Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Ocak•Şubat•Mart 2021 | Yıl: 7 Sayı: 25 | Fiyat: 20 TL
Ege’nin Sümela’sı
AFKULE’NIN ÇAĞRISI
Serda Büyükkoyuncu
MANZARASI GÜZEL,
KENDİ GÜZEL GÖLLER
Saffet Emre Tonguç
PANDEMI SONRASINDA
ILK AVRUPA SEYAHATI
Ateşin, rüzgârın
ve şairlerin kenti
BAKÜ
Bodrum Belediye Başkanı
Ahmet Aras
BODRUM’U SEVIYORSAN,
BODRUMLU OL
Salgın sürecinden en fazla etkilenen sektör
TURİZMDE YARALAR NASIL SARILACAK?
Siz de geç kalmadan evinizin,
fabrikanızın, iş yerinizin deprem raporunu alın.
UYKULARINIZ KAÇMASIN.
DEPREM-ARAŞTIRMA-TESPİT
www.darteskentseldonusum.com
V
HEMEN ARAYIN
0216 550 91 71
Dartes Mühendislik; T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından lisanslı olan, binaların deprem risk raporları konusunda hizmet veren uzman bir kuruluştur.
Editör
Turizm aşısını arıyor
CANAN TOPRAKKAYA
tourmag@tourmag.com.tr
Yeni yılın ilk sayısında TOURMAG Turizm
Dergimizin kapak konusu, doğal
olarak pandemi üzerine bina edildi.
Çünkü Covid-19 salgını, hiç kuşkusuz
en çok turizm sektörünü vurdu ve
adeta bir gecede tüm ülkelerin kapısına
kilit vuruldu.
En büyük krizi ekonomisi turizme
dayalı ülkelerin başını çektiği bu
dönemde pek çok otel ve işletme
kapanırken, alt sektörlerde de büyük
yıkımlar yaşandı/yaşanmakta. Virüsün
neden olduğu yıkım, yalnız fakir
ülkeleri açlık sınırının altına indirmekle
kalmadı; koskoca Amerika Birleşik Devletleri efsanesi yerle bir olarak
Trump’ın gitmesine, Biden’ın başkanlık koltuğuna oturmasına neden
oldu. Hâlâ etkileri sürmekte olan ‘Beyaz Saray Kalkışması’nı dünyanın gözünde
toparlamak da çok kolay olmayacak gibi görünüyor. Milletçe endişe
(!) duymaya devam ediyoruz. :)
Umudumuz 2021 yılında... Aşılama çalışmalarının rehavetine kapılmadan,
maske-mesafe-hijyen üçlüsü eşliğinde her ülkenin planlama yaparak,
uygulama aşamasında hızla hareket etmesi gerekmekte.
70’li yılların başında koleranın yol açtığı yıkımın ardından ilk kez karşılaştığımız
ve bir türlü nasıl geliştiğine anlam veremediğimiz Covid-19
pandemisine dair turizm sektörünün nabzını tuttuk, önerileri ve çalışmaları
sayfalarımıza taşıdık. Pandemi özel sayımızın konukları arasında
Akdeniz Turizm Vakfı Genel Sekreteri Andrew Agius Muscat, Dünya Turizm
Yazarları ve Gazetecileri Federasyonu Başkanı Tijani Haddad, Türkiye
Seyahat Acentaları Birliği Başkanı Firuz Bağlıkaya, The World Tourism
Forum Institute Başkanı Bulut Bağcı, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet
Nuri Ersoy’un görüşleri yer almakta. Ayrıca otel yöneticilerinin değerlendirmeleriyle
birlkte bir kaynak dosya niteliğindeki kapak dosyamızı, Gürer
Mut arkadaşımız hazırladı.
Kâbus dolu bir yılın ardından umutları yeşerttiğimiz 2021’de
ilk seyahatini gerçekleştiren köşe yazarımız Saffet Emre Tonguç’un
gündemi de pandemi idi. Yeni düzen ve stres, değerli
yazarımıza fazladan birkaç kilo ile birlikte uyku problemleri,
reflü, terleme, aritmi gibi sağlık sorunlarını da getirince soluğu
Avusturya’daki Vivamayr Maria Wörth’te aldı: “Pandemi
sürecinde en iyi yatırımı bedenimize yapmamız gerektiğini
anladım. Sağlıklı beden, sağlıklı bir ruh ve sağlıklı bir zihnin
de temeli. Hem bedenimin hem de ruhumun doğayla detoks
yaptığı bu merkezi ve sağlıklı yaşam için tüm ipuçlarını sizlerle
de paylaşmak istedim. Şifa olması dileğimle...”
***
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Özgül Özkan Yavuz da
dergimize pandemi sürecine dair katkı vererek, ulusal çalışmalarımızı
şöyle sıraladı: “Bütün dünyayı olduğu gibi bizi
de olumsuz etkiledi küresel salgın. Ancak biz salgın başlar
başlamaz önlem aldık ve hızla Güvenli Turizm Sertifikası’nı
hayata geçirdik. ‘Yolcu Sağlığı ve Güvenliği’, ‘Çalışan Sağlığı ve
Güvenliği’, ‘Tesislerde Alınan Önlemler’ ve ‘Ulaşım Araçlarında
Alınan Önlemler’ olmak üzere dört ana başlıkta toplanan
önlem paketiyle, salgın süresince misafirlerimizin ve çalışanlarımızın
sağlıklarını en üst düzeyde korumayı hedefledik.”
***
Türkiye’nin yedi bölgesinden haberler, yurt dışındaki okurlarımız
için İngilizce olarak Bodrum, Kapadokya, Antalya özel
dosyalarımız ve röportajlarımız ile birlikte dopdolu bir TOUR-
MAG ile karşınızdayız. Dikkat! Sadece dijital değil, yazılı olarak
da raflarda yerimizi aldık ve sizlerle göz göze olmayı diliyoruz.
Keyifli okumalar...
TOURMAG TURİZM DERGİSİ
Üç ayda bir yayınlanan yaygın süreli dergi
Haber, Aktüel, Turizm, Magazin
Yayıncı
Kadir Toprakkaya K-İletişim
Karanfil Sokak No: 27/13
Göztepe - Kadıköy İstanbul
0 532 266 82 43 / 0 532 470 73 05
tourmag@tourmag.com.tr
www.tourmag.com.tr
ftourmag.com.tr Ltourmagcomtr
itourmagturkey
ISSN: 2149-8768
Ocak-Şubat-Mart 2021 // Sayı: 25
İmtiyaz Sahibi
Kadir Toprakkaya
Genel Yayın Yönetmeni
Canan Toprakkaya
Sorumlu Yazı İşleri
Müdürü
İrem Toprakkaya
Haber Müdürü
Cenay Toprakkaya
Reklam Müdürü
Tulu Evrensel
0 532 266 82 43
reklam@tourmag.com.tr
Yayın Kurulu
Barbaros Kon
Delal Atamdede
Hüseyin Kurtoğulları
Nilgün Şirin
Sema Kutlu
Sertaç Kayserilioğlu
Yonca Atamdede
Editörler
Pınar Baltacı
Nil Özer
Serap Gürses
Yiğit Uygun
Gürer Mut
Çeviri
Melike Küçükosman
Gürer Mut
Görsel Yönetmen
Kubilay Şenyiğit
Katkıda Bulunanlar
Barış Kadıoğlu
Melih Daşgın
Melih Uslu
Oğulcan Tatar
Saffet Emre Tonguç
Serda Büyükkoyuncu
Yaprak Gürdal
Basım
Ege Reklam ve Basım
Sanatları San. Tic. Ltd. Şti.
Sertifika No: 45604
Esatpaşa Mah. Ziyapaşa Cad.
No: 4/1 Ataşehir - İstanbul
Tel: (0216) 470 44 70
www.egebasim.com.tr
Basım Tarihi:
3 Şubat 2021
4 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
İçindekiler
74
30
50
30
50
58
64
66
Salgın sürecinden en fazla etkilenen sektör
TURİZMDE YARALAR NASIL SARILACAK?
GÜRER MUT: Dünya; turizm sektöründe yaralarını sarmaya
hazırlanırken, uzmanlar bu toparlanmanın zaman alacağı
görüşünde... Turizmin içinde bulunduğu krizi ve gelecek
hedeflerini kapak dosyamızda tartışmaya açtık.
EGE’NİN SÜMELA’SI AFKULE’NİN ÇAĞRISI
MELİH USLU: Fethiye sırtlarında, çam ormanları arasından
sonsuz maviliğe başını uzatan mistik bir gökyüzü kulesi...
Ayasofya ile yaşıt olan bu muhteşem manastır, inanç turizminin
kalbi olması gerekirken yıkılmayı bekliyor. Neden?
MANZARASI GÜZEL, KENDİ GÜZEL GÖLLER
SERDA BÜYÜKKOYUNCU: “Evlere tıkıldık, nefes alamıyoruz.
Bitse şu günler” diyorsunuz ya… “Madem gidemiyorsunuz,
o hâlde ben getiririm gölleri ayağınıza” dedim. Eğer hava
serinse battaniyelerinize sarınıp, çayınızı kahvenizi yudumlarken
kendinizi bir göl yürüyüşünde hissetmeniz için hem
de… İşte size harika bir göl rotaları listesi...
TURİZM DÜNYASINA DAİR DEĞERLENDİRME
PINAR BALTACI: Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Özgül
Özkan Yavuz ile göreve geldiği günden bu yana hayata
geçirdiği projeleri ve turizm sektörünün genel durumunu
konuştuk. Pandemi sürecinin etkilerini yorumlayan Yavuz,
dijital dünyaya ilişkin de önemli bilgiler verdi.
PANDEMİ SONRASINDA
İLK AVRUPA SEYAHATİM
SAFFET EMRE TONGUÇ: Pandeminin yeni düzeni ve stres,
bana fazladan birkaç kilo ile birlikte uyku problemleri, reflü,
terleme, aritmi gibi sağlık sorunlarını da getirdi. Kendimi ne
zaman ölçüyü kaçırmış hissetsem, arınmak için gittiğim yer
belli: Avusturya’daki Vivamayr Maria Wörth... Fakat önümdeki
engel yine pandemi diye düşünürken, hiç bilmediğim
bir şey öğrendim ki sağlıkla ilgili sebepler için yurt dışına
çıkmak mümkünmüş.
58
74
90
64
BU KADAR TARİHİ ZENGİNLİK,
PEK ÇOK YERİ KISKANDIRIR
YİĞİT UYGUN: Ege’nin çok özellik barındıran ilçesi Selçuk…
Muhteşem tarihi eserlere, çok önemli dinsel mekânlar eşlik
ediyor. Turizmin yanında gastronomi anlamında da özel...
Konaklama tesislerinin yeterliliği, yeme-içme çeşitliliği, her
yıl milyonlarca yerli ve yabancı turisti buraya davet ediyor.
Selçuk, var olan şöhretini fazlasıyla hak ediyor.
ATEŞİN, RÜZGÂRIN VE
ŞAİRLERİN KENTİ: BAKÜ
GÜRER MUT: Azerbaycan’ın başkenti Bakü’ye yaptığım
yolculuktan edindiğim izlenimler ışığında, bir tür ‘alternatif’
Bakü rehberi hazırlamaya çalıştım.
90
66
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
5
Zirve
İzmir, Kültür Zirvesi’ne
ev sahipliği yapacak
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, İzmirlileri
9-11 Eylül 2021'de kentte yapılacak 4. Birleşmiş
Kentler ve Yerel Yönetimler (UCLG) Kültür Zirvesi’ni
sahiplenmeye çağırarak; “Gelin, İzmir'in her köşesini
kültürle buluşturalım” dedi.
GÜRER MUT
Dünyanın önde gelen etkinliklerinden biri
olan Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler
(UCGL) Kültür Zirvesi’ne bu yıl İzmir ev
sahipliği yapacak. İzmir’in kültür alanında
küresel bir aktör olma yolunda ilerlediğini
belirten Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç
Soyer; “İzmir uluslararası bir etkinliğe,
4. UCLG Kültür Zirvesi’ne ev sahipliği
yapmaya hak kazandı. Bu gururu İzmirlilerle
paylaşmak istiyorum, çünkü bu gurur
İzmir’in!” diye konuştu.
İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer
“BAŞKA BİR KÜLTÜR MÜMKÜN”
Başkan Soyer, İzmirlileri bu önemli etkinliği
sahiplenmeye çağırarak, şunları ifade
etti: “Elit bir kültür anlayışıyla değil, arka
sokakları da işin içine katarak kentin her köşesini
bir kültürel etkinlik alanına çevirmek
mümkün. Başka bir kültür mümkün ve bu
zirve, başka bir kültürün mümkün olduğunu
İzmir’den tüm dünyaya göstermek için çok
önemli bir fırsat. Biz İzmirliler de bu fırsatı
en iyi biçimde değerlendireceğiz. El birliğiyle
kültür kenti İzmir’i dünyaya tanıtacağız.”
ZİRVEDE KÜRESEL DÜZEYDE KÜLTÜR
GÜNDEMİ ELE ALINACAK
4. UCLG Kültür Zirvesi, 10 Haziran’da
çevrimiçi bir oturumla açılacak ve İzmir
Enternasyonal Fuarı (İEF) ile eşzamanlı olarak
9-11 Eylül 2021 tarihleri arasındaki yüz
yüze oturumlarla devam edecek. Zirve, 11
Eylül’de son bulacak. Dünyanın önde gelen
kültür üreticilerini, sanatçılarını ve kanaat
önderlerini İzmir halkıyla bir araya getirecek
zirvede, küresel düzeyde kültür gündemi ve
politikaları ele alınacak. Zirvedeki toplantılarda
“Post-Covid-19 Döneminde Kültür”,
“Kültür ve Sürdürülebilirlik”, “Çevre ve Kültür”,
“Kültürel Haklar ve Topluluklar”, “Kültür
ve Cinsiyet”, “Yaratıcı Ekonomi ve Kültürel
Çeşitlilik”, “Kültürel Miras ve Turizm” başlıkları
üzerinde durulacak. Toplantıların yanı
sıra zirve kapsamında kentte çok sayıda
kültürel etkinlik düzenlenecek.
İZMİR TAM PUAN ALARAK, RUSYA’YI VE
MEKSİKA’YI GERİDE BIRAKTI
Yerel yönetim ve kentleri kapsayan dünyadaki
en büyük birliklerden UCLG, sürdürülebilir
kalkınmanın temel basamaklarından
olan kültürü, kültürel çeşitliliği ve turizmi
teşvik etmeyi amacıyla iki senede bir, farklı
bir kentte kültür zirvesi düzenliyor.UCLG
Kültür Zirvesi, 2015’te İspanya’nın Bilbao,
2017’de Kore’nin Jeju ve 2019’da Arjantin’in
Buenos Aires kentinde yapılmıştı. Başkan
Soyer’in 11-15 Kasım 2019’da bizzat katıldığı
Güney Afrika’nın Durban şehrindeki UCLG
Kongresi’nde ise İzmir tam puan alarak,
Rusya’nın Kazan ve Meksika’nın Merida
kentlerini geride bırakmış ve zirveye ev
sahipliği yapmaya hak kazanmıştı.
6 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Platform
Turizmde yeni stratejiler,
projeler üretiyoruz
Bu yıl 20. yaşını kutlayan
Tur Operatörleri Platformu’nun
sözcüsü Cem Polatoğlu, 1999
yılında acentaların işbirliği
amacıyla kurduğu ve aradan
geçen zamanda mesafe kateden
platformun çalışmalarını
değerlendirdi.
GÜRER MUT
Tur Operatörleri Platformu Dönem Sözcüsü
Cem Polatoğlu, yayımladığı kutlama mesajında
1999 yılında incoming ve outgoing
yapan acentaların işbirliği amacıyla Tur
Operatörleri Platformu’nu kurduklarını
söyledi. Platform kurulmadan önce içinde
bulundukları şartları anlatan Polatoğlu; “O
dönemde örneğin İtalya’ya operasyon yapan,
uçak kiralayan tur operatörleri, rekabet
ve inatlaşma nedeniyle rakip operatörlerle
paslaşmaz, sadece kendi kiraladığı uçağını
kullanır, otelini satardı. Ancak hemen
hemen tüm operatörlerin uçakları boş
koltuklarla kalkardı” dedi.
1999 yılında incoming yapan çoğu tur
operatörlerinin uçaklarının boş gidip, dolu
döndüğünü ifade eden Cem Polatoğlu,
outgoing yapan operatörlerin uçaklarının
ise dolu gidip, boş döndüğünü dile getirdi.
Tur Operatörleri Platformu Dönem Sözcüsü
Cem Polatoğlu
“Birbirlerini tanımayan, gereksiz egoları
nedeniyle işbirliği yapmaktan imtina eden
acentalar, bile bile zararı göze alırdı” diyen
Polatoğlu, ayrıca satışta kendi kontenjanını
dolduramayan bazı tur operatörlerinin,
tali acentaları dışında diğer acentelere bu
zafiyetini belli etmemek için haber dahi
vermediğini açıkladı.
“1 EURO’YA İTALYA TURU SATAN
ACENTALAR MEVCUTTU”
Etik olmayan davranışların sektöre egemen
olduğunu ve haksız rekabetin yaşandığını
aktaran Tur Operatörleri Platformu Dönem
Sözcüsü Cem Polatoğlu, o denemden
örnekler sundu: “Eksi bakiyeye çalışan
incoming tur operatörleri olduğu gibi piyasada
1 Euro’ya İtalya turu satan acentalar
mevcuttu. Yurt dışı turu 99 Euro’ya satan
ama havaalanı vergisini 180, hatta 250 Euro
olarak gösteren acentalar da vardı maalesef.
Oysa alan vergisi, çift taraflı 50 Euro’yu
geçmezdi. Elbette buradaki tuzak, her biri
normalin en az 2 katı satılan ekstra turlara
katılma mecburiyetiydi.”
“SORUNLARA ÇÖZÜM BULMAK İÇİN
PLATFORMU KURDUK”
Bu ve benzeri sorunlar karşısında TÜRSA-
B’ın yetersiz kaldığını söyleyen Polatoğlu,
özellikle Avrupa çalışan tur operatörleri
olarak sorunlara çözüm bulmak amacıyla
platformu kurduklarını belirtti. “Bir araya
gelindi, sorunlarımız tek tek masaya yatırıldı.
Etik kurallar oluşturuldu, paylaşım ve
centilmenlik anlaşmaları ön plana çıktı. Kim
elinde ne uçak, otel, tur varsa paylaşmaya
karar verdi ve bu platform sayesinde sorunlar
yavaş yavaş çözülmeye başladı” diyen
Polatoğlu, büyük firmaların platformun
içine dahil olmasalar bile oluşturulan etik
kurallara uyduklarını söyledi.
“İLAN ÜZERİNDEN SAVAŞLARA
SON VERİLDİ”
Sektörün kuralsız ve karmaşık yapısının
girişim sayesinde toparlanmaya başladığını
belirten Polatoğlu, sözlerini şöyle sonlandırdı:
“Sigorta zorunlu hâle getirildi. Alan vergileri
ve tüm mecburi tahsilatlar, tur fiyatına
dahil edildi. Gazetelerle, bankalarla toplu
pazarlıklar yapıldı, ilan üzerinden savaşlara
son verildi. Eleman çalma, habersiz transfer
dönemleri bitti.Kötü niyetli müşterilerden
herkes haberdar oldu” dedi.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
7
Aktüel
Alman Seyahat Acenteleri
Birliği Başkanı Norbert Fiebig:
Ege kıyıları gizli bir
mücevher
İzmir Ticaret Odası, Alman Seyahat Acenteleri Birliği (DRV) ile birlikte
Ege Bölgesi’nin turistik potansiyelinin Almanya’da tanıtılması amacıyla online
olarak bir toplantı düzenledi. Oturumda söz alan DRV Başkanı Norbert Fiebig;
“Alman tatilci için Türkiye’nin Ege kıyıları hâlâ gizli bir mücevher” dedi.
GÜRER MUT
Ege Bölgesi’nin turistik potansiyelinin
Almanya’da tanıtılması amacıyla düzenlenen
online toplantının açılış konuşmasında
söz alan İzmir Ticaret Odası (İZTO)
Yönetim Kurulu Üyesi Oğuz Özkardeş, uzun
zamandır devam eden temasların ardından
İzmir Ticaret Odası ve Alman Seyahat
Acenteleri Birliği (DRV) ile bölgede bulunan
diğer paydaşlar arasında daha yakın ilişkiler
kurulmasını amaçladıklarını söyledi. Özkardeş,
sözlerine şöyle devam etti:
“Bu buluşmalar sayesinde kurum ve
kuruluşlar; aralarında bilgi, tecrübe ve
karşılıklı fikir alışverişinde bulunma fırsatını
İzmir Ticaret Odası (İZTO)
Yönetim Kurulu Üyesi Oğuz Özkardeş
da yakalayacaklar. Farklı ülkelerde bulunan
turizmciler ile kurulan bağlar, kent turizmine
önemli katkılar sağlayacak. Kentimize
geçtiğimiz yıl kasım ayı sonu itibariyle 250
bin civarında yabancı turist geldi. Gelen
turistlerin büyük bir kısmını Alman vatandaşları
oluşturuyordu.”
PAYDAŞ KURUMLARLA İŞ BİRLİKLERİ
Yaz sezonunun uzatılması, kent merkezinde
ve resortlarda güvenli turizm ile daha fazla
turistin İzmir’e çekilmesini hedeflediklerini
ifade eden Oğuz Özkardeş; “Batı Anadolu’da
ve kentimizde düzenlenen fuar ve etkinliklerin
tanıtılmasında Alman Seyahat Acenteleri
Birliği ile birlikte çalışacağız. Kent turizmimizin
gelişmesine büyük değer katacağına
inandığımız bu etkinliklerdeki destekleri
için Başkan Norbert Fiebig nezdinde tüm
DRV temsilcilerine ve firma yetkililerine çok
teşekkür ederiz” dedi.
“EGE KIYILARI HÂLÂ
GİZLİ BİR MÜCEVHER”
Sözlerine İzmir Ticaret Odası’na teşekkür
ederek başlayan DRV Başkanı Norbert Fiebig
ise şu açıklamalarda bulundu: “İzmir ve
ilçelerinin Almanya pazarında nasıl etkin bir
şekilde tanıtılacağı konusunda mükemmel
bir fikir alışverişi yaptık. Çoğu Alman tatilci
için Türkiye’nin Ege kıyıları hâlâ gizli bir
mücevher. Ege; tarihi yerleri, harika kültürü,
güzel köyleri, kasabaları ve Türk misafirperverliği
ile biliniyor. Bu bölgeyi tanıtmada
Türk dostlarımıza ve ortaklarımıza yardımcı
olacağız.”
BÖLGE ÖZGÜN YAPISINI KORUMALI
Toplantıda; İzmir’in butik otelleri, gastronomisi,
keyifli yaşam tarzı, iklimi, inanç ve
kültür turizmi konularında ön plana çıkarılmasının
önemine değinilirken, Almanya ile
Ege Bölgesi arasındaki turizm hareketliliği
artırmak için destinasyonun butik ve kendine
özgün yapısının da vurgulanmasının
faydalı olacağı dile getirildi.
8 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Yatırım
Koç Grubu,
Divan Antalya Talya Oteli’ni
yeniden açıyor
Antalya’nın ilk 5 yıldızlı oteli olan ve 8 yıldır kapalı duran Koç Grubu’na ait Divan Talya Oteli’nin
yeniden yapımı için 50 milyon dolarlık yatırım yapılacak. 1970'li yıllarda Antalya'da hizmete giren
Divan Talya, Koç Ailesi için de ayrı bir öneme sahip.
GÜRER MUT
Marmaris Altınyunus Turistik Tesisler, Antalya'da
bulunan ve 13 Mayıs 2013'te faaliyetlerine
ara verilen Koç Grubu’na ait Divan
Talya Oteli’nin yeniden yapımı için 50 milyon
dolarlık yatırım kararı aldığını duyurdu. Şirket
tarafından Kamuyu Aydınlatma Platformu'na
yapılan açıklamada, Divan Talya Oteli’nin
yeniden yapımı için resmi makamlardan
alınması gerekli yıkım ve inşaat izinleri ile
birlikte diğer tüm idari ve tüzel kişiler ile
ilgili süreçlerin tamamlanmasına yönelik
çalışmaların başlatılmasına, bu çalışmalar
doğrultusunda kamu kurum kuruluşları ve
üçüncü kişiler nezdinde gerekli işlemlerin
yapılmasına karar verildiği bildirildi.
Divan Talya Oteli’nin ve Konferans Merkezi'nin
bulunduğu Antalya ili, Muratpaşa ilçesi,
28435 ada 1 ve 2 parsellerdeki parselasyon
neticesinde T.C Maliye Hazinesi adına
tescil edilen toplam yaklaşık 600 metrekarelik
alanların satın alınacağı ve 28435 ada
1 ve 2 parseller ile 68 ada 58-60-61-62-65
parsellerdeki inşaata ilişkin tüm işlemlerin
gerçekleştirileceği belirtildi.
ANTALYA’NIN İLK 5 YILDIZLI OTELİ
Öte yandan, açıklamada yatırımın 3 yıl
içerisinde bitirilmesinin ve toplam yatırımların
yaklaşık yüzde 40'ının sermaye artırımı
ile finanse edilmesinin planlandığı ifade
edildi. 1970'li yıllarda Antalya'da açılan ilk 5
yıldızlı otel olan Divan Talya, Koç Ailesi için
de ayrı bir öneme sahip. Koç Topluluğu’nun
kurucusu Vehbi Koç, 25 Şubat 1996 tarihinde,
95 yaşında Divan Talya’nın 609 numaralı
odasında hayata veda etmişti. O günden bu
yana merhum Koç’un kullandığı oda kapalı
tutulurken, Vehbi Koç’un büstü otelde asansörlerin
hemen yanına yerleştirildi.
ÖZTUNÇ: BU BİR DEVRE ARASI
Talya Oteli, Mayıs 2013'te kapatılmıştı. 204
odalı otelin kapanışı nedeniyle düzenlenen
basın toplantısında dönemin Divan Grubu
Genel Müdür Yardımcısı Faik Öztunç; “Bu
bir veda değil, devre arası” demişti. Öztunç,
Koç Topluluğu’na ait otelin yenilenme
süreci içine girdiğini söylemişti. Talya
Oteli’nin sahibi MARES'in hisse dağılımı
ise şöyle: Koç Holding yüzde 36, Koç Ailesi
üyeleri yüzde 3.91, Temel Ticaret ve Yatırım
A.Ş. yüzde 29.55; halka açık yüzde 25, geri
alınmış paylar yüzde 4.73.
Destinasyon
2021'de gidilecek yerler:
Bu yıl hayalini kurduğumuz
tatiller
Avrupa’nın önde gelen gezi yazarları, İngiliz The Guardian Gazetesi için 2021 yılı
seyahat listesini oluşturdu. 2020 yılına damgasını vuran küresel sağlık krizinde,
karantina şartlarında yaşamak zorunda kalan milyonlarca insanın özlem ve
ihtiyaç duyduğu tatil için hazırlanan rehberle karşınızdayız.
Çeviren: GÜRER MUT
Oliver Balch / Portekiz
Amarante'de nehir kenarında bir gezinti
Hareketin olmadığı, sakin bir kent atmosferi isteyenler için Porto’nun
kuzeydoğusunda bulunan Amarante kasabası eşsiz bir yer. Tâmega Nehri'nin
kıyısında bulunan kasaba; Arnavut kaldırımları, huzurlu kafeleri ve
labirenti andıran hoş sokaklarıyla tanınıyor. Buraya yolunuz düşerse Sao
Gonçalo Kilisesi’ni, Amadeo de Souza-Cardoso sanat müzesini ve yıkık
Solar dos Magalhaes malikanesini ziyaret etmeyi ihmal etmeyin. Ayrıca,
nehir kıyısında bulunan ve Lizbon dışındaki en iyi restoranlarından birine
sahip olan Casa da Calçada otelinde yemeğinizi yiyebilirsiniz.
Angela Giuffrida / İtalya
Dolomitler’de onarıcı yürüyüş
Kuzey İtalyan Alpleri’nde bir dağlık bölge olan Dolomites, eşsiz
bir doğa güzelliğine sahip. 2 bin 260 metredeki Dolomites
platosunda bulunan Corno del Renon dağ kulübesi, bulunmayı
en sevdiğim yerlerden. Ayrıca, hazır buraya gelmişken
harika yemekler sunan ve bir aile işletmesi olan Gasthof
Wiesenheim’a gitmenizi öneririm. Bu arada ulaşmak için
Bolzano'ya giden bir trene binin ve oradan teleferikle yaylaya
çıkın. Kasabalar arasında giden tramvaylar, sizi istediğiniz yere
ulaştıracaktır.
Mark Pickering / Çek Cumhuriyeti
Kromeriz’in keyifli tuhaflıkları
Çek Cumhuriyeti'nin Zlín bölgesinde yer alan Kromeriz, çılgın yerli
halkı nedeniyle beni her daim kendisine çekiyor. UNESCO tarafından
korunan bu şehirde, eski dünyanın sükûnetini ve Çek halkının misafirperverliğini
bulabiliyorsunuz. Şehrin Arnavut kaldırımlı meydanlarında
müthiş restoranlar bulunuyor. Ben buraya gittiğimde ekseriyetle yerel
bira fabrikasından çıkan yarı koyu Černý Orel (The Black Eagle) birası ile
geleneksel Çek svíčková (krema soslu dana bonfile) siparişi veriyorum.
Ayrıca, çevredeki büfelerde oturarak harika atıştırmalıkların tadını da
çıkarabilirsiniz.
10 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Destinasyon
Rachel Howard / Yunanistan
Sıkıntılı yılı Tinos'ta geride
bırakmak
Karantina günlerinden çıktıktan sonra, Atina’ya üç saatlik
uzaklıktaki ilkel bir güzelliğe sahip Tinos'a gitmeyi planlıyorum.
Ada, doğayla baş başa olabileceğiniz bir sığınak adeta.
Çobanların ve koyunların gezindiği yollar, antika eşyalarla
bezeli serin pansiyonlar, dalgalara ve uçsuz bucaksız
maviliklere tepeden baktığınız verandalar… Adaya yolunuz
düşerse, Krokos kasabasına uğramayı ihmal etmeyin. Bu
nostaljik dünyanın içinde izole olmanın getirdiği rahatlığın
ardından şehir hayatına dönmek gözünüzde büyüyecek.
Ben Coates / Hollanda
Limburg tepelerinde bisikletle
karnavala gitmek
Hollanda’nın güneydoğusunda bulunan Limburg bölgesi, kendine özgü
yapısıyla insanı kendisine çeken bir yer. Güzel ormanlarıyla, yeşil tepeleriyle
eşsiz bir manzaraya sahip... Buranın bir diğer özelliği, Belçika’yı ve Almanya’yı
(Drielandenpunt) bisiklet yollarıyla birbirine bağlaması. Karantina günlerinin
ardından, büyük Roma tarihinin görkemini taşıyan Maastricht kentini
gezeceğim ve daha sonra Mardi Gras ve Glastonbury’deki yıllık karnavala
katılacağım (eğer aşı çalışmaları tamamlanabilirse). Şüphesiz tam o anda,
etrafımda bira içen sayısız insanın varlığıyla kalp krizi geçirecek kadar sosisli
sandviç yerken kendimi son derece mutlu hissedeceğim.
Noah Charney / Slovenya
Ljubljana’nın muhteşem gıda pazarı
Katı karantina tedbirlerinin ardından keyifli, kalabalık sosyal alanlara
dönmek için gün sayıyorum. İlk durağım ise Slovenya'nın başkenti Ljubljana'daki
‘merkez açık hava pazarı’ olacak. Cuma günleri Odprta Kuhna’nın
(Açık Mutfak) kurulduğu alanda enfes lahana turşuları, Kranj sosisleri satan
tezgâhlar ve düzinelerce yemek standı yer alıyor. Pazarı ziyaret ettiğimde
özellikle kestane, armut ve kaz ciğeriyle yapılan yöresel bir mantıyı denemek
için sabırsızlanıyorum.
Philip Oltermann / Almanya
Luneburg Heath’in vahşi
güzelliğini deneyimlemek
Bu süreçte Almanya’nın kuzey manzarasını özledim. Aşağı
Saksonya’da bulunan 107 bin hektarlık bir doğal yaşam
alanı olan Lüneburg Heath, ağustos ve eylül aylarında
baştan aşağıya mora bürünüyor. Doğa yürüyüşçülerinin
ortak buluşma yeri olan Lüneburg Heath, ayrıca bisiklet
meraklıları için de bulunmaz bir destinasyon. Hotel
Heiderose veya Ferienhof Heins'ten kiraladığınız bisikletle
çevreyi dolaşabilir veya Wilsede köyüne giden at arabalarına
binerek yerel lezzetleri keşfedebilirsiniz.
Sorrel Downer / İspanya
Hayatın ve coşkunun kenti Madrid
Salgın döneminde Madrid’in Lavapiés semtindeki loş ışıklı, gürültülü Bar
Benteveo’a gitmeye can atıyorum. Hayalim, iyi bir bira eşliğinde güzel
bir empanadas yiyerek, mahallede koşuşturan insanları izlemek. Şehir
hayatının keşmekeşini arzuluyorum; yoğun trafiği, sokak sanatını, yaratıcı
vitrinleri bulunan mağazaları, neon ışıklarını, küçük kafeleri ve masaların
arasında dolanan başıboş kedileri özledim. Geri döndüğümde La Tabacalera
Görsel Sanatlar Merkezi ve La Casa Encendida Kültür Sanat Merkezi
Galerisi'ni dolaştıktan sonra, Mercado de San Fernando’daki Mercadillo
Lisboa’da oturup, arancini yiyerek Bendito'nın şarabını içeceğim. Çevredeki
antika dükkânlarını dolaşacak ve ilginç kitapçı La Fugitiva’ya uğrayıp,
kitapların arasında turlayacağım.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
11
İnovasyon
ICIBOT Satış ve Pazarlama
Direktörü Bahadır Çakar:
Otellerde dijital
dönüşüm başladı
NİL ÖZER
Yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgını döneminde
güvenli ve temassız tatil anlayışının
zorunlu hâle gelmesiyle birlikte turizm
sektöründe dijital bir dönüşüm başladı.
Özellikle otellerde daha pratik ve güvenli
hizmet verme imkânı sunduğu ve teması en
aza indirdiği için mobil uygulamalar tercih
ediliyor. Konuyla ilgili TOURMAG Turizm
Dergisi'ne açıklamalarda bulunan Seyahat
Teknolojileri Uzmanı ve ICIBOT Pazarlama
Direktörü Bahadır Çakar; “Covid-19 sonrasında
otellerin teknoloji yatırımları tüm
dünyada arttı. Geliştirdiğimiz yazılımı şu
anda sadece Türkiye’de değil, 4 kıtada 20’ye
yakın ülkede otellerin kullanımına sunduk”
ifadelerini kullandı.
Seyahat Teknolojileri Uzmanı
ve ICIBOT Pazarlama Direktörü
Bahadır Çakar
ARTIK OTEL VE MİSAFİR ARASINDAKİ
İLETİŞİM, MOBİL ASİSTANA EMANET
Hem oteller hem de misafirler için büyük
kolaylıklar sunan mobil uygulamalar ile
tatil alışkanlıklarında da yeni bir dönem
açıldığını belirten Çakar, bundan böyle otel
personeli ve misafirin minimum temas kurmasını
sağlayan mobil teknoloji ile hem tatil
öncesindeki işlemlerin hızlandığını hem
de otel içindeki hizmetlere temassız ulaşım
imkânı sağlanacağını vurguladı. Güvenli ve
temassız hizmet anlayışının tüm dünyada
ortak bir uygulamaya dönüştüğünü belirten
Bahadır Çakar, oteller için geliştirdikleri
teknolojinin nasıl kullanıldığını ve önemini
şu şekilde aktardı:
TURİZM SEKTÖRÜNE BİRÇOK
YENİ GELİR MODELİ
“Özellikle bu dönem ile birlikte birçok
ülkedeki işbirliklerimizi ve birlikte çalıştığımız
otel sayısını ciddi bir şekilde artırdık.
Pargesoft ile yaptığımız ortaklık sonrasında
teknolojik altyapımızı geliştirdik. Misafirlerin
otele girişlerinden çıktıkları ana kadar
temas kurmadan ve personel ile yüz yüze
görüşme ihtiyacı duymadan; odalarına
giriş işlemlerini online yapabildikleri, otel
hakkında bilgi alabildikleri, otel içerisindeki
aktiviteleri mobil uygulama aracılığıyla öğrenebildikleri
ve tüm alanlara rezervasyon
yapıp, özel servisleri satın alabildikleri bir
teknolojiyi otellerde uyguluyoruz. Otellerin
misafir ilişkilerine destek sağlayan ve
gelirini arttıran mobil uygulamalar, turizm
sektörüne birçok yeni gelir modeli de
kazandıracak.”
12 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Detaylı Detaylı bilgi bilgi www.teknosa.com/hizli-teslimat adresinde.
Marmara Bölgesi
“Müzeler şehri” Edirne,
bir müzeye daha kavuşuyor
Balkan Savaşları'nda Edirne savunma hattının
en önemli askeri alanlarından Hıdırlık
Tabya kapıları, Balkan Tarihi Müzesi olarak
açılacak. Kent merkezinde 9 müze bulunan
Edirne'de gelecek yıl 12 müze daha faaliyete
geçecek. O müzelerden birisi de Türklerin
Balkanlar'daki 600 yıllık tarihini anlatan
Balkan Tarihi Müzesi olacak.
MÜZEDE NELER OLACAK?
Edirne Müdafi Mehmet Şükrü Paşa'nın
karargâh olarak kullandığı tabyada, Şükrü
Paşa'nın silikon heykelle canlandırıldığı
bir bölüm de yer alıyor. “Edirne’den Geçen
Sultanlar”, “Balkanlar’da Osmanlı Mimarisi”,
“Osmanlı İdaresinde Balkanlar”, “Edirne’nin
Fethi”, “Edirne’den Geçen Komutanlar”,
“Balkan Savaşları Günlükleri”, “Cephede Giyinme
ve Beslenme”, “Savaşta Salgın Hastalıklar”,
“Göç Edenler”, karargâh binasındaki
odalarda ses, video ve grafiklerle anlatılıyor.
O döneme ait eşyaların sergilendiği müzede,
dehliz ve topçu odalarında da dönem
yansıtılmaya çalışılıyor.Tabyanın seyir
terasıyla da ziyaretçilere kentin panoramik
görüntüsü sunuluyor.
Hersek Lagünü
yılın her döneminde
göçmen kuşları ağırlıyor
Maden Deresi
için ‘Ekoturizm
Projesi’
hazırlandı
Sakarya Büyükşehir Belediye Başkanı
Ekrem Yüce, şehrin turizm potansiyeline
Kocaali ilçesindeki Maden Deresi
bölgesinde hayata geçirecekleri “Ekoturizm”
projesiyle canlılık katacaklarını
belirtti. Şehrin kuzey ucu Kocaali'nin
Karadeniz’in maviliği, doğanın yeşilliği
ile adeta cennet köşelerinden olduğunu,
bu değerleri hem korumak hem de
ekoturizm ile canlandırmak istediklerini
söyleyen Başkan Yüce, sözlerini
şöyle sürdürdü:
“Proje kapsamında atıl vaziyette
bulunan piknik ve rekreasyon alanları
yenilenecek. Doğal mağaraların
bulunduğu turistik alanda, Ekoturizm
Projesi kapsamında yürüyüş parkuru
inşa edilecek. Sakarya Büyükşehir Belediyesi
olarak şehrimizin turizm potansiyeline
Maden Deresi bölgesinde
hayata geçireceğimiz projeyle canlılık
katacağız. Mesire alanını dönüştürecek
yürüyüş yolları, piknik alanları ile
ekoturizmin merkez konumu Maden
Deresi olacak.”
Türkiye'nin önemli köprülerinden Osmangazi
Köprüsü'ne yapımı sırasında kavis verdiren
Hersek Lagünü, eşsiz güzelliğiyle 232 farklı
kuş türüne ev sahipliği yapıyor. Yalova'nın
Altınova ilçesinde bulunan, bazı türlerin
sonbahar ve kış aylarını geçirmesi dolayısıyla
"Kuş Oteli" olarak bilinen 152 hektarlık lagün,
yeni yapılan projelerle Marmara Bölgesi'nin
önemli sulak alanı hâline geldi.
232 kuş türünden 3 binin üzerinde kuşa ev
sahipliği yapan lagün, her geçen gün artan
tür sayısıyla Türkiye'nin önemli kuş cennetleri
arasındaki yerini sağlamlaştırıyor. Altınova
Belediyesi tarafından lagün ve çevresinde
hayata geçirilen birbirinden değerli projelerle
adından sıkça söz ettiren lagün, güzellikleriyle
göz kamaştıran flamingoların da konakladığı
bir merkez olarak dikkatleri çekiyor.
14 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Marmara Bölgesi
"Saklı cennet" Kıyıköy,
Türk Akım ile adını duyuruyor
Rus doğal gazını Türkiye ve Avrupa'ya
taşıyan Türk Akım boru hattının Türkiye'ye
ulaştığı nokta olan Trakya'nın "saklı cenneti"
Kıyıköy, proje sayesinde turizmde atağa kalkarak,
her geçen gün daha fazla tanınıyor.
Türk Akım yetkililerinden edindiği bilgiye
göre şirket, Kırklareli'nin Vize ilçesine bağlı
2 bin nüfuslu Kıyıköy beldesinde 2017'den
bu yana Toplumsal Yatırım Programı kapsamında
projeler yürütüyor. Şirket tarafından
hayata geçirilen sosyal sorumluluk projeleri
ile doğası, tarihi, denizi ve lezzetleriyle ön
plana çıkarılan Kıyıköy'e yerli ve yabancı
turist ilgisi arttı. Ziyaretçi sayısını 2017 yılından
sonra bir hayli arttıran Kıyıköy, geçen
yıl yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgınına
rağmen birçok turisti ağırladı.
Troya'nın 3 bin 500 yıllık su kemeri
geleceğe taşınıyor
Çanakkale'de yer alan Troya Antik Kenti'ndeki
3 bin 500 yıllık su kemeri restore
ediliyor. Merkeze bağlı Civler köyü yakınında
bulunan Kemerdere Su Kemeri, 5 bin yıldan
fazla geçmişe sahip Troya'ya su kaynağı
olarak Roma döneminde yaptırıldı. Binlerce
yıl kullanılan ve zamanla yıpranan tarihi
yapının gelecek nesillere aktarılabilmesi
amacıyla proje hazırlandı.
