1kVA KESÄ°NTÄ°SÄ°Z GÃÃ KAYNAÄI Ä°ÃÄ°N AKÃ HESAP ... - 320Volt
1kVA KESÄ°NTÄ°SÄ°Z GÃÃ KAYNAÄI Ä°ÃÄ°N AKÃ HESAP ... - 320Volt
1kVA KESÄ°NTÄ°SÄ°Z GÃÃ KAYNAÄI Ä°ÃÄ°N AKÃ HESAP ... - 320Volt
- No tags were found...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
<strong>1kVA</strong> KESİNTİSİZ GÜÇ KAYNAĞI İÇİN AKÜ <strong>HESAP</strong> YÖNTEMİBB marka HR9-12 model 12V 9Ah Akülerin boşalma tablolarına bakıldığında 30 dakika süre ile beslediğigörülmektedir.AKÜ ÖMRÜ VE KGK’NIN GÜVENİLİRLİĞİKGK’nın Ömrüyle İlgili Önemli BilgilerKGK sistemleri aynı akü teknolojisini kullanıyor görünseler de değişik KGK üreticilerinin değişik akü ömrüne sahipcihazları vardır. Bu, kullanıcı için çok önemlidir, çünkü akü yenilenmesi pahalıdır (KGK’nın yaklaşık %30’u kadar!).Hatalı aküler sisteme olan güvenilirliği azaltır, sıkıntı kaynağıdır ve zaman kaybına neden olur.Akü Sıcaklığı Güvenilirliği EtkilerAkü aşınmasını içeren süreç sıcaklıkla yakından ilişkilidir. Ayrıntılı araştırmalar göstermiştir ki çalışma ortamı sıcaklığınınarttığı her C için akü ömrü 10% kısalmaktadır. Bu yüzden KGK, akülerin olabildiğince soğuk5 kalmasını sağlayacakşekilde dizayn edilmelidir. Tüm On-Line ve Stand-By/On-Line melez tip KGK’lar, Stand-By ve hat etkileşimli tiplerdendaha fazla ısı üretirler (bu yüzden fana ihtiyaçları vardır). Bu, akü değişim süresi bakımından Stand-By veya hatetkileşimli KGK’ların daha dayanıklı olmalarının tek sebebidir.Akü Şarjı Tasarımı Güvenilirliği EtkilerAkü şarjı bir KGK’nın çok önemli bir parçasıdır. Akü şarj koşullarının onun ömrüne etkisi büyüktür.Eğer akü sabit gerilimle veya “float” tipi şarj ile besleniyorsa ömrü maksimum olur. Şarjda tutulan akünün ömrü,sadece bekletilen akünün ömründen daha fazladır. Çünkü bazı parçaların doğal eskime sürecini sağlayabilmek, onlarışarj altında tutmakla sağlanır. Bundan dolayı fişe bağlı olduğu sürece bir KGK’nın kapalı bile olsa aküleri şarj etmesigereklidir. Piyasadaki çoğu KGK bu önemli özelliği sağlamamaktadır. Bu özellik KGK’nın maliyetini arttırdığı halde aküdeğişiminin “saklı” maliyeti göz önüne alındığında KGK’nın ömür boyu maliyeti çok düşüktür.Akü Gerilimi Güvenilirliği EtkilerAküler, her biri yaklaşık 2V potansiyelinde olan bireysel hücrelerden yapılmıştır. Daha yüksek gerilimde akü yapmakiçin bireysel hücreler seri bağlanmalıdır. 12V’luk bir akü 6, 24V’luk bir akü 12 hücreye sahiptir. Bir KGK sistemindeolduğu gibi aküler sabit şarja bırakıldıklarında bireysel hücreler seri olarak şarj edilirler. Akü hücrelerindeki küçüküretim farkları bazı hücrelerin diğerlerinden daha fazla gerilim almalarına sebep olur. Bu hücrelerin erken yaşlanmasınasebep olur. Seri bağlı grup en zayıf bağlantısı kadar güçlüdür. Bundan dolayı herhangi bireysel hücre zayıflarsa tüm aküzayıflar. Kanıtlanmıştır ki yaşlanma sorununun büyüklüğü hücre sayısıyla doğru orantılıdır. Dolayısıyla akü gerilimiarttıkça, akü yaşlanma hızı artar.Belirli bir KGK kapasitesi için en uzun akü ömrüne sahip sistem en az akü gerilimine sahip olan sistemdir. Tercih edilenbu KGK sistemi çok sayıda küçük hücre yerine az sayıda büyük hücre kullanır. Bazı üreticiler yüksek gerilimli aküleritercih etmişlerdir çünkü belli bir güç seviyesi için daha yüksek gerilimli aküler KGK’da maliyeti azaltan daha ufakkablolar ve yarıiletkenler kullanılmasına izin verir.10 yıllık ürün ömrü boyunca bazı KGK markalarının kullanıcıları orijinal KGK sisteminin 2 katını aküye ödemeye hazırolmalılar. Daha fazla akü gerilimiyle KGK tasarlamak daha kolay ve ucuz olduğu halde azalan akü ömrü biçimindekisaklı giderler kullanıcıya ulaşır.Akü Akım Dalgalanması Güvenilirliği Etkilerİdeal olarak bir KGK aküsü servis ömrünü arttırmak amacıyla “float” veya sabit gerilimle beslenmelidir. Bu durumda
