PDF format - Bakı Apellyasiya Məhkəməsi
PDF format - Bakı Apellyasiya Məhkəməsi
PDF format - Bakı Apellyasiya Məhkəməsi
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
İş № 2(103)-4482/2012<br />
Azərbaycan Respublikası adından<br />
Q Ə T N A M Ə<br />
«16» oktyabr 2012-ci il <strong>Bakı</strong> şəhəri<br />
<strong>Bakı</strong> <strong>Apellyasiya</strong> <strong>Məhkəməsi</strong>nin Mülki kollegiyası<br />
Hakimlər: Əsədov Mehti Fəyyaz oğlunun sədrliyi və məruzəsi ilə,<br />
Səmədov Tofiq Səməd oğlu və Əliyev Toğrul Məhəmməd oğlundan ibarət tərkibdə,<br />
məhkəmə iclas katibi: Bayramova Könül Namiq qızı,<br />
iddiaçı “A.B.B.” ASC-nin nümayəndəsi H.E.M. oğlunun iştirakı ilə,<br />
<strong>Bakı</strong> şəhəri Səbail Rayon <strong>Məhkəməsi</strong>nin 2(009)-521/2012 saylı, 07 iyun 2012-ci il<br />
tarixli qətnaməsindən cavabdeh S.F.İ. oğlu tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə<br />
əsasən mülki işə <strong>Bakı</strong> <strong>Apellyasiya</strong> <strong>Məhkəməsi</strong>nin binasında açıq məhkəmə iclasında<br />
baxaraq,<br />
m ü ə y y ə n e t d i :<br />
İddiaçı "A.B.B." ASC cavabdeh S.F.İ. oğluna qarşı ipotekaya qoyulmuş mənzilin<br />
hərracdan satılması və kredit borcun tutulması tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə<br />
müraciət edərək, cavabdeh F.İ.S.dan iddiaçı "A.B.B." ASC-nın xeyrinə 40.000 AZN əsas<br />
kredit borcu, 18.940 AZN faiz borcu, 4000 AZN dəbbə pulu, cəmi 62.940 AZN<br />
məbləğində borcun tutulması, cavabdeh F.İ.S.un ipotekaya qoyulmuş <strong>Bakı</strong> şəhəri, Səbail<br />
rayonu, M.Ə.Rəsulzadə küçəsində yerləşən “n” saylı evin, «n» saylı mənzildən<br />
çıxarılması, ipotekaya qoyulmuş <strong>Bakı</strong> şəhəri, Səbail rayonu, M.Ə.Rəsulzadə küçəsində<br />
istifadədə olan 0,21526 ha torpaq sahəsində yerləşən “n” nömrəli binada, 30,36 kv.m<br />
ümumi sahədən ibarət 1 otaqlı, «n» nömrəli mənzilin açıq hərracdan satılması və əldə<br />
olunmuş vəsaitin cavabdeh F.İ.S.un Banka olan kredıt borcunun ödənilməsinə<br />
yönəldilməsi barədə qətnamə çıxarılması, hərracdan satılmış yaşayış evin dəyəri Banka<br />
olan borcu ödəmədikdə, borcun qalan hissəsinin F.İ.S.dan tutulması və dövlət rüsumunun<br />
cavabdehdən tutulması barədə qətnamə çıxarılması xahiş olunmuşdur. İddia tələbi onunla<br />
əsaslandırılmışdır ki, A.B.B.nın "Xətai" filialı və S.F.İ. oğlu arasında 03.11.2008-ci il<br />
tarixli, 735 N-li Kredit müqaviləsinə əsasən Bank F.İ.S.a 36 ay (otuz altı) müddətinə<br />
40.000 AZN məbləğində kredit xətti açmışdır. Müqavilələrin şərtlərinə görə kredit üzrə<br />
istifadə olunmuş vəsaitə 18 % illik faiz borcu hesablanmalı və hər ayın 20-si tarixindən
gec olmayaraq Banka ödənilməli idi. Cavabdeh S.F.İ. oğlu kredit vəsaitindən istifadə<br />
etmiş, müqavilənin şərtlərini pozmuş, kredit üzrə əsas borcu və faizləri vaxtında və lazımi<br />
qaydada ödəməmişdir. Cavabdeh F.İ.S.un hazırda Banka 40.000 AZN əsas kredit borcu,<br />
18.940 AZN faiz borcu, 4000 AZN dəbbə pulu, cəmi borc 62.940 AZN məbləğində təşkil<br />