İl Özel İdaresince, Güney Marmara Kalkınma
Ajansı’nın desteğiyle yapının aslına uygun
olarak restorasyonuna başlandı. Çanakkale
Vali Yardımcısı ve İl Özel İdaresi Genel
Sekreteri Abdullah Köklü, proje aşamasında
yapının kapsamlı şekilde incelendiğini
ve onarımda kullanılacak malzemelerin
belirlenmesi amacıyla alınan numunelerin
analiz edildiğini söyledi. Bu süreçte Orman
Bölge Müdürlüğü denetiminde servis yolu
açıldığını, Troya Müzesi kontrolünde yapının
eksik olan kısmının temel kalıntılarına
ulaşılması için araştırma kazısı yapıldığını
belirten Köklü, yaklaşık 1 milyon 800 bin lira
olan restorasyon bütçesinin yarısının GMKA,
diğer yarısının İl Özel İdaresi bütçesinden
karşılandığını dile getirdi.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
15
Ege Bölgesi
Manisa'nın "gizli hazinesi" Darkale,
pandemi sonrası turistler için hazırlanıyor
Manisa'nın Soma ilçesinde geleneksel Türk
evi mimarisine sahip yapılarıyla dikkati
çeken ve vadiden geçilerek ulaşıldığı için
“gizli hazine” olarak nitelendirilen Darkale
Mahallesi, yeni tip koronavirüs (Covid-19)
salgını sonrası ziyaretçilerinin ilgisini bekliyor.
Derince bir vadinin içinde sırtını kayalık
dağlara yaslamış “Tarhala” olarak da bilinen
Soma'ya 3 kilometre uzaklıktaki 800 haneli
Darkale Mahallesi; tarih, yürüyüş, kaya
tırmanışı ve fotoğraf meraklısı turistlerin ilgisini
çekebilecek birçok güzellik barındırıyor.
Tarihi Bergama Krallığı'na değin uzanan,
Bizans ve Osmanlı döneminde de önemli
bir yerleşim birimi olan mahalle, Safranbolu
ve Beypazarı evleri gibi yapıları ve doğal güzellikleriyle
ziyaretçilerini hayran bırakıyor.
Darkale'nin bir başka özelliği de tarihi Kırkoluk
Camisi'nin altındaki çeşmenin suyu...
Çevre mahallelerde yaşayanlar, yumuşak
içimli suyu bidonlarına doldurup evlerine
götürüyor. Cumhuriyet'in ilk yıllarında 1000
kadar nüfusun olduğu belirtilen mahallede,
80'li yıllarda başlayan göç nedeniyle 60'a
yakın kişi yaşamını sürdürüyor. Mahalleye
dikkati çekmek isteyen bir grup gönüllü,
bölgeyi turizmle ayakta tutmak için el birliğiyle
çalışıyor.
30 şelalenin bulunduğu Deliçay Vadisi,
keşfedilmeyi bekliyor
Aydın'ın Bozdoğan ilçesinde irili ufaklı
30 şelale ve yaklaşık 2 bin yıllık olduğu
değerlendirilen tarihi köprünün bulunduğu
Deliçay Vadisi, doğa tutkunlarının ilgisini
bekliyor. İlçe merkezine 15 kilometre
uzaklıkta bulunan Alhisar Mahallesi'ndeki
Deliçay Vadisi, görkemli yapısı ve şelaleleriyle
dikkatleri çekiyor. Vadinin ortasında
yaklaşık 2 bin yıllık olduğu değerlendirilen
bir de tarihi köprü bulunuyor.
Aydın İl Kültür ve Turizm Müdürü Umut
Tuncer, konu ile ilgili yaptığı açıklamada
bölgenin yeni yeni keşfedilmeye başlandığını,
buranın turizme kazandırılması için
çalışma yapacaklarını söyledi. Şelalelerin
arka arkaya sıralanmasının uzun bir seyir
parkuru oluşturduğunu vurgulayan Tuncer;
“Bunlardan belki en güzeli Alhisar Şelalesi...
Valimiz Hüseyin Aksoy'un da ifade ettiği gibi
Aydın'da turizmi yılın 12 ayına yaymak istiyo-
ruz. Kuşadası ve Didim gibi önemli yaz turizm
ilçelerimiz var. Buradaki turizm performansımızdan
da son derece memnunuz. Dünyada
turizm artık daha çok butik şekil almaya
başladı. Bu anlamda, daha küçük gruplarla
özelleştirilmiş içeriklere sahip turizm konseptinin
yerleştirilmesi de turizmin yılın 12 aya
yayılmasına katkı sağlayacaktır” dedi.
16 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Ege Bölgesi
İzmir’in "hayalet köyü"
Lübbey turizme kazandırılacak
İzmir'in Ödemiş ilçesinde bulunan ve çeşitli
nedenlerle halkının göç etmesi sonucu
nüfusu 5'e düşen Lübbey köyü, eşsiz doğası
ve tarihi yapılarıyla zamana meydan
okuyor. Geçmişi antik çağlara uzanan 1000
metre rakımlı Lübbey Yaylası'nda Osmanlı
döneminden kalan evleriyle dikkati çeken
köy, Ödemiş'in Bozdağlar'a bakan güney
yamaçlarında yer alıyor.
Osmanlı İmparatorluğu döneminde
yöresinde rastlanılmayacak özgünlükte
bir yerleşim yeri olarak dikkati çeken tarihi
köy; taş, kerpiç ve çamur sıva karışımından
oluşan evleriyle öne çıkıyor. "Eşkıya köyü"
olduğu rivayet edilen köyde bitişik düzende
inşa edilen evler, ufak kalelere benzetiliyor.
Cumhuriyet döneminde de uzun
süre kış aylarında 300-400 civarında kişinin
ikamet ettiği köy, son yıllarda halkının çoğunun
ekonomik ve fiziki şartlar nedeniyle
yayladaki Çamyayla Mahallesi'ne taşınmasıyla
sadece 5 kişiye ev sahipliği yapıyor.
Köy, özgün mimarisi ve doğası sayesinde
son dönemlerde hafta sonları fotoğraf
tutkunları ile yürüyüş gruplarının ilgisini
çekip popüler olmaya başlasa da Covid-19
nedeniyle bu dönemde yine eski yalnızlığına
dönmüş görünüyor.
İngilizlerin tercihi 2020'de yine Muğla!
Gözde turizm merkezlerinin bulunduğu Muğla, yeni tip koronavirüs
salgınına rağmen verilen güvenli ve sağlıklı turizm
hizmetleri sayesinde yine İngilizlerin vazgeçilmez tatil adresi
oldu. Türkiye'ye gelen İngiliz turistlerin büyük bölümünün
tercih ettiği Muğla, geçen yıl da bu ülke vatandaşlarını ilk
sırada ağırladı.
Muğla İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü verilerine göre, Muğla'yı
geçen yıl 695 bin 314 turist ziyaret etti. En çok turistin
geldiği ülkeler sırasıyla 309 bin 717 turistle İngiltere, 159 bin
397 turistle Rusya, 127 bin 564 misafirle Ukrayna, 17 bin 424
turistle Polonya, 16 bin 313 turistle Almanya oldu.
“Frigya'nın kalbi” Ayazini
çekim merkezi olacak
Afyonkarahisar'da tarihi “Frig Vadisi'nin kalbi” olarak nitelendirilen İhsaniye
ilçesine bağlı Ayazini köyünün, devam eden projelerin tamamlanmasıyla
yakın zamanda önemli bir turizm destinasyonu olması bekleniyor.
Frigya'nın en önemli kaya yerleşimleri, oyma kaya mezarları, peribacaları,
şapel, kilise ve Avdalaz Kalesi'nin bulunduğu Ayazini köyünde Afyonkarahisar
Valiliği’nin başlattığı “Frigya Açık Hava Müzesi ve Karşılama Merkezi”,
“Ayazhan Restorasyonu” ve “Sokak Sağlıklaştırma” projelerine köy halkı
da destek veriyor. Nevşehir Ürgüp/Göreme, Bursa Cumalıkızık ve İzmir
Şirince gibi önemli bir turizm köyü olmayı hedefleyen Ayazinililer, bahar
ayında başlaması düşünülen turizm hareketliliği için bir taraftan evlerinde
inşaat çalışmalarına başlarken, diğer taraftan da planlanan eğitim ve
gezilere katılmaya hazırlanıyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
17
Akdeniz Bölgesi
Kibyra Antik Kenti’nde
Yunan ve Mısır tanrısı
heykelleri bulundu
Burdur'un Gölhisar ilçesinde "Gladyatörler
Şehri" olarak bilinen Kibyra Antik Kenti’nde,
Roma dönemine ait tanrı heykelleri bulundu.
Valilikten yapılan yazılı açıklamaya göre,
antik kentte İmparator Kültü Tapınağı’nın
güney yamacında, Yunan mitolojisinde
tıbbın ve sağlığın tanrısı olarak bilinen
Asklepios’un heykeli 7 parça hâlinde
ortaya çıkarıldı.
Tüm parçaları bulunan, ince işçiliğiyle
dikkati çeken ve yaklaşık 38 santim boyundaki
eser; giyimli, uzun kıvırcık saçları ve
sakalıyla betimlenmiş.Yılan sarılı asasına
dayanmış Asklepios, elinde yumurta
tutuyor. Asklepios’un yumurta tutarken
yapılmış betimleri çok az sayıda olması
nedeniyle heykel, hem arkeoloji tarihi hem
de Kibyra’nın sağlıkla ilgili kültleri için
önemli bilgiler sağlıyor.
Mısır kökenli gök tanrı veya ışığın tanrısı gibi
birçok özellikle bilenen Serapis’in mermer
büstü ise iki parça hâlinde gün yüzüne
çıkarıldı. Gövde kısmı 2019'da bulunan
Serapis büstünün baş kısmı, Roma hamamı
kompleksinin bitki temizliği sırasında bulundu.
Baş kısmının bulunmasının ardından
sergilenebilecek niteliğe kavuşan mermer
büstün restorasyonu, kazı ekibinin deneyimli
restoratörleri tarafından gerçekleştirildi.
Beş dönemin izlerini taşıyan müze,
ziyaretçilerini zaman yolculuğuna çıkarıyor
Hatay'da 2010 yılında bir otelin inşaat çalışması
sırasında ortaya çıkan, beş döneme
ait eserlerin yer aldığı müze-otel konseptine
sahip Necmi Asfuroğlu Arkeoloji Müzesi,
hizmete girdiği geçen yıldan bu yana 22 bin
500 ziyaretçiyi ağırladı. Antakya ilçesinde
yapımına başlanan otelin inşaat çalışmaları,
10 yıllık süre içerisinde 66 ayağın üzerinde
devam ederken, temelde bulunan arkeolojik
buluntular özenle muhafaza edildi.
Kapalı 550 metrekare alana sahip müzenin
içerisindeki eserler, yaklaşık 10 yıllık hummalı
çalışmanın ardından gün yüzüne çıkarıldı.
Geçen yılın ocak ayında ziyarete açılan ve
içerisinde Helenistik, Roma, Bizans, Orta
Çağ ve İslamiyet dönemlerine ait eserlerin
olduğu müze, 22 bin 500 kişi tarafından
gezildi. Müzede, Helenistik döneme ait sur
duvarlarından 5. yüzyıla ait üzeri kuş figürleriyle
süslenmiş mozaik parçasına, büyük
boyutlu ve çok mekânlı Roma hamamından
vahşi doğa tasvirli mozaiğe kadar birçok
ünik eser, bulunduğu yerde sergileniyor.
Sergilenenler arasında M.S. 6. yüzyılda
kamu alanı olarak kullanıldığı değerlendirilen
ve kapladığı yaklaşık 1200 metrekarelik
alanla “dünyanın en büyük tek parça taban
mozaiği” olarak anılan mozaik, ziyaretçilerin
dikkatini çekiyor. Müzedeki teşhir alanında
ise yaklaşık 350 ünik arkeolojik eser, cam
vitrinlerde görülebiliyor.
18 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Akdeniz Bölgesi
Huzurun adresi Kovada
Gölü Milli Parkı
ziyaretçilerini
cezbediyor
,Isparta'nın Eğirdir ilçesinde bulunan
ve her mevsim ayrı güzelliği bürünen
Kovada Gölü Milli Parkı, ziyaretçilerine
görsel şölen sunuyor. Doğal güzelliğinin
yanı sıra barındırdığı birçok bitki ve
canlı türüyle son dönemlerde fotoğrafçı
ve kuş bilimcilerin uğrak yerleri arasında
bulunan Kovada Gölü, ağaçların sararan
yapraklarıyla renk cümbüşü sunuyor.
6 bin 551 hektar büyüklüğe sahip Kovada
Gölü Milli Parkı; 59'u yerli, 26'sı kış,
48'i yaz ve 20'si transit göçmen olmak
üzere 153 su kuşu türünü barındırıyor.
Çeşitli yırtıcı hayvanların mumyalanmasıyla
oluşturulan parkın içindeki müze
de ilgi görüyor. Son yıllarda milli park
içine yapılan engelliler için yürüyüş
yolu ve iskele, ziyaretçilere kolay gezinti
imkânı sağlıyor. Güzelliğiyle ziyaretçilere
kendini hayran bırakan Kovada
Gölü Milli Parkı'nda; sedirden Toros
göknarına, çitlenbikten akçakesmeye,
menengiçten defneye onlarca tür ağaç
bulunuyor.
Anavarza Antik Kenti'nde
arkeologları heyecanlandıran izler
Helenistik, Roma, Bizans, Sasani ve Osmanlı
dönemlerine ait kültür izlerini taşıyan, UNES-
CO Dünya Miras Geçici Listesi'nde yer alan
Anavarza Antik Kenti'nde 2020 yılı kazıları
tamamlandı. Adana’nın Kozan ilçesinde
yaklaşık 2 bin yıllık olduğu düşünülen antik
kentte tamamlanan 2020 kazılarında daha
eski dönemlere ait izlere rastlanması, arkeologları
heyecanlandırdı.
Tarihte “Yenilmez Şehir” adıyla tanınan, sütunlu
caddesinin yanı sıra görkemli taç kapısı
ve surlarıyla dikkati çeken, 2 bin yıllık geçmişi
olduğu düşünülen Anavarza Antik Kenti'nde
2020 kazılarında bulunan taş balta öne çıktı.
Kalkolitik döneme ait olduğu belirlenen taş
baltanın, dinsel törenler ve ritüellerde kullanıldığının
değerlendirildiği belirtildi.
Mersin'de müzeye dönüştürülen
eski adliye binası tarihe ışık tutuyor
Mersin'in Tarsus ilçesinde 59 yıl adliye binası
olarak kullanıldıktan sonra restorasyonla
müzeye çevrilen yapı tarihe ışık tutuyor.
Tarsus'ta 1950 yılında yapımı tamamlanan,
1954-2013 yılları arasında adliye binası
olarak kullanılan, Kültür ve Turizm Bakanlığı
tarafından yürütülen restorasyon çalışmaları
sonucu Tarsus Müzesi'ne dönüştürülen
yapı, içerisinde tarihten izler barındırıyor.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri
Ersoy'un katılımıyla geçtiğimiz aralık
ayında açılışı gerçekleştirilen müze,
Paleolitik dönemden Cumhuriyet
dönemine kadar olan süreci yansıtan
interaktif uygulamalarla destekleniyor.
Müzede 805 arkeolojik, 408 etnografik
ve 810 sikke olmak üzere toplam 2 bin
23 eser sergileniyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
19
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
Diyarbakır'da
“izole rota” olmaya
aday gizli hazine;
İkiz Şelale
Diyarbakır'ın termal turizmde önemli yere
sahip Çermik ilçesi, İkiz Şelale ve yürüyüş
parkuruyla doğaseverlerin yeni rotası olacak.
Çermik, birçok hastalığa iyi geldiği belirtilen
su kaynakları ve yüzlerce yıllık hamamları,
kaya tırmanışı ve rafting tutkunlarının yeni
rotası Sinek Çayı ve Kanyonu, efsanelere
konu olan ve peribacalarını andıran Gelincik
Dağı gibi çok sayıda tarihi, kültürel ve doğal
güzelliği bünyesinde barındırıyor.Yabanardı
Mahallesi'nde bulunan gizli hazine İkiz
Şelaleler ve doğa yürüyüş parkuru da bu
güzelliklerin arasında yer alıyor.
Çermik Kaymakamı Ramazan Polat, konu
ile ilgili yaptığı açıklamada ilçenin ve Diyarbakır'ın
güzelliklerini tanıtmak istediklerini
söyledi. İkiz Şelale ve yürüyüş parkurunun
Gastronomi kenti Gaziantep’in eşsiz lezzetleri,
internetten satışa sunuldu
UNESCO'nun Yaratıcı Şehirler Ağı’na dahil
ettiği Gaziantep'te Büyükşehir Belediyesi’nin
yürüttüğü çalışmayla, yörenin eşsiz lezzetleri
internetten satışa sunuldu. Gaziantep Bü-
“Mezopotamya’nın Altın Üçgeni” olarak adlandırılan
turizm güzergâhı kapsamındaki
önemine değinen Polat; "Buranın tanıtımını
sağlamak istiyoruz. Amacımız, buranın insanlar
tarafından bilinmesi, pandemi sürecinde
daha rahat, daha sağlıklı bir ortamda
zaman geçirilmesi. Tabiat Parkı çalışmamız
var. Doğa ve Milli Parklar İl Müdürlüğü ile
görüşme hâlindeyiz” dedi.
yükşehir Belediyesi’nden yapılan açıklamaya
göre, kentteki kadın istihdamının arttırılması
ve unutulmaya yüz tutmuş yöresel lezzetlerin
gün yüzüne çıkartılarak yaygınlaştırılması
amacıyla dört yıl önce hizmete açılan “Zahire
Evi” çalışması kapsamında, yöreye ait birçok
lezzet ve baharat hazırlanıyor.
Daha öncesinde baharat ile kuru gıda satışının
yapıldığı "zahire-evi.com" adresinde, alınan
kararlar doğrultusunda ilk etapta yörenin
öne çıkan ve damaklarda eşsiz lezzet bırakan
yuvarlama, içli köfte ve ekşili ufak köfte satışa
sunuldu. Bu lezzetler, “TS ISO 22000 Gıda
Güvenliği Yönetim Sistemi”, “ISO 9001 Kalite
Yönetim Sistemi”gibi hijyen belgesi sahibi
olan Mutfak Sanatları Merkezi’nde, Şef Doğa
Çitçi önderliğinde deneyimli mutfak şeflerinin
ellerinde hazırlanıyor. Hazırlanan ürünler,
soğuk hava depolarında muhafaza edilerek,
soğuk zinciri kırılmadan uygun ambalajlarla
kargoyla evlere teslim ediliyor.
“Dünya mirası” Nemrut,
2021’de ziyaretçi
patlaması
bekliyor
UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'nde
yer alan, Adıyaman'ın Kahta ilçesi
sınırlarındaki Nemrut Dağı, Kommagene
Krallığı'na ait 50 metre yüksekliğinde,
150 metre çapında tümülüs ile
pek çok dev esere ev sahipliği yapıyor.
Milli park alanı olarak korumaya alınan
bölge, her yıl yerli ve yabancı binlerce
turisti ağırlıyor.
Adıyaman İl Kültür ve Turizm Müdürü
Mustafa Ekinci, konu ile ilgili yaptığı
açıklamada son 5 yılda 530 bin turist
ağırlayan Nemrut'un hem Türkiye hem
de Adıyaman'ın göz bebeği olduğunu
belirtti. Nemrut'u her yıl binlerce kişinin
ziyaret ettiğini belirten Ekinci; "2019'da
son 30 yılın en yüksek ziyaretçi sayısına
ulaştık. Aslında bu rakamın daha fazlası
da mümkündü, ancak konaklama ve
yatak kapasitemizin yeterli olmaması
nedeniyle turizmin en hareketli olduğu
nisan, mayıs, haziran, eylül ve ekimde
gelen taleplere cevap veremedik. Bu
yılın ilk 6 ayında çok büyük hedefimiz
yok, fakat pandemi nedeniyle evlerinde,
dört duvar arasında kalan insanların,
başarılı aşı uygulamalarının ardından
geziye çıkacaklarını ümit ediyoruz ve
2021'in ikinci 6 ayında ciddi bir ziyaretçi
patlaması bekliyoruz” diye konuştu.
20 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
Tarihi kent Mardin’in mimari
dokusu ortaya çıkarılacak
tüm ilgili kurumlar ve vatandaşlarla şehri
çok daha iyi bir görüntüye kavuşturmak için
çalıştıklarını kaydetti.
Tarihi yapıların her açıdan daha iyi görünmesi
ve kentin tüm inceliklerini ortaya
çıkarmayı hedeflediklerini ifade eden Mardin
Valisi Demirtaş; “Ülkemizin en önemli
turizm şehirlerinden birisi olan Mardin’i yerli
ve yabancı turistlerin ilgisini cezbedecek,
turizm potansiyelini her geçen gün katlayan
bir şehir statüsüne getirmek için çalışmalarımız
aralıksız devam edecek” dedi.
Mardin Valisi Mahmut Demirtaş başkanlığında,
dantel gibi işlenen taşların her
mevsim ayrı renge dönüşmesiyle ziyaretçilerine
adeta tarihe yolculuk yaptıran
kentin mimari dokusunu ortaya çıkarılabilmesi
için başlatılan çalışmalar sürüyor. Bu
kapsamda, hoşgörü kenti tarihi Mardin’in
mimari dokusunu bozan 240 yapının yıkımı
gerçekleştirilecek.
Vali Demirtaş, konu ile ilgili yaptığı açıklamada
tarihi dokuların siluetini bozan
görüntülerin ortadan kaldırılması için
yoğun bir çalışma başlattıklarını, Çevre ve
Şehircilik Bakanlığı’nın ödenek gönderdiğini
belirterek, ödenek ile bugüne kadar
tespit edilen 240'a yakın yapının yıkılacağını
söyledi. Bu yapıların sahibi vatandaşların
da yardımcı olduğunu aktaran Demirtaş,
Göbeklitepe’den sonra Karahantepe de
Şanlıurfa turizmine
değer katacak
Doğal zenginlikleri, köklü tarihi ve inanç
turizmi alanındaki potansiyeliyle her yıl
binlerce yerli ve yabancı turistin ağırlandığı
Şanlıurfa, barındırdığı güzelliklerle ziyaretçilerini
kendine hayran bırakıyor. Kültür ve inanç
turizminde önemli bir yere sahip olan Şanlıurfa,
“tarihin sıfır noktası” diye adlandırılan
Göbeklitepe ile zirveye taşıdığı turizm atağını
Karahantepe ile taçlandırmayı hedefliyor.
Şanlıurfa'ya gelen ziyaretçiler, Hazreti
İbrahim'in doğduğu ve ateşe atıldığı yer
olarak rivayet edilen Balıklıgöl, "tarihin sıfır
noktası" diye nitelendirilen UNESCO Dünya
Mirası Listesi'ndeki Göbeklitepe, konik
kubbeli evleriyle bilinen tarihi Harran ilçesi
ve doğal güzellikleriyle öne çıkan Halfeti
gibi noktaları gezme imkânı buluyor. Göbeklitepe
semalarında bu yıl başlayan sıcak
hava balonu turlarıyla artan kentteki turizm
çeşitliliği, Karahantepe'deki yeni buluntularla
üst noktaya taşındı. Kültür ve Turizm
Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un Karahantepe'ye
ilişkin “Muhtemelen dünyada tekrar
ses getiren yeni bir keşfimiz olacak diye
düşünüyorum” ifadeleri, Şanlıurfa'da pandemi
sonrası yaşanacak turizm hareketliliği
noktasında heyecan yarattı.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
21
Doğu Anadolu Bölgesi
Turistlere
rehberlik edecek:
“Rota Kars”
kitapçığı
hazırlandı
Tarihi yapıları ve doğal güzellikleriyle
her mevsim ziyaretçileri cezbeden
Kars'ta turistlere gezi programlarında
rehberlik sağlayacak “Rota Kars”
kitapçığı hazırlandı. Kars İl Kültür ve
Turizm Müdürlüğü’nün hazırladığı 67
sayfalık kitapçıkta, UNESCO Dünya
Mirası Listesi’ndeki Ani Ören Yeri, kış
ayında buzla kaplanan Çıldır Gölü, Susuz
Şelalesi, peynir üretimiyle bilinen
Boğatepe, Digor Beş Kilise gibi kentin
birçok tarihi ve turistik yeri yer alıyor.
Kitapçığın metnini hazırlayan Kafkas
Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi
Sanat Tarihi Bölüm Başkanı Öğretim
Üyesi Muhammet Arslan, kentin
turizmde önemli potansiyele sahip
olduğunu söyledi. Kars'ın tarihi
yapıları ve doğal güzellikleri ile son
yıllarda göze çarpan turizm destinasyonlarından
biri hâline geldiğini ifade
eden Arslan, şöyle konuştu: "Kitapçıkta
Kars’ın coğrafi durumu ve kısa
tarihçesiyle başlayarak, özellikle Kars
Vadisi olarak da bilinen Kars Kalesi
eteklerindeki Osmanlı devri kültür
varlıkları ile Ani Ören Yeri, Sarıkamış
Kayak Merkezi ve Çıldır Gölü gibi
önemli merkezler konu olarak ele
alındı. Kitapçık ile Kars'ın sadece tarihi
değerleri değil, aynı zamanda kültürel
ve doğal güzelliklerinin de tanıtılması
amaçlandı. Bu bağlamda, başta Kars
Kalesi ve çevresindeki Osmanlı devri
eserleri ile 19. yüzyılda inşa edilen
tabyalar da anlatılmış oldu.”
Van'da bulunan ızgara planlı antik kent,
gün yüzüne çıkarılacak
Van'ın Erciş ilçesindeki Zernaki Tepe'de ızgara
planlı tarihi kent kalıntısının bulunduğu
alanın turizme kazandırılması amacıyla
proje hazırlandı. İlçeye bağlı Yukarıışıklı
Mahallesi'nde 270 hektarlık alanda,
yaklaşık 2,5 kilometre uzunluğunda ve 1,5
kilometre genişliğindeki ızgara planlı tarihi
kent kalıntısının gün yüzüne çıkarılması
için Erciş Belediyesi öncülüğünde çalışma
başlatıldı.
Bu kapsamda, bölgede inceleme yapan Van
Müze Müdürü Erol Uslu ve Van Yüzüncü Yıl
Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji
Bölümü Başkanı Prof. Dr. Rafet Çavuşoğlu;
Madavans Vadisi turizme
kazandırılıyor
Bitlis'in Ahlat ilçesinde binlerce yıllık y
aşamın izlerini taşıyan ve 400 mağara
evin bulunduğu 17 kilometrelik
Madavans Vadisi'nin, restorasyon ve
çevre düzenleme çalışmalarıyla bölgenin
cazibe merkezlerinden biri hâline getirilmesi
planlanıyor. Ahlat Kaymakamlığınca,
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın
imzasıyla “Kesin Korunacak Hassas Alan”
ilan edilen Madavans Vadisi'nin turizme
kazandırılması amacıyla çalışma
başlatıldı.
yapıların temel duvarları, kerpiç kalıntıları,
seramik, çanak ve çömlek parçaları, sur
duvarları ile binaların temel inşasında
kullanılan kireçtaşı malzemesinin alındığı
taş ocaklarının yerini belirledi. Erciş
Belediyesi, alanda kurtarma kazısının
yapılarak turizme kazandırılması için Kültür
ve Turizm Bakanlığı’na başvuruda bulundu.
Erciş Kaymakamı ve Belediye Başkan Vekili
Nuri Mehmetbeyoğlu, konu ile ilgili yaptığı
açıklamada Urartu medeniyetinden bugüne
ulaşan ve modern toplu konut anlayışının
Doğu Anadolu'da hayat bulan ilk örneği
Zernaki Tepe'yi açık hava müzesi hâline
getirmeyi planladıklarını söyledi.
Bu kapsamda hazırlanan “Madavans
Vadisi'nin Ekoturizm İlkeleri Çerçevesinde
Turizme Kazandırılması” projesi, Doğu
Anadolu Kalkınma Ajansınca kabul edildi.
Proje kapsamında Kulaksız ile Tahtısüleyman
mahallelerinin üst kısmında yer alan ve
tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği
yapan vadideki mağara evlerin aslına uygun
restore edilmesi, yürüyüş yolları, rekreasyon
çalışmaları, bakı terası, kamp alanları, hobi
bahçeleri ve kır kahveleriyle geçmişe ait izlerin
gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.
22 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Doğu Anadolu Bölgesi
“Doğu’nun Karadeniz’i yeni turizm yatırımlarıyla
365 gün turist ağırlayacak
Uluslararası Sakin Kentler Birliğince 4 yıl önce “Türkiye’nin
11. sakin kenti” seçilen ve şehir merkezi Doğu Anadolu'da
bulunan Erzurum’un doğa harikası ilçesi Uzundere’de, yeni
yapılan turizm yatırımları ve projelerle yılın 365 günü yerli
ve yabancı turistlerin ağırlanması hedefleniyor.
Erzurum Valiliği koordinesinde, Erzurum Büyükşehir
Belediyesi, Uzundere Belediyesi ve Tarımsal Kalkınmayı
Destekleme Kurumu (TKDK) iş birliğinde gerçekleştirilen
projeyle, Uzundere ilçesindeki dünyaca ünlü Tortum Şelalesi'ne
önemli turizm yatırımları gerçekleştirildi. Çevresine
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Karayolları
Genel Müdürlüğünce 2014 yılında yapıkısa
süre önce yürüyüş yolları, ağaçlandırma, engellilerin
rahatlıkla şelaleyi görebileceği seyir terasları, dinlenme
ve gezinti alanları, restoranlar ve hediyelik eşya alışverişi
yapılabilecek işyerleri ile otopark yapılan Tortum Şelalesi,
özellikle gece gezilebilmesi için inşa edilen aydınlatma sistemiyle
bir başka güzelliğe büründü. UNESCO'nun Dünya
Mirası Listesi'ne aday gösterilen, Erzurum-Artvin Karayolu’nun
110. kilometresinde bulunan ve deniz seviyesinden
bin metre yükseklikte yer alan 21 metre genişlikte ve 48
metre yükseklikteki şelale, yenilenen yüzüyle gece gündüz
ziyaretçilerini ağırlıyor.
Türkülere konu olan Kömürhan Köprüsü,
yeni yüzüyle ulaşıma yön verecek
Malatya ile Elazığ arasındaki Karakaya Baraj
Gölü üzerinde yapılan ve türkülere konu
olan Kömürhan Köprüsü, yeni yüzüyle bir
yandan Doğu Anadolu'yu üç bölgeyle birleştirirken;
diğer yandan turizm ve ticaret
merkezlerini birbirine bağlayarak, bölgenin
ve ülkenin gelişimine katkı sağlayacak.
mına başlanan Yeni Kömürhan Köprüsü,
Bağlantı Tüneli ve Yolu Yapım Projesi
tamamlandı. Doğu Anadolu'yu Güneydoğu
Anadolu, İç Anadolu ve Akdeniz bölgeleriyle
birleştirecek Yeni Kömürhan Köprüsü ile
Bağlantı Tüneli yakın zamanda hizmete girecek.
Malatya ile Elazığ arasındaki mevcut
yolu 1 kilometre kısaltacak Yeni Kömürhan
Köprüsü, Bağlantı Tüneli ve Yolu Yapım
Projesi ile iki kent arasındaki karayolu
daha konforlu hâle gelecek. Proje, Malatya
ve Elazığ'daki havalimanlarıyla bütünleşerek,
ulusal ve uluslararası bağlantıların
parçası olacak ve iç-dış turizm sirkülasyonlarının
sağlanmasıyla bölgenin sosyal ve
ekonomik gelişimini destekleyecek. Köprü,
tünel ve yolun hizmete açılmasıyla birlikte
Malatya ile Elazığ arasındaki karayolu
ulaşımında karşılaşılan ciddi sorunlar artık
tarih olacak.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
23
İç Anadolu Bölgesi
Konya lavantanın merkezi olacak
Konya Büyükşehir Belediyesi tarafından
çiftçiye dağıtılan 1 milyon 200 bin lavanta
fidesi toprakla buluşturuldu. Büyükşehir
Belediyesi’nden yapılan açıklamaya göre,
Konya'da kırsal bölgelerde alternatif ürün
ekimini teşvik etmek, çiftçiye destek olmak
için yağışın az olduğu, sulama yapılmayan
arazilerde artık lavanta yetiştirilecek.
Türkiye'de 2020 yılı itibariyle yaklaşık 12
bin dekar lavanta üretim alanı buluyor. Bu
destekleme ile 720 bin metrekare alanın ekilmesi
hem kıraç arazilerin değerlendirilmesi
hem de lavanta üretiminin desteklenmesi
açısından büyük önem taşıyor. Açıklamada
görüşlerine yer verilen Konya Büyükşehir
Belediye Başkanı Uğur İbrahim Altay, Güneysınır
ilçesini lavantanın merkezi yapmak için
çalıştıklarını belirterek; “Güney sınırlı hemşehrilerimize
dağıttığımız lavanta fidelerinin
toplam bedeli 1,7 milyon lira. Katma değeri
yüksek lavanta yağı, lavanta çiçeği ve lavanta
balı üretimiyle turizmi geliştirmeyi amaçlıyoruz.
Özellikle yağışın az olduğu bölgelerde ve
sulanamayan arazilerde lavanta üretimiyle
çiftçimize ek bir kazanç sağlamak istiyoruz”
ifadelerini kullandı.
Hititlerden kalan tuz mağarasında hedef
1 milyon ziyaretçi
Çankırı Belediye Başkanı İsmail Hakkı Esen,
tuz mağarasıyla ilgili turizm hedeflerinin
yılda 1 milyon ziyaretçi olduğunu söyledi.
Hititlerden kaldığı ve yaklaşık 5 bin yıldır
tuz üretimi yapıldığı bilinen mağara ile ilgili
turizm hedeflerinin yüksek olduğunun altını
çizen Esen, tuz mağarasının tanıtımı için
geniş kapsamlı Tuz Festivali planladıklarını,
ancak salgın nedeniyle hayata geçiremediklerini
anlattı.
“2019 yılında gelen ziyaretçi sayımız, hazır
olmamamıza rağmen 150 bin civarındaydı.
2020 yılında pandemiye rağmen 180 binleri
buldu” diyen Başkan İsmail Hakkı Esen,
sözlerine şöyle devam etti: “Hayli yüksek
bir talep var. Çok fazla tanıtımını yaptığımızı
da düşünmüyorum. İlk olarak dışarıdan
peyzaj çalışmasına geçmiştik, pandemi
süreci çıktı. Sosyal tesisini yaptık, ilaveler
de yapacağız.
TÜRKİYE’DE EŞİ BENZERİ YOK
Şu anda Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı
(KUZKA) ile güdümlü proje kapsamında
içerisiyle alakalı projeler yapılıyor. Yaklaşık
6 milyon lira KUZKA’dan bir destek alacağız.
Türkiye'de eşi benzeri yok, dünyada da
en büyük üç mağaradan bir tanesi. Tuz
mağarası, Çankırı turizminin lokomotifi
olacak. 1 milyon ziyaretçiyi tuz mağarasına
getireceğiz.”
24 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
İç Anadolu Bölgesi
Kayseri kültürü
5 asırlık konakta sergileniyor
Kayseri'de taş işçiliğinin en güzel örneklerinden
5 asırlık Güpgüpoğlu Konağı, kentin
eski günlük yaşamına, mutfak kültürüne
ve sahip olduğu değerlere ışık tutuyor.
Yapımına 1419 tarihinde başlanan Tennuri
Sokak'taki konak, hem “müze ev” hem de
etnografya müzesi olarak hizmet veriyor.
Kültür ve Turizm Bakanlığınca 1976 yılında
kamulaştırılan, “haremlik” ve “selamlık”
olmak üzere iki kısımdan oluşan tarihi konak,
içindeki balmumu heykelleri ve tavan
işlemeleriyle yüzyıllar öncesinin estetik
zevkini gözler önüne seriyor. İl Kültür ve Turizm
Müdürü Şükrü Dursun, Kayseri'nin en
eski konaklarından Güpgüpoğlu'nun aynı
zamanda kentin en eski mahallesinde yer
Divriği’ye seyir terası
kazandırılıyor
aldığını söyledi. Konağın selamlık kısmının
Kayseri Kalesi'nin dış surlarına bitişik inşa
edildiğini belirten Dursun, 1419'da yapımına
başlanan konağa 18. yüzyıla kadar çeşitli
eklemeler yapıldığını aktardı.
Devlet Resim ve
Heykel Müzesi,
sanatseverleri
yolculuğa
çıkaracak
Türk resim tarihinin en değerli
eserlerine ev sahipliği yapan Devlet
Resim ve Heykel Müzesi, korunan
özgün hâli ile çağdaş müzecilik
anlayışını birleştirdiği yeni restorasyonuyla
sanatseverleri resim
tarihinde yolculuğa çıkaracak.
Birinci Ulusal Mimarlık Dönemi’nin
en görkemli yapılarından olan
Ankara Devlet Resim ve Heykel Müzesi'nin
tarihi binası ve eserlerine
ilişkin üç yıl önce başlayan restorasyon
çalışması, Kültür ve Turizm
Bakanlığı uzmanları ile üniversitelerden
akademisyenlerin katkılarıyla
tamamlandı. Kültür ve Turizm
Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un
çabaları ile restorasyonu tamamlanan,
küratörlüğünü Prof. Dr. Kıymet
Giray'ın üstlendiği Devlet Resim ve
Heykel Müzesi, kapılarını yeniden
ziyaretçilerine açtı.
Sivas’ın Divriği ilçesinin Seyir Terası Projesi
ile cazibe merkezi olması hedefleniyor.
Sivas Valisi Salih Ayhan, yapımı devam eden
projeyi yerinde inceleyerek Kaymakam
Mehmet Bek ve diğer yetkililerden bilgi aldı.
Projeyi çok önemsediklerini aktaran Ayhan,
şunları söyledi:
“Divriği'nin turizm altyapısını geliştirmek
ve potansiyelini arttırmak amacıyla yapılan
Seyir Terası ile Çaltı Kanyonu, Divriği Ulu
Cami ve Divriği Kalesi’nin muhteşem manzarası
ziyaretçilere sunulacak. Seyir terası
kısa sürede ilçeye kazandırılacak.” UNESCO
Dünya Kültür Mirası Listesi’nde yer alan
Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası başta olmak
üzere tarihi konakları ve kalesiyle çok sayıda
turistin ilgisini çeken Divriği'nin, projenin
tamamlanmasıyla cazibe merkezi olması
bekleniyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
25
Karadeniz Bölgesi
Kahin Tepe kazıları heyecanlandırıyor
Kastamonu'nun Araç ilçesinde yürütülen Kahin Tepe
kazısında, günümüzden 12 bin yıl öncesine ait yapılara
ulaşıldı. İlçenin Kahin Tepe mevkisinde 3 yıl önce
başlayan kazı çalışmaları, Kültür ve Turizm Bakanlığı
Kastamonu Müze Müdürlüğü başkanlığında devam
ediyor. Kazılarda bugüne kadar Akeramik Neolitik (çanak
çömleksiz neolitik) döneme ait olduğu düşünülen
tapınak, dikili taş, adak çukurları ve "nitelikli heykeltıraşlık"
eserlere ulaşılması, arkeolog ve tarihçileri
heyecanlandırıyor.
Kazıya, Düzce Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji
Bölümü Protoistorya ve Önasya Arkeolojisi Anabilim Dalı Başkanı
Dr. Öğretim Üyesi Nurperi Ayengin danışmanlık yapıyor.
Ayengin, 3 yıldır devam eden çalışmalara Başköy yakınlarında
baraj kurtarma kazısı olarak başladıklarını söyledi. Kahin
Tepe'nin konum olarak stratejik bir yerde bulunduğuna işaret
eden Nurperi Ayengin; "Bölge çok özel bir yere konumlanmış.
Bir yanında Araç Çayı var, diğer yanı güvenlik açısından çok
önemli. Vadiye hâkim inanılmaz stratejik bir noktada kurulmuş.
Bu tepenin özel olarak seçildiğini düşünüyoruz" dedi.
Büyük Göztepe Tümülüsü ziyaretçilerini
Frig tarihinde yolculuğa çıkaracak
UNESCO Dünya Mirası Listesi'nde ve "En
iyi korunan 20 kent" arasında yer alan
Karabük'ün Safranbolu ilçesindeki Büyük
Göztepe Tümülüsü'nde, Frig döneminin
yaşantısına animasyonlarla ışık tutulacak.
Tarihi geçmişini koruyup bugüne kadar taşıyabildiği
için "Korumanın Başkenti" olarak
da anılan Safranbolu, Türkiye'deki yaklaşık
50 bin korunması gerekli kültür ve tabiat
varlığının 1125'ini bünyesinde barındırıyor.
Osmanlı döneminden kalan han, hamam,
cami, çeşme ve köprülerin yanı sıra 18.
ve 19. yüzyıl ile 20. yüzyıl başlarında inşa
edilmiş konaklara sahip Safranbolu'daki
Büyük Göztepe Tümülüsü (bir mezar ya da
mezarlık içeren, toprak yığılarak oluşturulmuş
tepecik), Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan
alınan izinle Valilik organizasyonunda
yapılan kazılarla 2011'de açıldı. Frig dönemine
tarihlendirilen ve bölgedeki tek Frig
tümülüsü olduğu değerlendirilen mekânın
turizme kazandırılması için çalışmalar
devam ediyor.
MEZARLAR VE BULGULAR,
OLDUĞU YERDE SERGİLENECEK
Kazılarda, boyu ve mimarisiyle gömülü
kişinin zenginliğini simgeleyen 20 mezar,
iskeletler, ölen kişilerin kullandığı ve
kendisine hediye edilen çeşitli eşyalar
çıkarıldı. Safranbolu Kültür ve Turizm Vakfı
destekleriyle üstü kapatılan yaklaşık 25
metre yüksekliğindeki tümülüsteki mezarlar
ve bulgular, turizme açılarak olduğu yerde
sergilenecek.
26 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Karadeniz Bölgesi
Yıkılmak üzereyken
restore edilen
tarihi fabrika
artık cazibe
merkezi
Samsun'da bir asırdan fazla süredir tütün
fabrikası olarak hizmet veren tarihi
yapı, restore edilerek cazibe merkezi
hâline geldi. Osmanlı döneminde 1887
yılında inşa edilen yapı, 1997 yılına kadar
tütün fabrikası olarak kullanıldı. 20
yıl atıl vaziyette kalan tarihi yapı, örnek
bir kentsel yenileme projesi kapsamında
ele alınarak aslına uygun restore
edildi ve 2012 yılında alışveriş merkezi
olarak açıldı.
Anadolu mimarisinin tipik özelliklerinden
iç avluları ile çok geniş bir meydana
sahip 6 bloktan oluşan fabrika ve
depolarının restorasyonunun ardından
alışveriş merkezine dönüştürülen tarihi
yapıda, yerli ve yabancı markalara
ait 45 mağaza yer alıyor ve bin kişiye
istihdam sağlanıyor. Her gün binlerce
kişinin ziyaret ettiği tarihi yapı, kente
kattığı estetiğin yanı sıra ekonomik ve
sosyal hayata kazandırdıklarıyla da öne
çıkıyor.
Turistlerin gözdesi Ortamahalle
yenilenen yüzüyle hizmet verecek
Osmanlı dönemine ait evler, konaklar,
çeşmeler, sokaklar ve mahalle kültürünün
bir bütün hâlinde sergilendiği, Trabzon'un
Akçaabat ilçesinde 1988 yılında büyük bölümü
kentsel sit alanı ilan edilen Ortamahalle,
tarihi dokunun bugüne kadar aktarılabildiği
nadir yerleşim yerleri arasında bulunuyor.