Akülerde çıkabilecek bozukluklar nelerdir?Akülerin çalışmaları çeşitli şekillerde aksayabilir. Bunlar:• Tek hücre hatası : Normal olarak akü ömrünün ilk zamanlarında dahili kısa devreler yüzünden veya taşıma, kurmahatalarından kaynaklanır.• Kapasite Kaybı : Bu, akünün belirtilen zamandan önce yükü besleme kabiliyetini yitirmesidir. Kapasite kaybı, 3-4saatlik aküler sadece birkaç dakika çalışabildiği zaman dramatik olabilir.• Hayati Hata : Bu tür hata akünün, plakaların genişlemesi veya aşınması sonucunda yapısal bütünlüğününbozulmasıyla ortaya çıkarKGK’nın ve akü grubunun bakımları hangi sıklıkta yapılmalıdır?Tek fazlı SLAVR (Sealed Lead Acid Valve Regulated) akülere sahip KGK’lar altı ayda bir bakımdan geçmelidir. Üç fazlısistemlerin aküleri 4 ayda bir, KGK’yı ise 6 ayda bir bakımdan geçmelidir. Özenli bakım, çalışmayan parçaları, akühatalarını tespit bakımından önemlidir ve sistemin ömrünü uzatır.Aküden ÇalışmaŞekil-1 KGK’nın Aküden Çalışma Durumundaki Blok ŞemasıŞebeke geriliminin cihazın nominal değerlerinin altında olması yada kesilmesi durumunda evirici çalışması içingerekli gerilimi akülerden sağlar. Bu geçiş esnasında hiçbir kesinti olmaz. Ancak aküden çalışma süresiakülerin kapasitesi ile sınırlı olup belirli bir süre sonra KGK kendisi otomatik olarak kapatacaktır. Bu kapanmagerilimi akü üreticilerinin belirttiği, akülerin bozulmadan deşarj olabilecekleri gerilime kadardır.Şebeke gerilimi normale döner yada geri gelirse bu durumda yine kesintisiz olarak şebekeden çalışmaya geçilirve aküler şarj edilmeye başlanılır.ALIŞI AMIŞ KAYNAKLARDAN KGK’NIN ÇALIŞMASITopraksız KaynaklarBir KGK’daki surge(Çok kısa süreli, yaklaşık saniyenin yüz yirmide biri süresince voltajyükselmesi) bastırıcılarının ve gürültü filtreleyici cihazların çalışması düzgüntopraklamaya bağlıdır. Statik birikme toprak bağlantı varolmadığında da oluşabilir.
Toprak bağlantısız çalışma KGK ve bilgisayar içindeki güvenlik toprak bağlantısınıtehlikeye sokar. Bazı KGK sistemleri bu durumu teşhis etmek için bir hata ışığına sahiptir.Herhangi bilgisayar ekipmanı ile 2 uçludan 3 uçluya fiş adaptörü kullanılamaz. Böyle birdurum söz konusu olduğunda toprak bağlantısı kaybolmaktadır.Jeneratörden ÇalışmaJeneratörlerin genel bir özelliği, bilgisayarlar gibi lineer (doğrusal) olmayan yükleriçalıştırırken ciddi çıkış voltajı distorsiyonuna yol açmalarıdır. Bu çıkış voltajı bozukluğu,KGK tarafından kabul edilemez kaynak olarak algılanabilir ve KGK’yı aküden çalışmayazorlayabilir. Yük aküye aktarılınca, doğal olarak jeneratör distorsiyonu, KGK’yı hattançalışmaya zorlayacak biçimde azalacak veya kaybolacaktır. Yük jeneratöre tekraruygulandığında voltaj distorsiyonu, KGK’nın bir kez daha aküye aktarılmasına yol açacakbiçimde geri dönecektir. Bu çevrim yaklaşık 4 saniyede bir tekrarlanabilir. Bu durumdaçözüm lineer olmayan bilgisayar yükü uygulandığında voltaj distorsiyonu yaratmayacaktipte bir jeneratör seçmektir. Distorsiyonu engellemek için jeneratör, bilgisayarın ihtiyacıolan tepe (peak) akımı sağlayacak şekilde seçilmelidir. Deneyler, bu durumundajeneratörün gücünün, bilgisayarın gücünün en az 6-10 katı olması gerektiğinigöstermiştir.Ciddi Voltaj Distorsiyonlu KaynaklarKGK, AC kaynağın kalitesine bağlı olarak, normalden daha uzun süre yedek moddaçalışabilir. Bu problem, çoğu durum için transfer voltajı ayarlanarak dengelenebilir. Busorun çoğunlukla KGK’nın, aşırı yüklü bir jeneratörün veya ‘ferroresonant lineconditioning’ trafonun çıkışına bağlanması yüzünden oluşur. Hiçbir KGK sistemi butrafodan çalıştırılmamalıdır çünkü ferro trafonun çıkış empedansı KGK’nın tekrarlı olarakaçılıp kapanmasına sebep olacaktır.Kronik Düşük Şebeke VoltajıNominal voltajın yaklaşık %20’i kadar düşük kaynak gerilimlerinde çoğu KGK uzunca birsüre için yedek kaynaktan çalışır ve dahili aküler şarj edilemez. Bu sorun, aşırı yüklüdevreler veya elektrik şirketi hatasından kaynaklanabilir. Çoğu ülkede, elektrikşirketinden belli toleranslar içinde gerilim göndermeleri istenir. Bu yüzden, haberdaredilirlerse bu sorunu düzeltebilirler. Eğer bu çözüm de uygulanamıyorsa, KGK’nın girişvoltajını arttırmak için %5-10 step-up-oto-trafo kullanılabilir, veya KGK’nın transfervoltajı ayarlanabilir.LMBakım By-Pass’ından Çalışma