edir.<br />
<strong>Bakı</strong> şəhəri Səbail Rayon <strong>Məhkəməsi</strong>nin 2(009)-521/2012 saylı, 07 iyun 2012-ci il<br />
tarixli qətnaməsi ilə iddia tələbi qismən – cavabdeh S.F.İ. oğlundan 40000 (qırx min)<br />
manat əsas, 18940 (on səkkiz min doqquz yüz qırx) manat faiz borcu, 400 (dörd yüz)<br />
manat cərimə, cəmi 59340 (əlli doqquz min üç yüz qırx) manat məbləğində borc və<br />
ödənilmiş 20 manat dövlət rüsumu tutularaq, "A.B.B." ASC-yə ödənilməsi, tutmanın<br />
ipoteka predmeti olan <strong>Bakı</strong> şəhəri, Səbail rayonu, M.Ə.Rəsulzadə küçəsində yerləşən “n”<br />
saylı evin, «n» saylı mənzilin açıq hərracda satılması yolu ilə yönəldilməsi hissəsində<br />
təmin dilərək, qalan hissədə təmin edilməmişdir.<br />
Qeyd olunan qətnamə ilə razılaşmayan cavabdeh S.F.İ. oğlu apellyasiya şikayəti<br />
verərək onun ləğv edilməsini xahiş etmişdir. <strong>Apellyasiya</strong> şikayəti onunla<br />
əsaslandırılmışdır ki, qətnamə maddi və prosessual hüquq normalarının tələblərinin<br />
pozulması ilə qəbul edilmişdir. Məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün mühüm əhəmiyyəti olan<br />
bütün faktiki hallar məhkəmədə araşdırılmamışdır. Məhkəmə tərəfındən müəyyən<br />
olunmuş hesab edilən iş üçün əhəmiyyətli olan hallar birinci instansiya məhkəməsi<br />
tərəfındən sübut olunmamışdır. Məhkəmənin qətnamədə göstərdiyi dəlillər işin hallarına<br />
uyğun olmamışdır. Belə ki, bank tərəfindən 40000 manat kredit üzrə 18940 manat faizin<br />
hesablanması həddindən artıq çoxdur. Bank tərəfındən faiz şişirdilmiş, lakin məhkəmə<br />
tərəfındən faizin şişirdilməsinə fıkir verilməmiş, ekspertiza təyin edilmədən iddia təmin<br />
edilmişdir. Həmçinin, məhkəmənin qərarı cavabdehin iştirakı olmadan çıxarılmış və<br />
bununlada çəkişmə prinsipləri pozulmuşdur.<br />
<strong>Apellyasiya</strong> şikayətinə baxılması barədə kollegiya iclasının vaxtı və yeri haqqında<br />
tərəflərə müvafiq qaydada təkrarən məlumat verilməsinə baxmayaraq, cavabdeh S.F.İ.<br />
oğlu iştirak etməmiş və iştirak etməməsinin səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat daxil<br />
olmamışdır. Kollegiya, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 376.2-ci<br />
maddəsinin tələblərini rəhbər tutaraq gəlməyən tərəfin iştirakı olmadan işə baxılmasını<br />
mümkün saydı.<br />
Kollegiya iclasında iddiaçı “A.B.B.” ASC-nin nümayəndəsi H.E.M. oğlu<br />
apellyasiya şikayəti ilə razılaşmayaraq, iddia tələbini müdafiə edərək, əlavə olaraq<br />
göstərdi ki, cavabdehin apellyasiya şikayəti icra vaxtını uzatmaq məqsədilə verilmiş,<br />
formal mülahizələrə əsaslanmışdır, belə ki, cavabdehdən tutulan faizlər qrafikə uyğun<br />
olaraq, hətta bir qədər az hesablanmışdır, həmin məbləğin düzgün hesablanmasının<br />
yoxlanılması üçün xüsusi bilik tələb edən ekspertiza təyin edilməsinə də zərurət yoxdur.<br />
Kredit 36 ay müddətinə, illik 18 faizlə verilmişdir, cavabdeh tərəfindən hər ay 600 manat<br />
faiz ödənilməli idi, cavabdeh yalnız bir dəfə 30 dekabr 2008-ci il tarixdə 1100 manat faiz<br />