Arnavut kaldırımlı sokakları, dik yokuşları
ve dar meydanlarıyla tarihi görünümünü
koruyan mahalle, Osmanlı döneminin yanı
sıra Roma ve Bizans gibi farklı medeniyetlerin
de izlerini taşıyor.
Turizmde giderek daha da ön plana çıkan,
misafirlerine her mevsim eşsiz manzarasıyla
Çorum'daki 155 yıllık Osmanlı hanı
turizme kazandırılacak
tabiat ile iç içe vakit geçirme, konaklama
ve yöresel lezzetleri tatma imkânı sunan
Ortamahalle, Akçaabat Belediyesi'nin Sokak
Sağlıklaştırma Projesi kapsamında yaptığı
çalışmalarla 2021 turizm sezona yenilenen
yüzüyle girecek. Proje kapsamında
mahalledeki tarihi yapıların cephelerinin
iyileştirilmesi, yol ve kaldırım düzenlemelerinin
yapılması, sokak kaplamalarının,
aydınlatma elemanlarının mevcut dokuya
uygun şekilde yenilenmesi gerçekleştiriliyor.
Tarihi Ortamahalle, kısa sürede tamamlanması
planlanan çalışmalarla 2021 turizm
sezonunda yeni yüzü ile ziyaretçilerini
ağırlamaya hazırlanıyor.
Çorum'da Osmanlı İmparatorluğu döneminde
inşa edilen ve günümüzde çok az
örneği bulunduğu belirtilen 155 yıllık Veli
Paşa Hanı'nda restorasyon çalışmaları sürüyor.
Yozgat Beylerbeyi Veli Paşa tarafından
1865'te yaptırılan Çepni Mahallesi'ndeki
tarihi han, uzun bir dönem Anadolu Oteli
olarak kullanıldı. Bin metrekare alana inşa
edilen iki katlı han, bitişiğindeki 35 odalı
otel kısmıyla 1914 yılında çıkan yangında
büyük oranda hasar gördü. Yeniden inşa
edilerek bugünkü hâlini alan yapı, mülk
sahipleri tarafından market ve depo olarak
kullanıldı.
Tarihi han, geçen yıllarda Çorum Belediyesince
turizme kazandırılmak üzere 35
yıllığına kiralandı. Çorum Belediyesi'nin
Orta Karadeniz Kalkınma Ajansının mali
desteğiyle başlattığı, yaklaşık 6 milyon lira
bütçeli restorasyon projesinin bu yıl tamamlanması
planlanıyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
27
Cover
30 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Cover
How will wounds
be healed in
tourism?
The crisis caused by the new type of
coronavirus Covid-19 pandemic, which has
affected the entire world, has undoubtedly
deeply affected the tourism sector. Almost
only in one-night, global tourism came to
a complete standstill. Although the partial
revival in summer was a glimmer of hope for
all sectors, that devastating second wave of
Covid-19 left scant hopes for a recovery in 2021.
In this issue, where we discussed the crisis in
tourism and its future goals, we included expert
opinions and evaluations.
Minister of Culture and Tourism Mehmet Nuri
Ersoy made an explanation on the steps of
normalization in tourism, which tourists are
eagerly waiting for, and said that the tourism
season will start in April and that they expect
a “V” exit in tourism for 2021. Mediterranean
Tourism Foundation (MTF) General Secretary
Andrew Agius Muscat told that after the crisis,
the wounds in tourism will heal quickly and
will come out of this process stronger.
The President of Federation of World Tourism
Writers and Journalists (FIJET) Tijani Haddad,
who signified that economic destruction in
the tourism sector will not be easy to recover,
stressed that predicting consumer trends
and the creation of new destinations is very
important for the upcoming process.
The President of the Association of Travel
Agencies of Turkey (TÜRSAB) named Firuz
Bağlıkaya, expressed the problems of travel
agencies and tour operators and said that after
the pandemic, rival countries would carry out
aggressive advertising and marketing efforts
to compensate for their losses. Therefore, he
asked the authorities to provide more support
for travel agencies that are the locomotive of
tourism promotion. Bulut Bağcı, President
of the World Tourism Forum Institute, told
that healing the wounds in tourism depends
on finding the vaccine, and foresaw that the
recovery process of the tourism sector will find
up to 2022.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
31
Kapak
Salgın sürecinden en fazla etkilenen sektör
TURİZMDE YARALAR
NASIL SARILACAK?
Dünya; turizm sektöründe yaralarını sarmaya hazırlanırken, uzmanlar bu toparlanmanın zaman
alacağı görüşünde... Turizmin içinde bulunduğu krizi ve gelecek hedeflerini tartışmaya açtığımız
bu sayımızda, Akdeniz Turizm Vakfı Genel Sekreteri Andrew Agius Muscat, Dünya Seyahat
Gazetecileri ve Yazarları Federasyonu Başkanı Tijani Haddad, Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği
Başkanı Firuz Bağlıkaya ve The World Tourism Forum Institute Başkanı Bulut Bağcı ile konuştuk.
GÜRER MUT
Tüm dünyayı etkisi altında bırakan yeni tip
koronavirüs (Covid-19) pandemisi, sağlık
alanında büyük bir yıkıma sahne oldu. 2019
yılı sonunda Çin’in Hubei eyaletine bağlı Vuhan
kentinde ortaya çıktı ve çok kısa sürede
215 ülkeye yayılarak, daha önce benzeri
görülmemiş bir küresel sağlık krizine dönüştü.
Dünya bu yıkımdan kurtulabilmek için
adeta kabuğuna çekildiyse de salgının yıkıcı
etkilerinden kaçınamadı. Güncel verilerin
ışığında 96,2 milyon vakanın görüldüğü
dünyada, salgın dolayısıyla yaklaşık 2 milyon
insan hayatını kaybetti.
Sınırların kaldırıldığı “global” dünyanın
laneti hâline gelen Covid-19 pandemisi, küresel
ekonomiyi de büyük oranda etkiledi.
Uluslararası Para Fonu (IMF) ile Ekonomik
Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) tarafından
geçtiğimiz kasım ayında hazırlanan
rapora göre, yaşanmakta olan sağlık krizinin
küresel ekonomiye maliyetinin 2020 ve
2021'de 8,5 trilyon doları bulduğu ve bu
oranın 2008 küresel finans krizini de aştığı
ifade ediliyor. Öyle ki, 2008 yılında ABD'de
başlayan ve dünyayı etkisi altına alan küresel
finans krizin maliyeti yaklaşık 3,5 trilyon
dolardı. Kısacası, bugün yaşadığımız krizin
ekonomiye yansıyan faturası, aynı zamanda
büyük bir yıkımın göstergesi.
SALGIN NEDENİYLE YARIM MİLYAR
İNSAN, AÇLIK SINIRININ ALTINDA!
Sağlık krizinin yarattığı en büyük yıkım, hiç
tartışmasız turizm sektöründe meydana
geldi. Neredeyse bir gecede, küresel turizm
tamamen durma noktasına geldi. Sınırların
kapatıldığı, karantina günlerinin hüküm sürdüğü
dünyada adeta yaprak kıpırdamadı.
Bu süreçten en büyük yarayı ise ekonomisi
büyük ölçüde turizme dayalı olan ülkeler
aldı. Özellikle ada ülkelerinin yaşadığı
finansal krizin boyutları öylesine ciddi
boyutlara ulaştı ki, birçok otel ve işletme
faaliyetlerine son vermek zorunda kaldı. Turizmin
beslediği yan sektörler de bu yıkımın
32 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Kapak
yarattığı etkilerden nasibini aldı. Dolayısıyla,
turizmde yaşanan yıkımın faturası, istisnasız
tüm sektörlere yansıdı.
Salgının doğurduğu iktisadi krizin bilançosu,
ülkeler ve çeşitli sosyal tabakalar arasında
farklılık gösterdi. Örneğin, gelir adaletsizliği
üzerine yaptığı çalışmalarla bilinen uluslararası
yardım kuruluşu Oxfam’ın araştırmasına
göre, mevcut rakamlara ek olarak yarım
milyara yakın insan daha salgının yol açtığı
etkilerle birlikte açlık sınırının altında bir yaşam
sürmek zorunda kaldı. Fransa merkezli
sağlık örgütü Médecins du Monde ise sadece
ekonomik kapasitesi kısıtlı ülkelerde değil,
gelişmiş ülkelerde de Covid-19 salgınıyla
birlikte milyonlarca insanın açlık ve yoksulluk
sınırının altına itildiği uyarısını yaptı.
HER TÜRLÜ OLASILIĞA İLİŞKİN
PLANLAMA YAPILMALI
Yaz aylarında yaşanan kısmi canlanma tüm
sektörler için umut ışığı olsa da Covid-19’un
o yıkıcı ikinci dalgası, cılız olan umutları
2021 yılında yaşanacak toparlanmaya bıraktı.
Tam bu noktada, 2020’nin son aylarında
Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’ne
(UNWTO) bağlı Küresel Turizm Kriz Komitesi’nin
yayımladığı ve bizim de sayfalarımıza
taşıdığımız “Turizmi Yeniden Başlatma
Küresel Rehberi”, gelinen noktada daha
planlı hareket edilmesini, tüm olanakların
efektif kullanılmasını ve yaratıcı çözümlerin
devreye sokulması gereğini belirtti.
Bu çerçevede, Küresel Turizm Kriz Komitesi’nin
yayımladığı rapor; güvenilir sınır yönetimi,
havayolu ulaşımında izlenecek yollar,
konaklama prosedürleri, tur operatörlerinin
ve seyahat acentelerinin durumu, kongre
ve fuar etkinliklerinin yeniden planlanması,
turizm destinasyonlarının yeni duruma
göre güncelleştirilmesini kapsayan bir dizi
öneriyi içeriyor. Raporun belki de en önemli
vurgusu, aşılama çalışmalarının yarattığı
rehavete kapılmadan, her türlü olasılığa
ilişkin planlamanın yapılması. Bu uyarı,
şüphesiz sektörün yeniden canlanması için
taşınan inancın ve kararlılığın bir çıktısı.
Yaşanmakta olan sürecin değerlendirilmesinin
yanı sıra sektöre ilişkin çözüm önerilerini
ve hazırlıklarını da sayfalarımıza taşımak
istedik. Akdeniz Turizm Vakfı (MTF) Genel
Sekreteri Andrew Agius Muscat, Dünya
Turizm Yazarları ve Gazetecileri Federasyonu
(FIJET) Başkanı Tijani Haddad, Türkiye
Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı
Firuz Bağlıkaya, The World Tourism Forum
Institute Başkanı Bulut Bağcı, Kültür ve
Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un görüşlerine,
değerlendirmelerine yer verdik. Bu
toparlamanın, önümüzdeki döneme ilişkin
çıkış yollarının bulunması için yararlı bir
kaynak oluşturacağını düşünüyoruz.
“2021, TURİZM İÇİN
TOPARLANMA YILI OLACAK”
Turizmcilerin merakla beklediği turizmde
normalleşme adımlarına ilişkin, Kültür ve
Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy açıklamalarda
bulundu. Turizm sezonunun
nisan ayında başlayacağını belirten Kültür
ve Turizm Bakanı, geride bıraktığımız yıla
ilişkin değerlendirmeler yaptı. Acentelerin
ve turist rehberlerinin durumunu, “Güvenli
Turizm Sertifikasyonu” projesini, turizme
ilişkin önümüzdeki dönem yapılacak tanıtım
çalışmalarını, turizme kazandırılan yeni
destinasyonları ve 2021 hedeflerini aktaran
Bakan Ersoy, 2021’in turizm için toparlanma
yılı olacağını söyledi. Seyahat acentelerine,
turist rehberlerine çeşitli destekler verdiklerini
belirten Ersoy, süreci iyi yönettiklerini
ve “Güvenli Turizm Sertifikasyonu” ile iyi bir
başarı yakaladıklarını kaydetti. 50’yi aşkın
başlığı "GoTurkey" üzerinden tanıtacaklarını
açıklayan Bakan Mehmet Nuri Ersoy, turizme
kazandırılacak yeni destinasyonlar için “Yeni
Göbeklitepelere hazır olalım” mesajını verdi.
“TURİZM BU SÜREÇTEN
DAHA GÜÇLÜ ÇIKACAK”
2020 başında turizm sektörünün sürdürülebilirliğine
ilişkin İstanbul’da katıldığı
bir konferansta Covid-19 salgını haberini
duyduğunu belirten Akdeniz Turizm Vakfı
(MTF) Genel Sekreteri Andrew Agius Muscat,
ekonomik senaryoların bir gecede değiştiğini
belirtti. Yatırımcıların bu sürece hazırlıksız
yakalandığını ve turizm sektöründe iflasların
art arda geldiğini söyleyen Muscat, “Kâbus
dolu bir yıl geçirdik” diye konuştu. Ekonomisi
büyük ölçüde turizme bağlı ada ülkelerinin
bu süreçte büyük yara aldığını ifade eden
Muscat, umudun bitmeyeceğini ve ekonomisi
büyük ölçüde zarar gören adalarda
işletmelerin yaratıcı çözümlerle bu sıkıntıdan
kurtulmaya çalıştıklarını dile getirdi.
“KAMU-ÖZEL İŞBİRLİĞİ,
BU SÜREÇTE YOĞUN YAŞANMALI”
Covid-19 pandemi sürecinden en çok
etkilenen sektörün turizm sektörü olduğunu
ve bunun da ulusal ekonomilerin bütününü
etkilediğini belirten Dünya Turizm Yazarları
ve Gazetecileri Federasyonu (FIJET) Başkanı
Tijani Haddad, hızlı toparlanma senaryolarının
aksine yaşanan krizin boyutunun görünenden
daha fazla olduğunu ve ekonomik
toparlanmanın kolay olmayacağını ifade etti.
İlk etap için normalleşme adımlarıyla birlikte
milyonlarca insanın seyahat etme arzusunun
sektörü hareketlendireceğini aktaran
Haddad, ayrıca turizm yayıncılığının içinde
bulunduğu duruma da değinerek, yayıncıların
da sektörün diğer paydaşları gibi yeni
döneme hazır olması gerektiğini açıkladı.
“SEYAHAT ACENTALARINA SAĞLANACAK
DESTEK, SEKTÖRE GÜÇ KATAR”
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB)
Başkanı Firuz Bağlıkaya ise ekonomik
açıdan yüzyılın en büyük krizi ile karşı
karşıya kaldığımızı ve bu süreçte seyahat
acentelerinin ciddi yara aldığını söyledi.
Aşı çalışmalarının turizm sektörü için daha
büyük önem taşıdığına değinen Bağlıkaya,
aşılamada kaydedilecek gelişmelerin turizm
sektörünü de pozitif etkileyeceğini belirtti.
Pandemi sonrası rakip ülkelerin kayıpları
telafi etmek üzere agresif bir tanıtım ve
pazarlama çalışması yürüteceği hatırlatmasında
bulunan Bağlıkaya, turizm tanıtımının
lokomotifi konumunda bulunan seyahat
acentalarına sağlanacak desteğin sektöre
güç katacağını vurguladı.
“TURİZMİN TOPARLANMASI
2022’Yİ BULACAK”
Turizmde yaraların sarılmasının aşının
bulunmasına bağlı olduğunu belirten The
World Tourism Forum Institute Başkanı
Bulut Bağcı, sağlık alanında yapılan çalışmalara
rağmen, 2021 yılı turizm rakamlarının
2019’un verilerini yakalamasının çok
zor olacağını öngördüğünü söyledi. Bağcı,
turizm sektörünün toparlanma sürecinin
2022 yılını bulacağını söyledi.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
33
Kapak
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy:
Bu sene turizmde
‘v’ çıkışı bekliyoruz
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, turizmcilerin merakla beklediği “normalleşme”
adımlarının ne zaman atılacağına ilişkin açıklamalarda bulunarak; “Türkiye, 2020'de 15,5 milyon
yurt dışı ziyaretçi elde edecek ve yüzde 70'lik daralma ile seneyi kapatacak. Turizm gelirinde ise
11 milyar doların üzerinde bir rakam bekliyoruz” dedi.
Turizmcilerin merakla beklediği turizmde
normalleşme adımlarına ilişkin, Kültür
ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’dan
müjdeli haber geldi. Etkinliklerin mart ayı
itibariyle kaldığı yerden devam edeceğini
belirten Bakan Ersoy, turizm sezonunun da
nisan ayında başlayacağını dile getirdi.
2020’ye başlarken turizme ilişkin büyük
hedefleri olduğunu söyleyen Kültür ve
Turizm Bakanı, salgın dolayısıyla belirlenen
hedeflere ulaşamadıklarını açıklamasının
ardından şunları ifade etti: “Uluslararası
turizm gelirlerinde yüzde 88'lik bir daralma
oldu. Türkiye olarak biz Yunanistan, İspanya
gibi ülkelere göre nitelikli turist getiren ülkeleri
rakip alıyoruz. Türkiye artık gelir seviyesi
yüksek turist getiren ülkeler sınıfına girdi.
Oralarda turizm gelirlerinde yüzde 80'lik bir
daralma olduğunu görüyoruz.”
“ACENTELERE VE TURİST
REHBERLERİNE ÇEŞİTLİ
DESTEKLER VERDİK”
Türkiye’nin 2020'de 15,5 milyon yurt dışı
ziyaretçi elde ettiğini ve yüzde 70'lik daralma
ile seneyi kapattığını açıklayan Bakan
Ersoy; “Gelirlerde 11 milyar doların üzerinde
bir rakam bekliyoruz. Dünyada turizmdeki
yüzde 80 daralmaya karşı Türkiye, yüzde
20’lik performansla ve yüzde 68 daralmayla
bu seneyi kapattı” dedi.
Turizmde sektöre verilen destekler hakkında
da açıklamalarda bulunan Ersoy,
seyahat acentelerine ve turist rehberlerine
çeşitli destekler verdiklerini, işletmelerin
arazi kullanım bedellerine, konaklama
vergilerine yönelik kolaylıklar sağladıklarını
ve çeşitli düzenlemeler yaptıklarını söyledi.
Bakan Mehmet Nuri Ersoy, havayolu şirketlerini
de desteklediklerini aktararak, Türk
kökenli yabancı bayraklı havayolu şirketleri
arasında bulunan dört büyük tur operatörüne,
iki etapta orta vadeli kredi desteği
verildiğini, bu şirketlerin bünyelerinde 160
uçak barındırarak, “resort” bölgelerine bu
uçaklarla turist taşıdıkları için önemli olduğunu
kaydetti.
“GÜVENLİ TURİZM SERTİFİKASYONU İLE
İYİ BİR BAŞARI YAKALADIK”
Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme
Ajansı’nın 2020'de ülkenin turizm tanıtımına
katkı sunmak için çalıştığını vurgulayan
Ersoy; “Dünyada 100 yıl önce kurulmuş bir
ajans ama bu işi en iyi yapan ajans da bizde.
Çok ciddi bir profesyonel ekibi bünyemizde
bulunduruyoruz. Bu sene Türkiye, turizm
konusunda dünyada en etkili ve en yoğun
reklam yapan ülke oldu” diye konuştu.
34 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Kapak
Turizm alanında yapılan reklam harcamalarının,
Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme
Ajansı tarafından kriz başlamadan
önce tam zamanında hayata geçirildiğini
ve bu nedenle rakip ülkelere göre daha
iyi bir performansla yılı sonlandırdıklarını
ifade eden Ersoy, sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bütün ülkeler doğal olarak ekonomik
endişelerle siyasi kararlar almak durumunda
kaldılar. Kendi ülkelerinin de bağlı
oldukları grupları önceliklendirmeleri de
gerekli. Bütün bunlara rağmen Türkiye
olarak bir fark yarattık ve onlardan daha
iyi performans sergiledik. Bu sene otelleri
tamdört kere denetledik. Süreci çok iyi
yöneterek, Güvenli Turizm Sertifikasyonu
ile iyi bir başarı yakaladık.
2021’DE 23,5 MİLYAR DOLARI
GEÇECEĞİMİZİ UMUYORUZ
2021 yılının turizm için bir toparlanma yılı
olacağını belirten Bakan Ersoy; “2021’de turizmde
‘V’ çıkışı bekliyoruz. Alınan önlemler
neticesinde vaka sayılarında hızlı bir düşüş
yaşandı. Aşılama çalışmaları da başladı.
Mart ayında vaka sayısında 2 binli rakamlara
ineriz. Nisan ayı itibariyle de sezonun
açılacağını düşünüyoruz. Toplum disiplini
ile alakalı bir konu bu, sadece bizim ülkemizle
ilgili değil. Yurt dışındaki vaka sayıları
da önemli rol oynayacak. 2019 rakamlarını
2021’de yakalama şansımız yok ama yüzde
100'lük bir büyüme ile 31 milyonluk turist
sayısını aşacağımızı ve 23,5 milyar doları
geçeceğimizi umuyoruz. Ay ay olan gelişmelerle
rakamları takip edeceğiz.”
TÜRKİYE, “GO TURKEY” İLE TANITILACAK
Mehmet Nuri Ersoy, 2021'de Türkiye'nin
zengin ürün ve destinasyon çeşitliliği ve
dünya turizminin değişen trendleri çerçevesinde
golf turizmi, müzeler, kültür rotaları,
inanç turizmi, gastronomi, alışveriş gibi
50'yi aşkın başlığı "Go Turkey" üzerinden
tanıtacaklarını kaydederek; Go Turkey'i son
teknoloji ile yaptıklarını, dünyada en çok
ziyaret edilen siteleri incelediklerini, buralarda
son teknolojiyi kullandıklarını açıkladı.
Go Turkey’de Türkiye hakkında haber yapma
olasılığı olan haber portallarının yapay
zekâ tarafından takip edildiğini söyleyen
Ersoy, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Dünyanın en büyük yolcu tedariği yapan
tur operatörlerini sistem takip ediyor. Türkiye
ile ilgili olumlu ve olumsuz yönlendirmeleri
alıp, ona göre tanıtım önceliği yapıyor.
Siteye önceden gerçekletirdiğiniz ziyaretleri
kayıt altında tutuyor. Eğilimlerinizi kaydediyor,
size ona göre planlamalar gösteriyor.
Go Turkey, dünyada en çok ziyaretçi alan
sitelerin başında. Burada nitelikli ziyaretçiyi
öncelikledik ve ikinci aşamaya geçtik. Farklı
lisanlarda hizmet vereceğiz. 81 vilayeti ve 50
ürünü tanıyoruz, hem destinasyonları hem
ürünlerini tanıtıyoruz. 30'dan fazla ürün
işlenmiş durumda, şubat sonuna kadar tüm
şehirler işlenmiş olacak. Turizm tanıtımında
tek sesliliğe geçiyoruz.”
“MISIR'DA PİRAMİTLER NEYSE, URFA
BÖLGESİ BİZİM İÇİN O OLACAK”
2020'de yaptıkları önemli çalışmalardan
birisinin de Devlet Resim ve Heykel Müzesi
olduğunu dile getiren Bakan Ersoy, binanın
Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün talimatları
ile yapıldığını, Atatürk'ün binanın hem içinde
hem dışında Türk motiflerinin olmasını
istediğini söyledi. Ersoy, müzenin envanterindeki
eserlerin depolarda son teknoloji
ile korunduğunu belirterek; “Biz burada
Bakanlığa bağlı resim envanterini koruma
altına almış oluyoruz” dedi.
Kazı alanlarındaki çalışmalara 2021'de de
yoğun bir şekilde devam edeceklerini aktaran
Kültür ve Turizm Bakanı Ersoy, sözlerini
şöyle sonlandırdı: “2018 yılında listeye alınan
Göbeklitepe'yle birlikte UNESCO Dünya
Mirası Listesi varlık sayımızı 18'e çıkardık.
Yeni Göbeklitepelere hazır olalım. Karahantepe'yi
duyurmuştum, birkaç ay sonra
araştırmalar tamamlanır. Mısır'da piramitler
neyse, Urfa bölgesi de bizim için o olacak.
Dünyada önemli ses getiren bir proje
olacak. Urfa, Türkiye'nin turizm yüzlerinden
biri hâline gelecek. Haziranda eylem planını
açıklayacağız.
BODRUM KALESİ VE SÜMELA
MANASTIRI’NDA SONA YAKLAŞILIYOR
Türkiye'de restorasyonlarda kademeli
açılış sistemine geçtik, böylelikle turistlerin
ziyaretçi ayağının kesilmemesini sağladık.
Bodrum Kalesi'nin üçüncü etap çalışmaları,
2021 Mayıs ayında tamamlanacak. Sümela
Manastırı'nda profesyonel dağcılarımız ekip
içerisinde yer aldı. Restorasyon tamamlandığında
daha önce hiç ziyarete açılmamış
olan üçüncü etap da 2021 yılında tamamlanarak
ziyaretçilerine açılacak.”
Bodrum Kalesi
Sümela Manastırı
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
35
Kapak
TÜRSAB Başkanı Firuz Bağlıkaya:
2021’de uluslararası turizm
rekabeti çok yoğun yaşanacak
Dünya genelinde başlayan ve turizm sektöründe
derin yaralar açan Covid-19 pandemisinin
yaraları sarılmaya hazırlanırken;
Türkiye’nin önümüzdeki süreçte sektöre
ilişkin atacağı adımları Türkiye Seyahat
Acentaları Birliği (TÜRSAB) Başkanı Firuz
Bağlıkaya ile konuştuk.
2020’de turizm özellikle yaz aylarında
kısmi bir canlanma yaşasa da
beklenilen geri dönüşler olmadı.
Birçok işletmeci ve acenta iflas ettiğini
duyurdu. Geride bıraktığımız yılı nasıl
değerlendiriyorsunuz?
Covid-19 pandemisi neredeyse bir yıldır
sadece insan hayatı ve sağlığını değil, aynı
zamanda ekonomiden sosyal yaşama kadar
tüm hayatımızı derinden etkiledi. Ekonomik
açıdan yüzyılın en büyük krizi ile karşı karşıya
kaldık. Bu süreçte salgından en büyük
yarayı alan sektörlerin başında maalesef ki
turizm geldi. Turizm başta olmak üzere tüm
iş kolları, daha önce eşi benzeri görülmemiş
bir krizle mücadeleyle dolu bir yılı geride
bıraktı. Seyahat acentaları da ne yazık ki
bu krizden büyük yara aldı. Geçen sürede
bazı destekler açıklandı, ancak bunlar
sektörümüzün toparlanabilmesi için yeterli
olmadı. Seyahat acentaları ne yazık ki büyük
sıkıntıda. UNWTO verilerine göre, 2020
yılının ocak-ekim döneminde uluslararası
seyahatlerde yüzde 72 oranında gerileme
yaşanırken, Türkiye de pandemi nedeniyle
dünya turizminde yaşanan gerilemeden
olumsuz etkilendi ve dünya genelindeki
düşüşe benzer oranlarda kayıp yaşadı.
Tedavi için planlanan aşı çalışmaları
hayata geçiyor. Fakat normalleşmenin
uzun sürmesi durumunda acentalar ve
turizm merkezleri nasıl bir yol
izlemeli?
Turizm sektörünün 2021 yılındaki performansını
belirleyecek ana unsur, yine
pandeminin seyri olacaktır. Burada aşılama
süreci çok önemli. Ana pazarlarımız olan
İngiltere, Rusya, Almanya ve diğer Avrupa
ülkelerinde aşılanma süreci başladı. Ülkemizde
de aşı çalışmaları gerçekleştiriliyor.
Bu sürecin hızla ilerlemesi, turizm sektörü
için da büyük önem taşıyor. Cumhurbaşkanımız,
DEİK toplantısında 25 milyon yeni
aşının geleceğini de söyledi. Dolayısıyla, bu
oran hızla artacak. Ülkemizde aşı çalışması
sayesinde pandemiyle mücadele konusunda
kaydedilecek gelişmeler, turizmdeki
gelişime pozitif etki edecektir. Tüm bu çalışmalar
ışığında yılın ikinci yarısından itibaren
Türkiye’ye yönelik turizm hareketlerinde
artış beklediğimizi ifade edebiliriz.
Pandemi sonrası rakip ülkelerin kayıpları
telafi etmek üzere agresif bir tanıtım
ve pazarlama çalışması yürüteceği ve
uluslararası turizm rekabetinin çok yoğun
36 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Kapak
biçimde yaşanacağı göz önünde
bulundurularak, ülkemiz turizm
tanıtımının lokomotifi konumunda
bulunan seyahat acentalarına
tanıtım ve pazarlama desteği
sağlanması da sektörümüze güç
katacaktır.
Sektörümüzün yaşadığı nakit
akışı sorununun çözülmesi için
turizm sektörü şirketlerine sicil
affı çıkarılması, KGF ve benzeri
kaynaklardan kullanılmak üzere
uzun vadeli, esnek faizli, TL bazında
kolay ulaşılabilir ve uzun
vadeli kredilerin en acil şekilde
sağlanması büyük önem taşıyor.
Ülkemizin turizmdeki rekabet gücünün
temelini oluşturan kalifiye
personel istihdamının sürekliliğinin
sağlanması açısından Kısa
Çalışma Ödeneği uygulamasının
sektörümüz için 2021 yıl sonuna
kadar uzatılması da sektörümüzün
ihtiyaç duyduğu destekler
arasındadır.
Yeni dönemde ‘her şey dahil’
sistemini de kapsayan birçok
konseptin revize edileceği
öngörülmüştü…
Her şey dahil sistemi, Türkiye’nin
başarıyla uyguladığı ve dünya
turizminde söz sahibi olmada
önemli bir avantaja dönüştürdüğü
bir sistem. Özellikle de kitle
turizmi odaklı büyümede son
derece etkili bir ürün. Pandemiyle
birlikte her şey dahil konseptinin
işleyişi ile ilgili yiyecek-içecek
servisi başta olmak üzere bazı
farklı uygulamalar gündeme
geldi. Bununla birlikte hizmet
kalitesinde herhangi bir sıkıntı
yaşanmadı. 2021 yılı, her şey
dahil sistemi açısından hijyen
kurallarının yine üst düzeyde
olacağı bir yıl olacak.
Acentaların önümüzdeki
döneme ilişkin ne gibi
hazırlıkları var? Yeni konseptler
oluşturulacak mı?
Pandemi süreci, dünya genelinde
tüketicilerin tatil amaçlı destinasyon
tercihlerindeki önceliklerini
değiştirdi. Yapılan araştırmalar,
hijyen ve güvenliğin tüketicilerin
destinasyon tercihinde en
belirleyici unsur olduğunu ortaya
koyuyor. Bu bakımdan, doğru
iletişim kurularak Türkiye’nin
pandemiyle mücadele konusunda
yürüttüğü başarılı çalışmaların
ve turizm sektörümüzün aldığı
önlemlerin etkili bir şekilde aktarılması
büyük önem taşıyor. Bu
çerçevede, TÜRSAB olarak biz de
dünya genelindeki turizm meslek
kuruluşları ve ülkemizde görev
yapan büyükelçilerle sürekli
iletişim içinde bulunduk.
2021 yılında turizmde ne gibi
yeniliklerin ve değişikliklerin
olacağını öngörüyorsunuz?
2021 yılı, turizm sektörü adına
kademeli toparlanma başlangıç
yılı olacak. TÜRSAB olarak 2021
yılı için sektörümüze koronavirüs
sonrası öngörü olması açısından,
hedef pazarlarımızla bizimle aynı
konumdaki birliklerle görüşmeler
gerçekleştirdik. Türkiye
turizmi açısından önem taşıyan
Rusya, Almanya, İngiltere,
Hollanda, Ukrayna ve ABD’de
faaliyet gösteren seyahat acentası
meslek örgütü başkanları ile
gerçekleştirdiğimiz görüşmelerde
de turizmde hareketlenmenin
2021 yılının ikinci yarısından
itibaren ivme kazanacağı görüşü
öne çıkıyor. Bu çerçevede,
toparlanmanın 2021 yılında
başlayacağını, 2019 yılı verilerinin
ise 2023 yılında yakalanacağını
öngörüyoruz. Öte yandan,
2021 yılında tüm dünyada iç
turizm hareketlerinin öneminin
artacağından hareketle TÜRSAB
olarak yurt içi turizm seferberliği
başlatılması hususunda resmi
mercilere talebimizi ilettik.
Bunun dışında pandemi nedeniyle
seyahat severlerin dönemin
şartlarına uygun beklentileri oluştu.
Seyahat acenteleri tur transfer
araçlarında hijyen kurallarına
uygun hizmet sunuyor. Önümüzdeki
dönemde daha butik turlar
ön plana çıkacak. İnsanlar yakından
tanıdığı aile, dost ve arkadaş
gruplarıyla seyahat etmeyi tercih
ediyor. Hazırlanan paket turlar da
buna göre şekillenmeye başladı.
Tatil planlarında insan yoğunluğunun
az olduğu destinasyonlar
ve doğa turizmi ön planda tutuluyor.
Turizmin dinamikleri de
dünyadaki her sektörde olduğu
gibi pandemiyle yön değiştirmeye
başladı diyebiliriz.
UFTAA Başkan Yardımcısı
Çetin Gürcün:
Turizmde ciddi
belirsizlikler var
Dünya Seyahat Acentaları Birlikleri Federasyonu
(UFTAA) Başkan Yardımcısı Çetin Gürcün, turizm
sektörünün belirsizliğine vurgu yaparak, dergimize
şu açıklamalarda bulundu: “Toplantılarımızda
ülkemiz ve dünyanın çeşitli bölgeleriyle ilgili
değerlendirmeler yapıyoruz. Bir gerçeklik var ki,
pandemiden en büyük darbeyi gerçekten turizm
aldı. Hem de çok dramatik bir darbe... Şöyle ki;
2019 yılında dünyada seyahat eden insan sayısı
ile şimdi seyahat eden sayısı arasında büyük
farklar var. Neredeyse üçte ikisini kaybetmiş durumda.
Türkiye’de de turizm sektörü ve oteller bir
şekilde direnmeye, dayanmaya çalışıyor.”
“DÜNYADA ÇOK BÜYÜK BİR KAYIP VAR”
Gürgün, sözlerini şöyle sürdürdü: “Seyahat
acentalarının durumu da bir felaket. Sadece
bizde değil, dünyada da durum aynı… Diğer bir
boyutu da turist akışı açısından dünyada çok
büyük bir kayıp var. Ne zaman normale döner,
işin açıkçası şu an projeksiyon yapma imkânı
yok. Aşı konuşuluyor ama aşı ile ilgili bilinmeyen
noktalar var. Kimse bir şey bilmediği için turizmin
ne zaman başlayacağı konusunda da çok ciddi
belirsizlikler bulunuyor. Turizmin küresel ölçekte
toparlanmasının, aşının bütün dünyada yaygın
biçimde kullanılması ve hastalığın kontrol altına
alınmasına bağlı olduğunu düşünüyorum.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
37
Kapak
World Tourism Forum Institute
Yönetim Kurulu Başkanı
Bulut Bağcı:
2021 turizm rakamlarının
2019 verilerini yakalaması çok zor
World Tourism Forum Institute Yönetim Kurulu
Başkanı Bulut Bağcı, koronavirüs sürecine
yönelik dergimize şunları ifade etti: “Pandemi,
tüm dünyada turizmi ciddi anlamda bir fırtınaya
soktu. Turizm sektörü, dünya genelinde 3
trilyon dolar üzeri bir kayıp yaşadı. Türkiye de
bu yaşananlardan nasibini aldı. Mart 2020’de
Dünya Sağlık Örgütü’nün Covid-19’u pandemi
ilan etmesiyle beraber tüm ülkeler hızlı bir
aksiyon alıp, sınırlarını kendi ülke vatandaşlarının
giriş çıkışları hariç tüm ülkelere kapattı.
Bu süreçte özellikle havayolu şirketleri, ciddi
anlamda çıkmaza girdi. Hatta finansal yapısı
güçlü olmayan birçok havayolu şirketi, iflasını
açıklamak durumunda kaldı.
ESAS İYİLEŞME
2022 YILINDA OLACAK
Turizmde yaraların sarılması, aşının bulunması
ile doğru orantılı. Şu an görüyoruz ki
aşı çalışması, birçok ülkede uygulanmaya
başlandı. Benim öngörüm, sağlık alanında
yapılan çalışmalara rağmen 2021 yılı
turizm rakamlarının, 2019’un verilerini
yakalamasının çok zor olacağı yönünde.
2021 yılında, 2019 verilerinin ancak yüzde
75’inin yakalanabileceğini öngörüyoruz.
Esas iyileşme 2022 yılında olacaktır. Çünkü
aşının bulunması kadar, onun tüm milletlere
şeffaf ve adil dağıtılması da bir o kadar
önemli…”
POYD İstanbul BYK Başkanı Serkan Gümrükçü:
İşsiz kalan turizm çalışanlarının
durumu endişe verici boyutta
Profesyonel Otel Yöneticileri Derneği (POYD)
İstanbul Bölge Yönetim Kurulu Başkanı ve
Ramada Old City Hotel Genel Müdür Serkan
Gümrükçü ile pandemi döneminde otellerin
durumunu ve yeni döneme ilişkin planlarını
konuştuk. Sokağa çıkma yasağının var olduğu
bir ülkede otelcilik yapmanın oldukça
zor olduğunun altını çizen Gümrükçü; “Biz
böylesi ağır bir dönemi yaşıyoruz. Otellerimiz
bu sürece hızlı refleks göstererek,
pandemi tedbirlerini eksiksiz olarak hayata
geçirdi. İlgili prosedürleri doğru şekilde takip
ettik. Fakat burada asıl sorun, otelcilerin
içine düştüğü bu çıkmazdan nasıl kurtulacağıdır.
Covid-19 salgınının insanların hayatını
etkilediği, büyük acılara neden olduğu
muhakkak ama işsiz, ekmeksiz kalan turizm
çalışanlarının karşı karşıya kaldığı zorluklar
da bir o kadar endişe verici boyutta.
Maalesef, bugüne kadar fakirlik ve işsizlik
virüsünün aşısını göremedik!” dedi.
“ÇÖZÜME İLİŞKİN ELLE TUTULUR BİR
GELİŞME KAYDEDİLMEDİ”
Oteller öncelikli olarak, pansiyon konseptinden
başlayarak giderlerini yeni koşullara
nasıl uyarlayacaklarının planlarını yapacaklarını
da vurgulayan Serkan Gümrükçü;
“Gelirleri belirlemenin imkânsıza yaklaştığı
bu ‘virüs etkisi’, işletmeleri gider kontrolünü
daha yapısal bir bakış açısıyla değerlendirme
mecburiyetinde bırakacaktır. Öte yandan, turizme
insan kaynağı sağlayan turizm okulları,
iki yıldır staj yapamayan, sahada uygulamalı
eğitim göremeyen lise, meslek yüksekokulu
ve lisans seviyesinde öğrenci sorunu da
yaşamakta. Bu konunun çözümüne ilişkin
şu ana kadar elle tutulur bir gelişme kaydedilmedi.
Bir başka sorun da turizm acentalarının
içler acısı durumu. Acentaların yaşadığı
sorunlar, doğal olarak otellere ciddi bir
tahsilat sorunu yarattı. Özellikle İstanbul’da
önümüzdeki süreçte online otel rezervasyonlarına
yönelecek turist sayısı yerel acentelerden
daha fazla olacağı için, yine olumsuz bir
daralma gerçekleşmesi muhtemel olacaktır”
şeklinde konuştu.
38 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Kapak
SKAL International İstanbul Yönetim Kurulu Başkanı Ayşe Önen:
Tüm gücümüzle rekabete
hazırlanmalıyız
Tüm dünyayı derinden etkileyen bu zorlu
süreçte turizm endüstrisi, tüm paydaşları ile
birlikte büyük bir sınav vermekte. Süreci bu
defa SKAL International İstanbul Yönetim
Kurulu Başkanı Ayşe Önen’e sorduk. “SKAL
İstanbul Kulübü olarak sektörün geleceğine
yönelik yoğun katılımlı bir çalıştay ve bir dizi
toplantı düzenledik. Sektörün durumunu
analiz ettik, çareler aradık” diyen Önen,
şunları ifade etti:
“Çıkan sonuçlar sürpriz değildi; katıldığımız
uluslararası toplantılar, panel,
webinar ve arama konferanslarında
genellikle benzer sonuçlar ve çözüm
önerileriyle karşı karşıya geldik. Pandemi
sonrası müşteri beklentilerinde çok
radikal değişimler olacak. Bu değişimlere
hızlı, güçlü ve etkili yanıt vermeli,
bütün enerjimizi yeniyi inşa etmek üzere
odaklanmalıyız.
SÜREÇ AKILLI YÖNETİLİRSE,
OLUMSUZ HAVA DEĞİŞİR
Yeni dönemle birlikte inovasyon ve dijitalleşme,
hijyen ve sağlık güvenilirliği, temassız
işlemler, kişiye özel seyahat ve konaklama
tercihleri, yeni turistik bölgelerin tercih
edilmesi ön plana çıkacaktır. Bu bağlamda
süreci akıllıca yönetirsek, olumsuz havayı
olumluya çevirebiliriz diye düşünüyorum.
İletişimin gücünden yararlanmamız lazım.
Aynı ürün ve hizmeti, aynı şekilde farklı
ülkelere satamayız. Hepsinin kültürü, tatil
anlayışı veya müşteri beklentisi birbirinden
çok farklı... Bu farklılıkları göz önüne bulundurmak
gerekmektedir.”
ATURJET Başkanı Delal Atamdade:
Türkiye ekonomisi turizme bağlı
FIJET Türkiye (ATURJET) Başkanı Delal
Atamdade, pandemi sürecinin turizm
sektörüne etkilerini değerlendirdi. Türkiye
ekonomisinin turizme bağlı olduğunu dile
getiren Atamdede, şu açıklamalarda bulundu:
“Gerek dünyada gerekse Türkiye’de
pandemi gündeme geldiği andan itibaren
turizm başta olmak üzere birçok sektör
derinden etkilendi. Özellikle Türkiye gibi
ekonomisi turizme bağlı, dış ticaret açığının
yüzde 40-45’ini turizm gelirleriyle kapatan
bir ülkede milyonlarca insanın resmi veya
gayriresmi çalıştığı, normal şartlarda yaklaşık
40 milyar dolarlık gelir beklenen bacasız
bir endüstriden bahsediyoruz.
Gelin görün ki pandemiye kadar sanki
sistem tıkır tıkır işliyormuş da şimdi bu illet
yüzünden kesintiye uğramışçasına, ilgili
ilgisiz herkes kanaat belirtiyor. Yok efendim
25 milyon turist gelirmiş, yok efendim
bilmem kaç milyar dolar girdi beklermiş,
yok efendim bu topraklarda bir sürü kültürü
saklarmışız da onun için avantajlıymışız da!”
“TÜRKİYE YARALARINI AKIL, MANTIK,
EĞİTİM VE TECRÜBEYLE SARAR”
Atamdede, sözlerine şöyle devam etti:
“Şimdi siz yabancı turisti getirmek istiyorsanız,
öncelikle onların ekonomilerini
göz önünde bulundurarak bir strateji
geliştirmeniz gerekiyor. O meşhur sistemler
ve stratejiler uygulanacaksa bile gerçek
turizmciler uygulasınlar da bir işe yarasın.