Şekil-1 Bakım By-Pass’ından Çalışmada Durumundaki Blok ŞemasıBakım veya arıza nedeni ile KGK’nın tamamen enerjisiz bırakılması ve KGK çıkışındaki yüklere şebeke gerilimiaktarılması amacı ile kullanılmaktadır. Bu hat ile bakım ve servis işlemleri sırasında servis elemanlarınıncihazın tüm enerjisini keserek rahat bir şekilde çalışması ve bu esnada da yükün şebekeden beslenmesisağlanır.By-Pass tan Çalışma
Şekil-1 By-Pass’tan Çalışma Durumundaki Blok ŞemasıKGK çalışır durumunda ise ve aşırı yük yoksa KGK çıkışı Statik Transfer Anahtarı aracılığı ile eviriciye aktarılır.Evirici arızalanır ise veya evirici kapasitesinin üzerinde yüklenirse (aşırı yük) KGK çıkışı Statik TransferAnahtarı aracılığı ile şebekeye aktarılır. Bu özelliğe kesintisiz statik By-Pass özelliği denir.Kesintisiz statik By-Pass özelliğinin gerçekleşebilmesi için şebeke geriliminin ve frekansının kabul edilebilirsınırlar içerisinde olması gerekmektedir. Bu nedenle şebekeden çalışma durumunda şebeke gerilimi vefrekansı sürekli izlenir. Bu şekilde eviricinin ürettiği 220 VAC gerilimin frekansı şebeke frekansını izin verilenaralıkta takip ederek (senkron olarak) kesintisiz statik By-Pass özelliğini hazır tutar.DOĞRULTUCU: Eviricinin çalışması için gerekli olan DC gerilimi elde etmek için kullanılır. Şebekeden aldığı AC gerilimiDC gerilime çevirir. DC akım ve gerilim kontrolü sağlanarak aynı zamanda akü grubunu şarj etmek için de kullanılabilir.KGK tiplerine göre 1 faz girişli veya 3 faz girişli olabilir.AKÜ ŞARJ DEVRESİ: Şebekeden aldığı AC gerilimi veya doğrultucudan aldığı DC gerilimi akü şarjı için uygun akım vegerilim sınırları içerisinde bir DC gerilime çevirir. Bu DC gerilim akü grubunun şarj edilmesi için kullanılır.AKÜ GRUBU: Doğrultucunun yedeği olarak eviricinin çalışması için gerekli olan DC gerilimi sağlar. KGK’nın tipine göreuygun gerilimi elde etmek için birbirine seri bağlı aynı kapasitede ve özellikte akülerden oluşur. Genellikle KGK’lar içinözel tasarlanmış “tam bakımsız ve kuru tip” diye adlandırılan kurşun/asit aküler kullanılır. Nadir olarak Nikel/Kadmiyumaküler de kullanılmaktadır.Şebeke gerilimi varken akü şarj devresi tarafından aküler şarj edilerek yedek DC enerji akü grubunda depolanır.Şebeke gerilimi sınırlar dışına çıktığında veya tamamen kesildiğinde eviricinin çalışması için gerekli olan DC gerilim akügrubu tarafından sağlanır.Evirici (Inverter): Doğrultucudan veya akü grubundan aldığı DC gerilimi AC gerilime çevirir. KGK tipine göre 1 fazlıveya 3 fazlı olarak tasarlanabilir. On-line bir KGK’da çıkış gerilimini sağlayan evirici en kritik ve önemli bölümdür. Eviricitarafından üretilen AC gerilimin ideal bir şebekede olması gereken özellikleri sağlaması istenir. Bu özellikler; dalga şeklisinüzoidal olan, genliği ve frekansı değişmeyen ve kesintisiz bir gerilimdir. Bunları sağlamak için eviricinin gerilimi;genlik, frekans ve dalga şekli olarak sürekli denetim altındadır ve belirlenen sınırlar içerisinde tutulur. Örnek olarakaşağıdaki sınır değerleri yazılabilir:Çıkış gerilimi ve hata oranı hata oranı (Gerilim Regülasyonu) : 220V ±%1Çıkış frekansı ve hata oranı: (Frekans Regülasyonu) : 50Hz ±%0,1Çıkış toplam harmonik bozulma oranı (THD) :