pulu ödəmişdir, qalan 34 ayın faiz pulu isə 20.400 manat təşkil edir, Bank tərəfindən isə<br />
faiz borcu 18940 manat hesablanmışdır.Həmçinin, birinci instansiya mhkəməsi dəbbə<br />
pulunu da kifayət qədər azaltmışdır. <strong>Apellyasiya</strong> şikayətinin təmin edilmədən Səbail<br />
Rayon <strong>Məhkəməsi</strong>nin 07 iyun 2012-ci il tarixli qətnaməsinin dəyişdirilmədən<br />
saxlanılmasını xahiş etdi.<br />
2
Kollegiya nümayəndənin izahatını dinləyərək, apellyasiya şikayətinin dəlillərini və<br />
iş materiallarını araşdıraraq, işdə olan sübutları tədqiq edərək hesab edir ki, apellyasiya<br />
şikayəti təmin edilmədən və iş üzrə <strong>Bakı</strong> şəhəri Səbail Rayon <strong>Məhkəməsi</strong>nin 2(009)-<br />
521/2012 saylı, 07 iyun 2012-ci il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır.<br />
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.6-ci maddəsinin<br />
tələbinə görə <strong>Apellyasiya</strong> instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin<br />
qətnaməsinin əsaslılığını onun düzünə və ya dolayısı ilə mübahisələndirilən hissəsində,<br />
şikayət qərarın ləğv edilməsinə yönəldikdə və ya apellyasiya şikayətində və ona<br />
etirazlarda ifadə olunmuş dəlillərə əsasən mübahisənin predmeti bölünməz olduqda isə<br />
tam yoxlayır.<br />
Kollegiya qeyd edirki, iddiaçı iddia tələbinin təmin olunmayan hissəsindən<br />
apellyasiya şikayəti verməmişdir.<br />
Həmin Məcəllənin 372.7-ci maddəsinin tələbinə görə apellyasiya instansiyası<br />
məhkəməsi şikayətin dəlillərindən asılı olmayaraq, məhkəmənin maddi və prosessual<br />
hüquq normalarına riayət etməsini yoxlayır.<br />
Həmin Məcəllənin 217.2-ci maddəsinə görə qətnamə mübahisəli hüquq<br />
münasibətinin yarandığı zaman qüvvədə olan maddi hüquq normalarına və işin baxılması<br />
zamanı qüvvədə olan prosessual hüquq normalarına uyğun çıxarılmalıdır.<br />
Aşağıdakılara əsasən kollegiya hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsinin iş<br />
üzrə gəldiyi nəticə qanuni və əsaslı olmaqla işin hallarına uyğundur.<br />
İş materialları ilə təsdiq olunur ki, 03 noyabr 2008-ci il tarixli 735 saylı kredit<br />
müqaviləsinə əsasən "A.B.B." ASC tərəfindən F.İ.S.a 36 ay (otuz altı) müddətinə 40.000<br />
AZN məbləğində kredit xətti açmışdır. Müqavilələrin şərtlərinə görə kredit üzrə istifadə<br />
olunmuş vəsaitə 18 % illik faiz borcu hesablanmalı və hər ayın 20-si tarixindən gec<br />
olmayaraq Banka ödənilməli idi. 02 dekabr 2008-ci il tarixli 735 saylı ipoteka<br />
müqaviləsinə əsasən <strong>Bakı</strong> şəhəri, Səbail rayonu, M.Ə.Rəsulzadə küçəsində yerləşən “n”<br />
saylı evin, «n» saylı mənzil ipoteka ilə yüklü edilmişdir. İpoteka müqaviləsinin 6.1.1.<br />
bəndində qeyd olunmuşdur ki , İpoteka verən 03.11.2008-cu il tarixli, 735 №-li kredit<br />
müqaviləsi ilə və bu Müqavilə ilə öz üzərinə götürdüyü öhdəlikləri vaxtında yerinə<br />
yetirmədikdə yaxud yerinə yetirməkdən imtina etdikdə ipoteka saxlayan ipoteka ilə təmin<br />
edilmiş öhdəliyin icrasını təmin etmək məqsədilə ipoteka ilə yüklü edilmiş əmlakın açıq<br />