Ancak, ‘Biz artık bu ucuz memleket
elbisesini çıkaracağız’ diyorsanız, paydaşlarınızla
birlikte geçmişin üzerine
bir sünger çekip, fabrika ayarlarına geri
dönmenizde fayda olacaktır. Hiç olmazsa
pandemi gibi bir illet, son çeyrek asra
yakındır yanlışlar ve hatalarla dolu bir
endüstrinin yararına bir süreç olsun. Milyar
dolarlık turizm girdilerinin maliyetleri iyi
hesap edilsin; en ufak sallantıda yıkılmayan,
hizmet sektöründe çalışanın kolay yetişmediğini,
ha deyince bulunamayacağını
bilen, elemanlarının önemini kavramış,
kısacası kendini geliştiren bir turizm algısı
oluşturulsun. Umarım akıl, mantık, eğitim
ve tecrübeden oluşan görev bilinci üstün
gelir de Türkiye turizmi pandemi sonrası
yaralarını sarar.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
39
Cover
Andrew Agius Muscat:
Technology will be
the game changer
Explaining what needs to be done to tackle
the Covid-19 pandemic that badly affected
the tourism industry, Secretary General of
the Mediterranean Tourism Foundation
(MTF), Andrew Agius Muscat said; “The
tourism, hospitality and travel sectors need
to rethink their operations and create new
experiences by using technology.”
Many countries of the world had
a difficult year regarding their
economy due to Covid-19. Especially,
Mediterranean countries suffered greatly
in this process. How do you evaluate the
year we have left behind?
Year 2020 was a nightmare for all those who
work or operate a business in the tourism,
hospitality and travel sectors across the
world. The unimaginable happened. As
year over year, tourism was growing across
the world and traveling was becoming more
accessible to more people, the key issues
seemed to revolve around the challenges
caused by over-tourism.
40 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Cover
Indeed, as in February 2020, I was attending
a conference in Istanbul discussing
over-tourism and what needs to be done to
focus actions towards sustainable tourism
initiatives. Then suddenly, we started seeing
in the news that China was being locked
down due to a mysterious virus, which was
killing people in a far away and relatively
unknown city, Wuhan. The rest is the start
of a nightmare called corona virus and for
the more politically correct, Covid-19.
Suddenly, traveling across the world started
to take a stop and that was the doom of our
hospitality and tourism sector. This caught
a number of investors in this sector unprepared,
as the economic scenario changed
from a positive to a negative one overnight.
Many employees started to lose their jobs
and lifetime careers in the tourism sector,
and investors started to face series financial
difficulties and some even started to close
down to avoid bankruptcies. A real nightmare...
And what’s worst, this is still not yet
over. The effects which started in 2020 are
still very much with us, and despite that we
all believed that year 2021 would be a year
for relaunch, unfortunately the difficulties
being faced by the tourism, travel and hospitality
sectors are still very serious.
‘THE PANDEMIC HAS CRIPPLED THE
AVIATION AND CRUISE LINE BUSINESS’
Italy, Greece, Croatia, Turkey and
Egypt’s tourism suffered severely
because of Covid-19. So, how were the
Mediterranean islands affected by this
crisis? Tourism centers on the islands
went bankrupt as their income fell.
Are there any hope for the island
economies to recover?
Islands have a major challenge.
Whereas continental and large
countries could at least during the pandemic
manage the damage caused by focusing
on internal tourism activities, for smaller
islands this is not an option. This is because
to travel to an island, you need to get to it
by plane or by ship. The pandemic has crippled
the aviation and cruise line business
and consequently islands whose economy
depends on tourism just blocked.
Of course, hope is the last thing to die
and if anything else the pandemic is also
proving how resilient tourism is. Many
operators in the wider tourism sector are
trying to reinvent themselves. For example,
a number of restaurants have started
to offer take-away services and hotels are
transforming their conference halls into
office spaces. But of course this is not
enough to be sustainable.
How fast will the normalization
take places in tourism as a result of
vaccinating the people? How will
this process progress? Are there
any preparations of the tourism
organizations and countries in the region
regarding this?
We are looking forward to the vaccine and
it’s rollout process to leave the desired
effects. The big questions related to when
will this be complete and what will be the
outcome cannot be answered at this stage.
There are various challenges of a medical,
logistical and psychological nature, which
complicate any attempt to forecast an
outcome. All we have to do is follow closely
what is happening and be ready to react
to any eventuality by taking the right and
timely actions.
‘IT’S JUST A QUESTION OF TIME
AND VISION TO DO THE NECESSARY
CHANGES’
What kind of innovations and changes do
you foresee in tourism in 2021? Will the
countries in the region be able to heal
their wounds?
Technology will be the game changer. The
tourism, hospitality and travel sectors need
to rethink their operations and create new
experiences by using technology. Of course,
time will be the best healer and like other
similar situations in history, there will be
those who will fall victims to the pandemic
and others who will come out as victorious.
And accordingly the world will keep going
round.
Considering the optimistic and
pessimistic scenarios for this year, how
much do you think the tourism activity
of the Mediterranean countries will
increase? How big will the increase be
after COVID-19?
When things will be back to normality is
difficult to say. What however can be said
is that at the right time, tourism will pick
up again and this economic sector will
be stronger as ever before. People love to
travel and no pandemic will kill this desire
in human nature. It’s just a question of time
and vision to do the necessary changes
which will best address the new realities
and concerns created by this nightmare.
Covid-19 will remain a scare,
but will not be the cause of the
death of the tourism business
for sure.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
41
Cover
President of FIJET World Tijani Haddad:
The desire to travel
is eternal
Anticipating that we will overcome the pandemic
crisis we are in and that the tourism
industry will be reorganized, President of
FIJET World Tijani Haddad said; “Today,
traveling is no longer a luxury reserved for
the wealthy persons and the elite. Tourism
is even part of human rights. This is why
tourism will rebound.”
Many countries of the world had a
difficult year regarding their economy
due to Covid-19. How do you evaluate the
year we left behind globally in terms of
tourism?
Covid-19 pandemic has been a real disaster
for the world economy, but tourism sector
has been the most affected sector. Its collapse
has been brutal and almost total. The
consequences has been harder and will last
longer. They are economic, social and even
politic. For several countries in the world,
tourism is a drawing force for many other
sectors. The Covid-19 pandemic has terrorized
the whole world, in its own way, and
more particularly struck down the tourism
sector and all its components: hotels, travel
agencies, air transport, car rental, crafts,
air transport, restaurants, marinas. The
damage did not stop there, to encompass
farmers, anglers, doctors, clinics, pharmacists,
and to sum up, all the cogs of the
national economy.
Tourism, with all its components, is a great
jobs creator and contributes to fighting
against poverty. Beyond its economic
role, tourism conveys a cultural message
and promote dialogue between religions
and civilizations. It is obvious and clear
that the end of the Covid-19 crisis is not
for tomorrow: building industry, textile
factories, supermarkets, can go back to
the normal level as soon as the end of the
pandemic. This will not be the case for
tourism. The crisis will be much longer for
various reasons:
- Potential tourists will not easily get rid of
the Covid-19 obsession.
42 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Cover
- A bitter aftertaste of tourism and travel
will persist for a long time in the people's
subconscious, as the crisis was multidimensional.
- Some voices of European officials
advised to "confine" their fellow cities.
Tourism depends on air transportation
that is itself in deep crisis.
- Health protocol imposed to hotels,
restaurants and air companies -though
but necessary regulations- would limit
tourists to fully enjoy their vacations.
‘MANY TOURISM MAGAZINES
DISAPPEARED’
Many tourism companies affected
by Covid-19 crisis and some of them
announced that they had gone bankrupt.
What was the impact on the publishing
sector?
Of course, companies closely linked to the
tourism sector deadly suffered to bankrupting,
mainly those in countries where
governments, because of lack of financial
means, could not provide to them
the necessary help to compensate their
enormous losses. Hotel owners had the
difficult choice to either close their hotels
or continue to support the burden of
different managing expenses without any
income. In both cases, they thought that in
this stagnation it would be without effect
to continue to undertake promotional
campaigns, which caused a great loss for
communication, printing and publication
companies. Many tourism magazines disappeared.
Tourism stakeholders lost good
means to communicate with governments
and banks to convince them to continue
supporting the tourism sector. Moreover,
when the time comes, the publishing
companies should be ready to resume
promotional campaigns.
Very early, we need to establish a concerted
and coherent action plan involving not only
the tourism authorities, but also diplomacy
players such as the Ministry of Foreign
Affairs and embassies abroad. Everyone
could play its part. Communication should
never be associated with price slashing.
Because, unfortunately we generally tend to
fall into this trap to attract tourists in times
of crisis. However, slashing prices risks even
in times of crisis have no effect having a will
have strong impact on the quality of the
offer and of services, which is not positive
in itself. It is therefore a reflex to avoid. You
never communicate by selling off the prices
of a destination.
‘TOURISM CONVEYS
A CULTURAL MESSAGE’
Does tourism have any hope of economic
recovery? How long will this take?
Of course, after the corona tourism will
rebound. The desire to travel is eternal. Today,
traveling is no longer a luxury reserved
for the wealthy persons and the elite. Tourism
is even part of human rights. This is why
tourism will rebound. Undoubtedly, tourism
sector is a drawing force for many other
industries, an important jobs creator and
an efficient arm against poverty. Moreover,
tourism conveys a cultural message, and
contributes to preserve the world cultural
heritage, reinforces relations between countries
and catalyses better understanding
between peoples.
The contribution of tourism to the world
economy is important for developed and
for developing countries. Unfortunately, it
has been the most affected and he most
damaged sector through this Covid-19
pandemic. Of course, the consequences
will be heavier, harder, and more serious
economically, socially and even politically.
Tourism, with all its components: travel
agencies, transport, handicrafts, etc., is
the biggest employer and contributes to
a large extend to the fight against poverty.
Moreover, tourism provides the necessary
foreign currency to cover the trade deficit of
much country. From the very beginning of
the pandemic, governments courageously
faced the immediate health challenges:
preserving people's lives, by applying containment
measures and promoting social
measures for the poorest. So far, the efforts
of governments have been convincing and
very productive.
‘I THINK WE WILL GO
BACK TO THE 2019 FIGURES’
What kind of innovation and changes do
you foresee for tourism in 2021?
Now, I hope that the end of this terrible
scourge is very near. Governments and
tourism stakeholders should actively
prepare the resilience of the sector. They
should lead a wide consultation to establish
a concerted and coherent action plan.
The consultation should include different
stakeholders and should determine the
measures to prepare the recovery according
to a plan based on a scientific approach
to launch an unprecedented promotional
campaign. Tourism destinations should
review their tourism product in a way to
satisfy the new tendencies of the new
millennium. The consultation must include
all stakeholders of the sector including air
companies and travel press. The clients will
be very regarding to the question of health
and environment.
Considering the optimistic and
pessimistic scenarios for this year, how
much do you think mobility in tourism
will increase? How big the increase be
after Covid-19?
I am sure that the world of scientists and
politics does not stand idly by. Over the next
few months, they will redouble their efforts
to overcome this pandemic. The resilience
will be obvious, because potential tourists
nowadays are like lovers prevented seeing
see their bride, and as soon as they can
do it, they will hurry to see her. So, being
optimistic by nature, I strongly think that
the next summer season 2021 will witness
the resilience of the tourism sector and that
we will back to 2019 figures.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
43
Oteller
Hapimag Resort Operasyonları Türkiye Direktörü Kerem Demirkol:
Krizlere karşı hazırlıklı olmak için
planlamalar yapıyoruz
1994 yılında Yalıçiftlik Koyu'nda açılan,
“Doğadan ilham alıyoruz” felsefesi ile deniz,
doğa, spor ve gastronomi tutkunlarını bir
araya getiren Hapimag Sea Garden Resort
Bodrum, İsviçre’nin profesyonel otelcilik
anlayışı ile Türk misafirperverliğini buluşturuyor.
Salgın döneminden en çok etkilenen
turizmde yaraların nasıl sarılacağını anlatan
Hapimag Resort Operasyonları Türkiye
Direktörü Kerem Demirkol; “Pandemi
döneminde biz de bazı önlemler aldık. Tatil
başlangıcından sekiz gün öncesine kadar
rezervasyonları ‘ücretsiz olarak oluşturabilir’
şekilde düzenledik veya iptal ettik. Kendi
mağazalarımızdan yiyecekleri doğrudan
konuk dairelerimize teslim ettik. Bu alanda
dijitalleşmeyi destekliyoruz. Ayrıca, misafirlerimizin
sağlığı ve güvenliği için ‘Güvenli
Turizm Sertifikası’ ile birlikte ek önlemlerimizi
hayata geçiriyoruz” diye konuştu.
“TÜRKİYE GÜVENLİ KONUMA GELİYOR”
Krizleri fırsata çevirmenin her zaman mümkün
olduğunu söyleyen Demirkol; “Sadece
bu fırsatların farkına varmak önemlidir. Özel
anket ve araştırmalarımızla her zaman gelecek
dönemde nelerle karşılaşabileceğimizi ve
beklentileri öğrenmeye çalışıyoruz. Hizmetlerimizi
olabildiğince krizlere karşı etkili olacak
şekilde planlıyoruz. Uzun vadeli trendleri ve
gelecek öngörülerini inceleyerek, adımlarımızı
buna göre atıyoruz. Önümüzdeki yıl için
tahmin yapmak hâlâ zor. Bu nedenle, ne gibi
önlemler geliştirebileceğimize bakıyoruz.
Maliyetlerimizi doğru analiz etmeye ve daha
yalın düzenlemeler yapmaya özen gösteriyoruz”
açıklamasında bulundu.
Elite World Hotels Yönetim Kurulu Üyesi Emel Elik Bezaroğlu:
2021 yılı, bir geçiş yılı
Turizm sektörünün içinde bulunduğu daralmanın
ancak 2022 yılında eski potansiyeline
ulaşacağını belirten Elite World Hotels Satış ve
Pazarlama Direktörü ve Yönetim Kurulu Üyesi
Emel Elik Bezaroğlu, 2021 yılının geçiş yılı
olacağını, fakat aşılama çalışmaları neticesinde
canlılığın pazara yansıyacağını dile getirdi.
2020 yılında tüm sektörlerde olduğu gibi
turizm sektörünün de koronavirüse yakalandığını
ifade eden Bezaroğlu, şunları söyledi:
“Aslında bizim sektörümüz, 2019 yılında ivme
kazanmaya başlamıştı. 2019 yılını 51 milyon
turist, 34 milyar dolara yakın turizm geliriyle
kapatmıştık. 2020 yılında ise tüm dünyayı
etkisi altına alan Covid-19 salgını, ağırlıklı
olarak turizm sektörünü vurdu. 2020 yılına 58
milyon turist, 40 milyar dolardan fazla turizm
geliri hedefiyle başlamıştık. Mart ayında açıklanan
Ekonomik İstikrar Kalkanı Paketi’nde
sunulan mali destek, finansman ve likidite
imkânları içerisinde turizm sektörüne yönelik
önlemler de yer almasına karşın, yabancı
turistte hareketlenme olmayınca hedeflerin
çok altında kalındı.”
“BÜYÜME STRATEJİLERİMİZİ HAYATA
GEÇİRMEYE HAZIRLANIYORUZ”
2021 yılının bir geçiş yılı olacağını da aktaran
Bezaroğlu; “2022 yılında ise sektörümüzün
eski potansiyeline ve yapısına ulaşacağını
düşünüyorum. Bu kapsamda, geçmişte planlanan
çeşitli yönlerde büyüme stratejilerimizi
de uygulamaya başlayacağız. Bunlar arasında
markamız, standartlarımız, işletme tecrübemiz
ve sistemlerimizle ‘franchise’ ve yönetim
anlaşması alternatifleri ile ülkemizde farklı
bölgelerde yeni otel işletmelerine girmeyi
planlıyoruz” diyerek sözlerini sonlandırdı.
44 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Oteller
Dedeman Hotels İcra Kurulu Üyesi Nadir Kadakal:
Kayıpların telafi edildiği
bir yıl olacak
Covid-19 salgınına karşı başlatılan aşılama
çalışmalarının yaygınlık kazanmasıyla birlikte
dünya hızlı bir normalleşme sürecine
girmeye hazırlanıyor. Geride bıraktığımız
dönemi ve bugünü dergimize yorumlayan
Dedeman Hotels & Resort International İş
Geliştirmeden Sorumlu İcra Kurulu Üyesi
Nadir Kadakal, hayatın normale dönmesi ile
küresel ekonominin toparlanma evresi yaşayacağını
ve 2021’in sektörün kayıplarının
telafi edileceği bir yıl olacağını kaydetti. (4)
Nadir Kadakal, birçok işletmenin zarar
gördüğü 2020 yılını turizm açısından şöyle
değerlendirdi: “Yaz döneminde iç pazarda yaşanan
hareketlilik yılın geriye kalan dönemi
için sektörü umutlandırsa da eylül ayında
kısıtlamaların yeniden başlamasıyla, hedeflenen
gelir beklentilerinin altında kaldık. Dedeman
Hotels & Resorts International olarak
çalışanlarımızın ve misafirlerimizin sağlığını
korumaya yönelik hazırladığımız ‘Güvende
Kal’ manifestomuz, Dünya Seyahat ve Turizm
Konseyi (WTTC) tarafından da ‘Safe Travel’
(Güvenli Seyahat) onayı aldı.”
“YENİ YATIRIM FIRSATLARI
OLUŞACAĞINI TAHMİN ETMEKTEYİZ”
Önümüzdeki süreçte grup hâlinde seyahatlerden
ziyade münferit veya çekirdek aile
seyahatlerinde yükseliş trendi süreceğini de
vurgulayan Kadakal; “Hayatımızın normale
dönmesi ile birlikte ‘eski normaller’
işletmelerde yerini almaya başlayacak.
Fakat burada hangi hizmetlerin devam edip
etmeyeceğine misafirlerin karar vereceği bir
sürece gireceğiz. Küresel ekonominin yeniden
hız kazanması için üretimde hareketlilik
ve farklı sektörler için yeni yatırım fırsatları
oluşacağını tahmin etmekteyiz. Ekonomide
yaşanacak bu hareketlilik, sektörümüze
olumlu katkı sağlayacaktır. Bu nedenle 2021
yılı, sektörümüzde kayıpların telafi edilmeye
başlandığı bir yıl olacak” dedi.
The Green Park Hotels Yönetim Kurulu Üyesi Atilla Üstündağ:
Sektörün yeni bir hikâye yazmaya ihtiyacı var
Turizmin içinde bulunduğu sorunları ve
önümüzdeki sürece ilişkin atılacak adımları
değerlendiren The Green Park Hotels
Yönetim Kurulu Üyesi Atilla Üstündağ, 2021
yılının bir toparlanma yılı olacağını, turizm
sektörünün ise yeni bir hikâye yazmaya ihtiyacı
olduğunu söyledi. Turizm sektörünün
Covid-19 salgını ile birlikte ciddi anlamda
düşüş yaşadığını da ifade eden Üstündağ;
“Çalışanlar başta olmak üzere yatırımcı
da bu durumdan ciddi oranda hasar aldı.
Salgının ortaya çıktığı ve büyük bir hızla yayıldığı
2020 yılında dünya genelinde turizm
destinasyonları büyük kayıplara uğramış
olup, Türkiye'nin turizmdeki rakipleri de dip
seviyeleri gördü. Krizlerin yarattığı etki ile
turizm sektörünün sürdürülebilir bir meslek
olmaktan çıktığını çok açık bir şekilde gözlemleyebiliyoruz”
dedi.
“BU YIL TURİZMDE
BÜYÜK BİR ARTIŞ YAŞANACAK”
Pandemi sürecinin ardından yeni bir sisteme
ihtiyacımız olduğunu vurgulayan Atilla
Üstündağ, sözlerini şöyle sonlandırdı: “Son
yıllara damgasını vuran bir sistemi renove
ederken, alternatif bir diğer konsepti ortaya
koymamız şart. Misafirlerin sağlık güvenliğini
ön planda tutacakları kriterinden
hareketle, 2020’de uygulanan ‘Güvenli Turizm
Sertifikası’ kriterlerinin detaylandırılıp,
birçok alanda uygulamaya geçilmesi gerekiyor.
Sektörün ‘yeni bir hikâye’ yazmaya olan
ihtiyacı ise kaçınılmaz. Turizm hareketinin
2021 Haziran’dan itibaren ivme kazanacağı,
yıl sonuna kadar da her ay artan bir şekilde
ilerleyeceği öngörülüyor. Tabii bu tahmin,
virüsün mutasyona uğramayacağı veya
yeni bir virüs çıkmayacağı varsayımına göre
yapılmakta. Fakat şurası net ki kapanmanın
yarattığı etki nedeniyle, bu yıl turizmde
büyük bir artış yaşanacak. Öyle ki 2021
yılının ikinci yarısında, 2019 yılı ikinci yarısı
cirolarımızın en az yüzde 80’i yakalanabilir.
2022 yılında ise turizm sektöründe 2019’a
göre büyük bir artış öngörülmekte. 2021
yılı, tatil özleminin yoğun bir şekilde geri
döndüğü yıl olarak tarihe geçecektir.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
45
Oteller
Titanic Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Aygün:
Yaz sezonunu otellerimiz yüksek
dolulukla geçirdi
Pandemi sürecinin turizm sektörüne etkilerini
bir de Titanic Hotels Yönetim Kurulu
Başkanı Mehmet Aygün'den dinledik. 2020
yılında önceliklerinin misafirlerin sağlığı
olduğunun altını çizen Aygün; "Misafirlerimizin
güvenli ve konforlu tatil yapmalarını
sağlamak için çalıştık. Buna göre gerekli
tüm tedbirleri almak ve gelen her misafirimizin
memnun ve mutlu ayrılması, bizim
için en önemli konuydu. Yaz sezonunu
otellerimiz yüksek dolulukla geçirdi" dedi.
Pandemi süreci boyunca maksimum hijyene
dikkat ettiklerini ifade eden Mehmet Aygün,
Titanic Hotels özelinde alınan tedbirleri şu sözlerde
anlattı: "Maksimum hijyen tedbirleri alıp,
izole alanların, yeşil alan ve bahçelerin kullanımını
en üst seviyede tutarak konseptlerimizi
geliştirdik, umut ve heyecanla 2021’e girdik.
Misafirlerimize memnuniyetleri için alternatif
alanlar oluşturduk. Farklı hizmetler geliştirerek,
kaliteli ve hayal edilen bir tatil sunmak en
büyük hedefimiz. Büyümeye devam ediyoruz,
bu süreçte misafirlerimizin beklentilerini iyi
analiz ediyoruz. Lüks konaklama sektöründe
değişen istekleri anlamak çok önemli. Bu
sebeple, misafirlerimiz için kendilerini iyi
hissedecekleri seçkin bir alan oluşturarak, kişiselleştirilmiş
deneyimler sunuyoruz. 2020’de
hizmete aldığımız Bali evlerinde spa ile iç içe
bir alan, ayrıcalıklı bir egzotik tatil deneyimi sunuyoruz.
Havuza direkt erişim sağlayan Maldiv
ruhunu yansıtan su üstü Maldiv evleri ise özel
güneşlenme alanları ve dekorasyonu ile keyifli
bir konaklama seçeneği."
“BAKANLIĞIN KARARLARI
OLUMLU YÖNDE ETKİLEDİ”
Kültür ve Turizm Bakanlığı, vatandaşların
güvenle tatil yapabilmesini sağlamak için
uluslararası kabul gören “sertifikasyon ve
belgelendirme” prosedürüne geçildiğini
duyurmuştu. Bu güven ortamının iç pazarda
yarattığı canlanmaya da değinen Aygün;
"Yaşanan pandemi sürecinin hemen başında
Dünya Sağlık Örgütü ve Sağlık Bakanlığı Bilim
Kurulu’nun açıklamaları ve tavsiye kararları
üzerine yüzlerce detaydan oluşturulan yeni
hijyen prosedürümüz Safe Touch Hijyen
Manifestosu'nu hazırladık ve uygulamaya
geçirdik. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın öncülüğünde
başlatılan Güvenli Turizm Sertifikasyon
Programı kapsamında belirlenen bütün
kriterleri de harfiyen karşılıyoruz. Restoranlardan
odalara, kapı kollarından merdiven
tırabzanlarına, otellerimizin tüm alanlarında
kapsamlı hijyen ve dezenfeksiyon işlemleri
yapıyor, check-in'den satınalma işleyişlerine,
yemek servisinden ısıtma-soğutmaya tüm
hizmet ve operasyon süreçlerimizde detaylı
önlem ve standartlar uyguluyoruz. İlgili
bakanlık, kurum ve kuruluşları yakından takip
ediyor, her yeni düzenleme sonrası gerekli
yeni şartları da hızlıca uygulamaya alıyoruz.
Bu güven ortamı, hem iç pazarda hem de yurt
dışında elbette güven ortamı yarattı ve olumlu
yönde etkileri oldu” şeklinde konuştu.
“ŞİMDİDEN REZERVASYON
YAPTIRIYORLAR”
Önümüzdeki dönemde yerli ve yabancı
turistlerin akıbetini de yorumlayan Titanic
Hotels Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet
Aygün, sözlerini şöyle sonlandırdı: "Daha
önce otellerimizde kalan ve hizmetlerimizi
deneyimleme fırsatı olan misafirlerimiz, şimdiden
rezervasyon taleplerini iletti. Özellikle
Avrupalı misafirlerimizin vazgeçilmezi Titanic
Beach Lara için talepler geldi. Titanic Mardan
Palace, Rus misafirlerimizin ilgi odağı hâlinde
ve bu yönde talepler gelmeye başladı.
Titanic Deluxe Bodrum ve Titanic Deluxe
Golf Belek için iç pazardan erken rezervasyon
almaya başladık. Hem iç pazar hem de
dış pazardan Rus, Türki Cumhuriyetler ve
Avrupa’dan misafirlerimizi 2021 yılında da
en iyi şekilde ağırlayacağız. Bulunduğumuz
dönemde önde gelen ulusal ve uluslararası
birçok futbol kulübü, kamp dönemlerini yine
otellerimizde geçirmeyi tercih etti. Futbol
takımlarını, aldığımız hijyen kuralları çerçevesinde
en iyi şekilde ağırlamaktayız.”
46 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
The next stop for style, quality, reliability and a high level of ongoing service;
HERA YACHTING
We, Anja Van der Wal and Arzu Gerçek, are the owners of this wonderful yacht charter company and we are proud that we
provide style, service, and quality of the highest level and this starts well before you start your journey.
We have the right knowledge and experience to find you the perfect yacht that suits your wishes and budget. We ensure that
everything is tailormade for every client. We take the time and give our clients the attention they deserve.
At Hera Yachting, you will find a loyal and passionate personality with a layer of reliability and infinite service. We believe
strongly that perfection doesn’t consist of doing extraordinary things, but in doing ordinary things extraordinarily well...
f heraguletcharter
l heraguletcharter
i YachtingHera
i hera-yachting-6229b8193
Contact Us
Anja Van der Wal: +90 534 771 61 90
Arzu Gerçek: +90 555 734 78 33
Office: +90 252 412 93 93
Email: info@heraguletcharter.com
Ulusal Egemenlik Caddesi No:19 Kemeraltı Mah. Marmaris / Muğla
Rapor
Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü:
Dünya seyahat etmeye
hazırlanıyor
Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’nün oluşturduğu Küresel Turizm Kriz Komitesi, turizmin
yeniden canlandırılması için "Turizmi Yeniden Başlatma Küresel Rehberi"ni yayımladı. Verilen
mesajda kararlı olmanın, güven sağlamanın ve yeniliklere açık olmanın önemine dikkat çekildi.
GÜRER MUT
Tüm dünyanın mücadele ettiği Covid-19
salgını, özellikle seyahat yasaklarıyla birlikte
küresel ölçekte turizm sektörünü olumsuz
etkiledi. Birleşmiş Milletler Dünya Turizm
Örgütü'nün (UNWTO) öncülüğünde İspanya'nın
başkenti Madrid'de bir araya gelen
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO),
Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), Uluslararası
Çalışma Örgütü (ILO), Dünya Bankası,
Uluslararası Havalimanları Konseyi (ACI),
Uluslararası Kruvaziyer Hatları Birliği (CLIA),
Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA),
Dünya Turizm ve Seyahat Konseyi (WTTC)
ve üye devletlerin temsilcilerinin oluşturduğu
Küresel Turizm Kriz Komitesi, güvenli bir
şekilde turizmi yeniden canlandırmak için
“Turizmi Yeniden Başlatma Küresel Rehberi”ni
yayımladı.
Dünya çapında incelenen 217 destinasyonun
yüzde 100’ünde Covid-19 seyahat
kısıtlaması mevcut. Destinasyonlardan
yüzde 75’i ise uluslararası turizme henüz
tamamen kapalı... Destinasyonların yüzde
37’sinde kısıtlamalar 10 haftadır uygulanırken,
yüzde 24’ünde 14 hafta veya daha
uzun süredir uygulanıyor. Küresel Turizm
Kriz Komitesi tarafından hazırlanan rapora
göre, kalkınmakta olan küçük ada devletlerinin
yüzde 85’i, turistlere kapalı durumda
bulunuyor. Afrika kıtasındaki destinasyonların
yüzde 75’i, Amerika kıtasının yüzde 86’sı,
Asya kıtası ve Pasifik bölgesinin yüzde 67’si,
Avrupa'nın yüzde 74’ü ve Orta Doğu'nun
yüzde 69’u da turizme açık değil.
TURİZMİN CANLANMASININ İLK ŞARTI,
SAĞLIK DÜZENLEMELERİNE TAM UYUM
Sağlık alanında yaşanan gelişmelerin ışığında
normalleşme adımlarını küresel ölçekte
yaygınlaştırmayı hedefleyen komite, “Turizmi
Yeniden Başlatma Küresel Rehberi” ile kararlı
48 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Rapor
olmanın, güven sağlamanın ve yeniliklere
açık olmanın önemine dikkat çekiyor. Turizmin
yeniden başlamasının ilk adımı olarak
insanların sağlık düzenlemelerine tam olarak
uymaları gerektiğinin altını çizen rehber, turizmin
yeniden canlanması için tatilcilerin ve
konaklama merkezlerinin izlenmesi gereken
prosedürleri şu şekilde sıraladı:
“Güvenli ve sorunsuz bir seyahat için uyulması
gereken kurallar arasında, tatilcilere
rezervasyon aşamasında seyahat güzergahında
uyması gereken kuralların anlatılması
birincil öncelik. Ardından, varış noktasından
konaklama merkezine ulaşıncaya kadar
izlenecek prosedür hakkında bilgilendirilmenin
yapılması gerek. Ayrıca, rezervasyon
iptallerinde güncel bilgiler de tatilcilere sunulmalı.
Tatilcilerin öncelikli dikkate alması
gereken husus ise yerel ulaşımlarda temassız
ödeme, fiziksel mesafe kurallarına uyma
ve mevcut protokolleri harfiyen uygulama.
Uzun mesafe yolculuklarda da check-in ve
biniş işlemlerinde temasın olabildiğince
asgariye indirilmesi gerekiyor.
Konaklama esnasında sosyal temaslarını
kontrol altında tutmak için teknolojik
araçlar (konaklama merkezleri tarafından
aplikasyonların geliştirilmesi) yardımıyla
misafirlerin yakından izlenmesi sağlanmalı.
Turizm merkezlerinde temassız ödeme
uygulamasının yaygınlaştırılması veya
temas gerektiren noktalar için belirlenen
protokoller ve düzenlemeler hakkında
önceden bilgilendirmeler yapılmalı. Son
olarak, uluslararası ve yerel düzenlemeler
hakkında tatilcilere bilgilendirme mesajları
gönderilmeli.”
KRİZ KOMİTESİ,
KÜRESEL KURALLARI AÇIKLADI
Komite tarafından hazırlanan raporda, küresel
kurallar da sıralandı. Özellikle güvenli
sınır yönetimi, havayolu ulaşımında izlenecek
yeni yollar, konaklama prosedürleri,
tur operatörlerinin ve seyahat acentelerinin
durumu, kongre/fuar etkinliklerinin yeniden
planlanması ve son olarak turizm destinasyonlarının
yeni duruma göre güncelleştirilmesi,
turizmin yeniden canlanmasının
koşulları olarak sıralandı.
Güvenli sınır yönetimi üzerinde duran
Küresel Turizm Kriz Komitesi, kamu sağlığı
risk değerlendirmesi ile ilgili olarak prosedürlere
uyum sağlanmasını ve tanıtımların
yapılmasını önerdi. Ayrıca kamu, özel sektör
ve seyahat edenler için belirli rollerin,
sorumlulukların tanımlanmasının altı
çizildi. Sınırların açılmasına ilişkin olarak ise
uluslararası koordinasyonun sağlanmasının
önemi özellikle vurgulandı. Devletlerin,
uluslararası sağlık otoriteleri ve oluşturulan
bilim kurullarının bilgileri doğrultusunda
seyahat kısıtlamalarını ve güvenlik protokollerini
düzenli olarak gözden geçirmesi
istendi. Komite, bu başlıkta da güvenli ve
temassız seyahat için teknolojinin aktif olarak
kullanılması ve geliştirilmesi gerektiğini
yineledi. Bununla birlikte, kamu kuruluşlarının
turizm, sağlık ve ulaşım sektörlerinde
koordinasyonu sağlaması istendi. Son olarak,
ülkelerin ilerleyen dönemlerde seyahat
politikaları için e-vize, kapı vizesi ve vizesiz
işlemleri yeniden revize etmesi, seyahat uygulamalarını
kolaylaştırma yoluna gitmeleri
önerildi.
HAVAYOLU TAŞIMACILIĞINI
CANLANDIRMAK İÇİN ATILMASI
GEREKEN ADIMLAR
Turizmin yeniden canlanması için küresel
salgının ardından neredeyse durma noktasında
gelen havayolu taşımacılığının canlanması
konusunda da önerilerini sıralayan
komite, havacılık sektöründe bulunanların
risk değerlendirmesi çerçevesinde uygun
sağlık kontrollerinin sıkı biçimde uygulanması
gerektiğini belirtti. Ayrıca uçak içi
kabin hijyen prosedürlerinin genişletilmesine,
fiziksel mesafenin korunabilmesi için
uçaktan iniş süresinin hızlandırılmasına,
kabin içi hareketlerin sınırlanmasına ve mürettebatın
yolcularla etkileşiminin sınırlandırılmasına
özen gösterilmesi istendi. Kamu
sektörünün, havalimanlarının işlemesine
yönelik yardım paketlerinin hazırlanmasının
ve havalimanı işletmeciliğine ilişkin vergi
indirimlerinin uygulanması, bir diğer öne
çıkan talep olarak dikkat çekti.
YENİ TURİZM DESTİNASYONLARI
YARATARAK ÇEŞİTLİLİK SAĞLANMALI
Turizmin bel kemiğini oluşturan ve pandemi
döneminde büyük zarar gören seyahat
acentelerinin ve tur operatörlerinin durumu
da Turizmi Yeniden Başlatma Küresel
Rehberi'nde masaya yatırıldı. Bu alanların
yeniden harekete geçirilmesi için yapılacakların
başında, farklı destinasyon seçeneklerinin
yaratılması gerektiğine işaret ediliyor.
Otel ve tatil köylerinin ötesinde bu süreçte
eko-turizmin geliştirilmesine odaklanılan
raporda, kırsal alanlara ve kültür tarihine
ilişkin destinasyonlara öncelik verilmesi gerektiğine
değiniliyor. Öyle ki, salgın süresince
veya sonrasındaki toparlanma evresinde
sürdürülebilirliğin sağlanması için küçük
gruplara veya bireysel tercihlere cevap verilmesi
öneriliyor. Örneğin tarihi lokasyonlar,
kuş gözlem turizmi ve geleneksel rotaların
işlerlik kazandırılması tavsiye ediliyor.
Ayrıca, yeni turizm destinasyonları yaratmak
için bölgesel özelliklerin ve bilgilerin
hikâyelerinin anlatılması, bu lokasyonlara
ilişkin özgün gezi paketleri oluşturularak
çeşitliliğin arttırılması gerektiği üzerinde duruluyor.
Bununla birlikte, sektörel canlanma
için seyahat kolaylığı getirilmesi gerektiği ve
bunun için de araç kiralama hizmetlerinin
kolay ulaşılabilir olması isteniyor.
KONGRE VE FUARLAR,
DİJİTAL DÜNYANIN YENİ DÜZENİNE
ADAPTE EDİLMELİ
Kongre/fuar etkinliklerinin yeniden
planlanması hususunda ise rapor beklenenin
aksine, yüz yüze buluşmaları değil
de dijital platformların bu başlıkta ticari
olarak yeniden dizayn edilmesini tavsiye
ediyor. Teknolojik yeniliklerin üst seviyede
kullanılmasını öneren rapor, dijital ortamda
etkinlik biletlerinin satılmasını, toplantılar
ve kongrelerden sonra ek ücretli etkinliklerle
farklı hizmetlerin sunulmasının verimliliği
arttıracağını öneriyor. Pandemi ile dijitalleşen
kongre ve fuar etkinliklerinin iç pazara
yansıtılma sürecinin, koşulların ışığında
küçük ve orta ölçekli buluşmalara evrilebileceği
söyleniyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
49
Destinasyon
Ege’nin Sümela’sı
Afkule’nin çağrısı
Fethiye sırtlarında, çam ormanları arasından sonsuz maviliğe
başını uzatan mistik bir gökyüzü kulesi... Ayasofya ile yaşıt
olan bu muhteşem manastır, inanç turizminin kalbi olması
gerekirken yıkılmayı bekliyor. Neden?
YAZI VE FOTOĞRAFLAR:
MELİH USLU
Fethiye’ye araçla 15 dakika uzaklıktaki Kayaköy’ün,
ziyaretçilerini zamanın gerçekliğinden uzaklaştıran
bir hâli var. Saman sarısı topraklar, salkım saçak
meyve bahçeleri ve sarp yamaçlarda gezinen renk
renk keçiler… Yeşil yamaçlarda teras teras yayılmış
evlerden mübadelenin yurtlarından ayırdığı Maria’ların,
Aleks’lerin, Yorgo’ların hüzünlü hikâyeleri
yankılanıyor. Özgün ritminde yaşayan bambaşka
bir dünya olan Kayaköy’ün sokaklarında burayı terk
etmek zorunda kalan insanların seslerini, anılarını
arıyorum. Kayaköy’ü karşıdan gören tepe üzerinde,
yörenin görkemli geçmişini düşlüyorum. Batıdan
doğuya doğru yayılan, 65 metreyükseklikteki
yumuşak eğimli bir vadiye dağılmış yüzlerce hane
gözüme çarpıyor.
Günümüzde “Hayalet Köy”e dönüşen bu evlerde,
geçmişte 10 bine yakın insan yaşamış. Kim bilir ne
anılar, ne hikâyeler biriktirilmiş? Bir zamanlar adı ‘Levissi’
olan bu eski Rum köyünün nüfusu, 1912 yılında
6 bin 500 olarak kayıtlara geçmiş. 14. yüzyılda köyü
ziyaret eden İtalyan seyyah Sanudo’nun yazdıklarına
göre Levissililer, 11. yüzyıldan beri burayı mesken
edinmiş. 1920’li yılarda ise Kayaköy’de iki okuldan
başka bir kütüphane, canlı bir çarşı, eczaneler ve civar
köylere hizmet götüren doktorlar bulunuyormuş.
HAYALET KÖY’E MÜJDE!
Günümüzün Kayaköy’üne gelince… Fethiye gezilerinin
vazgeçilmez duraklarından biri olan köy, Likya
Yolu’nu takip edenler tarafından da sıkça ziyaret edili-
50 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Destinasyon
yor. Dahası, Kayaköy’ün bir dostluk ve barış
köyü olması konusunda girişimler var. Ömer
Kavur’un “Gece Yolculuğu” filmi başta olmak
üzere birçok sinema yapıtına, belgesellere,
kitaplara ve hatta kliplere ilham veren
Kayaköy’ün evlerinin ve kamusal yapılarının
restore edilerek uluslararası bir kültürsanat
merkezine dönüştürülmesini içeren projeye,
pek çok sivil toplum kuruluşu da destek
veriyor. Geçtiğimiz günlerde bu konuyla ilgili
Kayaköy’ü sevenleri heyecanlandıran bir
haber geldi. 1923 Mübadelesi ile terk edilen
Kayaköy’ün kiliselerinin restore edileceğini
öğrendik. Kayaköy'ün yerleşim planı ve
tarihi dokusuyla yerli ve yabancı turistlerin
ilgisini çektiğini belirten Muğla İl Kültür ve
Turizm Müdürü Zekeriya Bingöl, bu önemli
haber üzerine şu açıklamayı yaptı:
“Müdürlüğümüzün üzerinde önemle
durduğu Kayaköy'deki kilise yapıları tadilata
alınacak. Ören yerinde ziyaretçiye görsellik
sunan yapıların başında kiliseler gelmekte.
Müdürlüğümüzce hazırlanan restorasyon
projesi, Koruma Kurulu’ndan onaylandıktan
sonra Muğla Valiliği Yatırım İzleme ve
Koordinasyon Başkanlığı (YİKOB) tarafından
finanse edilecek. Kayaköy'ü 2019 yılında
99 bin, 2020’nin ekim ayı sonu itibariyle de
yaklaşık 38 bin kişi ziyaret etti. Restorasyon
çalışmalarının ardından Kayaköy, daha çok
ilgi çekecektir. Terk edilen kentte, kullanıldığı
dönemde her biri 50 metrekareden
büyük olmayan, manzara ve ışık açısından
birbirinin önünü kapatmayan yaklaşık 400
ev bulunuyor. Mimari açıdan da insanların
ilgisini çeken kentte ayrıca, evlerin arasına
serpiştirilen çok sayıda şapel, iki büyük
kilise, bir okul ile bir gümrük binası yer
alıyor.” Yıllardır sabırla beklediğimiz bu müjdeli
haber için Sayın Bingöl’e teşekkür ediyor,
“Keşke Afkule Manastırı da restorasyon
kapsamına alınsa” demeden edemiyoruz.
NOEL BABA’NIN İZLERİ
Kayaköy’ün içinden geçip, altı kilometre kadar
güneye doğru devam edecek olursanız,
Gemile Koyu’nu ve Aziz Nikolas Adası da denilen
Gemile Adası’nı içine alan muhteşem
panoramayı görme fırsatı bulabilirsiniz. Bu
el değmemiş adanın, bir zamanlar Kudüs’e
hacca giden Hristiyanları taşıyan gemilerin
uğrak yeri olduğu biliniyor. Erken Bizans
dönemine ait bazı kaynaklar, Noel Baba
olarak bilinen Aziz Nikolas’ın buraya geldiğini
ve bir süre burada yaşadığını belirtiyor.
Bu konuda kesin bir kanıt bulunmasa da
adaya Aya Nikolas’ın adı verilmiş.
Bu sarp adacığa kıyıdan motor kiralayarak
ulaşabileceğiniz gibi Fethiye’den kalkan tur
teknelerine de binebilirsiniz. 5. yüzyıldan
12. yüzyıla dek üzerinde yaşam barındıran
adada bir dini yapılar kompleksi dikkat
çekiyor. Tepedeki kilise ile adanın güneydoğu
ucundaki kiliseyi birbirine bağlayan
70 metre uzunluğundaki tünel, günümüzde
de varlığını koruyor. Adanın hemen arkasındaki
Babadağ’dan süzülen renk renk
yamaç paraşütleri ise içinde bulunduğumuz
etkileyici manzaraların tamamlayıcısı
oluyor. Bakalım Likya efsanelerinin yurdu
Fethiye’de, yolun devamında bizleri hangi
sürprizler karşılayacak?