Statik Transfer AnahtarıEviricinin aşırı yüklenmesi veya arızalanması durumunda KGK çıkış geriliminin kesilmemesi için statik by-pass devresiile yedek AC gerilim kaynağından KGK çıkışına gerilim aktarılır. Yedek AC gerilim kaynağı genellikle standart olarakşebeke gerilimidir. Özel durumlarda yedek AC gerilim kaynağı olarak ikinci bir evirici de kullanılabilir. Bu işlem için ikiadet statik AC anahtar (Tristör veya Triyak) kullanılır.Statik bypass devresi ile KGK çıkış geriliminin kesilmeden seçilebilmesi için evirici gerilimi ve yedek AC gerilim kaynağıarasında gerilim farkının uygun olması gerekir. Bunun için iki gerilim kaynağının frekans ve fazlarının eşit (senkron)olması, genlikleri arasında da en fazla %10 fark olması gerekmektedir. Bu şartların oluşması için evirici belirlenensınırlar içinde yedek AC gerilim kaynağına senkron olarak gerilim üretir. Ayrıca yedek AC gerilim kaynağının eviricigerilimine ± %10 sınırları içerisinde yakın olması gerekmektedir.Mekanik Transfer Anahtarı (Bakım By-Pass Anahtarı): Arıza ve bakımlarda bilgisayar sistemini veya bağlı olandiğer yükleri şebeke elektriğine aktarmak için kullanılır.Doğrultucu (Rectifier): Şebekeden aldığı AC gerilimi DC gerilime çevirir. Bu DC gerilim eviricinin (Inverter) çalışmasıiçin kullanılır. Doğrultucu 1 fazlı veya 3 fazlı olabilir. 1 fazlı sistemler için genellikle kontrolsüz doğrultucu kullanılır. 3fazlı sistemler ise genellikle 6 darbeli kontrollü doğrultucu şeklinde yapılır.KGK’larda giriş akımlarının THD (Toplam Harmonik Distorsiyon) değerini azaltmak ve güç faktörünü arttırmak için farklıyöntemler izlenebilir. 1 ve 3 fazlı sistemlerde PFC (Güç Faktörü Doğrultma) özelliği olan KGK’lar kullanılarak güç faktörüve THD değerleri uluslar arası standartlara uygun hale getirilebilir.Bazı KGK’larda harmonik filtreler kullanılmaktadır. Bu durumda kompanzasyon panolarının devre dışı bırakılmasıgerekmektedir. Aksi halde giriş harmonik filtreleri ile kompanzasyon devreleri rezonansa girerek istenmeyen başkaharmonikler üretebilirler. Bu nedenle yüksek güçlü (80kVA ve üzeri) KGK’larda mutlaka darbe sayısı arttırılmış (12 veya18 darbeli) doğrultucular kullanılmalıdır. Böylece KGK’nın giriş akım harmoniği %35’lerden %8’lere kadardüşürülebilmekte ve jeneratör ve giriş trafo güç değerlerinin de küçülebilmektedir.6 darbeli doğrultucuda harmonik filtresi kullanılmadığındaki giriş akım ve gerilim dalga şekli;Kesintisiz Güç Kaynaklarına Yönelik Standartlar:StandartAçıklamaEtki kaynağıEMW-89 / 336 EWG (CE) Güç ve kontrol kablolarına ilişkin standart. ÇevreselEN 60950, DIN VDE0558Nem,Sıcaklık,korozyon etkili gazlar ve iletkenyapıdaki uçuculara ilişkin standart.ÇevreselEN 61000-2-4Lineer olmayan yüklere ve kısa devrelere ilişkinstandart.ÇevreselEN 61000-4-2 Elektrodeşarja ilşkin standart. ÇevreselEN 61000-4-3İletim, endüstriyel,tıbbi cep telefonu v.b. cihazlarınbozucu etkilerine ilişkin standart.ÇevreselEN 61000-4-4 Ark ve kontak etkilerine ilişkin standart. ÇevreselEN 61000-4-11 Şebeke gerilimindeki değişimlere ilişkin standart. ÇevreselEN 61000-4-5,DIN VDE0110-2Aydınlatma, kompanzasyon devreleri etkilerineilişkin standart.ÇevreselPREN 50178 Titreşim ve darbelere ilişkin standart. ÇevreselIEC 146-4 KGK tarafından üretilen gürültüye ilişkin standart. KGKVDE 0100-410, IEC 364-4 Akım seviyelerine ilişkin standart. KGKVDE 0510 2-7 Akülere ilişkin standart. KGKVDE 0875 RFI’ya ilişkin standart. KGKTS 3367, IEC 60439-1 A.G. Anahtarlama ve Kontrol Düzenleri KGKEN 50091-2Şebekeye aktarılan harmoniklere,kablolardakiemülsiyon ve yüksek frekanslı dalgalara ilişkinstandartKGK