hərrac vasitəsi ilə satılması üçün tədbirlər görmək hüququna malikdir. <strong>Bakı</strong> şəhəri, Səbail<br />
rayonu, M.Ə.Rəsulzadə küçəsində yerləşən “n” saylı evin, «n» saylı mənzil S.F.İ. oğlunun<br />
mülkiyyətindədir, 03 noyabr 2008-ci il tarixli 735 saylı kredit müqaviləsinə əsasən<br />
"A.B.B." Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilmişdir. Cavabdeh<br />
S.F.İ. oğluna yaranmış borcun ipoteka predmetinə yönəldilməsi haqqında məlumat<br />
verilmiş və ona tutmanın yönəldilməsi üçün məhkəmədən kənar notariat qaydasında<br />
razılaşmanın təsdiq edilməsi təklif olunmuşdur. İpoteka haqqında Qanunun tələblərinə<br />
uyğun olaraq, cavabdehə bildiriş göndərilmişdir. 05 dekabr 2011-ci il tarixə S.F.İ.<br />
oğlunun "A.B.B." Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə 40000 manat əsas borcu, 18940 manat faiz<br />
borcu, 4000 manat dəbbə pulu, cəmi 62940 manat borcu yaranmışdır. İddiaçı tərəfindən<br />
20 manat məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir.<br />
Kollegiya hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsi işin hallarını araşdıraraq,<br />
tərəflər arasında bağlanmış müqavilələrə, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin<br />
öhdəlik hüququnu tənzimləyən normalarına və İpoteka haqqında Azərbaycan<br />
3
Respublikası Qanununa istinad edərək, düzgün olaraq hesab etmişdir ki, cavabdeh kredit<br />
və ipoteka müqavilələrindən irəli gələn öhdəliklərini vaxtında və lazımi qaydada icra<br />
etmədiyi üçün həmin öhdəliyin icrasını təmin etmək məqsədılə ipoteka predmeti olan<br />
mənzilə tutma yönəldilməli, həmin mənzil hərracda satılmalı, onun satışından əldə edilmiş<br />
pul vəsaiti hesabına iddiaçıya ödənilməli olan 40.000 AZN əsas kredit borcu, 18.940 AZN<br />
faiz borcu və həmçinin hazırkı iddianın qaldırılması ilə əlaqədar dövlət rüsumu kimi<br />
dövlət büdcəsinə ödənilmiş 20 manat məbləğində pul iddiaçıya ödənilməlidir. 40000<br />
manat əsas borc üzrə 4000 manat dəbbə pulunun hesablanması tənəsübsüz surətdə yüksək<br />
olduğundan onun 400 manat məbləğində müəyyən edilməlidir.<br />
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə<br />
əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan<br />
istifadə etməlidir.<br />
Bu Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və<br />
etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir.<br />
Cavabdeh tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinin əsasları ondan ibarət<br />
olmuşdur ki, bank tərəfındən faiz şişirdilmiş, lakin məhkəmə tərəfındən faizin<br />
şişirdilməsinə fıkir verilməmiş, ekspertiza təyin edilmədən iddia təmin edilmiş, həmçinin,<br />
məhkəmənin qərarı cavabdehin iştirakı olmadan çıxarılmış və bununlada çəkişmə<br />
prinsipləri pozulmuşdur.<br />
Kollegiya qeyd edir ki, cavabdeh S.F.İ. oğlu kollegiya iclasının vaxtı və yeri barədə<br />
bildirişləri qəbul etməsinə baxmayaraq kollegiya iclasında iştirak etməmiş və apellyasiya<br />
şikayətinin əsaslı olmasına istinad etdiyi halları sübut edilməmiş, bu barədə qanunla<br />