KARTAL YUVASI GİBİ
Gemile Koyu’ndan ana yola uzanan bol
zikzaklı patikayı tırmanırken, Afkule’nin
yönünü de gösteren sarı renkli Likya Yolu
levhaları çıkıyor karşıma. Bu tabelayı takip
edenlerin irili ufaklı kayalarla kaplı makilik
patikayı izleyip, 1,5 kilometre kadar daha
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
51
Destinasyon
yürümesi gerekiyor. Ağaçların ve dikenli
bitkilerin biraz olsun seyrelerek belirgin
bir açıklık oluşturduğu alana vardığınızda
biraz soluklanmanızı ve varsa ağır eşya ya
da hacimli çantalarınızı burada bırakmanızı
tavsiye ederim. Çünkü yolun kalan 250-300
metrelik bölümünde hayli dik bir yamaçtan
dikkatle inmek durumunda kalacaksınız.
Orman içinde ve kayaların üzerinde
yürümenizi kolaylaştıracak, bileklerinizi
çepeçevre saran trekking botlarınız yoksa,
bu patikayı inmeye hiç kalkışmayın derim!
Peki, bu zahmete katlanmaya değer mi?
Emin olun ki fazlasıyla değer… İtiraf etmem
gerekirse, çeyrek asırdan bu yana Fethiye
ve dev hinterlandını sayısız kez gezmiş biri
olarak Afkule’ye ilk kez geçtiğimiz günlerde
gidebildim. Her seferinde çeşitli nedenlerle
kıyısından döndüğüm bu muhteşem yapıyla
tanıştığımda, bu unutulmaz deneyimi bu
denli geciktirdiğim için bir hayli hayıflandım.
Denizden yaklaşık 400 metre yükseklikte,
kartal yuvasını anımsatan bir uçurumun
tepesindeki kayalığa oyularak inşa edilen
manastır, yörede Afkule olarak biliniyor.
Taş duvarların koruduğu kemerli bir bahçe
kapısından girilerek ulaşılan manastır,
Trabzon'daki dünyaca ünlü Sümela Manastırı'nın
âdeta küçük bir kopyası gibi…
AYASOFYA İLE YAŞIT
Ters bir “L” harfini anımsatan dar merdivenler
kullanılarak bu mistik yapının içine
girilebiliyor. Manastırın pencerelerinden ve
terasından görülen manzara ise gerçekten
etkileyici… Öyle ki İblis Burnu, Kurdoğlu
Burnu, hatta hava açıksa uzaklarda
Rodos Adası bile görülebiliyor Afkule’den.
5.-6. yüzyıllardan kalma muazzam Afkule
Manastırı, Anadolu’daki benzerleri gibi
kamusal bir alan değil, bir keşişe ait olmasıyla
diğerlerinden ayrılıyor. Evet, yanlış
okumadınız! Afkule, ‘Ayios Elefterios’ adlı bir
münzevi tarafından ömür boyu çile çekmek
amacıyla kayalara oyularak yapılmış.
Manastırın kutsal bir dini merkez olan Aziz
Nikolas Adası’nın çok yakınında olması, o
dönemde bölgede Keşiş Ayios öncülüğünde
çileci bir yalnızlar hareketinin oluştuğunu
ortaya koyuyor. Bu yönüyle benzerlerinden
ayrılarak özgün bir mimari değer
kazanan Afkule Manastırı, daha çok doğa
yürüyüşçüleri tarafından ziyaret ediliyor.
Likya Dağcılık ve Doğa Sporları İhtisas
Kulübü Başkanı Yıldırım Beyazıt Umurtağ,
konuyla ilgili olarak şunları söylüyor:
“Afkule, Trabzon’daki Sümela Manastırı'ndan
daha yüksekte konumlanıyor.
Küçük olmasına rağmen çok işlev gören
bir manastır... Keşişler burada kendilerini
inzivaya çekip, dünyanın diğer taraflarına
dağılmışlar.” Gerçekten de Fethiye'deki bu
saklı hazine, gün geçtikçe değeri daha iyi
anlaşılan yerlerden. Fethiyeli turizmciler
de eşsiz manzaraya sahip bu tarihi yapının
en kısa zamanda restore edilmesini istiyor.
Ege'nin masmavi sularına bakan manastırın
içine adım atar atmaz, bir su toplama
haznesi dikkatimi çekiyor. Kaderine terk
edilmesi nedeniyle başta define avcıları
tarafından olmak üzere maruz kaldığı tüm
tahribata rağmen içerisindeki fresklerin göz
alıcı çivit mavisi hâlâ seçilebiliyor.
Bu noktada önemli bir hatırlatmayı da yapmak
istiyorum. Hristiyan turist misafirlerimiz,
lütfen manastır duvarlarına yazılama
yapmasınlar. Maalesef yazılama cehaletinin
yerlisi yabancısı yok! Hatta bunun bir de
İngilizcesini yazalım, iyice anlaşılsın: “Dear
Christian visitors! Please don’t write anything
on the Afkule Monastery’s Wall.” Diğer
yandan, maalesef manastırın asma katı ve
eteklerindeki yaşam alanlarının önemli bir
bölümü çökmek üzere. Oysa Afkule, Biblical
turlar için paha biçilmez bir hazine. Doğru
bir restorasyonla turizmimize büyük katkı
sağlayacağı da aşikâr. Bu tarihi çilehanenin
Kayaköy Kiliseleri Restorasyon Projesi’ne
dahil edilmesini diliyor, “Ege’nin Sümela’sı
kurtulsun!” diyoruz.
BURALARA GELMİŞKEN KAÇIRMAYIN!
• Fethiye yakınlarında çok sayıda görülmeye
değer antik kent ve kutsal alan bulunuyor.
UNESCO Dünya Kültür Mirası Ksanthos,
Kadyanda, Sidyma, Tlos, Letoon ve Pınara
bunlardan birkaçı. Arkeolog ve Profesyonel
Turist Rehberi Yunus Özdemir, Tlos
ve çevresindeki mağaralarda bulunan
kalıntıların Fethiye’nin tarihini Neolitik
döneme kadar götürdüğünü belirtiyor.
Yörenin zengin tarihine tanıklık etmek için
Fethiye Müzesi’ne uğrayabilirsiniz.
• Fethiye Balık Pazarı, deniz ürünleri çeşitliliğiyle
Anadolu’da tek kelimeyle rakipsiz!
Tezgâhları şenlendiren balık türleri arasından
dilediğinizi seçip, çevredeki restoranlarda
pişirtebiliyorsunuz.
• Türkiye’nin en önemli paragliding merkezlerinden
biri olan Fethiye Babadağ’da
geçtiğimiz yaz tek uçuşun fiyatı, kişi başı
1500 TL’den aşağı düşmemişti. Sezonun
kapandığı bugünlerde fiyatlarda yüzde
50’ye varan indirimler uygulanıyor. Henüz
böylesi bir deneyim yaşamadıysanız,
kesinlikle kaçmaz!
52 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Bakış Açısı
Umut verdiler,
turizmde yeni çıkış
yolları önerdiler
CELAL TOPRAK
Ekonomi Gazetecileri
Derneği Başkanı
Pandemi en çok turizm sektörünü vurdu. Böyle olacağı
belliydi. İşte umutsuzluğun doruk yaptığı günlerde,
birileri yeni çıkış yolları için düğmeye bastı. Sektör
için yeni fikirler geliştirilmeliydi. Yeni fikir arayışı içinde
olanlar, önceleri sadece gazetecilerdi. Sonra sektörden
katılımlar da oldu. Bilim insanları da bu oluşuma
destek verdi. Son olarak da herkes katıldı.
Koordinasyonu ilk başlarda Hediye Boztemur yaptı.
Sonra sektörün en sevilen isimlerinden Melek Çubuk
omuz verdi bu oluşuma. İlk toplantıların birinde The
Green Park Hotels Grubu’ndan Atilla Üstündağ, hiçbir
otellerini kapatmadıklarını açıklayarak, “Her yerde
yenilik peşinde koşuyoruz” dedi ve ekledi: “Hepimiz
yenilik aramalıyız. Çünkü misafirlerimiz arıyor.” O sırada
Atilla Üstündağ’dan Londra’daki otel çalışmasını
öğrendik. Sonra bir başka toplantıda Elite World
Hotels Yönetim Kurulu Üyesi Emel Elik Bezaroğlu,
yeniliklerden bahsetti. Mesela, Sapanca’daki otel
inovatif özellikler taşıyan bir deney merkezi gibi idare
ediliyordu. Sözlerinden bunu anladık.
Tam bu sırada oluşum, yeni fikirlere yelken açmak
için Turizm Araştırma Geliştirme Platformu (TU-AR)
adını aldı. Beyin fırtınası toplantıları bundan sonra
başladı. Önce Antalya’da yapıldı böyle bir toplantı.
Antalya’da ilk defa fiziki bir toplantı yapılmıştı, sezon
öncesi heyecan yarattı. Müthiş bir katılım oldu. Ev
sahibi Kemal Şahin, o toplantının ardından bu defa
da TU-AR ile birlikte online bir etkinlik düzenledi. İşte
orada Antalya’daki otelin artık teniste uzmanlaşacağını
açıkladı. Böylece yeni dönemin yeniliklerinden
birinin uzman otelcilik olacağı anlaşıldı.
Sonra peş peşe online toplantılar için düğmeye
basıldı. Birkaç gün önce yapılan en son buluşma
çok anlamlıydı. Online toplantıya 100’e yakın katılım
olmuştu. Bilim insanları, gazeteciler ve sektörün çok
önemli isimleri oradaydı. İlk konuşmayı bir bilim
insanı Doç. Demet Tüzünkan yaptı. Tüzünkan süreci o
kadar iyi takip etmişti ki herkes nefessiz dinledi. Ama
dikkat çektiği bir nokta çok önemliydi. Şöyle dedi:
“TURİZMDE YETİŞMİŞ ELEMAN AVANTAJINI
KAYBETMEYELİM”
“Bizde daralma Yunanistan kadar olmadı, bunun
altını çizmeliyim. Yunanistan’da yüzde 81’leri buldu,
bizde yüzde 70’lerde kaldı. Bu, sürecin başarılı
yöneltildiğinin işareti sayılmalı. Bu başarıda Güvenli
Turizm Sertifikası’nı hızla hayata geçirmenin büyük
payı oldu. Biz turizmde rakiplerimize göre çok
önemli bir avantaja sahiptik. Çok iyi yetişmiş, fark
yaratan bir insan kaynağımız vardı. Vardı diyorum,
çünkü bu insanların moralleri çok iyi değil şu anda.
Turizmi onlar sattılar yıllarca, milyarlarca dolar
getirdiler ülkeye. Yemeği onlar yaptı, hizmette bizi
öne onlar geçirdi. Bu insanların moralleri çok bozuk.
Bunun için bir şeyler yapmalıyız. Bize değer katan
insan kaynağımıza sahip çıkmalıyız.”
“ŞİMDİ HAZIRLIK DÖNEMİ,
YENİYE HAZIRLANMALIYIZ”
Sonra Türkiye’de rehberlik denildiğinde akla ilk gelen
isimlerden Şerif Yenen söz aldı. Umut verdi şu sözlerle:
“Evet, umutluyum. Bütün dünya ilk fırsatta kendini
dışarı atacak. Bu virüs bitecek ve patlama yaşanacak.
Ancak işte tam burada çok önemli bir şey yapmalıyız.
Çünkü hiçbir şey eskisi gibi olmayacak. Çok şey yeni
olacak. Bu yeniye hazırlanmalıyız. Bugünleri bu
hazırlık için yoğun bir şekilde çalışarak geçirmeliyiz.
Yeniye hazırlanmalıyız. Şimdi hazırlık dönemi…
Ağlamak ve üzülmekle bir yere varılmaz. Eskisi gibi
büyük kalabalıklar şeklinde turizm olmayacak. Yeni
rotalarımız olmalı, dijital pazarlamaya hız vermeliyiz,
temas olayını sıfırlamalıyız. Deneyim turizmini,
yeme-içme olayını yeni şekline uygun bir şekilde
planlamalıyız. Ürünlerimizi çeşitlendirmeliyiz.”
“TURİZM KUZEYDEN GÜNEYE DOĞRU AKACAK”
Ardından sektörün en önemli isimlerinden Osman
Ayık, önemli noktaların altını şu sözlerle çizdi: “Dönem,
yeniye hazırlanma dönemi. İnsanlar kapalı kaldı, ilk
fırsatta sosyalleşmeye çalışacaklar. Bunun ilk ve tek
yolu da turizm olacak. Yeni dönemde birçok şey birlikte
yapılacak. Tesislerimizi buna göre yapılandırmalıyız.
Misafirlerimiz hem tatil yapacak hem de işlerine devam
edecekler. Bu nedenle, bütün işletmelerin çok iyi
teknik altyapıya sahip olması gerekiyor. Turizm kuzeyden
güneye doğru akacak. Biz güneydekiler olarak
yeni dönemde fırsatlara sahibiz. Burada ilk hazırlanan
öne geçecek. Oteller sadece otel olmayacak, ofis
özelliği de taşıyacak yeni dönemde.
Sektör yenileniyor. Yenilikte öne geçmek için herkesin
inovatif olması gerekiyor. Bilgiyi paylaşmak da
önemli bugünlerde. Özetle; bugünleri iyi değerlendirip,
iyi hazırlanmayız. Yoksa yine tren kaçtı edebiyatı
yapmak zorunda kalabiliriz.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
53
Geleneksel Mimari
Anadolu’nun zengin mimari geçmişi;
Tarihten bugüne Harran evleri
Günümüzde Akdeniz çevresinde, bilhassa Güney İtalya’nın Apulya bölgesinde hem kentsel hem de
kırsal alanda Harran evlerine benzeyen ve “Trullo” denilen bindirme kubbeli çok sayıda yapı bulunuyor.
Mezopotamya’da M.Ö. 3000’e kadar yaygın olarak kullanılan kubbe mimarisinin tarihi, aslında
M.Ö. 6000’li yıllara kadar uzanıyor.
Harran evlerinin en çok ilgi çeken yanı, bindirme
tekniğinde yapılmış, külah biçimindeki konik kubbeli
oluşu. Güneydoğunun özellikle yaz aylarında yaşamı
cehenneme çeviren sıcaklıklarına serin bir soluk
kazandıran kubbeler, kışın da ılık bir mekân sunuyor.
Harran evlerini, halkbilimi bağlamında doğal (coğrafi),
toplumsal ve yapısal değerler açıdan incelemeye
çalışacağız.
Bu görünümleriyle Harran evleri, sıcak iklimde çabuk
ve kolay yapılan, yazın serin, kışın sıcak tutan, denenmiş
ve benimsenmiş yapılar. Bindirme kubbeli evler,
bu tekniğin gelişiminde önemli yeri olan Mezopotamya
ve Akdeniz Neolitiği kültürlerinin, tarihteki yayılma
alanında günümüzde de varlıklarını sürdürüyor.
Aslında, Harran evlerinin içinde yer aldığı bölge,
yeryüzündeki en eski kubbeli ev geleneğine sahip.
İBRAHIM KIZIL
YERYÜZÜNDEKİ EN ESKİ KUBBELİ EV GELENEĞİ
Bölgede iklimin kurak geçmesi ve yağışların az
olmasının gereği olarak yeşil bitki örtüsü çok fazla
görülmüyor. Bu doğal çevre şartları, Urfa’ya en yakın
yer olan Harran’da çok farklı bir yerleşim dokusu
oluşturuyor. Yaklaşık 150-200 yıllık bir geçmişe sahip
bindirme kubbeli evler, bu dokuda farklı bir mimariye
sahip. Harran’ın ovanın ortasında yer alması,
çevredeki taş ocaklarına uzakta oluşu, ulaşım zorluğu
ve ağaçlı alanların azlığına bağlı olarak evlerde
pişmiş tuğla kullanımı dikkati çekiyor. İklim şartları
da bu yapılaşmada önemli bir etken... Harran evleri,
birimlerin bir açık avlu etrafında sıralanmasından
meydana geliyor.
54 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Geleneksel Mimari
Harran evlerinin oluşturduğu ilginç
mimari ve güzide dokuya dünyanın ender
yerlerinde rastlanıyor. Musul yakınında Arpachiyan'da,
Tiflis yakınındaki Schulaveri'de
ve Kıbrıs'ta yapılan kazılarda rastlanılan
kubbeli ev bulguları, M.Ö. 6000’e tarihleniyor.
Bu gelenek; Mezopotamya, Transkafkasya
ve Ege'de M.Ö. 3000’e kadar yoğun bir
biçimde devam etmiş.
Günümüzde Akdeniz çevresinde, bilhassa
Güney İtalya'nın Bari kentine bağlı Apulya
bölgesinde hem kentsel hem de kırsal
alanda Harran evlerine benzeyen ve “Trullo”
denilen bindirme kubbeli çok sayıda yapı
bulunuyor. Ancak Apulya yapıları, 80-
200 santimetre arasında değişen duvar
kalınlıkları ve çift çubuklu kubbeleri ile
Harran'daki benzerlerinden daha sağlam bir
durumda. Çoğu 19. yüzyıldan kalmış olan
bu evlerin arasında 15. yüzyıla tarihlenenler
de var. Ayrıca, bu yüzyılın başında yapılmış
olanlarına da rastlanmak mümkün.
İskoçya adalarında "beehivehouses" adı
verilen bu tür yapıların ise 18. yüzyılda canlı
bir gelenek oluşturduğu biliniyor. İspanya'nın
Aragonya bölgesinde, İran, Afganistan,
Çin, Bolivya ve Peru'da kerpiçten,
İtalya’daki Etna yanardağının eteklerinde ise
lavlardan yapılma kubbeli evler yer alıyor.
Yapılan araştırmalarda ise Anadolu’da kubbeli
evlerin yoğun olduğu iki bölge tespit
edilmiş. Urfa ve Birecik arasındaki birinci
bölgede, bugün yalnız Suruç ve çevresinde
bulunan birkaç köy, kubbeli evleri içeriyor.
İkinci bölge olan Urfa ve Akçakale arasında
ise Harran ve çevresindeki birkaç köyde
kubbeli evler bulunuyor. Ancak kerpiç
kubbe ile örtülmüş bu evlerden farklı olarak
Harran evleri, tuğla kubbelerle örtülmüş.
HARRAN EVLERİNİN DİNAMİK YAPISI
Harran evleri, sur duvarlarının içinde yer
alan toplu ve sık dokulu bitişik yapılardan
oluşuyor. Meskenlerin bitişik ve yan yana
yer almasının nedenlerinden biri de halkın
birbiriyle akraba olması. Ev planındaki
disiplin, köy yerleşiminde pek görülmüyor.
Harran evlerinin gelişigüzel yerleşim düzeni
insanları strese sokmayan, doğal görünümlü
bir çevre oluşturma özelliğine sahip.
En küçük ev, üç kubbeden oluşuyor. Tek
kanatlı giriş kapısıyla ortadan giriliyor ve üç
oda birlikte kullanılıyor. Ailenin ihtiyacına
göre oda sayısı da artıyor. Çok çocuklu ve
birden fazla eşli zengin ailelerin, genelde
bir iki tarafı oda dizileriyle ve diğer tarafları
yüksek duvarlarla çevrilmiş, avlulu büyük
evlerde oturdukları anlaşılıyor. Bu evler;
şark odası, tandır evi, avlu, gelin odası, ağa
odası gibi mekânlardan oluşuyor. Harran’da
yaşayan halkın büyük aileler şeklinde
yaşaması, kubbe sayısının artmasında çok
büyük bir etken. Fakat, 1989 yılından sonra
özellikle Atatürk Barajı’nın kurulması ve
halkın refah seviyesi artmasıyla yerel halk,
Harran evlerini terk ederek apartmanlarda
yaşamaya başladı.
GELENEKSEL MİMARİNİN
AYIRT EDİCİ ÖZELLİKLERİ
Harran evleri, o yörede yaşayan ustalar
tarafından geleneksel yöntemlerle yapıldığı
ve aynı kültürel dokunun parçası olduğu için
hepsi bir elden çıkmış gibi birbirine benziyor.
Evlerin inşasında, yakın çevredeki eski yerleşim
yerlerinden çıkan taşlar kullanılmış.
Kare birimlerin 60-70 santimetre kalınlığındaki
beden duvarları, 170-200 santimetreye
kadar yükseltilmiş. Taş duvarların örülmesi
bitince sıra üstlerinin kapatılmasına,
konilerin yapılmasına geliyor. Asıl ustalık,
bu aşamadan sonra belli oluyor. Tuğla ya
da kerpiçle her birinin üzerine 2,5-3 metre
yüksekliğindeki koniler, geleneksel form
verilerek örülüyor. Evlerin çoğu ise dışarıdan
siyah toprak, saman harcı; içerden ise siyah
toprak, saman harcı ile sıvalı.
HALKIN BİLİNÇLENDİRİLMESİ
GEREKİYOR
Harran evleri, geçmişten günümüze süregelen
ve kendine özgü geleneksel yapım
sistemiyle inşa edilmiş ilginç bir halk mimarisi
örneği. “Bindirme tekniği ile yapılmış,
külah biçiminde, konik kubbeli evler” olarak
tarif edilen bu yapılar arasından, 1979
yılından itibaren “arkeolojik ve kentsel sit
alanı” olarak tescil edilen 960 adet kubbe ev
koruma altına alınmış.
Bugün ise tarihi Harran evleri, ilgisizlik ve
bakımsızlık nedeniyle bozulmaya yüz tutmuş
durumda. Bu halk mimarisi ürünlerinin
güzelliği ve özelliği hakkında bilgisi olmayan
halk, maalesef bu yapıları süratle yok etmekte.
Bu konuda halkın acilen bilinçlendirilmesi
gerekiyor. Harran, ilginç yerleşimi nedeniyle
her geçen gün artan ilgiye rağmen, koruma
sadece birkaç evin onarılmasıyla sınırlı kalmış.
Toplumsal ve doğal değerlerin etkileşimi
ile yörede farklı bir doku oluşturan evlerin,
halk mimari ürünü olarak değerlendirilmesi
ve yaşatılması, kültür mirasımızın korunması
oldukça önemli.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
55
Gündem
Covid sonrası
bilinçli seyahat
UZMAN DR. SİNAN İBİŞ
Seyahatin geleceğini anlamanın bu kadar önemli olduğu
bir yıl hiç olmadı. Karantinaya alınmayacağımız hangi
ülkelere gidebiliriz? Yolculuğum sırasında Covid-19 testi
yaptırmam gerekecek mi? Uçakta yüz maskemi kaç kez
değiştirmem gerekecek?
Koronavirüs pandemi süreci, herkes için inkâr edilemez
derecede kayalık bir yol oldu ama yeni umutlarla yeni bir
yıla girdik. Bu süreçte yeniden açılan hava koridorları ve
daha iyi test protokolleri sayesinde, ülkeler arası seyahatlerin
yeniden kolaylaşmaya başlayacağını umuyoruz.
Elbette seyahatler eskisi gibi olmayacak, belki de pandemi
sonrası normalleşme kötü bir sürece evrilmeyecek.
Belki şehirler daha sessiz olacak, UNESCO Dünya Mirası
alanları aşırı kalabalık olmayacak ve gökyüzü daha
az kirlenecek. Gezegenimiz canlılık olarak solsa da ve
turizm endüstrisi büyük ölçüde acı çekiyor olsa da pandemi
bize seyahatin bir hak değil, bir ayrıcalık olduğu
konusunda hayati bir ders verdi.
BİLİNÇLİ SEYAHAT
2020'den sonra, seyahat edecek bilinçli yolcuların
artacağını tahmin edebiliriz. Bu bilinçli yolcular, gittikleri
yolculuklar hakkında çok daha anlayışlı, evden daha
uzun süre uzak kalmaya istekli ve bu seyahatleri gerçekleştirmeye
yetisi olanlar olacak. Bu bilinçli yolcular,
seyahat ettikleri yerlerde çevresini ve yerel halkı daha
çok anlayacak, daha çok takdir edecek ve harcamalarında
daha az pervasız olacaklar.
Bu zorlu süreçte birçok insan, pandemi
olmasaydı nereye seyahat etmiş olacaklarını,
sorgusuz sualsiz ne için, ne kadar para harcamış
olacaklarını düşündüklerinde, seyahatlerindeki
birçok unsurun gereksiz ve amaçsız olduğunu
düşünebilirler. Bunu düşünenlerin ise azımsanmayacak
ölçüde çok olduğu da tahmin edilebilir.
Artık gelecekte insanlar daha az ve daha seçici
seyahatler yapacak, kitle hâlinde ve kalabalık
seyahatlerinden öte daha bireysel hizmet ve
bulunurluk yaşayacakları seyahat olanaklarını
değerlendirecekler. Nereye gitmek istediklerini
dikkatlice gözden geçirecekler ve aynı kişilerle,
aynı yerlere gitmekten uzaklaşacaklar.
Seyahatler eskisi gibi olmayacak, şehirler daha
sessiz olacak, UNESCO Dünya Mirası alanları
aşırı kalabalık olmayacak ve gökyüzü daha az
kirlenecek. Birçoğumuz seyahatin özgürlüğünü
ve heyecanını umutsuzca özlüyor olsak da sosyal
prestij ve Instagram "beğenileri" için seyahat etmenin
bizi ileriye götüren şeyin olmaması gerektiğinin
farkına varıldığından hiç şüphe yok. Bizim
için gerçekten bir şey ifade eden, denizaşırı bir
yere seyahat etme çabasına ve riskine değecek
seyahatleri seçmeliyiz. Hepimiz virüse yakalanma
riskinin umduğumuzdan daha uzun süre devam
eden bir sorun olacağını tahmin ediyoruz ve
bu tahmini dikkate alan seyahat gerekliliklerini
dikkatle tercih etmeliyiz.
56 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Gündem
SEYAHAT ALIŞKANLIKLARIMIZ
NASIL DEĞİŞECEK
Aylarca süren kapanmalardan sonra,
herkeste geniş açık alanlar için evrensel
bir açlık olacak. Örneğin; şehirlerin insan
az yoğun olan yerleri, milli parklar ve ören
yerleri, kapanma sonrası açılmalar ile
büyük ziyaretçi akını yaşadı. Vahşi doğada
geçirilen zamanın modern kent yaşamına
bir panzehir olduğu düşünüldüğünde, bu
eğilimin 2021 ve sonrasında da devam
edeceği düşünülebilir.
Yolcuların tek bir konuma uçtukları ve
ardından eve döndükleri, noktadan noktaya
tatil eğilimlerinin; birden fazla yere yapılan,
daha yavaş bir hızda gerçekleşen seyahatlerin
oluşturacağı trendler ile rekabet edeceği
de düşünülebilir. 2021 ve sonrasında, modern
kent yaşamına panzehir olarak vahşi
doğada daha fazla zaman geçireceğiz.
İnsanlar seyahat tarzları hakkında daha
dikkatli düşündükçe, dünyamız üzerindeki
tahrip edici etkilerini en aza indirmek için
ellerinden gelen her şeyi yapan oteller ve
seyahat şirketleri arayacaklar. Seyahat
eden insanlar bilinçlendikçe, ekoturizm
güvencesi veren turizm hizmetlerine ve turizm
işletmelerindeki akredite hizmetlere
ilgileri artacak. Seyahat edecek kişiler hangi
nedenle seyahat ederse etsinler, evlerine
döndüklerinde kendilerini eskisinden daha
rahat, daha sağlıklı ve daha huzurlu hissetmek
isteyeceklerdir ve wellness, wellbeing
gibi turizm içerikleri daha popüler hâle
gelecek.
DENEYİMLERİ YAŞAMAK İSTEĞİ
ÖNE ÇIKACAK
Yerel topluluklarla güvenli ve saygılı bir
şekilde ilişki kurmak, yerel deneyimleri yaşamak,
yöresel lezzetleri tatmak gelecekteki
gezilerin önemli bir yönü olacak ve turistler
öğrenmeye, insanlarla bağlantılar kurmaya
istekli olacak. Doğrudan ödeme veya
gönüllülük çerçevesinde, olumlu bir ayak izi
de bırakmak isteyecekler.
Son olarak, “tatil” fikri geçmişteki farklı
tarihsel süreçlerdeki yaşananları hissetmeyi
istedikçe, sadece yurt dışında “olmak”
dikkatli bir alternatif olacaktır. Bu seyahat
ve tatil fikri, ziyaretçilerin işi tatillerle birleştirdiği,
kendilerinin belirli bir yerde daha
uzun süreler boyunca yaşamak zorunda
kalacağı “işlerin” artış döneminde tercihlerden
birisi olacaktır.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
57
Serda ile Geziyorum
Manzarası güzel,
kendi güzel göller
YAZI
SERDA BÜYÜKKOYUNCU
FOTOĞRAFLAR
AYHAN ŞENBAYRAK
“Evlere tıkıldık, nefes alamıyoruz. Bitse şu günler” diyorsunuz
ya… “Madem gidemiyorsunuz, o hâlde ben
getiririm gölleri ayağınıza” dedim. Eğer hava serinse
battaniyelerinize sarınıp, çayınızı kahvenizi yudumlarken
kendinizi bir göl yürüyüşünde hissetmeniz için
hem de…
İşte size harika bir göl rotaları listesi:
VAN GÖLÜ
Öyle böyle değil, tam 3 bin 713 kilometrekare. Zaten
halk da “Van Denizi” diyor büyüklüğünden dolayı.
Vaktiyle Nemrut Dağı’ndaki volkanik patlama sonrası
bir krater oluşmuş. Zaman içinde kraterde biriken
sular Van Gölü olmuş. Hem tatlı hem de tuzlu su
ekosistemlerini içinde barındırıyor. Dünyanın en
büyük sodalı gölünün tuzlu ve sodalı suları sayesinde
biyoçeşitlilik çok zengin. Bütün bu çeşitliliğe rağmen
gölde yaşayan tek balık türü var, o da inci kefali. Deniz
seviyesinden yüksekliği 1646 metre ve en derin yeri
tam 451 metre.
Van Gölü’nden söz edip de ünlü efsane canavarından
söz etmemek olur mu? Hani şu ünlü ‘Van Gölü Canavarı’…
Her ne kadar çok sayıda bilimsel araştırma
ekibi gelse de bir sonuç alınamamış ve yöre halkının
bölgeye turist çekebilmek adına bu efsaneyi yarattığı
sonucuna varılmış.
Van Gölü
Tuz Gölü
TUZ GÖLÜ
Van Gölü’ne göre oldukça küçük kalsa da 1300 kilometrekarelik
yüzölçümüyle Türkiye’nin ikinci büyük
gölü. Koçhisar Gölü olarak da bilinen göl, Konya şehri
sınırları içinde. Aslında göl, tektonik yer hareketleri
sonucunda meydana gelen bir çukur. Hatta öyle ki
gölün güneydoğu ve batı yönlerinde hâlâ aktif faylar
bulunuyor.
Bakmayın siz yüzölçümüne, aslında Türkiye’nin en
sığ göllerinden bir tanesi. En derin noktası 1,5 metre
civarında, ortalama su seviyesi 40 santimetre. Yani
gölde sandalla gezmek yerine kıyıda yürümek daha
mümkün. Tuz Gölü, birinci derece doğal sit alanı ilan
edilmiş. Hazır tuz demişken, bu gölden nasıl tuz elde
edildiğini söylemezsem olmaz. Yer altına doğru akan
sular, gölün tabanında biriken tuz kubbelerini eritiyor
ve bu tuzu tektonik hatlar üzerinden gölün yüzeyine
çıkartıyor. Yüzeyde tabaka hâline gelen tuz toplanıp
işleniyor ve sofralarımıza geliyor.
BEYŞEHİR GÖLÜ
Evet, geldik Konya-Isparta arasındaki Türkiye’nin en
büyük tatlı su gölüne. Çevresinde Toros Dağları, Anamas
Dağı, Erenler Dağı ve Sultan Dağları var. Beyşehir
Gölü de tektonik bir çökelti. 565 kilometrekarelik
gölün deniz seviyesinden yüksekliği 1121 metre.
Tatlı su gölü olmasa da en derin noktası 10 metre
civarında. Beyşehir Gölü’ne fazla gelen sular, bir kanal
aracılığıyla Çarşamba Suyu’na dökülüyor. Ayrıca,
Beyşehir Çayı üzerinden 60 kilometre mesafe kat
ederek Suğla Gölü’ne karışıyor. Göl içerisindeki İğdeli,
Mada, Külbent, Akburun, Yılanlı, Kızkulesi adaları
da görülmeye değer. Bu arada göl, avlanmak ya da
kuluçkaya yatmak için göçmen su kuşlarının favori
mekânlarından. Beyşehir Gölü, günümüzde Beyşehir
Gölü Milli Parkı kapsamında koruma altına alınmış.
Beyşehir Gölü
58 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Serda ile Geziyorum
Eğirdir Gölü
EĞİRDİR GÖLÜ
Türkiye’nin en büyük dördüncü gölü, Sultan
ve Karakuş dağlarının arasında. Deniz
seviyesinden 916 metre yüksekteki Eğirdir
Gölü, ortalama 3 bin 309 kilometrekare
alana yayılan bir havzanın sularını topluyor.
Ortalama derinliği 12 metre. Gölün güneybatı
kesimlerindeki sarp kayalıklı koylar
muhteşem manzaralar sergiliyor. 482 kilometrekarelik
göl, yer altı su kaynaklarının
yanısıra Kanlı Palamut Pınarı, Koca Pınar,
Karaot Avlığı Pınarı ve Havutlu Pınarı’ndan
da besleniyor.
Eğirdir Gölü’nde yer yer esen şiddetli rüzgâr
dondurucu da olabiliyor, büyük dalgalara
da yol açabiliyor. Aslında iki kısma ayrılıyor
göl. Küçük olana Hoyran Gölü, büyüğüne
Eğirdir Gölü deniyor. Bu iki göl, Hoyran
boğazıyla birbirine bağlanıyor. Eğirdir Gölü
üzerinde aynı zamanda Can Ada ve Yeşilada
da var ama göldeki su seviyesinin azalmasıyla
birlikte birbirine ve Eğirdir ilçesine
bağlanmış durumdalar.
İZNİK GÖLÜ
Bursa’ya bağlı, Marmara Bölgesi’nin en
büyük, Türkiye’nin de beşinci büyük gölü,
tektonik bir tatlı su gölü olan İznik Gölü…
Turizm açısından önemi olan gölün çevresinde
piknik ve gezi alanları ile turistik
tesisler de bulunuyor. Gittiğinizde hem
gölün hem de çamlık bölgenin keyfini
çıkarabilir, ardından da Uludağ’a günübirlik
bir gezi yapabilirsiniz.1990’da doğal
sit alanı ilan edilen göl; Karasu Deresi,
Çınarlık Deresi, Ana Dere, Derbent Dere,
Küçükköy Deresi ve Nadir Suyu tarafından
besleniyor. Verimli tarım arazileri ve zeytinliklerle
çevrili olması nedeniyle gölün
suyu, tarım alanlarının sulanmasında da
kullanılıyor.
ÇILDIR GÖLÜ
Evet, sırada Türkiye’nin en fotojenik göllerinden,
Kars Ardahan’daki Çıldır Gölü var.
Deniz seviyesinden 1959 metre yükseklikte
yer alan Çıldır, Doğu Anadolu Bölgesi’nin en
büyük tatlı su gölü. En derin noktası 42 metre
olan göl, bir lav akıntısı sonucu oluşmuş.
Çok sayıda dere ve pınarla beslenen göl,
Ermenistan sınırında yer alan Telek Çayı ile
bir çıkıntı yapmış. Göl, çevredeki köylerde
yaşayanlar tarafından her mevsim balıkçılık
için kullanılıyor. Karlı kış günlerinde buz
tutan gölde hem turistik amaçlı atlı kızakları
hem de buz kırıp balık, özellikle aynalı
sazan avlayanları görebilirsiniz. Göl çevresi
tarım için elverişli olmadığı için mera alanı
olarak kullanılıyor.
Çıldır Gölü
SALDA GÖLÜ
Nam-ı diğer “Türkiye’nin Maldivler’i” Salda
Gölü, muhteşem turkuaz rengi ve beyaz
kumsalları ile her mevsim şahane bir yürüyüş
rotası… Deniz seviyesinden yüksekliği
1140 metre olan, Türkiye'nin en derin
göllerinden Salda, Burdur'a 56 kilometre
mesafede. Suyun alkali yapısı ile kıyılarındaki
magnezyum, kil ve sodanın birçok cilt
Abant Gölü
hastalığına da iyi geldiği söyleniyor. Suların
çekilmesi ile birlikte görünen 7 tane beyaz
ada da Salda Gölü’nün sizlere sunduğu
ayrı bir sürpriz. 2019 yılında Salda Gölü,
Cumhurbaşkanlığı tarafından özel koruma
bölgesi olarak belirlenmiş.
ABANT GÖLÜ
Bolu’da dört mevsim boyunca muhteşem
manzaralara sahip Abant Gölü, uzun
yıllardır tabiat parkı olarak koruma altında.
Her mevsimi ayrı güzel olsa da özellikle
karlı kış günlerinde efsane görüntüler
sunuyor sizlere. 125 hektar büyüklüğündeki
bölgede bulunan göl çevresinde,
yürüyüş parkurları ziyaretçilerine harika
deneyimler yaşatıyor. Hem İstanbul, İzmit
hem de Ankara’ya yakınlığı nedeniyle hafta
sonu kaçamakları için bile alternatiflerinize
katabileceğiniz bir rota.
Gölün en derin noktası 18 metre ve deniz
seviyesinden 1328 metre yükseklikte. Yer altında
meydana gelen çöküntüler sonucunda
büyük taş blokların vadiyi doldurmasıyla
oluşan tektonik fay hattı üzerindeki gölü,
dağlardan gelen kar suları besliyor.
Salda Gölü
İznik Gölü
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
59
8. ETKİNLİK,
TOPLANTI ve KONGRE
SEKTÖRÜ FUARI
2-4 HAZİRAN 2021
İSTANBUL KONGRE MERKEZİ - ICC
FIT FOR FUTURE
GELECEĞE HAZIR OLANLAR,
ACE OF M.I.C.E.’DA ARAMIZDA
OLMAYA HAZIR MISINIZ?
110 Uluslararası incentive
firması ve etkinlik ajansı
5.500 m2 stant alanında
200+ katılımcı firma
15.000+ MICE ve Turizm
sektör profesyoneli
BU KONFERANS BİZİM İÇİN
9
ANA BAŞLIK
40
KONUŞMACI
ACE of M.I.C.E. sahnesi dünyaca ünlü isimlerin benzersiz
deneyimlerini ve gelecek perspektiflerini paylaşacak.
AMEzing
PARTY İLE YENİDEN
BİR ARADA OLACAĞIZ
#aceofmice
AMEzing Party
‘FIT TOGETHER’
konsepti ile
unutulmaz bir
gece yaşatmaya
hazırlanıyor.
ACE of MICE Exhibition by Turkish Airlines Sizleri Bekliyor
Röportaj
Bodrum Belediye
Başkanı Ahmet Aras:
Bodrum’u
seviyorsan,
Bodrumlu ol!
NİL ÖZER
Koronavirüs salgınının turizm sektörünü
olumsuz etkilemesiyle birlikte Bodrum esnafının
sıkıntısının tahmin edilenden daha
büyük olduğunu söyleyen Bodrum Belediye
Başkanı Ahmet Aras, ilçeye gelen yazlıkçı
sayısının kış ayında iki katına çıkması nedeniyle
mali olarak zor bir duruma girdiklerini
açıkladı.
176 bin 500 nüfusa göre alınan ödeneğin,
bu yıl 400 bin nüfusun ihtiyaçlarına göre
harcanması gibi bir durumla karşı karşıya
kaldıklarını söyleyen Başkan Aras, ilçeye
gelenlere "Bodrum’u seviyorsan Bodrumlu
ol" diyerek, nüfuslarını ilçeye aldırmalarını
istedi. Türkiye’nin gözde merkezlerinden
olan Bodrum'la ilgili güncel gelişmeleri,
Belediye Başkanı Ahmet Aras ile
konuştuk.
Bu aralar Bodrum Belediyesi olarak
hangi konular üzerinde daha yoğun
çalışıyorsunuz?
Kentimizin tarihsel kimliğini, doğasını ve
özgün dokusunu sürdürülebilirlik açısından
korumak zorundayız ve çalışmalarımız da
bu doğrultuda devam ediyor. Dünyaca ünlü
bir turizm destinasyonu olmak için planlı,
ciddi ve profesyonel çalışıyoruz. Bodrum
kimliğine aykırı, talana ve yağmaya yol açacak
hiçbir girişime izin vermeyeceğiz.
Doğa, kadın ve diğer tüm canlıların yaşam
haklarına saygılı, planlı bir kent olma
ilkemizden asla vazgeçmeden gelişeceğiz ve
büyüyeceğiz. Bodrum’un altyapı sorununu
kökten çözecek dev yatırımlara başladık.
Bu anlamda, Muğla Büyükşehir Belediyemizin
Turgutreis bölgesinde başlattığı dev
altyapı çalışmalarının ardından şimdi de
Kültür ve Turizm Bakanlığımız öncülüğünde
Torba-Çiftlik bölgesini kapsayan altyapı
projesinin temelini, Kültür ve Turizm Bakanımız
Mehmet Nuri Ersoy ile birlikte attık.
Altyapı sorunlarından kurtulmuş, üstyapısı
tamamlanmış bir Bodrum için yoğun mesai
harcamaya devam ediyoruz.
Bodrum halkı, on aydır devam eden
pandemi dönemini nasıl geçiriyor?
Bodrum Belediyesi olarak, Covid-19 salgınının
ilk günlerinden itibaren hizmetlerimizi
aksatmadan sürdürüyoruz. Belediyemiz
bu dönemde büyük bir bütçe kaybı yaşasa
da pandemi nedeniyle hem ekonomik
hem de psikolojik olarak zor günler geçiren
Bodrumlulara yardım elini uzatmaktan
geri kalmamıştır. Kısıtlamalardan dolayı iş
yerleri kapandı, insanlar işlerinden oldu.
Bodrum'da yapı itibariyle günlük kazancıyla
geçimini sağlayan çok sayıda vatandaşımız
bulunuyor. En çok etkilenen de onlar oldu.
Bodrum Belediyesi olarak, ihtiyaç sahibi bütün
vatandaşlarımıza el uzatmaya çalışıyoruz.
Bu kapsamda da birtakım kampanyalar
başlattık.
Pandemiden dolayı esnaf, turizm
sektörü çok ciddi yaralar aldı. Sizin
çözüm önerileriniz ve icraatlarınız
neler oldu?
Biz yerel idareciler olarak daha çabuk
pozisyon alıp, en azından kendi yetkimizde
olan birtakım konularda halkımızın, iş
dünyamızın ve esnafımızın yanında olmaya
büyük önem veriyoruz. Bu noktada elbette
esnafımızın ihtiyaçlarına destek olma
önceliğimiz var, çünkü insanlar işsiz kaldı.