TS 3367, IEC 60439-1 A.G. Anahtarlama ve Kontrol Düzenleri KGKKESİNTİSİZ GÜÇ KAYNAKLARINDAN BEKLENEN ÖZELLİKLERGerilim Kararlılığıi) Giriş Gerilimine Göre Çıkış Gerilimi Regülasyonu : Türkiye şartlarında şebekenin±%20 değişmesinde Kesintisiz Güç Kaynağının çıkış geriliminin değişimidir. Modern birKesintisiz Güç Kaynağında bu değer ±%1’den küçüktür.i.i.) Yüke Göre Çıkış Gerilimi Regülasyonu : Kesintisiz güç kaynağının çıkışınabağlanan yükler sıfırdan %100 yüke kadar değiştirildiğinde çıkış geriliminde meydanagelen değişmedir. Bu değer ±%1 den küçük olmalıdır.Frekans KararlılığıYüke verilen gerilimin ikinci özelliği de gerilim frekansıdır. Şehir şebekesinde üretimteknolojisinin yapısından dolayı frekans oynamaları mevcuttur. Bilgisayarın işleyişinibozmamak için, bu frekans oynamalarının belirli seviyelerde tutulması gerekir. Şehirşebekesinin 49.5Hz ve 50.5Hz arasındaki değerleri kabul edilebilir sınırlardır. İyi birKesintisiz Güç Kaynağı bu sınırlar içerisinde şebekeyle senkron olmalıdır ve bu sınırlarındışında kendi ürettiği son derece kararlı %0.01'lik 50Hz'e geçmelidir. Bu geçişin çok hızlıoluşu sakıncalıdır. 1Hz/sn'lik bir frekans değişim hızı uygundur.Ani Yüke Cevap Verebilme (Dinamik Regülasyon)Çıkış yükünün ani olarak sıfırdan %100 yüke kadar değişmesi, şebekenin kesilmesi veyageri gelmesi anında, çıkış geriliminde meydana gelen değişmedir. Bu oynama ± %5’tenküçük olmalı ve iki periyotta statik regülasyon bandına girmelidir.Çıkış Gerilimi Toplam Harmonik Distorsiyonu (THD)THD, çıkış gerilimlerinin içerdiği harmoniklerin bir ölçüsüdür. Lineer yükte %5’den küçük,lineer olmayan yüklerde %7,5’den küçük olması gerekir. Modern Kesintisiz GüçKaynaklarında %3 seviyesindedir. Büyük L ve C elemanları ile kare dalga bile süzülerek%3 distorsiyona düşürülebilir, fakat böyle bir Kesintisiz Güç Kaynağının çıkış empedansıçok büyük ve dinamik regülasyonu çok kötüdür. Bu nedenlerden dolayı, modernKesintisiz Güç Kaynaklarında yüksek frekanslarda PWM yapılır. Böylece düşük frekanslıharmonikler üretilmez ve THD küçültülür.Aşırı Yük Ve Kısa Devre KorumaBütün önlemler alınsa bile KGK uzun ömrü süresince aşırı yüklere ve kısa devreleremaruz kalacaktır. İyi bir Kesintisiz Güç Kaynağı bu tip etkilerle başbaşa kaldığında arızayapmamalı, sistemi beslemeye devam etmelidir. Bunun için verilebilecek değerler:Aşırı yükte gerilim regülasyonu sınırları içinde kalarak belli bir süre çalışmalıdır.Kısa devre ise çıkışın tamamen korunması ve kısa devre kalktığında dışarıdan müdahalegerekmeksizin çalışmanın devam etmesi aranan özelliklerdir.Yüksek VerimKGK bünyesinde çeşitli enerji birimleri oluşturmaktadır. Sistemde bir kaybın olmaması
imkansız olacağından bir verim söz konusudur. Komple sistem verimi önemli birunsurdur. Yani 10kW üretmek için 15kW enerji tüketilmesi garip bir durumdur. Bununlabirlikte %85 verim (yani 8,5 kW üretmek için 10 kW enerji harcanması) kabul edilebilirbir değerdir.AkülerAkü teknolojisi son yıllarda büyük ilerleme kaydetmiştir. Birçok yabancı firma amansız birteknoloji savaşı içindedir. Tam bakımsız, kapalı kurşun asit aküler hemen hemen tümKGK üreticileri tarafından kullanılmaktadır. Burada küçük hacmin ve kapalı kutunungetirdiği bir dezavantaj akülerin derin deşarja maruz kaldıklarında bozulmalarıdır. Diğerbir özellik de akünün şarj süresidir (deşarjdan sonra belirli bir kapasiteye ulaşması içingereken süre). Bunlar üretici firma tarafından belirtilen büyüklüklerdir. Mümkün olduğukadar, derin deşarjdan etkilenmeyen ve hatta kısa devre bile edilebilen, deşarj sonrası 2saat içinde %80 kapasiteye ulaşabilen aküler kullanılmalıdır.Kolay Tamir Edilebilmesi Ve Yedek Parça Teminini Kolaylığı :KGK seçerken herhangi bir arıza durumunda arıza sağlıklı çalışabileceği süre (MTBF=Mean Time Between Failure), arızaya müdahale ve tamir süresi (MTTR=Mean Time toRepair) değerleri dikkate alınmalıdır. Bu açıdan KGK’nın yerli üretim olması yedek parçatemini ve müdahale süresini kısaltır. Ayrıca yerli üretim KGK yedek parçası fiyat olarakdaha ekonomik olmaktadır. Bir diğer etmende geniş satış-servis ağıdır.KGK Bağlantı Şekilleri:KGK Şebeke bağlantısı yapılırken mutlaka teknik personelden yardım alınmalıdır. Aşağıda 1 faz giriş 1 faz çıkışve 3 faz iriş 3 faz çıkışlı KGK şebeke bağlantı şeması verilmiştir.Şekil-1 KGK 1.1 Bağlantı Şeması.
