You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
-H-<br />
S a y f a | 102<br />
HAKAN: İmparator.<br />
Eşdeğer: HAGAN<br />
Moğolca: KAĞAN<br />
Birleşmiş hanlıklardan veya krallıklardan oluşan ülkeyi, bir topluluğu veya bir boyu yöneten kişi.<br />
Kralların kralıdır. Türk tarihinde yer alan Karahan devletine diğer uluslar Hakanya adını vermişlerdir.<br />
(Kaynak: Türk Söylence Sözlüğü, <strong>Deniz</strong> <strong>Karakurt</strong>)<br />
� Hakan: (Han/Kan). Soy ve soyluluk anlamları içerir. Han sözcüğü ile bağlantılıdır.<br />
(Bakınız: HAN, HANIM)<br />
HALAY: Tören Dansı.<br />
Eşdeğer: ALAY<br />
Kökleri milattan önceki dönemlere ve hatta Tarihöncesi çağlara uzanan bir oyundur. Al kültü ile<br />
ilişkilidir. Yaşamın enerjisini, döngüsünü, dayanışmayı, hareketi, durup devam etmeyi ve ritmi içerir.<br />
Al (Hal) sözcüğünün ateşle yani yaşamsal enerjiyle bağlı olması bu oyuna verilen önemi<br />
göstermektedir. İlkel biçiminin adı Allı veya Yallı olarak bilinir. Kobustan adlı bölgede kayalara çizilen<br />
eski çağlara ait resimlerde bu oyunun resmedildiği görülmektedir. Elley (Allay) adlı ilk ata ile de<br />
bağlantılı görünmektedir. Yakutlar bu dansa Ohokay derler. (Kaynak: Türk Söylence Sözlüğü, <strong>Deniz</strong><br />
<strong>Karakurt</strong>)<br />
� Halay: (Al/Hal). Topluluk ve ateş anlamları içerir. Moğolca Halah fiili serbest bırakmak,<br />
rahatlatmak manalarına gelir. Mançuca Hala fiili de aynı içeriği ihtiva eder.<br />
HAL DİLİ: Ters Lisan.<br />
Eşdeğer: AL DİLİ<br />
Al dili olarak da bilinir. Tersine bir dildir. İnanışa göre öte dünya varlıklarının yaşayışları, görünüşleri<br />
ve dilleri bu dünyanın tam tersidir. Git demek için Gel demek gerekir veya bazen de sözcüğün ya da<br />
cümlenin tersten okunması lazımdır. Kuş dili kavramı ile de bağlantılıdır. Amerikan kovboy filmlerinde<br />
bir dönem yerli dillerini filmlerde kullanmak yerine, bu zahmete girmemek için İngilizceyi tersten<br />
okutarak kotaran yönetmenlerin uygulamalarını da akla getirmektedir. Çünkü bu anlayış kendinden<br />
olmayanı karşıt olarak algılamanın bir sonucudur. Türk kültüründe öte dünya bu dünyanın tersidir.<br />
Yer altı alemi bu alem ile uyumsuzuk halindedir. (Kaynak: Türk Söylence Sözlüğü, <strong>Deniz</strong> <strong>Karakurt</strong>)<br />
� Hal: Aldatmak, kandırmak ve kızıl renk anlamlarını içerir. Moğolca kökünde ise Al-Hal<br />
benzeşmesine ilave olarak “Gal” (Ateş) anlamı da vardır.<br />
D e n i z K A R A K U R T <strong>TÜRK</strong> <strong>SÖYLENCE</strong> <strong>SÖZLÜĞÜ</strong>