Esnaf ise iş yapamaz hâle geldi. Bodrum’un
ana gelir kaynağı konaklama, yeme-içme
ve eğlence hizmet sektörü... Yeme-içme
sektörü, aynı zamanda çevresindeki
sektörleri de besliyor. İşletmeciler, üç aylık
gelirle dokuz ay geçinmeye çalışırken; aynı
62 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Röportaj
zamanda çalışanların maaşlarını, sigortalarını
ödemeye gayret ediyor. O yüzden bu
sektörün sıkıntısı, tahmin edilenden daha
büyük durumda.
Biz örneğin, bu süreçte yayımlanan birtakım
genelgeler kapsamında faaliyetleri durdurulan
işletmelerden kira bedeli almadık. Bunun
yanı sıra faaliyetlerinde azalma yaşanan
işletmelerden de tahsil edilecek bedelleri üç
ay erteledik. Belediye Meclisimizde aldığımız
karara istinaden, ocak ayı itibariyle üç
ay boyunca kira/ecrimisil bedellerine zam
yapılmaması ve katı atık bedelleri ile işgaliye
bedellerinin işletmeler kapalı olduğu sürece
alınmaması kararlaştırıldı.
Aşının sonuçlarına göre turizm
sektörünün düzeleceğini düşünüyor
musunuz?
2019’da negatif havaya pozitif bir ivme
kazandırmıştık, ancak salgın tehdidi
nedeniyle birdenbire bütün beklentilerimiz
doğal olarak sonuçsuz kaldı. Mart ayından
itibaren sadece ayakta durmaya çalışıyoruz.
Bir şey kazanmıyoruz, üzerine koyamıyoruz.
Turizm bölgelerinin dinamiklerini, ilçe
hıfzıssıhha kurulları daha net bilir. Tabii ki
sağlık ön planda, sağlıkçılarımızın haklarını
ödeyemeyiz. Aşı uygulamasının yayılması
ile birlikte nisan döneminden sonra hayatın
yavaş yavaş normale girmesini umut ediyorum.
Yakalanacak iyimser hava, sektörü
kısmen rahatlatacaktır.
Salgından dolayı kış döneminde
Bodrum’un nüfusu diğer yıllara göre
daha yoğun... Ne gibi önlemler aldınız?
Koronavirüs salgınının hızla yayıldığı büyükşehirlerden
Bodrum’a gelen yazlıkçıların
birçoğu ilçemizde kalmayı tercih etti. İkinci
konutları Bodrum’da olan, özellikle İstanbul,
Ankara ve Bursa’dan gelen yazlıkçılarla birlikte
ilçemizin kış aylarında 170 bin olan nüfusu
400 bine yaklaştı. Türkiye’nin birçok yerinde
vakalar artarken, Bodrum’da vaka ya hiç olmadı
ya da tespit edilen vakalar kontrol altına
alındı. Bundan sonra da Bodrum’un güvenli
bir kent olarak kalması için çalışıyoruz.
Ayrıca, Bodrum’da kalacak olanlardan nüfuslarını
Bodrum’a aldırmalarını rica ettik.
Yazlık beldeler, kış nüfusuna göre merkezi
yönetimden ödenek alıyor. Mevcut nüfus artışını
göz önünde bulundurduğumuzda, 176
bin 500 nüfusa göre alınan ödeneğin, bu yıl
400 bin nüfusun ihtiyaçlarına göre harcanması
gibi bir durumla karşı karşıya kaldık.
Bunun için ya ekstra desteklenmemiz lazım
ya da Bodrum’da yaşayacak olan 176 bin
dışındaki vatandaşlarımızın Bodrum’a kayıt
olmaları lazım. Bu nedenle, “Bodrum’u seviyorsan
Bodrumlu ol” diye her mecrada söylüyoruz.
İlçeye yerleşenlerle birlikte nüfusu
eksiksiz bir şekilde yansıtabilirsek, o zaman
bizim genel bütçeden alacağımız pay da artacaktır.
Bir de burada da faaliyet gösteren
şirketlerin birçoğunun merkezi İstanbul ve
Ankara gibi büyükşehirlerde. Burada şube
olarak faaliyet gösteriyorlar. Firmaların Bodrum
Ticaret Odası’na kayıt yaptırmalarının,
vergilerini burada ödemelerinin ve burada
kazandıklarını yine buraya harcamalarının
daha doğru olacağını düşünüyorum.
2021 için temennilerinizi ve
mesajınızı alabilir miyim?
Koşullar ne olursa olsun, Bodrum Belediyesi
olarak her alandaki hizmetlerimizi
aksatmadan sürdürmeye devam edeceğiz.
Sahip olduğumuz imkânlar doğrultusunda
hedeflerimizi gerçekleştirirken; katılımcı,
şeffaf, insan ve doğa odaklı, bilim öncelikli bir
yönetim anlayışıyla Bodrumumuzun sadece
yarınlarını değil, gelecek 50 yılını plânlayan
bütüncül bir çalışma modelini önümüze hedef
olarak koyduk. Bodrum’un altyapısından
kent dokusuna, sosyal donatı alanlarından
kültür ve sanat yaşamına kadar her alanda
gönenci ve mutluluğuna hizmet edecek
işlere imza atmak istiyoruz. Başta Büyükşehir
Belediyesi olmak üzere, tüm kurumlarımızla
iyi bir yönetim içerisinde “Bodrum'un güzelliklerine
güzellik katmak” için çalışıyoruz.
Bu süreci atlattıktan sonra 2021 için Bodrum
ciddi bir taleple karşılaşacaktır.
“İkinci konutları
Bodrum’da olan;
özellikle İstanbul,
Ankara ve Bursa’dan
gelen yazlıkçılarla
birlikte ilçemizin kış
aylarında 170 bin
olan nüfusu 400 bine
yaklaştı.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
63
Röportaj
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı
Özgül Özkan Yavuz’dan
turizm dünyasına dair
değerlendirme
PINAR BALTACI
Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Özgül Özkan
Yavuz ile göreve geldiği günden bu yana
hayata geçirdiği projeleri ve turizm sektörünün
genel durumunu konuştuk. Pandemi
sürecinin etkilerini yorumlayan Yavuz, dijital
dünyaya ilişkin de önemli bilgiler verdi.
Özgül Hanım, öncelikle Kültür ve Turizm
Bakan Yardımcılığı görevine geldiğiniz
ilk günden bu yana gerçekleştirdiğiniz
faaliyetlere ve ilk izlenimlerinize dair
genel bir yorum alabilir miyiz? Bir turizm
cenneti olan ülkemizi siz hangi yönleriyle
anlatırsınız?
Profesyonel yaşamımın başlangıcından
bu yana turizm ve kent planlaması, turizm
pazarlaması konuları başta olmak üzere
Bakanlığın farklı kademelerinde görev yaptım.
O nedenle, bu göreve gelmem bir nevi
yuvaya dönüş gibi oldu benim için. Sayın
Bakanımızın önderliğinde hakikaten hummalı
diyebileceğim bir çalışma temposu
içine girdik. Bu süreçte, kültür endüstrileri
odaklı çalışmalar mesaimde ağırlıklı yer
tuttu. Geçmişte ve bu süreçte gözlemlediğim
olgulardan biri de ülkemizde kültür
endüstrileri ve turizm ilişkisinin olması
gerektiği kadar güçlü olmadığı yönünde
idi. Oysa bu iki sektörün de birbirine öğretebileceği
ve birbirinden beslenebileceği
çok fazla konu var.
Turizm sektörü, ülkemizde güçlü bir
kurumsal altyapıya sahiptir. Kültür
endüstrileri alanını da özellikli fikri mülki
haklar alanındaki mevzuat çalışmalarımız,
bilinçlendirme kampanyalarımız, kültür
endüstrileri kapsamına giren sektörlerdeki
mesleki birlikleri teşvik etmemiz ve onlarla
yürüttüğümüz istişari çalışmalar sayesinde
epeyce güçlendirdiğimize inanıyorum. Bu
iki dev ekonomik sektörün birbirini daha iyi
tanıyıp, aralarındaki işbirliğini artırmaları
gerek. Bu yönde çalışıyoruz.
Pandemi koşulları kuşkusuz en çok
turizm sektörünü etkiledi. Mart ayından
bu yana turizm açısından ülkemizde
neler değişti? Önümüzdeki günlerde
bizleri neler bekliyor?
Bütün dünyayı olduğu gibi bizi de olumsuz
etkiledi küresel salgın. Ancak biz salgın
başlar başlamaz önlem aldık ve hızla
Güvenli Turizm Sertifikası’nı hayata geçirdik.
“Yolcu Sağlığı ve Güvenliği”, “Çalışan Sağlığı
ve Güvenliği”, “Tesislerde Alınan Önlemler”
ve “Ulaşım Araçlarında Alınan Önlemler”
olmak üzere dört ana başlıkta toplanan
önlem paketiyle, salgın süresince misafirlerimizin
ve çalışanlarımızın sağlıklarını en üst
düzeyde korumayı hedefledik.
Bu sistemde tesislerin misafir kabulünde,
genel alanlarda, odalarda uyulacak
kurallar, sosyal mesafenin sağlanmasına
yönelik tedbirler; personelin eğitimi, temizliği,
sağlık durumlarının izlenmesi; mal
kabulü vb. durumlarda alınacak önlemler;
mekânların, mutfakların ve havalandırma,
kullanılan araç gereç ve benzeri donanımın
bakımı ve sterilizasyonu; gıdaların
saklanması, işlenmesi ve sunulması ile
ilgili uyulacak kurallar; havuz ve plajlarda
alınacak önlemler ve bütün bu konulardaki
denetleme yöntemleri vb. konuları ayrıntılı
olarak ele aldık. Ayrıca, Sağlık Bakanlığımızla
birlikte çalışarak il il, ilçe ilçe sağlık
altyapısı haritasını çıkardık ve bu bilgiyi de
tur operatörleriyle paylaştık. Havalimanlarımızda
hızlı test yaptırabilme olanağı
sağladık.
64 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Röportaj
Türkiye de dünyanın önde gelen turizm
ülkelerinden biri olarak, farklı ve alternatif
turizm türlerinde de yürüttüğü altyapı
çalışmalarıyla hem turist sayısını hem de
gelirlerini önemli ölçüde artırma ve dünya
liginde daha yukarılara tırmanma yolunda
önemli adımlar atıyor. Bu çerçevede,
olağan koşullarda bu yıl 58 milyon turist
ve 40 milyar dolardan fazla gelir bekliyorduk.
Ancak tabii ki küresel salgın, bütün
planları altüst etti. Kasım ayı itibariyle
ülkemizi 2 milyonu yurt dışında yaşayan
Türkler olmak üzere 14 milyon turist ziyaret
etti ve 8,2 milyar dolar gelir elde ettik.
Bu süreçte çeşitli ekonomik önlemler ve
turizm sektörünü de kapsayan “Ekonomik
İstikrar Kalkanı Paketi” hayata geçirildi.
Böylece, emek yoğun sektörler olan
turizm ve kültür sektörlerinde çalışanların
haklarının korunması ve bu sektörlerin
işgücü birikimini kaybetmemesi hedeflenmiş,
öte yandan sermaye sahiplerinin
ve girişimcilerin dayanma gücü artırmaya
çalışılmıştır.
Kanaatimce, küresel salgın önümüzdeki
bahar aylarından itibaren kontrol altına
alınacaktır. Turizm sektörümüz, krizlerle baş
etme konusunda rüştünü ispatlamış, çabuk
refleks verip, hızla toparlanma gücü olan bir
sektör. Bu krizin de üstesinden elbirliğiyle
geleceğiz ve hedeflerimizi yakalamak için
daha çok çalışacağız.
Pandemi süreciyle beraber dijital
dünyanın etkileri, günlük yaşantımızda
her geçen gün artıyor. Bu bağlamda
turizm sektörü, yeni dijital düzene hangi
yönleriyle adapte olacak?
Yeni ihtiyaçlar, yeni sonuçlar doğurur.
Turizm merkezleri başta olmak üzere,
şehirlerimizde dijital altyapının daha
da güçlendirilmesi, akıllı uygulamaların
yaygınlaştırılıp, internet erişiminin hızlı,
kolay, ucuz, hatta ücretsiz olarak sunulması
beklenen bir durum olacaktır. Diğer
pazarlama türlerinde olduğu gibi turizm pazarlamasında
da değişen tüketici eğilim ve
alışkanlıklarını öğrenmek önemli bir faktör.
Turizm pazarlamasında yapay zekâ uygulamalarını
kullanarak hedef pazarlardaki
turist eğilim ve davranış kalıplarını ölçmek,
tahmin etmek, tatil kararları hakkında bilgi
edinmek ve bu verilere göre sunulan ürün
ve hizmet paketlerini güncellemek, tanıtıma
yön vermek, rezervasyon ve satış işlemlerini
çevrimiçi ortamlarda yürütmek gibi işlemler
giderek yaygınlaşıyor, daha fazla kullanılıyor.
Kişiselleştirilmiş deneyimler, hızlı ve
kolay ödeme imkânları sunmak, ürünün
ve hizmet biçiminin tasarlanması sürecine
müşteriyi de dahil etmek, bu teknolojilerle
mümkün hâle geliyor.
Ziyaretçilerle mekândan ayrıldıktan sonra
da etkileşimi sürdürmek açısından da
harika araçlar sunuyor dijital dünya. Sosyal
medya, başlı başına bir pazarlama ve satış
mecrası zaten. Turizm sektörü de bu mecrayı
oldukça verimli bir biçimde kullanıyor.
Çevrimiçi iş ortamları, sanal fuarlar, fiziki
ve sanal ortamların birlikte kullanıldığı
harmanlanmış etkinlikler de hız kazanıyor.
Bizim kongre ve etkinlik sektörümüz de
buna çok iyi ayak uydurdu. Bu türden çok
sayıda etkinlik düzenleniyor artık. Bu süreçte
işgücünün dijital dönüşüme hazırlanması,
bu konudaki becerilerinin artırılması,
daha donanımlı hâle gelmeleri iyice önem
kazandı. Turizm işletmelerinin bu süreçte
rekabet güçlerini sürdürmek için çevrimiçi
ortamda sundukları bilginin güncelliğine
ve doğruluğuna çok dikkat etmeleri, sosyal
medyayı etkin kullanmaları ve sitelerinin
mobil cihazlarla da uyumlu olduğundan
emin olmaları gerekli. Dijitalleşme, tedarik
zincirleri yönetiminde de etkili biçimde kullanılıyor
sektörde. Hızla değişen üretim ve
ticaret ortamına uyum sağlayabilecek esnek
ve çevik tedarik zincirleri, dijitalleşmeyle
mümkün olacaktır.
Tüm dünyada olduğu gibi
ülkemizde de gastronomi
alanında önemli yenilikler
hayata geçiriliyor. Gastromi
turizmi adına ne gibi çalışmalar
sürdürdüğünüzü dinleyebilir
miyiz? Türkiye gastronomi
turizmini bölgesel anlamda
yorumlar mısınız?
Turistlerin yüzde 90’a yakını,
destinasyon tercihinde yemeğin
önemli olduğunu söylüyor. Ülkemize
gelen turistlerin harcamaları
içinde yeme-içme, yüzde 20’lik bir
paya sahip. Artık turizmdeki bütün
aktörler, mutfağın öneminin farkında.
Ülkemizde de son dönemde
mutfak kültürüne ilgi artıyor, bu
konudaki araştırmalar çoğalıyor.
Bu oldukça sevindirici bir gelişme.
Gaziantep, Hatay ve Afyonkarahisar,
UNESCO Yaratıcı Kentler
Ağı’na gastronomi alanında dahil
olan üç kentimiz. Bu sayının daha
da artması lazım. Biz de bu yönde
çalışmalarımızı sürdürüyoruz.
Küresel salgın dolayısıyla hazırladığımız
www.liveturkey.com web
sitesinde yemek tariflerimizi paylaşıyoruz.
Ayrıca yurt dışı tanıtım
sitemiz www.goturkey.com web
sitesinde ve sosyal medya hesaplarımızda
da yemek kültürümüzle
ilgili unsurlara yer veriyoruz.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
65
Bir Seyyahın Gözünden
Pandemi sonrasında ilk
Avrupa seyahatim
SAFFET EMRE TONGUÇ
tonguc@saffetemretonguc.com
Bütün dünyanın uzun süredir ilk gündem maddesi
pandemi... Bu zorlayıcı ve öğretici süreçte herkes gibi
benim de yaşam standartlarım değişti. Sağlıklı yaşamaya
dikkat eden, evlere kapanmadan önce günde
en az 10 bin adım atan, bazen 30 bin adıma kadar
çıkan bir rutinim vardı. Uyku düzenime ve beslenmeme
elimden geldiğince dikkat ederdim. Ama pandeminin
yeni düzeni ve stres, bana fazladan birkaç kilo
ile birlikte uyku problemleri, reflü, terleme, aritmi
gibi sağlık sorunlarını da getirdi. Kendimi ne zaman
ölçüyü kaçırmış hissetsem, arınmak için gittiğim yer
belli: Avusturya’daki Vivamayr Maria Wörth... Fakat
önümdeki engel yine pandemi diye düşünürken, hiç
bilmediğim bir şey öğrendim ki sağlıkla ilgili sebepler
için yurt dışına çıkmak mümkünmüş.
Tam ihtiyacım olan zamanda gelen bu haber
üzerine rezervasyonumu yaptırdım, onlardan gelen
belge ile Avusturya’ya online başvurdum ve bir
izin belgesi aldım. Elimde bir izin belgesi olmasına
karşın 10 aydır ilk kez yurt dışına çıkacak olmanın
verdiği tuhaf hisle sanki birçok zorluk yaşayacakmışım
gibi geldi. Hatta sınırdan çevrileceğimi bile
düşündüm. 2 saatlik bir uçuşla Slovenya’ya vardım,
1 saat içinde de Maria Wörth’e ulaştım. Sebep sağlık
olunca yol da sorunsuz oldu.
Pandemi sürecinde en iyi yatırımı bedenimize yapmamız
gerektiğini anladım. Sağlıklı beden, sağlıklı bir
ruh ve sağlıklı bir zihnin de temeli. Hem bedenimin
hem de ruhumun doğayla detoks yaptığı bu merkezi
ve sağlıklı yaşam için tüm ipuçlarını sizlerle de paylaşmak
istedim. Şifa olması dileğimle...
66 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Bir Seyyahın Gözünden
SAĞLIKLI YAŞAMA AÇILAN KAPI
Dünyanın en önemli sağlıklı yaşam kliniklerinden biri olan
Avusturya’daki Viva Mayr, Dr. Franz Xaver Mayr tarafından
geliştirilen kürleriyle meşhur. Dr. Mayr, 1875-1965 yılları
arasında yaşamış ve kendi kliniğinde sağlıklı yaşam
metotları üzerine çalışmış. Sindirim sistemi sağlığı, temel
çalışma alanı olmuş. Kliniğinde hastalarına sadece su ve
sebze suyunun verildiği bir tür oruç uygulamış. Uyguladığı
kürlerle sadece sindirim sisteminde düzelme sağlamamış;
hastalarının migren, yüksek tansiyon, artrit gibi rahatsızlıklarının
da iyileştiği görülmüş. Kullandığı metot hâlen
“Mayr Kürü” olarak adlandırılıyor. Ekibinde yetişenlerden
Dr. Harald Stossier, öğrendiği modeli uygulayabileceği
ama kliniğin ötesine geçecek bir tesis kurmaya karar
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
67
Bir Seyyahın Gözünden
vererek, 2004 yılında Maria Wörth’ü kurmuş.
İkincisini de Salzburg’a 1,5 saat mesafedeki
Altaussee'de 2015’te açmış. Üçüncü şube
ise Viyana’da bulunuyor. Avrupa’daki kimi
kliniklerde hâlen “Mayr Tedavisi” adı verilen
yöntem uygulanıyor.
Her üç klinikte de uygulanan terapiler ve
kürler aynı. İlk iş olarak, gıda toleransınızı
belirlemek için size testler uygulanıyor. Bu
konu aslında çok önemli, çünkü sindirim
sisteminizin işlemekte zorlandığı gıdaları
sürekli tüketmek, kendinize kötülük etmek
demek... Böyle bir merkeze gitme şansınız
olmasa bile sağlığınız ve beden farkındalığınız
için gıda tolerans testini yaptırmanızı
öneririm.
Çıkan test sonuçları doğrultusunda, toleransınızın
olmadığı yiyecekleri içermeyen
bir menü oluşturuluyor. Kamp dışında da
uygulayabileceğiniz bir beslenme listesi bu
aslında. Zaten felsefe, orada bulunduğunuz
sınırlı sürede sizi sağlıkla buluşturmak
değil, bilmediklerinizi öğreterek ya da
doğru bildiğiniz yanlışların farkına varmanızı
sağlayarak, beslenme alışkanlığınızı
değiştirmek.
YAVAŞLAYARAK BEDENİNİZİ DİNLEYİN
Güne erkenden tuzlu su içerek başlıyorsunuz.
Hızlı adımlarla tuvalete yol almanızı
sağlayan bu suyun ardından, Viva Mayr’ın
“base powder” adı verilen karbonat içerikli
tozunu içiyorsunuz. İçinde çeşitli minerallerin
olduğu bu özel karışım, hem bağırsaklarınızın
temizlenmesini hem de gün boyu
tokluk hissi yaşamanızı sağlıyor. Klinikte
uygulanan tüm tedavilerin ortak noktasında
bağırsakların rahatlatılması var. Çünkü tüm
yükü bağırsakların çektiği ve bu organın
düzgün çalışmasının diğer organları da
rahatlatacağı söyleniyor.
68 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Bir Seyyahın Gözünden
Akşam yemeği 18.00-19.00 arasında. Çoğu
zaman yediğiniz tek şey, sulu kıvamda
bir çorba ve bir parça ekmek. Ekmeğinizi
mısır ya da soya unundan yapılmış olarak
seçebiliyorsunuz. Verdikleri kaşık ise çay
kaşığı ile tatlı kaşığı arası bir şey. Dolayısıyla
bir fincan kadar çorbayı içip yemeğinizi
bitirmek, neredeyse yarım saatinizi alıyor.
Her lokmanın 30 kez çiğnenmesi öneriliyor.
Siz de yemek yerken deneyin, çok kolay
değil; ben 30’a yaklaşan her rakamda mutlu
olmakla yetiniyorum.
Özellikle 3. ve 4. günlerin biraz zor geçebileceği
hakkında önceden bilgi veriliyor. Sinirli
ve depresif bir ruh hâli olabiliyor. Şeker ve
kafein tamamen yasak, yemek de çok az
yiyorsunuz. O yüzden bugünlerde yaşadığınız
şey bir sağlık şoku gibi…
BEYİN VE RUH DETOKSU
Tahmin etmesi zor olmayacağı üzere klinik;
modellerin, sporcuların, oyuncuların da
vazgeçilmez adresleri arasında. Bence ünlüler
sadece detoks için değil, manevi arınma
için de geliyorlar. Çünkü burada yaşanan,
tam bir ruh detoksu. Muhteşem bir doğada
az konuşarak, çok okuyarak, yazarak, düşünerek
geçirilen günlerin her dakikasında
biraz daha arındığını hissediyor insan. Sakin
ve uzun yürüyüşler, doğayı dinlemek ve
izlemek veya sadece uzun uzun gökyüzüne
bakmak... Dinginliğin içinde hayatın mucizesini
yaşadığımı hatırlatıyor bana.
SAĞLIK TURİZMİNDE MODEL
Klinik diye geçiyor ama tesis 5 yıldızlı otellerin
sunduğu konfora sahip. Bu konfor hastane
olanaklarıyla da birleştirilince, ortaya sağlık
turizminin en başarılı modellerinden biri
çıkmış. Bulunduğunuz doğa öylesine güzel ve
huzurlu ki, “Burası gerçek mi?” diye düşünmeden
edemiyorsunuz. Dünyanın cennet birçok
coğrafyası var; sadece tatil yapmak, gezmek
için gidiliyor ama buranın en büyük farkı,
sağlık ve ona eşlik eden dinlenme arzusu.
Viva Mayr’ı tanımlayacak doğru kelime lüks
değil; her yana sadelikle yoğrulmuş bir kalite
hâkim. Cilt bakımı, masaj ve birçok farklı bitkisel
terapi uygulanıyor. SPA’sı olan herhangi
bir otel gibi düşünmeyin, çünkü bunların
yapılmasındaki amaç, detoksunuza yardımcı
olmak ve vücudunuzun her bakımdan
temizlenmesini, rahatlamasını sağlamak.
Yoksa kendinizi şımartılmış hissedin diye
uğraşan yok. Klinikle ilgili daha detaylı bilgi
için www.vivamayr.com sitesini inceleyebilir,
hatta Türkçe olarak kliniğin Türk Genel
Müdürü Serhan Güven’in sg@viva-mayr.com
adresine e-posta gönderebilirsiniz.
✓ Birinci kural iyi çiğnemek...
Bu sayede sindirim sisteminin
yükü çok hafifliyor.
✓ Yemek esnasında su içmemek
gerekiyor. Su, yemekten ya yarım
saat önce ya da yarım saat sonra
içilmeli.
✓ Her yemekte mutlaka soğuk
sıkım yağlar, özellikle keten
tohumu ve kendir tohumu yağı
tüketilmeli. İçerdikleri Omega
3, yağ yakımını da hızlandırıyor.
Kalp rahatsızlıklarının en az
görüldüğü insanlar, Omega 3
açısından zengin olduğu için
balık tüketen Eskimolarmış.
✓ Ekmek seçimi karabuğdaydan
yana olmalı.
✓ Akşam 16.00’dan sonra çiğ hiçbir
şey yenmemesi gerekiyor; çiğ
sebze, salata ya da meyveleri bu
saatten önce tüketmek lazım.
Sebzeleri de buharda haşlayın.
✓ Akşam yemeğinin erkenden,
mümkünse 18.00 civarı yenip
bitirilmesi tavsiye ediliyor. Ne
kadar az akşam yemeği, o kadar
sağlık demek. Hatta haftada
bir-iki gün akşam yemeği yememe
alışkanlığını kazanmak, hem
sağlık hem de kilo kontrolü için
önemli görülüyor.
✓ Ph değeri yüksek, yani alkali
değere sahip en az iki litre su içilmeli.
Kullanılan su, pH değerine
göre seçilmeli. Günlük yaşamda
suyun içine dilim limon koyarak
da alkali hâle getirebilirsiniz. Limon
dilimli suyla güne başlayıp,
onunla bitirin.
✓ Temiz havada yürüyüş, sağlık
için en önemli egzersiz. Yürüyüş
esnasında arada bir, bir dakikalığına
temponuzu arttırın, sonra
tekrar yavaşlatın.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
69
Bodrum hosts magnificent beauties with its nature and
historical structure. As Bodrum Express, we bring the
readers together with the current Bodrum news and
those that you are curious about Bodrum. You can
discover everthing that you are curious about Bodrum
travel guide, food and beverage, accommodation,
tourism, culture and arts at www.bodrumekspres.com.
On this journey that we started to guide you about
Çeşme which is one of the significant holiday
destinations of Turkey with its sea, nature, history, our
goal is to inform you and to bring you together with the
current Çeşme news. If you want to join us in this
adventure, you can be our travelling companion by
following us at www.cesmehaber.com.
/timsahajans
info@timsahajans.com.tr +90 (216) 232 23 24
Bağlarbaşı Mah. Feyzullah Cd. No:140 Artan Plaza Kat:5, 34844 Maltepe/İstanbul
www.timsahajans.com.tr
Art of meeting the highest expectations
Hotel Suadiye and its unique location combined with Istanbul’s cultural heritage of thousands of years, has a privileged
position in Istanbul metropolis. Istanbul Hotel Suadiye, being a mirror with its renovated and comfortable rooms to
Istanbul’s Asian side, will be happy to provide the best service with a creative and dynamic team.
Intersecting the shore of Suadiye and the famous Baghdad Street, Istanbul Hotel Suadiye presents a peaceful environment
using also its advantages of being in the center of Istanbul Asian side. For all guests at Hotel Suadiye on business or just as
tourists, Istanbul Hotel Suadiye is an ideal place to go to enjoy and travel along the capital of culture. The perfect location
enables our guests to visit as many places as they can reach, nothing stands between your sightseeing trip.
In a short while on foot, you are able to profit by all services around the hotel; which are famous restaurants, huge
shopping malls, clubs, railway and bus service, shipping traffic, travel agencies, cinema, theatre and much more. We
warmly invite you to discover a new world and for having unforgettable impressions.
Bağdat Caddesi Plaj Yolu Sokak No: 25 Suadiye 34740 İstanbul - Türkiye
Pbx: +90 216 445 84 24 Web: www.hotelsuadiye.com E-mail: info@hotelsuadiye.com
Hayat Tadında Geziler
Evde kahvenizi içerken
Louvre Müzesi’ni gezebilirsiniz
Pandemi döneminde “Antonina Online Mektep” uygulamasıyla gezginlerin seyahat özlemlerini
gideren Antonina Turizm’in kurucusu Atilla Tuna; “Dünya çapındaki birçok müzeyi rehberler eşliğinde
gezebilirsiniz, üstelik evde kahvenizi içerken” dedi.
NİL ÖZER
Salgın sonrası hiçbir şeyin eskisi gibi
olmayacağını, bizleri bambaşka bir dünya
ve Türkiye’nin beklediğini, ‘dijital devrimin’
gerçekleştiği yeni bir iş düzeninin kurulacağını
ifade eden sanat tarihçi, Antonina
Turizm’in kurucusu ve ayrıca İstanbul Filarmoni
Derneği Başkanı Atilla Tuna ile turizm
ve sanatı konuştuk.
Antonina Turizm kaç yıldır hizmet
veriyor? Misyonunuz nedir?
Antonina Turizm, 24 yıldır faaliyette olan bir
tur operatörü... Kültür turizminde hizmet
veren bir kuruluşuz. Üretimimizin temel
dayanağı ise yerel ve uluslararası kültür...
Kültür derken tarih, arkeoloji, mimarlık,
sanat tarihi, edebiyat, güzel sanatlar gibi
disiplinleri belirtmemiz gerekiyor. İnsanların
hayalini kurdukları seyahatleri nitelikli
bir gerçekliğe dönüştürmeyi hedefliyoruz.
Sloganımız “Hayal Tadında Geziler” olup,
misyonumuzla birebir örtüşmektedir.
Covid-19 salgını her sektörü derinden
etkiledi. Antonina Turizm olarak bu
süreçte nasıl önlemler aldınız?
Pandemi başladıktan sonra turizm hareketliliği
bıçak gibi kesildi. Yüzde 100’lük bir
iptal oldu. Yurt içi ve yurt dışında yaptığımız
ödemeler, uçak biletleri ile ilgili yatırdığımız
kaporaları geri alamadık. Buna mukabil, bu
seyahatlere rezervasyon yaptıranların bir
bölümü, yatırdıkları ücretlerin iadesini talep
ettiler. Burada en büyük sıkıntımız, 1618
sayılı Seyahat Acenteleri Birliği Yasası’nda
ücret iadeleri ile ilgili konuların Kütahya
Çizelgesi gibi işlevsiz metinlerle geçiştirilmiş
olmasıdır. Tüketici Yasası’nın, bir seyahat
acentasının ticaret yapmasındaki sürdürülebilirliğin
önündeki en önemli tehlike
olduğunu bu vesileyle de öğrenmiş olduk.
Meslek kuruluşumuzun yanımızda olmayışı,
kendi çözümlerimizi üretmemizi sağladı.
Kapsamlı bir yasal çözüm yerine bizimle
uzun yıllardır gezen misafirlerimizle birebir
görüşmeler yaparak sorunlarımızı hallettik.
Finansal sürdürülebilirlik için tasarruf
tedbirlerimizi uygulamaya soktuk. Finans
kuruluşlarının bu süreçteki desteğine
müteşekkiriz. Devletimize teşekkür ederiz.
KÇÖ, SGK, vergi ötelemesi gibi desteklerin
de oldukça yararını gördük.
Çözüm önerileriniz neler oldu?
Bizimle yıllardır seyahat eden misafirlerimizle
güven temeline dayalı bir ilişkimiz var. Bunu
sürdürebilmek için önceliğimiz, misafirlerimizle
ilişkimizin sürdürülmesiydi. Instagram
ve Zoom gibi iletişim mecralarını kullandık.
Pandemi ilan edilmesinin ertesi günü, Instagram
üzerinden ilk canlı yayını gerçekleştirdik.
Ardından da “Antonina Online Mektep” adıyla
yeni bir kurumsal iletişim ağı oluşturduk.
Haftada 3 ya da 4 kez tarih, arkeoloji, klasik
müzik, resim, sanat tarihi, seyahat gibi konularda
ücretsiz seminerler yaptık.
72 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Hayat Tadında Geziler
“Antonina Online Mektep”
uygulamasından biraz bahseder misiniz?
Antonina Online Mektep, pandemi nedeniyle
uygulamaya başladığımız yeni bir
mecra... Bu aslında bir eğitim mecrası…
Bu projenin gerçekleşmesinde en büyük
katkıyı rehberlerimiz verdi. Antonina Online
Mektep’in ikinci evresinde eğitimlerimizin
çeşitlendirilmesini gerçekleştirdik. 8 haftaya
varan kurslar, konferanslar, atölyeler ve
sanal müze gezilerini devreye koyduk. Bu
etkinliklerimizi ücretli bir hizmet olarak sunuyoruz.
Sanal müze gezilerimiz ile evinizde
kahvenizi yudumlarken British Museum,
Hermitage, Louvre, Dali, Puşkin, Uffizi Galerisi,
Vatikan Müzesi gibi dünya çapında çok
sayıda müzeyi, profesyonel rehber eşliğinde
gezdiriyoruz. Seyahat organizasyonlarının
yapılamadığı bu dönemde amacımız, sanal
müze gezileriyle gezginlerin özlem duydukları
coğrafyaları görmeleri ve özlemlerini
biraz olsun giderebilmek.
Konuları nasıl ve neye göre belirlediniz?
Gezginlerin ihtiyacı, çıkış noktamız oldu.
11 farklı branşta hâlihazırda devam eden
kurslarımız var: Klasik Mitoloji, Hıristiyanlık
Tarihi, Eski Mısır Dini ve Mitolojisi, Klasik
Müzik, Bağ Kültürü Atölyesi, Çağda Sanat,
Antik Yunan Mimarisi, Kültürü ve Arkeolojisi,
Bizans Sanatı ve Mimarisi, Anadolu
İnançları ve 20. Yüzyıl Siyasi Tarihi… Diğer
yandan; “Büyük İskender’in Asya Seferi
ve Hellenistik Çağ”, “İpek Yolu”, “Gertrude
Bell”, “Marko Polo Seyahatnamesi”,
“Baharat Yolu”, “Amber Yolu”, “İskenderiye
Kütüphanesi”, “Dünyanın 7 Harikası”, “Pop
Art”, “Şarap Atölyesi”, “Beethoven”, “Balkanlar”,
“Harem”, “Evliya Çelebi Seyahatnamesi”
gibi çok sayıda konferanslarımız da
bulunuyor.
Sanatseverlerden nasıl dönüşümler
aldınız bu uygulamayla ilgili?
Geri dönüşlerden memnunuz, gittikçe artan
bir ilgi var. Özelikle kurumsal firmalardan
sevindirici dönüşler oldu.
Eşiniz Sibel Hanım’la birlikte
çalışmalarınızı yürütüyorsunuz.
Kaç kişilik bir ekibiniz var?
25 kişilik çok iyi bir ekibimiz var. Ben şirketin
ürün geliştirme, kurumsal kimlik, eğitmenlik,
rehberlik ve tanıtımındaki çalışmalarında
yer alıyorum. Sibel Hanım ise
dijital dönüşüm, personel, finans, satış ve
pazarlamayla ilgili konuların başında.
İstanbul Filarmoni Derneği Başkanı
olarak bu dönemde çalışmalarınız
nasıl gidiyor?
1945 yılında Onuncu Yıl Marşı bestecisi
Cemal Reşit Rey’in kurucusu olduğu ve
Halit Ziya Uşaklıgil, Lütfi Kırdar, Nadir
Nadi, Arif Tektaş gibi İstanbul’da dönemin
önemli kişileri tarafından kurulan İstanbul
Filarmoni Derneği Başkanlığı’na seçilmem,
benim için büyük bir onur. İstanbul’da
Cumhuriyet döneminin ilk klasik müzik
orkestrası olan İstanbul Şehir Orkestrası’nı
desteklemek amacıyla, 1945 yılında dönemin
sanatseverleri tarafından kuruluyor.
İstanbul Filarmoni Derneği, yetenekli
gençlere burslar veriyor ve pandemi nedeniyle
işsiz kalan müzisyenlere de maddi
destekler vermekte.
Dernek bünyesinde konser organizasyonlarımız
oluyor ve ayrıca 1966 yılında kurulan
“İstanbul Filarmoni Oda Orkestrası” da derneğimizin
çatısı altında faaliyet göstermekte.
Canlı konserlerimizi yapamıyoruz, ancak
online konserlerimizi gerçekleştiriyoruz.
Orkestramızın en son konseri, Şef Cem Mansur
yönetiminde ve Cihat Aşkın ile Aydın
Karlıbel’in solist olarak çıktığı “75 Kuruluş
Kutlama Konseri” olarak 28 Aralık tarihinde
CRR Konser Salonu’nda düzenlendi. Online
konserlerimiz önümüzdeki dönemde de
devam edecek.
Planlarınız ve hedefleriniz arasında
neler olacak?
İstanbul Filarmoni Derneği olarak beş hedefimiz
var: Türkiye Filarmoni Dernekleri Federasyonu’nun
kurulması, İstanbul Filarmoni
Vakfı’nın kurulması, Türkiye Çok Sesli Müzik
Orkestraları Yasası’nın çıkarılması, kadrolu
ve sürdürülebilirliği olan bir İstanbul
Filarmoni Orkestrası’nın kurulması; “Sydney
Opera House” gibi ikonik bir İstanbul Konser
Salonu’nu İstanbul’a kazandırmak.
Pandemi sonrası Antonina Turizm olarak
sürprizleriniz olacak mı?
Antonina Online Mektep, 2020 yılının
kazanımı oldu. 2021 yılında bu projemizi
geniş bir kitleye duyurma ve kalıcı olarak
yerleştirme hedefimiz var. Turlar anlamında
2021’in bir rehabilitasyon dönemi olacağını
öngörüyorum. Nisan ayından itibaren yurt
içi, ekim sonrasında ise yurt dışı turlarının
açılmaya başlayacağını tahmin ediyorum.
Küçük gruplarla, nitelikli bir organizasyonla
geniş coğrafyalara yeniden ulaşmak öncelikli
hedefimiz.
Son olarak, turizmden kötü etkilenen
meslektaşlarınız ve umutla bekleyen
misafirlerinize neler söylemek istersiniz?
Pandemi sonrası bizi bambaşka bir dünya
ve Türkiye bekliyor. Hiçbir şey eskisi gibi
olmayacak. Ofislerin anlamsızlaştığı ve
her yerin çalışma alanı olduğu bir çağa
giriyoruz. “Dijital devrimin” gerçekleştiği
yeni bir iş düzeni kuruluyor. Tekil görevleri
yapan çalışanların yerine “birçok işi yapabilen”
yetenekli kişilerin hâkim olduğu bir
iş dünyası inşa ediliyor. Her yere ulaşabilen
ve her şeyi bilen bir tüketici profili, çığ gibi
büyüyor. Bürokratik hantal yapıların yaşam
şansının olmadığı, dinamik modüler yapıların
egemen olacağı bir sistemin ayak sesleri
duyuluyor. Bu ve benzeri konularda uyum
sağlayamayan, dönüşemeyen, gelişemeyen
kişi ve kuruluşların gelecekte var olma şansı
yok denecek kadar az. Tüm meslektaşlarımı
bunları dikkate alarak adım atmaları gerektiğini
anımsatmak isterim.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
73
Objektifimden
Bu kadar tarihi zenginlik,
pek çok yeri kıskandırır
Selçuk
Bölgenin en önemlisi belki de...
Yazı ve Fotoğraflar:
YİĞİT UYGUN
yigit@yigituygun.com.tr
Ege’nin çok özellik barındıran ilçesi Selçuk… Muhteşem
tarihi eserlere, çok önemli dinsel mekânlar eşlik ediyor.
Turizmin yanında gastronomi anlamında da özel!
Konaklama tesislerinin yeterliliği, yeme-içme çeşitliliği,
her yıl milyonlarca yerli ve yabancı turisti buraya davet
ediyor. Selçuk, var olan şöhretini fazlasıyla hak ediyor.
Dünyanın yedi harikasından birinin evsahibi ‘Artemis
Tapınağı’… Ne yazık ki günümüze pek bir buluntu ulaşamamış
olsa da burada yer alması bile değerli. Ünlü
tapınağın beş kez yapılıp, beş kez yıkıldığı, yandığı
söylenir. Son olarak ‘Got’ istilasında neredeyse yok
oluş! Devasa yapının ölçüleri hakkında farklı kaynaklarda
farklı bilgiler var. Bu da onarımlardaki mimari
değişimleri işaret ediyor. Kimilerine göre 130 metre x
68 metre, kimilerine göre ise 100 metre x 60 metre…
6 bin metrekareye yakın bir alanı kapladığı belirtiliyor.
36 tanesi kabartmalı 127 sütunun taşıdığı yapı, yaklaşık
25 metre yükseklikte.
İ.Ö. 6. veya 7. yüzyıl, inşa başlangıç tarihi. Lidya Kralı
Croesus’un isteği ile başlayan yapımın 120 yıl devam
etmesi söz konusu. Günümüzde birkaç mermer parçasından,
birleştirilmiş bir iki sütundan başka bir şey yok
elde kalan. Ve bu alan tamamen açıkta! Hiçbir kontrol
yok. ‘Elini kolunu sallayan’ girebilir! Evet, buluntu pek
az ama bu açıklanabilir bir durum değil? John Turtle
Wood… Bu isme dikkat! 1863-74 yılları arasında
Osmanlı’nın izniyle burayı kazıp, bulduklarını İngiltere’ye
kaçırıyor. Artemis Tapınağı’nın arkaik sütun
başlıkları, kabartmalı sütun örnekleri günümüzde
British Museum’da sergilenmekte. Yazık, hem de
çok! Osmanlı’da tarihsel bilgi, arkeolojiye saygı
maalesef çok azdır.
Selçuk için önemli yerlerden biri de ‘Meryem Ana
Evi’... Burası ‘Bülbül Dağı’… Geniş, güzel yollardan
dolana dolana çıkacaksınız. Meryem Ana Evi, ilginç
Artemis Tapınağı
74 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Objektifimden
St. John Bazilikası
bir hikâyeyi barındırıyor. Anna Katherina
Emmerick (1774-1824), Almanya’da yaşayıp
ölen, umarsız bir hastalığın pençesinde
yatalak kalan bir dindar… Hiç görmediği,
gitmediği burayı ve tabi Meryem’i bir gece
rüyasında görür. Rüyasını çevresine detayları
ile anlatır. Emmerick öldükten çok sonra,
anlattıkları 1842’de kitap olarak yayımlanır:
“Anna Katherina Emmerick’in Vahiylerine
Göre Meryem’in Hayatı” Hristiyan topluluğu,
zaman içinde bu kitapla ve anılarla çok
ilgilenir. Üst yönetimlerin isteği ile anlatılan
Meryem Ana Evi
yerde araştırmalar başlar ve 1891’de bu
ev bulunur. 1896’da da hac ve ibadet yeri
olarak benimsenir, ilk kutsal ayin yapılır.