müəyyən edilmiş qaydada heç bir mötəbər və tutarlı sübut növləri təqdim edilməmişdir.<br />
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 80-cı maddəsinə<br />
əsasən məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır<br />
ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır.<br />
Həmin Məcəllənin 88-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz,<br />
hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına<br />
müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən<br />
edilmiş qüvvəsi yoxdur.<br />
Cavabdehin digər dəlili faiz borcunun şişirdilməsi barədə olmuş və hesab edir ki,<br />
faiz borcunun müəyyən edilməsi üçün ekspertiza təyin edilməli idi.<br />
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 97-cı maddəsinə<br />
əsasən işə baxılarkən xüsusi bilik tələb olunan sualları izah etmək üçün məhkəmə işdə<br />
iştirak edən şəxsin vəsatəti və ya öz təşəbbüsü ilə ekspertiza təyin edə bilər.<br />
Kollegiya qeyd edir ki, tərəflər arasında bağlanmış kredit müqaviləsində<br />
cavabdehin aylıq ödəməli olduğu faiz dərəcəsi dəqiq göstərilməklə verilmiş kredit<br />
məbləğinə hesablanmalı olan faizin müəyyən edilməsi üçün xüsusi bilik tələb olunmur,<br />
iddiaçının nümayəndəsi izahatında faizin hesablanması qaydası və məbləği barədə dəqiq<br />
məlumat verilmişdir.<br />
Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 385.2-ci maddəsinin<br />
tələbinə görə birinci instansiya məhkəməsinin faktlar nöqteyi-nəzərindən qanuni və əsaslı<br />
olan və mahiyyəti üzrə düzgün olan qətnaməsi yalnız formal mülahizələrə görə ləğv edilə<br />
bilməz.<br />
4
Göründüyü kimi, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi faktlar nöqteyi<br />
nəzərindən qanuni və əsaslıdır, cavabdeh tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinin<br />
dəlilləri formal mülahizələrə əsaslanmaqla məhkəmə qətnaməsinin ləğv edilməsi üçün<br />
əsaslar yoxdur, maddi və prosessual hüquq normaları birinci instansiya məhkəməsi<br />
tərəfindən düzgün tətbiq olunmuşdur. Ona görə də iş üzrə məhkəmə qətnaməsi<br />
dəyişdirilmədən, apellyasiya şikayəti isə təmin edilmədən saxlanılmalıdır.<br />
Kollegiya, yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki<br />
Prosessual Məcəlləsinin 382, 384.0.1, 392, 393 və 402-406-cı maddələrinin tələblərini<br />
rəhbər tutaraq,<br />
q ə t e t d i :<br />
Cavabdeh S.F.İ. oğlu tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti təmin edilməsin.<br />
İş üzrə <strong>Bakı</strong> şəhəri Səbail Rayon <strong>Məhkəməsi</strong>nin 2(009)-521/2012 saylı, 07 iyun<br />
2012-ci il tarixli qətnaməsi apellyasiya şikayəti vermiş tərəfə münasibətdə<br />
dəyişdirilmədən saxlanılsın.<br />
Qətnamədən, onun surəti tərəflərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 2 (iki) ay<br />
müddətində Azərbaycan Respublikasının Ali <strong>Məhkəməsi</strong>nə <strong>Bakı</strong> <strong>Apellyasiya</strong> <strong>Məhkəməsi</strong><br />
vasitəsilə kassasiya şikayəti verilə bilər.<br />
5