Şekil-2 KGK 3.1 Şebeke Bağlantı Şeması.Şekil-2 KGK 3.3 Şebeke Bağlantı Şeması.KGK çıkışına bağlanacak cihaz (Bilgisayar, yazıcı, fax vs.) sayısı ve gücü, seçilmesigereken KGK’nın gücünü belirler. Bu güç görünür güçtür ve birimi kVA ile ifade edilir.Görünür güç,Görünür güç (VA)= Gerilim(V)*Akım(A)bağıntısı ile verilir, değeri doğrudan, gerilim/akım RMS değeri ölçen ölçü cihazlarınınölçtüğü büyüklüklerle saptanır. Ancak elektrik enerjisi tüketen yüklerde asıl harcanan güçaktif güçtür, birimi Watt’dır ve görünür güç ile arasındaAktif güç= Görünür güç* Güç faktörübağıntısı geçerlidir. Sonuç olarak ‘bir’ den küçük olan güç faktörü değerleri KGK’nınkullanılabilir kapasitesini azaltmaktadır. Elektrik enerjisinin ne kadar verimli kullanıldığınınölçüsü olan güç faktörü değeri genellikle üç fazlı KGK cihazlarında 0.8, bir fazlı olanlardaise 0.7’dir. Örnek olarak 10 kVA gücündeki üç fazlı bir KGK’nın çıkışından max. 8 kW, birfazlı olanından ise max 7 kW güç çekebilirsiniz. Bu değerlerin üstünde güç çekecekşekilde çok fazla sayıda cihazı KGK çıkışına bağladığınızda KGK’nız aşırı akım uyarısı verirve yükünüz, çekilen akım değerine bağlı olarak, bir süre sonra By-Pass kaynağınatransfer eder veya KGK’nız kapanır.Kullanıcı, satın alacağı KGK gücünü belirlerken, KGK üzerinden beslemeyi düşündüğüyüklerin etiketlerinde yazılı olan tüm VA değerlerini toplamalı veya akım ve gerilimdeğerlerinden söz konusu gücü hesaplamalıdır. Ortaya çıkan gücün üstündeki standart birKGK ürününü seçebilirsiniz. Belirlediğiniz gücün %20 üstünde bir güce sahip KGK’nın
seçilmesi yaygın bir pratiktir. İhtiyacın üstünde seçilecek KGK’da güç elemanları daha azakım ve gerilim streslerine maruz kalır ve kullanım ömrü uzar.2- Faz sayısına göre KGK seçimi :Genellikle KGK’nın faz sayısı çıkış fazları için verilmektedir. Ev ve küçük ofis uygulamalarıiçin bir fazlı KGK kullanımı yeterlidir. Üç fazlı KGK’ların çıkışına bağlanacak bir fazlıyüklerin dengeli şekilde dağıtılması kadar üç fazlı elektrik dağıtım sisteminden beslenenbir fazlı KGK’ların da dengeli dağıtılması esastır. Faz iletkenlerinden çok farklı akımlarçekecek şekilde dengesiz dağıtılmış KGK’lar/kritik yükler nötr hattından akacak akımlarıarttırır. Aşırı nötr akımları, güç kayıplarının artmasına, monitör ekranlarındadalgalanmalara, hatta bazı durumlarda veri kayıplarına bile neden olur ve ek tedbirlerinalınmasını zorunlu kılar. Bir fazlı elektrik sisteminden beslenen bir fazlı KGK kullanımındabu tip olumsuzluklar söz konusu değildir.Sonuç olarak sadece evde kullanılacak KGK’ların bir fazlı; üç fazlı elektrik tesisatınınkurulu olduğu yerlerde ise, kullanıcının tercihine bağlı olarak, bir veya üç fazlı KGKkullanılması gerekir. Üç fazlı sistemlerde faz ve nötr iletkenlerinin uygun boyutlandırılmasıve yük dağılımının doğru yapılması, ileride karşılaşılabilecek olası sorunları en azaindirecektir.3- Akü süresine göre KGK seçimi :KGK’nın temel kullanım amacı, elektrik kesintisi durumunda kritik yükleri, çekilen yükakımına bağlı olarak akü kapasitesinin belirlediği bir süre boyunca beslemeye devametmektir. Aküler en az KGK’nın kendisi kadar önemli sistem bileşenleridir ve seçimleri,bakımları ayrı bir önem gerektirir. Aküden beslenme süresi, kullanılan akü kapasitesi ileorantılıdır, diğer bir deyişle uzun süren elektrik kesintileri için düşünülecek akülerinkapasitesi yüksek olmak zorundadır. Bu durum ise büyük güce sahip bir KGKkullanmanızı gerektirir. Bununla beraber düşük çıkış gücüne sahip ancak yüksek aküdençalışma süresi sunan standart dışı KGK’lar mevcuttur. Genellikle fiyatları yüksek olan bumodellerde şarj devrelerinin akım değerleri yüksektir veya ek şarj devrelerikullanılmaktadır.Sadece bir PC’ye yönelik standart KGK’da yaygın olarak 12V/7Ah’ lik aküler kullanılır veaküden besleme süresi 7-10 dakika arasında değişmektedir.KGK’da akü ile ilgili sorunlar yaşamamak için akü bağlantılarının sağlam, akü şarjgeriliminin doğru ve akü ortam sıcaklığını uygun değerde olmalıdır. Uzun sürekullanılmayan KGK’ların aküsü kendi iç direnci üzerinden boşalır ve akünün durumuna,markasına/modeline ve kullanım süresine bağlı olarak yeniden şarj olmayabilir. Bunedenle kullanılmayan zamanlarda bile KGK’nın çalışır durumda bırakılmalıdır.KGK Nedir?Elektrik yükünün bağlı bulunduğu şebekede meydana gelen veya gelebilecekolan gerilim dalgalanmaları (çöküntüler, yükselmeler, ani değişikler),harmonikler, kısa veya uzun süreli kesintiler v.b. durumlarda yük budeğişimlerden hassaslığı oranında etkilenir. Özellikle sağlık, veri işleme,güvenlik gibi çok hassas yükler kesintilerden en fazla etkilenen gruplardandır.