Meryem’in 9 yıl kadar burada Selçuk’ta, bu
mekânda yaşadığı rivayet edilir. Pek çok
Papa’nın ziyaret ettiği mekân, her yıl sayısız
Hristiyan’ı ağırlıyor.
Selçuk’taki bu mekân ile paralel bir başka
önemli dini yapı da ‘St. John Bazilikası’...
Söylentiye göre Aziz Yuhanna, İsa’nın en
sevdiği ve en genç havarisi… Meryem
buraya yerleşince yardım amacıyla o da
buraya, Selçuk’a geliyor ve 90’lı yaşlarına
kadar burada yaşıyor. Yuhanna İncili’ni de
burada yazıyor. Kendisi, eceli ile ölen tek
havari... Vasiyeti gereği burada gömülüyor.
Yıllar sonra Bizans İmparatoru Justinianus
ve karısı Theodora bu hikâyeden etkilenerek,
Aziz Yuhanna’nın mezarının bulunduğu
alana O’nun adını taşıyan bu bazilikayı
inşa ettiriyorlar. Günümüze kalanlarla bile
muhteşem fotoğraflar veriyor bazilika. Yükseltili
bir alandaki sütunlar, kaideler, mezar
odaları, avlular görkemli… Etkilenmemek
elde değil. Artemis Tapınağı kalıntıları ve
St. John Bazilikası, UNESCO Dünya Kültür
Mirası Listesi’nde!
Selçuk geziniz için bence araç şart. Yakın
çevrede çok yer var görülmesi gereken.
İzmir’e yaklaşık bir saat mesafede, tren yolculuğu
bir alternatif olabilir. Diğer illerden
gelen ziyaretçiler, araba yoksa Adnan Menderes
Havalimanı’nı kullanacak şüphesiz.
Gastronomi deyince, tabi burada ilk akla
gelen ‘çöp şiş’ olacaktır. Kuzu eti ile yapılır,
kuyruk yağı ile tatlanır ve tabi baharatlarla
pişirilir. Yemeden gitmeyin derim.
Yaz ayları burada oldukça sıcak geçer. İdeal
ziyaret zamanı ilkbahardır. Selçuk ve civarı,
oldukça sulak bir arazi ve bereketli topraklara
sahip. Pek çok sebze meyve yetişir buralarda,
lezizdir. O nedenle yerel lezzetlere de
bakın derim. Bir süre kalınca bu coğrafyada,
yaşamın da farklı ve lezzetli aktığını hissedeceksiniz;
yiyecekler ve içecekler gibi...
Prehistorik, Arkaik, Helen, Roma, Bizans,
Selçuklu ve Osmanlı izlerini taşır ilçe. Bir
dönem Aydınoğulları Beyliği de kontrol
etmiş. Arkeoloji Müzesi’ni mutlaka ziyaret
etmelisiniz, muazzam eserler var. Keşke kaçırılanlar
da geri alınabilse! 50 bin civarında
sergilenen eser sizi sarmalayacak. Selçuk,
tarih ile var!
St. John Bazilikası’nın da yer aldığı bölgeye
‘Ayasuluk Tepesi’ deniyor. Bazilikanın
hemen arkasında aynı isimdeki kale, tüm
görkemiyle ayakta. Bizans döneminden
Ayasuluk Kalesi
İsa Bey Cami
başlayan tarihinde Selçuklu, Aydınoğulları
ve Osmanlı’ya hizmet etmiş. Devasa kapıdan
girildiğinde sarnıçlar, hamam kalıntıları,
cami görülebilir. Döneminde iki kapılı ve
on beş kuleli bir yapı… St. John Bazilikası
ile beraber muhteşem bir fotoğraf veriyor
Ayasuluk Kalesi...
Aydınoğulları’nın Selçuk’taki en önemli eseri
ise ‘İsa Bey Cami’… Kesme taş işçiliğinin
özeli olan yapının mimarı Ali El-Dımeşki…
Yapı malzemelerinin Efes Antik Kenti’nden
getirilip kullanıldığı söyleniyor. Cami avlusundaki
sütunlar, bunu doğrular nitelikte.
1375’e tarihlenen yapı, Anadolu’da ‘Beylikler’
döneminin ilk önemli camilerinden.
İlginçtir; Osmanlı ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında
kaderine terk edilen, kısmen yıkılan
cami, yıllar sonra Efes Antik Kenti’nde kazı
çalışmaları yapan Avusturyalı arkeologların
inceleyip değerli bulmasıyla yeniden keşfedilmiş.
Ve bu girişimle yenileme çalışmaları
başlamış. Yıllar içinde çok kez yenilenmiş.
Ve Efes! ‘Ephesus’… Sıra O’nu anlatmaya
geldi. Selçuk ilçemizin bir önemli değeri
daha… Gezerken saatlerin nasıl akıp gittiğini
bilemeyeceksiniz. Hangi ‘planı’ çekeceğinizi
hesaplayamazsınız, çünkü her bir köşe
başka fotoğraf...
Selçuk merkeze 3,5 km mesafedeki Efes,
aslında bir liman kenti olarak kurulmuş.
Tarihini 6 binlere dayandıranlar var. Kentin
iklimsel koşullar ile birkaç kez yer değişimi
söz konusu. Bir başka görüş de ‘Panayır’
ve ‘Bülbül’ dağlarının arasında kurulduğuna
dair. Tarihi daha eskiye götürenler
var, 9 bin yıl önceye. Gerçek bilgiler, Roma
İmparatorluğu’nun burayı ele geçirmesinden
sonra başlar. Öncesine dair bilgilerde
çelişkiler var.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
75
Objektifimden
Yedi Uyuyanlar Mağarası
Celsus Kütüphanesi
Efes Müzesi’nden Tanrıça Artemis Heykeli
Geleneksel ev mimarisi örneği
İ.Ö. 130’larda Roma İmparatorluğu ile deyim
yerindeyse şahlanmış Efes... ‘Asya’ eyaletinin
başkenti olmuş. Zamanınız varsa antik kenti
doya doya dolaşın, fotoğraflayın. Bir günde
bitmeyebilir. Antik kentin iki kapısı var. Eğimli
bir arazi olduğundan üst kapıdan girip,
alt kapıda geziyi tamamlamak mantıklı. Üst
kapının hemen karşısında, hediyelik eşya
dükkanları ve cafelerin yanında geniş bir
otopark var. Araç buraya bırakılabilir. Peki
kenti dolaştık, aracı almak için tekrar yokuş
yukarı tırmanmak mı gerekecek? Hayır,
üst kapının yanında faytonlar var. Geziniz
bittiğinde sizi alt kapıdan alıp üst kapıya,
aracınızın olduğu yere getiriyorlar.
Kenti tek tek anlatmaya kalksak, sayfalar
yetmez. Efes Antik Kenti’nin şüphesiz en
görkemli yapısı, kartpostallara konu olan
‘Celsus Kütüphanesi’. İ.S. 135’de Julius
Aguila tarafından, vefat eden babası Efes
Valisi ‘Julius Celsus Halemaeanus’ adına
yaptırılmış. Romalı mimar Vitruoya’nın eseri,
kalıntıları ile bugün bile çok görkemli. İki
katlı görünüm sizi yanıltmasın. 15 metrelik
yükseklik ama tek kat! 1970-80 arası ciddi
bir yenileme geçirmiş. Yapının ön yüzü
heykelleri çok görkemli ama ‘replika’!
Efes’teki ‘Büyük Tiyatro’, antik dönemin gerçekten
de en büyüğü, 24 bin kişilik kapasitesi
ile... Mutlaka görülmeli… Bir dönem gladyatör
dövüşlerine de sahne olmuş. Sıralarda
oturun ve hayal edin; “Sanat mı, vahşet mi?”
Efes Antik Tiyatrosu
‘Hadrianus Kapısı’ yine son derece önemli,
‘Nekropol’ler gerçekten özel… ‘Liman Caddesi’,
‘Kuretler Caddesi’, ‘Mermer Cadde’ kentin
önemli bağlantı noktaları… ‘Akropol’ler,
‘Aşk Evi’ ve tabi ‘Meryem Kilisesi’ (burada da
var) hayran bırakacak niteliklerde!
Genel olarak Helen ve Roma kültürünü yansıtan
Efes kent planlaması, pek çok uzmana
göre kusursuza yakın... Tabi dönemlerle değişimler,
eklemeler söz konusu. Efes için son
parantez, ‘Yamaç Evler’e ilişkin. Kentin elit
tabakası için yaptırılan bu mekânlar, ‘Pompei’
ve ‘Herculaneum’da kiler ile kıyaslanır nitelikteymiş.
‘John TurtleWood’… Bu isme dikkat
edin demiştim, burada da kazı çalışmalarında
bulunmuş. 1890’ların sonlarından itibaren,
kimi zaman uzun aralıklarla da olsa kazı çalışmalarını
Avusturyalı arkeologlar yönetiyor.
Buraya kadar gelmişken, Şirince’ye uğramadan
olmaz. Merkeze yaklaşık 10 km
mesafedeki bu köy, alternatif turizmin cenneti…
Geleneksel mimarinin korunduğu bir
‘mübadil’ köyü Şirince... Nefis yeşil bir vaha,
kalemle çizilmiş gibi duran evler... Envai
çeşit şarabın üretildiği köyde, sokaklarda
kaybolun! Ben bu hisse bayılırım. Keyifli ev
pansiyonları, yerel lezzetler, sıcacık samimi
bir ortam... Şirince’nin son yıllarda değeri
gittikçe yükseliyor. Artık bir sanat merkezi
burası, diğer özelliklerinin yanında!
Şimdi sıra bir efsanede! Siz ister isimlerine
‘Mislina’, ‘Yemliha’, ‘Debernuş’ vs. deyin; ya da
‘Malkus’, ‘Serapion’, ‘Ioannes’ vs… Halktan
halka, dilden dile anlatılır bu hikâye. Ülkemizde
birkaç farklı yerde var, dünyada da olduğu
söyleniyor. Kimi İslamiyet’e, kimi Paganizm’e,
Şirince
kimi Hristiyanlığa bağlıyor. ‘Yedi Uyuyanlar’…
‘Yetkin Erk’ten kaçan, kimilerine göre altı kişi,
yolda karşılaştıkları bir çoban ve köpeği...
Saklanmak üzere çobanın bildiği bir mağaraya
sığınır ve uykuya dalarlar. 200 ya da 300 yıl
burada uyurlar. Selçuk yakınlarındaki bu mağara
için de ‘Yedi Uyuyanlar’a mekân olduğu
görüşü var. Söylentiye göre ilk uyananlardan
biri, yiyecek almaya yakındaki bir köye gider.
Verdiği para yüzyıllar öncesine aittir, tabi
giysileri de... ‘Yeniden Diriliş’in işareti olarak
tarihe geçerler…İ.S. 5 veya 6. yüzyıla tarihlenen
bu söylentide ‘Yedi Uyuyanlar’, gerçekten
öldükten sonra da yüzyıllarca uyudukları yere
gömülürler. Efes Antik Kenti’nin hemen altında
mezar kalıntıları, buralara gelmişken bir görün.
Yaz sıcağında Selçuk’a geleceklere merkezin
hemen 10 km kadar dışındaki Pamucak
Plajı’nı önerelim serinlemeleri için. 7 km
uzunluğundaki plaj, aradıklarınızı fazlasıyla
bulacağınız bir yer. Denizden içeride yer
alan Selçuk için eşsiz bir konfor bence.
Evet, Selçuk! Hani anlatılmaz yaşanır denir
ya, öyle bir yer... Kelimelere, cümlelere
sığdırmaya çalıştık, Selçuk sığacak gibi değil
ama! İlçe ve civarında kapsamlı bir gezi
için, hele ilk kez geliniyorsa 5 gün idealdir.
Doya doya, bile bile, özümseyerek gezmek
için... Ben koşturmaca gezileri hiç sevmem.
Tabi işimiz gereği kimi zaman oluyor, ayak
uydurmaya çalışıyoruz. Ancak Selçuk gibi
‘gezen’e çok şey veren, hikâyeler barındıran
yerleri sindirerek gezmeli bence.
Geleneksel mimarinin korunduğu evler
mevcut. Bir bölümü yenilenmiş. Bazıları otel
ve pansiyon olarak hizmet veriyor. Mimari
ve boyama biçimleri fotoğraflıktır. Daracık
sokakların arasına sıkışmış bu şık mekânların
bazılarında, bir pencereden dünyanın yedi
harikasından birisi olan Artemis Tapınağı’ndan
kalanlar, bir başka penceresinden
de bu topraklardaki ilk köklü cami İsa Bey
‘manzara’ olur! Diğer tarafta Ayasuluk Kalesi
ile karşı karşıyadır bir balkon! Ve St. John
Bazilikası görülür yan odadan... Yakın tarihin
evleri, gerçek tarihe eşlik eder.
Selçuk…
76 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Bodrum the Region of Tourism
Turkey’s Bodrum resort town
focuses on agritourism
Turkey's famous resort city of Bodrum,
located in the Aegean province of Mugla, is
targeting to attract a million more foreign
visitors through agritourism, its mayor
said.Agriculture is an essential field for
Bodrum, which is a significant tourism
destination on the global scale, Ahmet
Aras, who is also the head of Bodrum
Promotion Foundation (BOTAV), told to
TOURMAG Tourism Magazine.
“Very important developments are taking
place in Bodrum for the development of agriculture
and value-added production, we
aim to diversify tourism by integrating tourism
and agriculture”, Aras stressed.He noted
that the city’s municipality established an
agricultural department and organized a
workshop for creating a five-year agricultural
development plan in recent months.
“Agriculture is a strategic field, especially
during the pandemic period, it has much
more importance than the manufacturing
and tourism fields”, the mayor underlined.
The municipality and BOTAV determined
the high value-added products of Bodrum
and began to work for creating an ecological
and agricultural tourism environment,
Aras said.In this regard, he said that the
producers are being supported by the
municipality with grants, free agricultural
lands, and consultancy.
NEW TRENDS: GARDENS, FARMS
Aras highlighted that the municipality
focused on ancient wheat seeds, medicinal
and aromatic plants, endemic mandarin,
grapes, and olive oil, and said it plans to
establish touristic facilities related to the
agricultural projects.Bodrum's mandarin
has aromatic value and its essence is used
for producing cologne and some snacks.
The city has also 3,000-year-old olive production
history, and deep-rooted olive oil
factories.Tourists can stay in these facilities
and spend time in botanic gardens and
agricultural fields, Aras added. “Due to
the pandemic, people now want to go to
gardens and farms; organic product trend
has increased much more after the global
outbreak [of the coronavirus]”, he recalled.
“Bodrum has not only sea, sand, and sun,
we started to work on nature, agriculture,
gastronomy, and sports tourism”, he added.
He stressed that Bodrum welcomes around
1.5 million foreign visitors annually and it
aims to host one million more tourists as a
result of new projects.He also said that the
city expects an additional tourism income
of $1 billion through new touristic projects.
BODRUM'S TOURISM
INCOME TO INCREASE
Serkan Ceylan, the general secretary of
BOTAV, said the agriculture field has been
vital in Bodrum since the ancient ages. “The
limited agricultural areas of the Bodrum
peninsula are very suitable for agritourism
and gastronomy.We have very important
goals in terms of promotion, production,
and added-value together with all our
stakeholders in the short, medium and
longterm”,Ceylan said.
78 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Bodrum the Region of Tourism
The exhibition that illuminatesthe
Bodrum underwater history
"Cultural Heritage Exhibitions” initiated by
Bodrum Municipality is continuing. In this
context, "Hometown of Underwater Archeology:
Bodrum Turkey" exhibition began
to be exhibited in Mausolos and Artemisa
Exhibition Halls.
Organized by Bodrum Municipality KUDEB,
the exhibition consists of the photo archives
of the Bodrum Underwater Archeology
Institute INA (The Institute of Nautical
Archeology).The exhibition, in which the
archive photographs of INA's underwater
archeology excavations in Bodrum were
displayed between 1960 and 2020, was
admired by art lovers.
“UNDERWATER ARCHEOLOGY
BEGINS IN TURKEY”
In the speech at the opening of the exhibition,
Tuba Ekmekçi, Director of the Bodrum
Underwater Archeology Institute, said
the followings: “In 1958, journalist Peter
Throckmorton came to Bodrum andinterviewed
with sponge divers. The shipwreck
shown by Kemal Aras in Bodrum demonstrated
pure copper ingots. A bronze age
shipwreck… The oldest shipwreck at that
time was belonging to the 13th century
BC. Journalist Peter Throckmorton immediately
contacted archaeologist Professor
George Bass in the United States. In
1961, the Byzantium began to sink in the
Turgutreis Flat Island. That way, the world
of underwater archeology begins in Turkey
for the first time.”
Excavations continue in the Halicarnassus Walls
Under the control of Bodrum Underwater and Archeology
Museum, "Halicarnassus West Walls Salvage Excavation
and Cleaning Works Project" continues with the joint work
of Bodrum Municipality and Mediterranean Countries
Academy (ACADEMIA) Foundation.
Bodrum Municipality Minister Ahmet Aras said at the
press conference that the work is important in terms of
the history and tourism of the district. The walls built by
Satrap Mausolos stating that it was built in BC. 377-362,
Aras said: “Halicarnassus walls with their towers, Mylasa,
Pedesa and Myndos gates are not only a fortification, but
also they are considered as an important monument.
Approximately 5 kilometers of the 7-kilometer-long city
walls were heavily destroyed. Despite this, it has survived
until today.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
79
Antalya the Region of Tourism
Antalya hosted approximately
3.5 million tourists in 2020
Antalya surpassed its competitors with
its healthy and safe tourism and hosted 3
million 410 thousand 43 foreign tourists,
when the world was struggling with the
new type of corona virus from the beginning
of 2020 to December 22, 2020.
The number of certified facilities in the city
has been increased within the scope of
the “Safe Tourism Certification Program”,
under the coordination of the Ministry
of Culture and Tourism in the Covid-19
process. With its historical and natural
beauties, ancient cities, luxury accommodation
facilities, sea, sand, sun and its
services, Antalya stood out its competitors
during the pandemic process.
1.5 MILLION RUSSIAN TOURISTS
VISITED ANTALYA
The most tourists came from Russia to
the city, where have taken measures were
taken in every area from the airport to the
transfer, from the entrance of the hotel to
the rooms, restaurants and beaches. Approximately
1.5 million guests that arrive
from Russia had a holiday in Antalya.
A GREAT EXAMPLE FOR WORLD
COUNTRIES
Antalya Governor ErsinYazıcı said that the
healthy and safe tourism they presented
was an example for world countries, in
his statement. Stating that the number
of facilities that received a “Safe Tourism
Certificate” in the city reached to 382,
Yazıcı said the followings:“I hope this will
not be needed next year.This year, a large
number of guests came especially in
August, September and October. We are
a city that really does a good job.”
Termessos Ancient
City became the
center of attraction
Known as the only city where Alexander the
Great could not cross its walls in the eastern
expedition, Termessos Ancient City became
the center of attraction of visitors during the
new type of coronavirus (Covid-19) process,
with its history and nature. Termessos
Ancient City, located near the Döşemealtı
district of Antalya, draws attention with
its necropolis areas, historical buildings,
theater, endemic plants and wildlife.
Termessos Ancient City, which was made
its mark in history as “the city could not
conquered by Alexander the Great” with its
strong defense,is among the cities that are
interested in by the visitorswith its giant columns,
rock tombs, sarcophagi and its location
resembling an eagle's nest. Termessos,
the least known among the ancient cities,
attracts attention by foreign tourists as well
as domestic tourists due to its location at
the summit of Güllük Mountain, which cannot
be excavated. The ancient city, which is
on the UNESCO World Heritage Temporary
List, also hosts visitors during the Covid-19
process. Visitors who go to the theater,
which is located on steep cliffs by walking in
nature, sip their coffees by the unique view
of Antalya from this point.
80 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Antalya the Region of Tourism
The road of historical caravan and
migration gained to tourism
The route passing through Akseki district
of Antalya, which is located on the Alanya
and Konya stage of the Silk Road and being
used as a caravan and migration route
from the Romans to the Ottomans, is being
gained to tourism. The historical values of
Akseki district in Antalya, which is described
as the "capital of tourism" in terms of the
number of tourists it hosts, are purposed an
item for the agenda one by one in order to
serve the tourism.
The Western Mediterranean Development
Agency and Akseki District Governorship
started a work about 2 years ago to open
the ancient road on the Alanya and Konya
stages of the Silk Road, which is used as
a world-famous trade route as well as
the unique houses to region.Accordingly,
approximately 6 kilometers of historical
caravan and migration road between
Sarıhacılar, Belenalan, Bucakalan and
Hüsamettin districts have been completed,
and the remaining 3 thousand 650 meters
will be put into use this year, after undergoing
maintenance and repair.
Antalya's olive and olive oil
will be branded with ancient city names
brand the Antalya olive, which lived a bright
period in ancient times.
THE ONLY MISSING IS THE “BRAND”
Hasan Yıldız, General Manager of ANT-
BİRLİK, said that he did not compromise
the quality of Antalya olives, despite the
decrease in production time to time.
Expressing that the only missing is the
brand, Hasan Yıldız stated that they are also
working on this area to be named with the
ancient city according to the region, where
the olive is produced.
The most important olive production area
of Turkey, Antalya brands the olives and
olive oil peculiar to the region with ancient
city names. During the excavations in Kepez
district about 10 years ago, the ancient city
of Lyrboton Kome, an olive oil production
village of 2,200 years was unearthed.
According to the evaluations made by
scientists, it was revealed that the roots of
olive production and trade in Antalya trace
to the Pamphylia period. Antalya Cotton
and Citrus Agricultural Sales Cooperatives
Association (ANTBİRLİK) brings the historical
richness to the present day in order to
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
81
Cappadocia the Region of Tourism
Historic Nevsehir Castle is under protection
A tender was held for the ‘Conservation
Development Plan’ planned to be made
in Nevsehir Castle and its surroundings.
Nevsehir Castle, which was built in the 6th
century and survived until today, was taken
under protection.
Nevsehir Castle, which draws attention with
its rock-carved places in Nevsehir from the
6th century until today, and its surroundings
are preserved and work is underway
to bring them to future generations. In this
context, a conservation plan will be prepared
for the Nevsehir Castle Environment,
whose first stage was brought to tourism
by the Nevsehir Municipality a while ago
and the other parts are ongoing. As a result
of the initiatives of Mayor Rasim Arı for
the zoning plan, a tender was held by the
Ministry of Culture and Tourism through the
Special Provincial Administration.
REGION WILL MAKE SERIOUS
CONTRIBUTIONS TO THE TOURISM
Emphasizing that the second stage of the
region will also attract great attention by local
and foreign tourists in a short time as the
first stage of the region, Rasim Arı signified
the followings: “It was of great importance
to prepare the Conservation Development
Plan. It will make serious contributions to
both the region and the country tourism.”
Restoration began at the historical Virgin
Mary Church
Restoration work was initiated at the historic
Virgin Mary Church located in Nevsehir.
According to the statement made by
Nevsehir Municipality, the contractor firm
started its work after the restoration tender
for the historical building.
As a part of the restoration, the exterior of
the church will be cleaned with scraper
and repaired the roof.The added sections
to the interior spaces will be ruined and
the frescoes on the walls of the church
will be repaired and brought out again.
Nevsehir Mayor Rasim Arı emphasized
that with the completion of the restoration
work, the church will be gained to tourism.
"All expenses for the restoration will be
covered by our Ministry of Culture and
Tourism", he said.
82 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Cappadocia the Region of Tourism
Nevsehir declared
“2021 European
Sports City”
As a result of the nomination application of
Nevsehir Municipality to the Federation of
European Capitals and Sports Cities (ACES),
it was reported that Nevsehir was declared
“2021 European Sports City”. Mayor Rasim Arı
stated that the federation committee, which
evaluated their application, made a positive
decision after examining the sports facilities
in the city and the sports investments which
will be realized by the municipality.
Stating that Europe's leading cities have
also applied for the title of “European Sports
City for 2021”, Arı said that he received the
access final decision and congratulatory letter.
Mayor Arı said; “The evaluation made by
ACES, which aims to create an effective city
network in order to spread sports culture
all over the world, is a proud development
both for our country and for Nevsehir. We
are fully confident that Nevsehir Municipality
will carry this title successfully. This
title we have earned will make a significant
contribution to our city to become a destination
not only in cultural tourism, but also
in sports and health tourism.”
Winter activities in fairy chimneys attract tourists
In Cappadocia, which offers a fabulous holiday opportunity to
its guests by taking on a different view every season, the activities
that continue during the winter months provide pleasant
moments to the tourists.
The tourists attend to events organized by terrain vehicles
on the snowfall in Cappadocia, where is one of
the most important tourism centers. Volkov Evginay,
one of the Russian tourists who made a tour by ATV
in Kılıçlar ValleyofGöreme, stated that he attended
various events in Cappadocia, where he first came,
and admired the natural texture of the region.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
83
Art
Andrea and Amanda Belluso:
Our goal is to create
change with art,
beauty and elegance
Artists take a great responsibility to color the increasingly
dark world and make it livable. Photographers Andrea
and Amanda Belluso, who set out to create a different
world, prepared a special art project. Stating that they
want to raise awareness, the two artists started the
"Arts For Future" work. Speaking for the project in which
many artists participated, Andrea and Amanda Belluso
said; "Our goal is to create change with art, beauty and
elegance. Also, the means of 'Elegance' for us is obtaining
the greatest result with the least-effort."
Gold Kaftan by Thaila…
Writer: BRITTA ROSSANDER
Photography: ANDREA BELLUSO
Arts For Future" is an eclectic photography project including
graphic art, dance, fashion, floral arrangements, beauty
(and even scents!) aimed at contributing to some of the
actions that are being taken to heal the Earth. It is an art
project initiated by Andrea and Amanda Belluso to create
something different in the world. In these times of fast
change concerning the whole of humanity, a group of creatives
and artists from different crafts have come together
to increase awareness around topics that expand on many
different aspects of our lives on Planet Earth.
THE IMPACT OF DOCUMENTARIES
The Bellusos decided to take action after watching many
great documentaries, in particular “A Life On Our Planet”
by Sir David Attenborough and after having some very
interesting conversations with Gary Douglas and Dr. Dain
Heer, Founder and Co-Founder of Access Consciousness
as well as Editor in Chief of Robb Report Sweden Isabel
Gracián and the Senior Editor of Robb Report Sweden and
writer Britta Rossander.
A great and joyful collaboration began with dancers from
The Royal Swedish Opera and Nicholas Albert Khan, Ballet
Master at The Royal Swedish Ballet. “Our goal is to create
change with art, beauty and elegance, where ‘Elegance’
for us means obtaining the greatest result with the least
amount of effort.” say the Belluso’s.
Constance Dress by By Malina,
Happy Diamond Earrings by Chopard…
84 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Art
Samuele Ninci wears: Technical Fleece Trouser
with nylon details by Prada, Shawl Spring Birds
by Emma Fällman. Luiza Lopes wears: The Slip
Dress by AWAN (As We Are Now).
THE PERSONIFICATION OF NATURE
Arts For Future tells a story in 4 chapters through photographs,
where each chapter has its own visual language
and message. The first chapter, “The Personification of
Nature” invites us to a communion between mankind
and nature. Humans morphing into plants... Or is it plants
showing us their connection to us? This invites us to reflect
on the separation that exists today between people and
the gifts of Planet Earth.
Andrea and Amanda Belluso also say; “We are working
full time on Arts For Future. For the next chapters to be
produced as well as making the project grow so that we
can support even more great actions that are being done
and we are so grateful to have an amazing team creating
this with us, and we are all working by donating our time
to ensure a great future of the coming generations on a
sustainable planet.”
ALL THE PROFITS WILL GO TO
‘THE PRINCE ALBERT 2 FOUNDATION’
The special thing about this project is that by buying one
(or more) of these limited edition hand-crafted prints,
the tourist industry would not only be ornating hotels,
lounges, restaurants and more with unique art pieces,
but it would also be making an enormous contribution
toward a sustainable Planet Earth as well as creating more
Blue Parachute Dress by
Jade Cropper…
awareness with the travellers about Arts For Future and
what it is creating for a sustainable planet. All the profits of
the purchase of the prints will go to The Prince Albert 2 of
Monaco Foundation.
Artists participating in the project is as follows: Dancers by
Luiza Lopes, First Soloist at The Royal Swedish Ballet; Samuele
Ninci, Corps de Ballet at The Royal Swedish Ballet.
Choreography by Nicholas Albert Khan, Ballet Master at
The Royal Swedish Ballet. Hair and Make-up by Diana
Tillström. Production and Styling by Amanda A. Belluso.
Photography and creative direction by Andrea Belluso. Retouching
and digital manipulations by Pratik Naik/Solstice
Retouch. Photo Assistant by Eli Sverlander.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
85
Söyleşi
Rehber Şerif Yenen’den 2021 yılı turizm trendleri:
Pandemi sonrası turizmde birçok
yeniliğe alan açılacak
Deneyimli rehber ve seyahat uzmanı Şerif Yenen, 2021’nin ‘online’ ve ‘özel ilgi turizmi’
odaklı bir yıl olacağını belirtti. Pandemiyle başlayan online gezilerin turizmde kalıcı
olacağını ve artacağını söyleyen Yenen, Türkiye’nin kültürel zenginliklerinin yeniden
keşfedileceğini ifade etti.
ÖZLEM KAPAR BAYBURS
Dünya yeni tip koronavirüs (Covid-19) salgını nedeniyle
yüzyılın en büyük krizlerinden birini yaşadı. Bu
olağanüstü süreçte pandemiden en fazla etkilenen
sektör ise turizm oldu. Salgın öncesi dünyanın en çok
ziyaretçi çeken altıncı ülkesi konumunda olan Türkiye,
2019 yılında 51,7 milyon ziyaretçi ve 34,5 milyar dolar
gelir elde edilmesiyle turizmde rekor bir yıl yaşamıştı.
Yaşanan sürece ilişkin açıklamalarda bulunan profesyonel
turist rehberi ve seyahat uzmanı Şerif Yenen,
pandemi döneminde tüm olumsuzluklarına rağmen
herkesin yeni şeyler öğrendiğine dikkat çekerek;
“2020'yi belki kayıp bir yıl olarak geride bırakıyoruz
ama 2021'e de yeni kazançlarla giriyoruz” dedi. Türk
turizminin geçmişte de pek çok kriz yaşadığını, her
seferinde ayakta kalmayı, hatta güçlenerek yeniden
yükselmeyi başardığını vurgulayan Yenen,
pandemi sürecinin sektöre yeni kapılar açtığını
savunarak, şu görüşleri dile getirdi:
TURİZMDE YENİ BİR KAVRAM; E-TUR
“Covid-19 salgını sürecinde sadece turist akışı ve
davranışı değil, aynı zamanda çalışma şekilleri de
değişti. Pandemide turizm kesintiye uğradı evet
ama tamamen de durmadı. Sanal turlar, online
seminerler ve sohbetler yapılmaya başlandı. Böylelikle
gezginler için turizmde yeni bir kavram ortaya
çıktı: E-tur… ‘Uzaktan turizm’ olarak nitelenebilecek
bu elektronik turlarda, ülkemizden veya dünyadan
seçilen bir tarihi bölge, şehir, eser veya müze, uzman
birinin anlatımı eşliğinde sanal olarak gezildi.
Böylelikle evde kalanların keşif duygusu e-turlarla
canlı kaldı. Özellikle kültür turizmi yapan seyahat
acentelerinin ve profesyonel turist rehberlerinin
yaptığı e-turlara rağbet yüksek oldu ve olmaya da
devam ediyor. Turizmin kültür kesimi, bu
sayede yeni bir boyutta ivme kazandı.
Rehberler, bu alanda da ağırlıklarını
ve önemlerini pekiştirdi.”
86 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Söyleşi
SANAL GÖBEKLİTEPE TURLARINA
BÜYÜK İLGİ
Pandeminin başından beri uzmanı olduğu
birçok alanda hem bireysel hem de
kurumsal e-turlar gerçekleştirdiğini belirten
Şerif Yenen, başta Göbeklitepe olmak üzere
Anadolu uygarlıkları, kültür, sanat, tarih, gastronomi
ve bu gibi pek çok alanda seminerler
verdiğini dile getirerek; “Bunları bir de yabancı
kitlelere ulaşması için İngilizce yapınca,
ilgi daha da arttı. Seminerlerime hâlen talep
sürüyor. Gelecekte de devam etmeyi planlıyorum”
diye konuştu. Özellikle Göbeklitepe
seminerlerinin çok ilgi gördüğünü kaydeden
Yenen, önümüzdeki günlerde ilginin devam
edeceğini, bölgeye hem sanal hem de gerçek
turların artacağını ifade etti.
GELECEK YILIN TRENDİ; ÖZEL İLGİ TURİZMİ
Aşılamanın başlamasıyla birlikte ilkbahar aylarından
itibaren turizmin yeniden hareketleneceğini
öngören Şerif Yenen, özel ilgi turizminin
öncelikli tercih olacağını, pandeminin
getirdiği bazı endişelerin hemen ortadan
yok olmayacağını, artık gezilerin daha küçük
gruplarla belirli önlemler çerçevesinde ve
özel ilgi ekseninde yapılacağını tahmin
ettiğini söyledi. “Özel ilgi turizmi, ülkemizin
en avantajlı olduğu turizm çeşitlerinden.
Kültür turizmi yapan rehberler olarak yıllardır
söylediğimiz, katma değeri yüksek bu turizm
çeşidi gelecek yılın trendi olacak” diyen
Yenen, sözlerine şöyle devam etti: “Aylardır
evlerine kapanmış, sosyal hayatı sıfırlanmış,
gönlünce seyahat edemeyen dünya genelindeki
milyarlarca insan, pandeminin biran
önce sonlanması ve eski ‘özgür’ hayatlarına
dönmek için sabırsızlanıyor.”
“SEYAHAT ROTALARINA ONLINE
TURLAR DA EKLENECEK”
Pandemiyle hayatımıza giren e-turların
gelecek yıllarda turizmin bir parçası olarak
devam edeceği öngörüsünü de paylaşan
Seyahat Uzmanı Şerif Yenen, şu açıklamalarda
bulundu: “Örneğin bir gezgin,
pandemi öncesi yılda iki seyahat rotası
planlarken, artık bunlara ek olarak online
gezilere devam edecek. Sanal turlarda
pek çok güzel görsel ve etkileyici bir sunum
eşliğinde, dünyanın bir ucunu
tanıma fırsatı bulanların veya özel bir
alanı keşfetmenin cazibesinin tadını alanların
beklentileri artacak ve çeşitlenecek.
Turizmde birçok yeniliğe alan açılacak.
Sadece bireysel seyahatlerde değil, iş gezileri
için de bu durum böyle devam edecek.
Online iş toplantıları sürecek. Uluslararası
kongreler, toplantılar yine yüz yüze sürecek
ama ek olarak online toplantılarla belki
de artık daha fazla etkileşim sağlanacak.
Örneğin, bir iş insanı yılda iki kere iki farklı
ülkede kongreye katılırken, bundan sonra
buna ek olarak iki farklı online çalıştaya
da dahil olarak, iş ağını daha da geliştirebilecek.
TÜRKİYE YENİDEN KEŞFEDİLİYOR
Son yıllarda Türk Lirası'nın döviz karşısında
değer kaybetmeye başlamasıyla
birlikte yurt dışına çıkan yerli turistler iç
turizme yöneldi. Türk insanın bir alışkanlığı
vardır; en sevdiğini en sona bırakır. Ancak
pandemi sürecinde uluslararası sınırların
kapanması ve sağlık endişelerinin ön
planda olması nedeniyle yurt dışı çıkışlar
zorlaşınca, sona bırakılan yurt içi kültür
gezileri liste başına alınmaya başladı.
Türk gezginler, ülkesini yeniden keşfeder
hâle geldi. Bu durum yeni yılda da devam
edecek. İç turizm hareketi artarken, biz
rehberlerin ana çalışma alanı olan kültür
turlarına rağbet giderek büyüyecek.”
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
87
Perspektif
Değişim yolunda
mükemmeliyetçilik
DR. BARBAROS KON
Humanica Yönetim Danışmanlığı Yönetim Kurulu Başkanı
Akdeniz Turizm Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi
FIJET Turkey-ATURJET Yönetim Kurulu Üyesi
Bana “senin için en önemli
temel değerleri yaz” deseler
ve sonra “hepsinden
birer birer vazgeçeceksin”
dendiğinde en sonda
kalan ve hiçbir zaman
vazgeçmek istemediğim
değerim mükemmeliyetçilik
olmuştur. Peki nedir bu
mükemmeliyetçilik? Bugün
size biraz mükemmeliyetçilikten
ve “mükemmel”
kelimesinin öneminden
bahsetmek istiyorum.
Her yılın başlangıcında, kendimizi değiştirmeye motive ederiz.
Yeni yılda yeni bir insan olmayı, yeni hedeflere ulaşmayı ve
geçmişte yapmak isteyip yapamadıklarımızı gerçekleştirmeyi
hepimiz gönlümüzden geçiririz. Bu gayet normaldir. Çünkü değişim
için hepimizin bir başlangıç noktasına ihtiyacı vardır. Bu
da hep yeni bir yılın veya dönemin başlangıcında olur. Çünkü
geçmişteki birçok günü değişimlere başlamak için tükettiğimizden,
bu yeni dönemler bize kurtarıcı gibi gelir. Bir anlamda
beyaz bir sayfa açmak isteriz. Beyaz sayfa ifadesi bize yeni bir
şeyler yapacağımızı, her şeyin geçmişte kaldığını, önümüzde
yeni ufuklar olduğunu ve en az bir şansımız olduğunun mesajını
verir. İçimizde yeni coşkular dolduğundan büyük gayretle
yeni değişim projelerine başlarız. Ancak çoğunlukla ilk ayın
sonunda süngümüz düşer. Çünkü; “mükemmeli yapamadığımız
için, iyiyi yapmak bizim için yeterli olmaz.”
Maalesef toplumsal koşullarımız, özellikle ailelerimiz ve
okulda öğretmenlerimiz, bize bir işin ya mükemmel yapılacağını
ya da hiç yapılmaması gerektiğini söyler. “Ya mükemmelsinizdir
ya da sıradan, ya başarılısınızdır ya da başarısız…”
Çocukken bu kafamıza hep böyle işlenmiştir. Bu nedenle
çocukluğumuzdan itibaren hep mükemmel olmaya çalışır,
başaramadığımızda da pes etmeyi daha uygun buluruz.
Mantık yine hazırdır; “Mükemmel olamıyorsan, zaten sıradansındır.
O zaman o kadara ne gerek var.” İşte bunun haksızlık
olduğunu zamanla iş hayatında yaşadıkça öğrendim. Bu
çabalarımızın heba olmaması için birkaç öneri sunmak istiyorum.
Bunlar:
• Mükemmel diye bir şeyin olmadığını öğrendim. Mükemmel,
iyilerin peş peşe sıralanarak oluşturduğu bir zincirdir. Siz ne
kadar çok iyi şey yaparsanız, mükemmeliyet yolculuğunda
o kadar ilerlersiniz.
• Mükemmele ulaşmak için önce başlamanız gerekir.
Ancak başlarsanız bitirirsiniz. Her şeyi kontrol altına
almaya, tüm sorunları ortadan kaldırmaya ve özellikle
başarısızlık ihtimallerinin hepsini bertaraf etmeye
çalışırsanız, harekete geçtiğinizde çok ama çok geç
kalabiliyorsunuz.
• Daha önceki makalemde de bahsettiğim gibi hedef belirlemeden
atılan her adım, boşa atılan adım olur. Bunun
için belirli bir konuda, zaman sınırlı, ölçülebilir, ulaşılabilir
ve gerçekçi olan ifadeleriniz olsun. Onlar hedeftir, yoksa o
konu temenni olarak kalır.
88 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Perspektif
• İnsan beyni yazılı olmayan şeyleri değiştirmekte,
kendilerine göre çarpıtmada
maalesef çok iyidir. Yazdığınız ve sürekli
gözünüzün önünde bulunan hedeflerden
daha zor vazgeçersiniz. O yüzden
hedefleriniz mutlaka yazılı olsun.
• Yazılı olacak bu hedeflerinizi yazmadan
önce 2020 yılını İş/Okul/Kariyer/Mali/
Sağlık/Özel Hayat/Aile ana başlıklarında
değerlendirin. Ayrıca, 2020 yılında
öğrendiğiniz en büyük ders ve tamamladığınız,
sizi gururlandıran en büyük
şeyi düşünün ve sonra bu ana başlıklar
doğrultusunda 2021 yılınızdaki hedeflerinizi
yazın.
• Yukarıdaki ana başlıklardan “İş” ile ilgili
hedefi yazarken zorlanıyor musunuz? O
zaman size ipucu; lütfen kendinize “Bu
şirket bana neden maaş veriyor?” diye
sorun ve kritik başarı faktörlerinizi önce
netleştirin, sonra hedeflerinizi yazın.
• 2020 yılında kendinizde keşfettiğiniz
ve 2021 yılında da keşfetmeye cesaret
edeceğiniz şeyleri de lütfen not alın ki
kendinizle gurur duyun.
• Bu arada başkaları ile paylaşılmayan
hedef, en çabuk vazgeçeceğiniz hedeftir.
İnsanlar kendilerine verdikleri sözleri
tutmada pek ısrarcı olmamalarına karşın,
başkalarına verdikleri sözü tutmada daha
titiz davranırlar. Siz de hedeflerinizi birçok
kişi ile paylaşarak, onlara karşı taahhütte
bulunmuş olursunuz. Zaten hiç kimse
başkalarının kendilerine olan güvenini
kaybetmek istemediğinden, taahhütlerini
yerine getirmek isterler. O yüzden hedeflerinizi
kendinize saklamayın.
Sonuç olarak, yukarıdaki önerileri de
dikkate alarak hep mükemmel olmaya
çalışacağız ama başaramadığımızda da
pes etmeyerek, iyi şeyler yapmaya devam
edeceğiz. Mükemmeliyet yolculuğunda iyi
ve yeni başarıların 2021 yılında da sizinle
olmasını dilerim. Tabi ki sağlıkla birlikte…
Saygılarımla...
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
89
Rota
Ateşin, rüzgârın ve şairlerin kenti:
Bakü
Azerbaycan’ın başkenti Bakü’ye yaptığım yolculuktan
edindiğim izlenimler ışığında, bir tür “alternatif” Bakü
rehberi hazırlamaya çalıştım.
GÜRER MUT
“Kafkasların Paris’i” olarak görülen Bakü, üç milyon
nüfusuyla ülkenin en kalabalık kenti. “Rüzgârlar
Şehri” olarak da bilinen, Hazar Denizi’nin yanına kurulmuş
olan bu liman kenti, girer girmez sizi çarpıyor.
