mbrëmje, në prag të një<br />
proteste të re, François Fillon u<br />
shfaq në ekranet e televizorit për<br />
të treguar se pavarësisht protestave,<br />
reforma e pensioneve ka për të<br />
kaluar në Senat. Sipas tij, qeveria,<br />
si zakonisht, është gati ta përballojë<br />
krizën pa e përdorur kryeministrin<br />
si “qetësues të situatës”,<br />
sipas traditës së presidentëve të<br />
Republikës së Pestë. Nicolas Sarkozy<br />
ka mbetur kësaj here pas<br />
kuintave. Ndoshta për këtë arsye<br />
nxori Fillonin për t’u hequr frikën