Örneğin bilgisayar beslemesindeki ani kesintiler kaydedilmemiş verilerinkaybolmasına neden olur. Ayrıca bu kesintilerin kayıtlı verilere de zararverebileceği bir gerçektir.• KGK şebekede meydana gelen parazitleri süzer ve kritik yükü etkilemeyecekhale getirir. Böylece yük şebekede oluşan her tür elektriksel gürültüden
On-Line SistemYükü sürekli olarak eviriciden besleyen KGK sistemine On-Line denir. Bu sistemlergenellikle çıkışta sinüs dalga verirler ve kesintisiz By-Pass yetenekleri vardır. Sinüs çıkışgerilimi, By-Pass’tan eviriciye transfer sırasında KGK’nın şebekeyle paralel çalışmasınaizin verir. Sonuçta yük bir kaynaktan diğerine kesintisiz olarak aktarılır.Gerçek bir On-Line KGK kritik yüklere sağlanabilecek mümkün olan en iyi korumadır.Akü Çalışma SüresiKGK sisteminden beklenen yedek süresi, bireysel kritik yük gerekleriyle belirlenir. ÇoğuKGK üniteleri (10kVA’ya kadar) standart olarak 5 ila 10 dakikalık akü sürelerine sahiptir.Dahili aküler yeterli oluyorsa bu, kullanıcının yararınadır.Dahili akülerin belirtilen çalışma süreleri tam yük için geçerlidir. Bu, genellikle beş veyaon dakikadır. KGK piyasasında güç faktörü için 0.8 değeri standarttır. Bu demektir kiyüke aktarılan güç iki bileşenden oluşur: Aktif ve reaktif. Bu, yüke aktarılan gerilim veakımın aynı fazda olmaması demektir. Akım dalga şekli gerilim dalga şeklinin önündeveya arkasında olabilir. Buna yük güç faktörü denir. Güç katsayısı 0.8 olduğunda akım vegerilim arasındaki faz açısı, arccos0.8=36.87 derecedir.Sorudaki KGK 1000VA olsaydı 0.8 güç faktörü, cihazın 0.8x1000=800W’lık rezistifbileşeni, 900 ‘de 600VA’lık vektör ile kabul edeceği anlamına gelirdi.Sadece gerçek veya rezistif kısmın gerçek güç harcadığı ve dolayısıyla aküden güç çektiğihatırlandığı sürece bu detay önemsizdir. 1000VA örneğinde aküyle beslenecek yükegerekli enerjiyi hesaplarken, güç=1000VA x 0.8 = 800W olur. Akünün DC veriminihesaba katmak için bu sayıyı verime bölün. Eğer akünün verimi %90 ise gerekli güç800/0.9 = 889W dır.Akü deşarj eğrileri lineer olmadığı için %50 yükteki deşarj zamanı %100 yüktekinden açıkşekilde uzundur. Çoğu uygulamalar KGK kapasitesinin %100’ünü kullanmayacağındankullanıcılar bu gerçekten faydalanabilirler.Yükün ÇeşidiBir KGK’ya bağlanacak yük elektrik enerjisi çeken herhangi bir cihaz olabilir. Fakat birsistem seçerken hesaba katılacak belirli parametreler vardır. Bunlar:Yük kritik bir cihaz mı? Yani KGK; kritik bir bilgisayarı, hayati önemi olan veya gerçekzamanlı iletişim uygulamalarını çalıştıran bir cihazı mı besliyor? Yoksa yük kritik değil mi?Yani belli bir güç kesintisini kaldırabilir mi? Kritik yükler çoğu durumda gerçek bir On-Linesistem tarafından korunmalıdır; diğer yanda kritik olmayan yükler On-Line veya Off-Linebir KGK ile korunabilir.Bazı KGK’lar acil ışıklandırma gibi basit yükler için kullanılabilir. Bu durumda herhangi birtip KGK normal şekilde çalışmaya devam edecektir. Eğer kare dalga Off-Line bir KGK,sinüs dalganın tepe gerilimiyle çalışan gaz boşaltma tüpü gibi bir yükü besleyecekse buyüklerin sinüs dalga olamayan gerilimle doğru biçimde ateşlendiğinden emin olunmalıdır.Çoğu lamba, KGK’yı aşırı yüklenmeye götürebilecek çok yüksek inrush akımı çekebilir.Eğer mümkünse KGK üreticisi, tercihen lambanın ateşlenmesi ve normal çalışmasırasında çektiği akımı gösteren bir grafik yardımıyla lamba yükü hakkındabilgilendirilmelidir. Bu tip bir yük yapısal olarak rezistiftir ve gerekli olan akü enerjisiyükün Watt olarak değerinin akünün verimine bölünmesiyle bulunan değerdir. Rezistifyükler için tepe akımı (efektif değer)xye eşit olacağından belirlenmesi kolaydır.