Güzelliğinin ve yapılan büyük yatırımlarla değişen
çehresinin yanısıra zengin doğalgaz ve petrol yataklarının
bulunduğu ülkeye girdiğiniz anda, havaya karışan
doğalgaz kokusunu ilk başlarda yadırgıyorsunuz.
Havaalanından Uber veya taksi yardımıyla kent merkezine
ucuz ve rahat bir şekilde gidebilirsiniz. Benzinin
çok ucuz olduğu ülkede, mesafeler gözünüzü korkutmasın.
Kent merkezinde indiğinizde ise sizi başka bir
sürpriz bekliyor; bu kentin birçok kültürü ve kimliği barındırdığını
hemen anlıyorsunuz. Bir tarafta eski Sovyet
mimarisi, bir tarafta Batı Avrupa normlarına uyan gotik
mimari ve diğer tarafta İtalyan mimarisi…
Fevvareler Meydanı
FEVVARELER MEYDANI VE EDEBİYAT MÜZESİ
Mimarideki bu zenginlik nedeniyle kendinizi yeşillikler
içindeki bir Avrupa kentinde hissediyorsunuz. Fevvareler
Meydanı, turistleri cezbeden (bizdeki Taksim
Meydanı’na benziyor) bir buluşma noktası. Kafeler,
restoranlar, bistrolar, mağazalar ve irili ufaklı parklarla
çevrelenmiş sokaklarda yürürken Sovyet döneminden
kalan çeşmeleri takip ederseniz, yolunuzu kolaylıkla
bulabiliyorsunuz. Bölgede bulunan Nizami Caddesi
ise bir tür kültürel merkez. Şair ve düşünür Nizâmî-i
Gencevî’nin dev heykelinin bulunduğu alanda, bir de
Milli Azerbaycan Edebiyatı Müzesi yer alıyor.
1922-1991 yılları arasında Sovyetler Birliği’nin
parçası olan Azerbaycan, birlik içinde kültürsanat
başta olmak üzere birçok alanda ön plana çıkıyordu.
Sanata ve kültüre büyük önem veren Azerbaycanlılar,
ülkenin kimliğini taşıyan bir figür olarak gördükleri
şair Nizâmî-i Gencevî’ye ise büyük sevgi besliyor. Bu
nedenle müze, sanatla ve sözlü edebiyatla iç içe geçen
Azerbaycan kültürünün öğrenilebileceği en doğru
yer. Zarif mimarisiyle sizi hayran bırakan yapının ön
cephesinde Fuzulî’den Nizamî’ye, Azerbaycan edebiyatının
altı temsilcisinin heykelleri ve çinilerin üzerine
kaydedilmiş isimleri dikkat çekiyor.
Müzenin içine girerken de öyle elinizi kolunuzu sallayarak
giremiyorsunuz. Çantanızı yanınıza almanıza izin
verilmiyor; üzerinizde hiçbir kayıt cihazını bulundurmanıza
da öyle… Ayaklarınıza galoş geçiriyorsunuz
ve size eşlik edecek tur rehberinizi bekliyorsunuz; tek
başınıza gezemiyorsunuz. Bu bilinç ve özeni gördüğü-
90 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Rota
nüzde, içinizden “İşte bir halk kültürüne bu ciddiyetle sahip
çıkılmalı” diyorsunuz. Üç katlı, 33 odalı müzenin içinde Dede
Korkut’tan Fuzulî’ye, Ali Şir Nevaî’den Nizamî’ye kadar birçok
halk ozanının o dönemden kalan sazları, el yazmaları, dokuma
halıları sergileniyor. Bir ara kafamı çevirdiğimde, Nâzım
Hikmet’in bir portresiyle karşılaşıyorum. “Bu evin içinde
emin ellerdesin Nâzım” diye geçiriyorum içimden.
ULUSUN KÜLTÜREL
TARİHİNE DAMGA VURAN
ATALARINI KEŞFEDİN
Bilmediğiniz bir ülkeye
gittiğinizde, o ülkenin ünlü
şahsiyetlerinin bulunduğu
anıtsal mezarlıkları dolaşmanız
gerektiğini düşünenlerdenim.
Bu sayede
bir şehrin kültürünü, içinde
yaşattığı değerleri kolaylıkla
keşfedebiliyorsunuz. Ardından
burada gördüğünüz
kişileri, yaşadıkları dönemi
ve yapıtlarını incelediğinizde,
o ülkeye dair önemli
miktarda bilgiler ediniyorsunuz.
Bu sebeple Fahri Hiyabanı Mezarlığı (Ulusal Şeref
Mezarlığı), mutlaka görmeniz gereken bir yer.
1948 yılında kurulan mezarlıkta, Sovyetler Birliği döneminde
üstün başarı göstermiş edebiyat, sanat, bilim ve siyaset
insanlarının mezarları bulunuyor. Burasının bir diğer önemi
ise memleket şairi Samed Vurgun’un gömütünün bulunması.
Kapıdan girer girmez karşınızda beliriyor heykeli.
Ayrıca; şair Süleyman Rüstem, Azerbaycan edebiyatında
önemli bir yer tutan, tiyatro oyunları, operalar için librettolar
yazan Cafer Cabbarlı, efsanevi Sovyet şarkıcı Müslüm
Magomayev ve Azeri oyun yazarı Ebdurrehimbey Haqverdiyev
de yine burada.
BAKÜ’NÜN AÇIK HAVA MÜZESİ: İÇ ŞEHER
Sırada Bakü’nün kalbine girmek var, yani İçeri Şeher’e…
Etrafı surlarla çevrelenen birçok tarihi yapı ve evin bulunduğu
bu alan, UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer
alıyor. İnsanların yaşamaya devam ettiği, çocukların sokak
aralarında top koşturduğu bu anıtsal bölge, açık hava
müzesine benziyor. 12. yüzyıldan bu yana ayakta olan Gız
Galası ve Şirvanşahlar Sarayı’nı gezdikten sonra bölgede
İçeri Şeher
bulunan restoranlarda yerel lezzetleri tadabilirsiniz. Benim
önerim, Art Club Restoran’a uğramanız olacak. Muhteşem
mezelerin ve yerel lezzetlerin yanı sıra servis de bir o kadar
kusursuz.
Bakü’de bir diğer merak ettiğim nokta, Azerbaycan Devlet
Akademik Opera ve Bale Tiyatrosu’ydu. 1800’lerin sonlarına
doğru inşa edilen ve bugün hâlen opera binası olarak
kullanılan yapının Türkiye tarihinde farklı bir anlamı var.
1920’de Bakü’deki Birinci Doğu Halkları Kurultayı bu binada
toplandı. Millî mücadeleye katılmak ve işgalci emperyalist
güçleri Anadolu’dan atmak için bir araya gelenler arasında
Mustafa Suphi, Süleyman Nuri, Ethem Nejat, Naciye Hanım
gibi isimlerin de olduğu 235 kişilik Türkiye heyeti, kurultaya
ciddi bir katılım gösterdi. [Bu sayının içinde ‘Libya ve İslâm
İhtilâl Cemiyetleri İttihadı’nı temsil eden Enver Paşa grubu
ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Hükümeti’ni temsil eden
Dr. İbrahim Talide var.] Ayrıca eğer fırsat bulabilirseniz, bu
muhteşem salonda bir temsil izlemenizi öneririm.
AZERBAYCAN’IN VATAN ŞAİRİ: SAMED VURGUN
Ardından en çok merak ettiğim yere, Samed Vurgun Müze
Evi’ne gidiyorum. 1956’da hayatını kaybeden vatan şairi
Samed Vurgun ile Nâzım Hikmet’in bir aradalığı özellikle
Azerbaycanlı aydınlar için farklı anlamlar taşır. Şöyle ki,
Azerbaycanlıların kendi dillerine dönmeleri (Sovyet idaresinde
oldukları dönemde anadil Rusçaydı), filoloji yönünde
araştırmalar yapmaları Nâzım Hikmet ve Samed Vurgun
sayesindedir. Bu konuyu ilk kez Nâzım tartışmaya açmış ve
konuyu Vurgun ile uzun uzadıya masaya yatırmışlardır.
Eve girmeden önce duvarda yazan şu yazı size her şeyi anlatır:
“El bilir ki, sen menimsen,/ Yurdum, yuvam, meskenimsen,/
Anam, doğma, vetenimsen,/ Ayrılar mı könül candan?/
Azerbaycan, Azerbaycan!” İçeri girdiğimde yine büyük bir
evin korunduğunu gördüm. Vurgun’un birçok kişisel eşyası,
çalışma masası, eserleri burada sergileniyor. Evin bir tarafında
ise şairin Moskova’daki Yazarlar Birliği toplantısında Nâzım
ile yan yana çekilmiş olan fotoğrafı sizi duygulandırıyor.
ATEŞGAH VE YANARDAĞ
Bu tarihi şehirden bahsederken Ateşgah’ı ve Yanardağ’ı es
geçmek olmaz. Zerdüştlere ait olan tapınak, dünyada bulunan
üç “Mecusi” tapınağından birisi. Diğer ikisi Hindistan
ve İran’da olan, Bakü’ye 10 kilometre uzaklıktaki Abraşon
Yarımadası’nda bulunan tapınak, yaklaşık 4 bin yıl önce
inşa edilmiş. Zerdüştlerin ateşi suyla söndürmedikleri, etin
kanı ile ateşi buluşturmadıkları ve ateşe ant içecek kadar
ateşe önem verdiklerini, çeşitli ritüelleri ve ibadet için kullandıkları
hücreleri görebilecek, Zerdüştlük ile ilgili birçok
bilgi edineceksiniz. Yanardağ ise yeraltından çıkan gazların
yüzyıllardır yanması ile oluşmuş bir doğa harikası.
Bu noktada “Kentin kültürel dokusunu tanıdık yeter,
biraz da alışveriş yapalım!” derseniz, gitmeniz gereken yer
Yaşıl Bazar (Yeşil Pazar). İçinde bulunan dükkânların sürekli
açık olduğu pazar, özellikle hafta sonu ülkenin dört bir
yanından gelen ürünlerle zenginleşiyor. Turistlerin yoğun
rağbet ettiği bu pazarda baharatlar, peynirler, kırmızı etler,
balıklar ve en kalitelisinden havyarları bulabilirsiniz.
Hazar Denizi'nden getirilen Beluga havyarını en uygun
fiyata Yaşıl Bazar’da…
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
91
Seferi
Oyuncu Bülent Şakrak:
Bu güzel ülkenin
kalbinin attığı yerdir Anadolu
Bein Connect platformunda yayınlanan ve sunuculuğunu ünlü oyuncu Bülent Şakrak’ın
yaptığı ‘Seferi’, her bölümünde Anadolu’nun farklı bir köşesini keşfe çıkıyor. Anadolu’nun
zengin kültürünü izleyiciyle buluşturan Şakrak; “Anadolu sahiciliktir, sıcacıktır. Bu güzel
ülkenin kalbinin attığı yerdir. Adı üstünde, anamız gibidir” diyor.
NİL ÖZER
Bein Connect platformunda Vedat Atasoy’un
yönetmenliğini üstlendiği, Anadolu’nun
zengin kültürü ve eşsiz güzellikteki
coğrafyasını izleyiciyle buluşturan ‘Seferi’,
usta oyuncu Bülent Şakrak’ın eğlenceli ve
samimi sunumuyla dikkatleri çekiyor. Sevimli
köpeği Hera ile yollara düşen Şakrak,
öğrencilik yıllarından beri hayalini kurduğu
Seferi’yi TOURMAG Turizm Dergisi okurları
için anlattı.
‘Seferi’ projesinde olmayı
neden istediniz?
Konservatuar yıllarımdan beri en büyük hayallerim
arasında belgesel ve gezi programı
yapmak vardı açıkçası. Vedat Ağabey (Atasoy)
gibi birini tanıdıktan sonra onu da eskitip
çürüterek, bu işi biraz tırnaklarımla yaptım
diyebilirim. Vedat Ağabey’i biraz yıprattım
gerçekten ama Allah var, o da elimden çok
sağlam tuttu ve kendimi güvende hissettiğim
bir ortamda çalışmamı sağladı. Yani Seferi’yi
nasıl yapmamız gerektiğinden tutun projenin
ismine kadar her şeyi Vedat Ağabey’le (Atasoy)
yaptık diyebilirim.
İzleyici Seferi’yi neden izlemeli?
Bir defa biz olsak nasıl bir program izlemek
isterdik diye yola çıktık. Vedat Ağabey’in
eşsiz deneyimlerinden faydalanıyor, eğleniyoruz.
Anadolu kendi içinde çok büyük
cevherler barındıran bir yer. Biz olabildiğince
yapılmamışı yapmaya gayret ediyoruz.
Dolayısıyla, bu insanlara sıcak gelecek diye
umuyorum.
‘Anadolu’ sizin için ne anlam
ifade ediyor? Hangi yöreler sizin
ilginizi daha çok çekiyor?
Anadolu sahiciliktir, Anadolu sıcacıktır.
92 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Seferi
İnsanı bizdendir, bizdir. Bu güzel ülkenin
kalbinin attığı yerdir Anadolu… Adı üstünde,
anamız gibidir. Anadolu şahanedir.
Bu nedenle, burası şuradan daha güzel
diyemem. Her yerini çok seviyorum galiba
ve gezmediğim daha bir sürü yer var. Oraları
da gezince duygularım ne hâle gelecek onu
da bilmiyorum. Göreceğiz...
Köpeğiniz yani kızınız Hera da çekimler
sırasında size eşlik ediyor. Bu fikir kimin
aklında geldi? Hera ile birlikte çekimler
nasıl gidiyor?
Her bölümde yeni bir şey, yeni bir fikir bulmaya
çalışarak, üstüne bir şeyler koyarak
devam etmeye çalışıyoruz. Yeni projelerde
de birbirimize destek atıyoruz. Yepyeni
bir hayal için yola çıktığımız bu yolculukta
artık Hera da bizimle beraber. Çekimlerde
Hera’nın bize çok faydası oldu. Konuk
olduğumuz yerlerde de insanlar onu çok
sevdi. Dolayısıyla Hera da ekibin ayrılmaz
bir parçası oldu. Çok tatlı bir kız.
Hangi yörenin mutfağı size
daha çok hitap ediyor?
Karadeniz’de çok güzel şeyler yedik içtik.
Gaziantep’te de öyle… Ege’ye gidiyoruz,
bambaşka lezzetlerle karşılaşıyoruz.
Ülkenin her yerinde özellikle gastronomi ile
ilgili olağanüstü şeylerle karşılaştığımızdan
dolayı artık bu soruyla ilgili net bir cevabım
yok. Her bölgenin kendine özgü lezzetleri
var ve ben buna hayranım; büyük bir iştahla
yiyorum gerçekten. Sanırım bu iş sayesinde
biraz kilo da aldım.
Eşinizden (Ceyda Düvenci) eminim
çok fazla destek alıyorsunuz. Seyahat
etme konusunda benzer zevklere mi
sahipsiniz?
Tabii ki eşimden her konuda sonsuz destek
alıyorum. Bu anlamda çok şanslı biriyim.
Karşılıklı bizim ilişkimiz. Böyle bir çatı üzerine
kurulu zaten. İkimiz de gezmeyi çok seviyoruz.
Sokaklarda yürümeyi, yeni şehirler ve
yeni bölgeler keşfetmeyi çok severiz.
Özellikle pandemi sırasında ‘Seferi’,
ekran başındaki izleyicilere iyi gelecek
bir çalışma. İnsanlara moral olacak diye
düşünüyorum…
Seferi’nin böylesi bir dönemde insanlara
iyi gelmesini gerçekten ben de çok istiyorum.
İnsanlara biraz şifa olabilirsek, biraz
olsun gülümsemelerini, tebessüm etmelerini
sağlayabilirsek, ekip olarak dünyanın
en mutlu insanları oluruz. O yüzden ben
de aynı duygudayım. Umarım düşündüğümüz,
istediğimiz, hayal ettiğimiz gibi olur
her şey.
Bir gün İstanbul dışında bir yere
yerleşmek isteseniz, nereyi tercih
ederdiniz?
Şu anda iş gereği Bodrum’dayım. Bodrum’da
bulunmamızda pandeminin de
etkisi var. Bu süreçte ailecek Bodrum’dayız.
Fakat bir yaşam kurmak istesem, sanırım
Çanakkale bölgesindeki Küçükkuyu, Edremit,
Kaz Dağları’nı tercih ederdim. O bölgeyi
gerçekten çok seviyorum.
Türkiye’de bir türlü gidip görmeye
fırsat bulamadığınız yerler var mı?
Görmeyi çok hayal ettiğim ama hâlâ göremediğim
bir sürü yer var. Örneğin, Doğu
Anadolu Bölgesi’nde Tunceli, Güneydoğu’da
Mardin, Hasankeyf… Buraları henüz
görme fırsatı bulamadım ve görmeyi, buraları
gezebilmeyi gerçekten çok istiyorum.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
93
Seferi
Yönetmen Vedat Atasoy:
İzleyicilerimizi şehrin
kaosundan uzaklaştırıyoruz
NİL ÖZER
Gezi-belgesel programlarının usta yönetmeni
Vedat Atasoy ile ‘Seferi’nin hikâyesini
konuştuk.
Seferi’ye nasıl karar verdiniz?
İki yıl önce Küba’da çekmeye hazırlandığım
sağlık belgeseli üzerine çalışırken, Ayşe Barım
beni Küba dönüşünde Ceyda Düvenci
ve eşi Bülent Şakrak ile tanıştırdı. O günden
sonra çok yakın arkadaş olduk. Bülent hayalinin
belgesel yapmak olduğunu söyleyince
birlikte çalışmaya karar verdik.
Bülent Şakrak ile çalışmak keyifli mi?
Bülent Şakrak hem zeki hem samimi hem
de çok iyi bir oyuncu. Bu da işimizi çok
kolaylaştırıyor. Fakat bence Bülent’in en
önemli özelliği samimiyeti ve konu ne
olursa olsun ona pozitif bir anlam yükleyebilmesi.
Onu tanımlarken ilk söyleyeceğim
şey, “Çok iyi biri” olur. Bunun dışında ekiple
çok iyi anlaşıyor. Kameramınız Mehmet Payaslıoğlu
ile ekranda atışmaya başladı bile.
Anadolu’yu gezen Seferi’nin
rotasını neye göre belirlediniz?
Karadeniz bölümünü geçen sonbahar çekmiştik.
Ardından gelen pandemi süreci sonucu
çekimlerimize ancak yaz aylarında başlayabildik.
Bu geçen süreçte elbette hepimizin bildiği
üzere çok şey değişti. Biz de rotaları araç ile
gidebileceğimiz yerlerden seçtik. Bülent’in
Bodrum’a yerleşmesinden dolayı son bölümleri
Muğla’ya yakın bölgelerde çektik.
‘Anadolu’ dediğimizde siz neler söylemek
istersiniz? Hangi bölge sizin daha çok
ilginizi çekiyor?
Anadolu bence dünyanın merkezi, medeniyetlerin
çıkış noktası. Bunun dışında coğrafi
olarak da çok güzel ve özel bir alan. Benim
ilgimi en çok doğal güzelliği ve tarihsel
hikâyesi de olan yerler çekiyor. Mesela; Latmos
Dağı ve Heraklia (Kapıkırı Köyü), Side,
Patara, Kaş, Asos, Hattuşa, Kapadokya, Urfa,
Mardin, Safranbolu en sevdiğim yerler diyebilirim.
Seferi ile yapmak istediğimiz, bizi
etkileyen Anadolu coğrafyasının gözlerden
uzak ama bir o kadar da çok renkliliğini
izleyicilere sunmak. Onları bir nebze de olsa
şehirlerin kaosundan kurtarmak istiyoruz.
94 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
İstanbul Sanat Dergisi’nin
yeni sayısı yayınlandı
Yaşanmakta olan salgın sürecinin sanatsal faaliyetleri de büyük ölçüde kısıtlamış olmasına vurgu yapan dergi,
“Özgürlüğümüzün Olmazsa Olmazı Sanat Karantinada” diyerek, konuyu sayfalarına taşıdı. Derginin kapak
konusu yaptığı çalışmaya, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu da “Sanat için özgürlük
mecburiyetini İstanbul’a hâkim kılmalıyız” mesajıyla katıldı.
İstanbul Sanat Dergisi’ne Remzi, Nezih, Kırmızı Kedi, Gergedan, Mephisto ve
Tarihçi Kitabevleri ile dergi satış noktalarından ulaşabilirsiniz.
fi
istanbulsanatdergisi
www.istanbulsanatdergisi.com
Gastronomi
GTD Yönetim Kurulu Başkanı Gürkan Boztepe:
Bu krizlerde ayakta kalabilenler,
çok daha güçlü olarak çıkacak
Gastronomi Turizm Derneği (GTD) Yönetim Kurulu Başkanı Gürkan Boztepe, gastronomi
ve turizme gönül vermiş olanların her türlü zorluk karşısında yılmadan hedeflerine doğru
koşması gerektiğini vurguluyor. Boztepe, önemli olanın ise bu süreçte insan ilişkilerini
geliştirmek olduğunun altını çiziyor.
NİL ÖZER
Anadolu lezzetlerini dünyaya tanıtmak için İstanbul
Life Park Sarıyer’de yapımı devam eden Gastroköy için
heyecanlı olduklarını belirten, içinde bulunduğumuz
salgın döneminde turizmin yaşadığı zorlukların kısa bir
süre sonra çözüleceğini söyleyen Gastronomi Turizm
Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Gürkan Boztepe ile
dernek çalışmalarını ve kurucusu olduğu Marka Doktoru’nu
konuştuk.
Türk mutfağını dünyaya tanıtmak amacıyla kurulan
Gastronomi Turizm Derneği’nin çalışmalarından
bahseder misiniz? Ne zaman kuruldu?
Derneğimiz yaklaşık 4 yıl önce kuruldu. Gastronomi
Turizm Derneği aslında Türkiye mutfak kültürünün
dünyada hak ettiği noktada olması için çalışan özel bir
dernek. Aramızda bulunan TÜRSAB üyesi acenteler,
96 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Gastronomi
otel sahipleri, yöneticiler, gazeteciler, rehberler,
restoran sahipleri ve ürün üreticileri
derken, ülkemizi temsil eden yiyecek-içecek
sektörü ileri gelenlerinden oluşan bir kurum
hâline geldik.
Türkiye’de ve dünyada kaç adet
dernek lokasyonunuz var?
Ülkemizde 21, dünyada 10 lokasyonda temsilciliklerimiz
var. Her geçen gün de artmaya
devam etmekte.
Gastronomi Turizmi Derneği’ne
kimler üye olabilir?
Gastronomi konusunda faaliyet gösteren
seyahat acenteleri, özel restoranlar, gastronomik
değerlerle farklılaşmak isteyen oteller,
rehberler, ülkemizin mutfak değerlerine
sahip çıkmak isteyen gıda üretici firmaları,
gastronomide uzmanlaşmış köşe yazarları,
sosyal medya uzmanları, bloggerlar, üniversitelerin
gastronomi bölümleri ve kulüpleri,
dergi ve dijital yayın organları, organik doğal
ürün toptancıları, ekonomi ve gastronomi
konusundaki bağı kuran ekonomistler
derneğimize üye olabilir.
Pandemi döneminde nasıl önlemler aldınız?
“Gastronomi Turizmi Hijyen Belgesi” projesi
ve “Güvenli Turizm” sertifikasyonu ile restoranlarımızın
ve otellerimizin standartlarını
belirledik. 35 kişilik bilim kurulumuz; Sağlık
Bakanlığı, Türkiye Kalite Derneği ve Turizm
Bakanlığı ile entegre çalıştı. Gıda mühendislerimiz,
nitelikli kurumlara gidip eğitimler
veriyor. Ardından “Royalcert” ile gizli denetleme
sistemi çalışıyor. Bu da ülkemize gelecek
turistlerin ve yerli turistlerin mekânların
seçiminde huzurlu olmasını sağlıyor.
GT Hijyen Belgesi nedir?
34 kişilik bir bilim kurulumuz var. Restoranlarımızın
Michelin yıldızı ayarında
standartlarının arttırılması için Türkiye
Kalite Derneği ile bir çalışma yaptık. Bunu
da Sağlık Bakanlığı ve Kültür ve Turizm
Bakanlığı ile entegre ettik. GT Hijyen Belgesi’ni,
Gastronomi Derneği olarak üyelerimizin
kalitesini artırmak amaçlı başlattık.
Tüm Türkiye çapında nitelikli kurumlar, bu
belgeyi talep ediyor.
Covid-19 salgınından önce seyahate
çıkacak kişiler, rotalarını gastronomiye
göre belirlemeye başlamıştı. İlgi nasıldı?
Hedeflerinize ulaştınız mı?
Gastronomi turistinin, normal bir turistin
2,5 katı daha fazla para bırakmakta olduğunu
araştırma raporları ile göstermiştik.
Ülkemizde yeme-içme sektörü hacmi,
gastronomi turisti açısından 5,1 milyar
dolardı. Hedefimiz yıllık 15 milyar dolar.
Bu hedeflere pandemi sonrası ulaşmamak
için bir sebep yok.
Merakla beklenen “Gastroköy”
projesinden de bahseder misiniz?
Gastroköy, İstanbul Life Park Sarıyer’de
yer alıyor. 2022’de bitecek. Kültür ve Turizm
Bakanlığı, Orman Bakanlığı ve
TÜRSAB’ın destek olduğu Gastronomi
Turizmi Derneği’nin projesi “Gastroköy”,
Anadolu lezzetlerini dünyaya tanıtmayı
amaçlıyor. Ülkemizin yedi bölgesinin
Anadolu lezzetlerini, otantik kıyafetleriyle
orman içindeki bungalovlarda sunan bir
köy hayal edin. Amacımız Ege, Karadeniz,
Güneydoğu mutfaklarını sanki oradaymışsınız
gibi hissetmenizi sağlamak.
Gastronomi bir yandan devam ederken,
ayrıca ‘Marka Doktoru’ adı altında bir
hizmetiniz var. Marka Doktoru nasıl
ortaya çıktı? Amacı nedir?
Kongre turizmi konusunda uzman şirketim
varken, dünyada marka olmayan hiçbir
kurumun, doğru fiyata doğru malı veya hizmeti
satamayacağı inancı ile kurduğum bir
firma ‘Marka Doktoru’... Özellikle gastronomi
ve turizm konularında uzmanlaşarak, firmalara
çözüm odaklı kâr ve itibar arttırmanın
ötesinde tek noktadan rakiplerinden fark
yaratmak isteyen bir stratejist olarak yolumuza
devam ettik ve ediyoruz.
İstanbul Aydın Üniversitesi’nde ders
verdiğinizi okudum. Öğrencilere hangi
konularda daha dikkatli olmaları veya
başarı için neler yapmaları gerektiği
konusunda önerilerde bulunuyorsunuz?
Farklı üniversitelerde eğitimler verdim.
Aydın Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi’nde
de markalaşma konularında eğitim
vermiştim. Ülkemizde gençlerin rakiplerin
artık dünyada olduğunun farkına varmaları
ve kendilerini yetiştirmeye çalışmaları çok
kıymetli.
Uzun yıllar seyahat acenteliği yapmış,
başarılı girişimlere imza atmış biri
olarak, bu işe yeni başlayacak kişilere
tavsiyeleriniz nelerdir?
Farklı düşünmeleri, her türlü zorluk karşısında
yılmadan hedefleri için koşmaya devam
etmeleri, hepsinden önemlisi de insan
ilişkileri ile network marketing konusunda
kendilerini geliştirmelerini öneririm.
Bu kötü zamanların geçeceğine dair
beklentileriniz var mı? Buradan
nasıl bir mesaj vermek istersiniz
meslektaşlarınıza?
Ülkemiz çeşitli krizler gördü ve atlattı. Bu
dünya krizi ama kısa süre sonra bu da çözülecek.
Bu krizlerde ayakta kalabilenler, çok
daha güçlü olarak çıkacak.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
97
Sektör
Turizmin aşısı:
Güvenli Turizm
Sertifikası
SEVDA YILGAZ
Türkiye’nin “Güvenli Turizm Sertifikasyon Programı”;
ulaşımdan konaklamaya, tesis çalışanlarından yolcuların
sağlık durumuna uzanan geniş bir yelpazede
alınması önerilen bir dizi tedbirleri içeriyor. Konaklama
tesisleri için 30 oda zorunluluğu olmakla birlikte
yeme-içme tesisleri, tur ve transfer araçları, kongre
ve sanat tesisleri, temalı parklar ve deniz turizmini de
kapsıyor.
Güvenli Turizm Sertifikası’nı vermeye yetkili olan
akreditasyon firmaları, hijyen ve sağlık denetimi
ve uygunluk değerlendirmesi yaparak, bunlara
ilişkin raporlar düzenleyerek ve başvuruda bulunan
tesislere düzenli olarak denetçi gönderip, kriterlere
uygun hizmet verilip verilmediğini denetleyerek, her
ay yapılan haberli ve habersiz kontrollerle süreci
yürütüyor.
‘SAĞLIK-HİJYEN-GÜVEN’ ÜÇLEMESİ,
SEKTÖRÜN OLMAZSA OLMAZI OLDU
Covid-19 pandemisine yol açan yeni tip koronavirüs
SARS-CoV-2’yi turist hastalığı olarak bilinen akciğer
embolisi, lejyoner hastalığı, Sars, Mers veya Ebola
gibi gelip geçecek diye düşünürken, maalesef hızla
tüm dünyanın derdi oldu. Ülkemizde yıllardır güvenli
turizm anlamında bir dizi tedbirleri kapsayan metotlara
aşina olan sektör, hiçbir deneyimle mukayese
edilemeyecek laboratuvar işletmeciliği titizliğine
mecbur kaldı.
Güven, imaj bugüne kadar en büyük derdimizken;
“sağlık-hijyen-güven” üçlemesi, uluslararası akreditasyonla
sektörün olmazsa olmazı hâline geldi.
Oda sayısı sınırının neden 30 olduğu, sıkça sorulan
sorular arasında. Bunu kısıtlamanın nedeni,
işletmenin kontrolünün daha kolay hâle gelmesini
sağlamak... Aynı durum, restaurant ve cafeler için de
geçerli.
BU KADAR DETAYIN ALTINDA EZİLMEDEN
SAĞ SALİM ÇIKARSAK NE ÂLÂ
“Güvenli Turizm Sertifikası”; çalışanı, misafiri, çevreyi,
işletmeyi aynı eşitlikte koruyan, teknik metotlar
bütünü… Belediye belgeli tesislere ve daha çok esnaf
ruhuyla işletilen, profesyonellik gerektirmeyen küçük
işletmelere, başlangıçta maddelerin detayları zor geldi.
Fakat sistemi algıladıklarında, kontrollü çalışma
hepsinin hoşuna gitmeye başladı.
Tesislerde Covid-19 sürecini takip edecek eğitimli bir
pandemi sorumlusu gerekiyor. Zaten kısıtlı elemanla
çalışılan işletmeler için misafir bilgilendirme, ateş
ölçümü kayıtları, hizmet alanlarının saat saat onaylı
hijyen çizelgeleri, personel ünite kontrol ve doğrulama
işlemlerinin eksiksiz takibi, olası şüpheli tespiti,
karantina süreçleri, atık malzeme uygulama ve takibi,
havalandırma sistemlerinin periyodik kontrolleri,
atanan görevlilerin takibi ve onaylanması başlı başına
bir iş diyebiliriz.“Covid-19 diploması da verecek misiniz?
Zaten müşterimiz yok, olanlara da gerekli özeni
gösteriyoruz. Bu kadar detayın altında ezilmeden
sağ salim çıkarsak ne âlâ” diyerek, canla başla sürece
hazırlanıyorlar. İşlerini yapabilme gayretinde olan
herkes çok kıymetli...
TÜM SÜREÇ ŞEFFAFLIK KAZANMIŞ OLACAK
Her ay yenilenmesi zorunlu olan belge, bir haberli
bir habersiz denetimin sonucunda tekrarlanarak,
pandemi ortadan kalkana dek sürdürülecek. “Güvenli
Turizm Sertifika” logosu ve belgesi, tesislerinin
görünen noktalarına asılacak ve müşteriler belge
üzerindeki QR kod sayesinde tesis ile ilgili tüm denetleme
bilgilerine ulaşabilecek. Bu sayede, tüm süreç
şeffaflık kazanmış olacak.
Güvenli Turizm Sertifikası’nı vermeye yetkili akreditasyon
firmalarından biri de Marmara bölgesinde
bulunan ve yetkilisi olduğum TRB International olarak,
Kadıköy BOA Sahne’yi kültür ve sanatı desteklemek
adına tüm kriterleri sağladıkları için gönüllülük esasıyla
belgelendiriyoruz. Sanatseverler, sertifikalı kontrollü
kültür merkezlerine gönül rahatlığıyla gidebilirler.
Kültürde, sağlıkta, kısaca alternatif turizmde eşsiz imkânlara
sahip ülkemizde turizm sektörünün uzun vadeli
ve sağlıklı gelişmesi, tüm değerlerin birbirleriyle entegrasyonu
sayesinde daha cazip ve daha güçlü olacaktır.
Olumlu tarafından bakacak olursak, Covid-19’un ardından
iki üç yıl içinde kültürün ve turizmin anavatanının
Türkiye olduğunu dünyaya göstermiş olacağız.
98 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Gezi Kitapları
Yeni çıkan seyahat kitapları
Pandemi sürecinde içindeki gezme tutkusunu durduramayanlar için, 2020’nin
son çeyreğinde kaleme alınan seyahat kitaplarını derledik. Yasakların gölgesinde
geçen bugünlerde ruhunuzu kitaplarla özgürleştirmeniz dileğiyle...
PINAR BALTACI
OTEL İŞLETMELERİNİN
YÖNETİMİ
“Otel İşletmelerinin Yönetimi”
kitabı, Detay Yayıncılık’tan çıktı.
Editörlüğünü Dr. Tuğba Pala
ve Prof. Dr. Mustafa Tepeci’nin
üstlendiği kitapta; otel işletmelerinin
genel yapısı ve yeni
uygulamaları, bir otel işletmesindeki
temel departmanlar, bu
departmanların işletme içerisindeki
rolleri, yapıları/işleyişleri ve
birbirleriyle ilişkileri ele alınıyor.
DENİZAŞIRI YALNIZLIK: BİR KANADA GÖÇ HİKÂYESİ
Blog yazıları ile dünyada gezdiği onlarca ülkeyi takipçileriyle
paylaşan Yaprak Gürdal, kısa bir süre önce yayımlanan
ilk kitabı ile gündemde… “Denizaşırı Yalnızlık” adını
taşıyan kitap; yazarın Kanada’ya göç hikâyesini, Kanada’da
yaşadıklarını ve Kanada, Amerika Birleşik Devletleri
ve Karayipler gezi anılarını anlatıyor.
“Bu kitabı bana ‘Hayat sana güzel’ diyenler için yazdım”
diyen Yaprak Gürdal, kitabında yaşamda hiçbir şeyin ona
kolaylıkla gelmediğini anlattığına, ödediği bedelleri gözler
önüne serdiğine işaret ediyor. Sadece blog yazılarından ve
gezdiği yerlerden ismini duyanlar ile takipçilerinin kendisini
tanımasını istediğini kaydediyor.
DİJİTAL TURİZM:
SEKTÖRÜN YENİ
GELECEĞİ
Prof. Dr. Abdullah Karaman
ve Dr. Kürşat Sayın
editörlüğünde Eğitim Yayınevi
etiketiyle yayımlanan
kitapta, toplumunun bilgi
açısından gelmiş olduğu
son devrim olan “Dijital
Devrim”, turizm sektörü
açısından ele alınıyor.
LİKYA YOLU REHBER
Son zamanların popüler
güzergâhlarından
Likya Yolu’na dair tüm
detayları bulabileceğiniz
kitap, yürüyüş
parkurları ve haritaları
da kapsayan ayrıntılı
bilgiler sunuyor.
Metin Tüzün tarafından
hazırlanan kitap, Murat
Yayınları’ndan çıktı.
TURİST REHBERLERİ
İÇİN ANADOLU'DA
ANTİK KENT VE
MERKEZLER
Detay Yayıncılık tarafından
çıkartılan kitabın
editörlüğünü Dr. Tolga
Fahri Çakmak üstleniyor.
Göbeklitepe’den Çatalhöyük’e
kadar çeşitli merkezlerin
yer aldığı kitapta,
Anadolu’ya dair ilginç
bilgiler de bulunuyor.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
99
Ajanda
Sanal şehir gezileri,
online etkinlikler
Ocak
Dünya her konuda olduğu gibi kültür-sanat ve eğlence alanlarında da alternatifler geliştirmeye
devam ediyor. Şehirler sanal turlarla gezilirken, sanatsal etkinlikler online olarak sürüyor. Sizler
için önümüzdeki üç ayın hem online hem de salon etkinliklerini derledik.
NİLGÜN BELGÜN’LE AŞK VE KOMEDİ
Nilgün Belgün’ün hayat hikâyesinden ve anılarından yola
çıkarak sahnelediği "Nilgün Belgün’le Aşk ve Komedi"
isimli müzikli ve danslı gösteri, 30 Ocak akşamı online
olarak sizlerle... Belgün'ün büyük ilgi gören "İçimdeki Kadın:
Aşk ve Komedi" isimli kitabından sahneye uyarlanan
müzikli ve danslı gösteride sanatçı; hayatını, anılarını,
yaşadıklarını şarkılar ve danslarla, kimi zaman hüzünlü
kimi zaman kahkahalar eşliğinde anlatıyor.
ÇOCUKLARA ÖZEL MASAL ATÖLYESİ
"Tiyatroevi/Oyun Köprüsü Sömestr Programı" kapsamındaki
Masal Atölyesi, 27 Ocak saat 16.00’da online platformda!
Oyunbaz Hamit Demir tarafından hayata geçirilen etkinlikte
masal kahramanı Nasreddin Hoca, çocuklarla canlı bağlantı
yoluyla komik, öğretici, heyecanlı ve eğitici pek çok hikâyeye
imza atıyor.
DÜĞÜN DÜNDÜ, BUGÜN BUGÜN
"Düğün Dündü, Bugün Bugün", online olarak
tiyatroseverler ile buluşmaya hazırlanıyor. Bir otelin
suit odası, yeni bir hayata adım atmak üzere
evlilik törenine hazırlanan genç bir çift, hazırlıkları
takip eden yakın dostları ve hayatlarına bir anda
giren beklenmedik misafirler ile olaylar... Evlenmek
için seçtiğiniz kişi “doğru insan” değilse ne
olur? 29 Ocak’taki buluşmayı kaçırmayın.
100 Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
Ajanda
Şubat
BİRADERLER
CABARET,
KÜÇÜKÇİFTLİK
PARK'TA
SİZLERLE
Biraderler Cabaret’te
sahnedeki
herkes tiyatro
oyuncusu ve müzisyen... Bu yüzden sıradan konser performansları
ya da müzikli oyun yapılarından çok farklı. “Avrupa ve Amerika’da
100 yılı aşkın zamandır varolan kabare kültürü, bir zamanlar ülkemizde
de yerleşmişti. Ancak yerini bar kültürü alınca, yavaş yavaş
kaybolmaya yüz tuttu. İstanbul’un en ünlü mekânlarından Yeşil
Kabare’yi kim unutabilir?” Etkinlik 3 Şubat’ta!
Mart
BERLIN SYMPHONY
CHAMBER ORCHESTRA TÜRKİYE’DE!
“Turkcell Platinum Istanbul Night Flight” konserler serisi
başlıyor. Seri, artık Avrupa’nın en iyi event ödülleriyle
dördüncü sezonunda dinleyicisiyle buluşmaya hazırlanıyor.
12 Mart tarihinde Volkswagen Arena'da gerçekleşecek
olan Berlin Symphony Chamber Orchestra konserlerini
kaçırmayın!
EROL EVGİN, BOSTANCI
GÖSTERİ MERKEZİ’NDE!
Türk pop müziğinin efsane ismi Erol
Evgin, 13 Şubat akşamı saat 19.30’da
Bostancı Gösteri Merkezi’nde müzikseverlerle
buluşacak. Sanatçı, geçmişten
günümüze altın şarkılarının arasına
müzik yaşamından anılar, anekdotlar,
şiirler ve şakalar katarak hazırladığı
eşsiz şovuyla izleyenlerini duygudan
duyguya taşımaya hazırlanırken, kendisine
özel orkestrası eşlik edecek.
MARDİN’E SANAL
ŞEHİR TURU
Mardin öyle bir şehir ki
sırtını arkasındaki dağa
yaslamış, bağrını yukarı
Mezopotamya ovasına
açmış, oradan geçen
her kavmin kültürünü
alıp, bir sonraki kuşağa
aktarmış. Bu kadim
şehrin tarihini, kültürünü, etnik yapısını, mutfağını keşfetmek
için sokaklarında bir yolculuğa çıkmaya var mısınız? 21 Şubat’a
randevu vermeyin...
HAYAT KİME GÜZEL?
İstanbul Meydan Sahnesi,
Faruk Sofuoğlu yapımcılığında
“Hayat Kime Güzel?”
adlı yeni komedi oyununu
26 Şubat’ta online olarak
gösterime sunmaya hazırlanıyor.
Hem eğlenip hem de
öğrenmeyi vadeden oyunu
evinizin konforunda izleme
zevkini kaçırmayın!
ANKARA,
‘TÜRK DÜNYASI
BESTECİLERİ’Nİ
AĞIRLAMAYA
HAZIRLANIYOR
Türki Cumhuriyetlerden
derlenen şarkılara ve halk ezgilerine
yer verilecek bu özel
konser kapsamında Soprano
Demet Gürhan ve Piyanist Güler Demirova Györffy, 20 Mart akşamı
Ankara Sanat ve Konser Evi’nde sanatseverlerle buluşacak.
KAPADOKYA’YA BİR DE
SANAL DÜNYADAN BAKIN
Kendine özgü renkleri, sesleri, dokusu
ve kalp atışlarıyla büyülü coğrafya
Kapadokya, sanal şehir turu ile online
platforma taşınıyor. Anadolu bozkırının
ortasında bu eşsiz güzellikteki, sanki
dünyamıza ait olmayan yer şekillerinin
bulunduğu coğrafyaya Hititler, “Kapadokya” yani “Güzel Atlar
Ülkesi” adını uygun görmüşler, çünkü savaş arabalarını çeken
güçlü atları buradan tedarik etmişler. 20 Mart tarihinde bu sihirli
coğrafyayı keşfetmeye hazır mısınız?
İSTANBUL ULUSLARARASI DANS FESTİVALİ
İstanbul Uluslararası Dans Festivali, 26 Mart-11 Nisan tarihlerinde
Grand Pera'da dünyaca ünlü dansçılardan muhteşem şovlar, farklı
dans türlerini
öğrenmek
isteyenler
için eğitimler,
konsept partiler
ve eğlencelerle
dolu sıradışı bir
programla karşınızda
olacak.
Ocak / Şubat / Mart | 2021
January / February / March
101
MORN
top of the morning
Breakfast Bakery Brunch
MORN
“Good morning Kadıköy”
Morn her sabah kapılarını yerel malzemelerle hazırlanan
taze ürünlerle açar, mutfağını dolduran sıcaklık
tüm Kadıköy’ü sarar.
mornkadikoy
Osmanağa Mah. Yoğurtçu Parkı Cad. No:62
Kadıköy/İstanbul