Pokaż treść!
Pokaż treść!
Pokaż treść!
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
— 88 —<br />
małe, i kiedy już koniecznie chcemy szukać, szukajmy<br />
na dawnych wyspach. Są to dzisiejsze góry i wyżyny.<br />
Ale lepiéj zwróćmy, pełni nadziei, oczy na połu<br />
dnie. Lądy tamte, to świadki czasów, łączących nas<br />
nieprzerwanym łańcuchem z głębszą, zamierzchłą już<br />
przeszłością i początkiem rodu ludzkiego. Jeśli zaś<br />
i południowe ziemie zawiodą nasze oczekiwania, to<br />
pilnie przeszukajmy dna oceanów. Tam pochowane są<br />
tajemnice naszej przeszłości. Tam żyła przedpotopowa<br />
ludzkość i tam, podobnie jak w Pompei i Herkulanum,<br />
pogrzebaną została wraz ze wszystkiemi świadectwami<br />
stanu ôwczesnéj kultury.<br />
Zastanowiwszy się nad tém, co wyżej, nikt dziwić<br />
się nie będzie, że dotąd nic pewnego nie wiemy o człowieku<br />
przedpotowym *). Nie będzie się dziwił i temu,<br />
że uczeni, którzy zbyt pohopnie stwarzają, na mocy<br />
wykopalisk wątpliwej wartości, historye rozwoju ludzkości,<br />
którzy rozprawiają szeroko o epoce kamiennéj,<br />
dzielą ją na okresy kamienia łupanego i gładzonego,<br />
którzy mówią o późniejszój epoce bronzu i t . d.; nic<br />
dziwnego, że niemogą związać tak odtworzonego obrazu<br />
z historyą nowszą, którój ślady w starych pomnikach<br />
cywilizacyi odnajdujemy.<br />
Badają oni ledwo warte uwagi szczątki, mówiące<br />
dotąd tak wszechstronnie, jak wyrocznia delficka, i mimo<br />
najbujniejszej fantazyi i tworzenia niedającej się usprawiedliwić<br />
niezmiernej długości okresów doskonalenia<br />
*) Bezpośrednio przedpotopowym.<br />
http://rcin.org.pl