KGK koruması gerektiren yüklerin büyük çoğunluğu bilgisayar, işlem kontrol elemanı,tıbbi cihazlar gibi elektronik yapıdadır. Bu tip yüklerin bir güç katsayıları vardır.Tipik elektronik yüklerin güç katsayıları 0.6 ila 0.8 arasındadır. Bu, çoğu elektronikyükün, girişinde kapasitif giriş filtresi olan anahtar güç kaynaklarına sahip olmasındankaynaklanır. Kapasitör giriş filtresi yapısal olarak, yüke verilen gücün yarım periyodununortası boyunca yüksek piklerle akım çeker. Bu tip yük lineer değildir. Direnç ya da akkorlambalar gibi saf rezistif yüklerde çıkış gerilimi çıkış akımıyla aynı fazdadır (güçkatsayısı=1.0). Yükün Watt değeri VA değerine eşittir.Elektronik (reaktif non-lineer) yüklerde sadece güç katsayısı değil tepe akımlarının genliğide hesaba katılmalıdır. “Akü Çalışma Süresi” bölümde anlatıldığı gibi güç katsayısınıngereken akü gücünü hesaplama da önceliği vardır.Tepe yük akımı, KGK’nın gücünü belirlerken önem kazanır. Bu belirlemeyi yaparkendikkate alınması gereken 2 tip tepe akımı vardır. Bunlar: yüke verilen gerilimin her yarımperiyodunda oluşan tekrarlı tepe akımı ve ek yüklerin devreye sokulmasıyla meydanagelen aşırı akımların doğurduğu rasgele tepe akımlarıdır. Transformatörler, motorlar veelektronik ekipmanlar bu tür yüklere tipik örneklerdir.İncelenecek ilk tepe akımı, elektronik yükteki güç kaynaklarının sebep olduğu tekrarlıtepe akımıdır. Daha önce de bahsedildiği gibi bu güç kaynakları, kapasitör giriş tipindedirve giriş gücünün her yarım periyodu boyunca yüksek akım darbeleri çekerler. Bu tepeakımları KGK’nın aşırı yük sinyali verip koruma durumuna veya By-Pass’a geçmemesi içingereklidir. Ampuller gibi normal rezistif yüklerde yük akımı sinüs gerilimle aynı fazdadırve kendisi de sinüs dalgadır.Bu durumda tepe akımı x(RMS akımı)na eşittir. 120V’luk şebekeden çalışan 1kW’lıkbir lamba için RMS akımı 1000W/120V = 8.33 A dır. Tepe akımı 8.33 x 1.414 = 11.78 Aolur.Tepe akımının RMS akımına oranına krest faktörü ismi verilir. Bu, önemli bir orandır vegüç kaynağını boyutlandırmada karşımıza çıkar. 1kW ampul için verilen örnekte krestfaktörü 11.78/8.33 = 1.414:1 dir. Bu, saf rezistif bütün yükler için aynıdır. Çoğuelektronik yük için krest faktörü 4.0:1 ‘e kadar çıkabilir. Yüklerin çoğunluğunun krestfaktörü 3.0:1’in altındadır; ortalama ise 2.0 ila 2.2:1 civarındadır.Eğer mümkünse KGK’nın üzerinde az yük varken tepe akımı ölçülmelidir.Üzerinde durulacak ikinci tür tepe akımı ise trafoların, motorların veya elektronikekipmanların sebep olduğu akımlardır. Bu yükler, yüksek tepe akımlarına karşılık gelenanlık yüksek yük akımlarına sebep olurlar. Eğer bu tepe akımları KGK’nın aşırı yükayarlarının üzerine çıkarsa KGK koruma durumun geçmeye zorlanır ve yüke gidenelektriği kesebilir. Bu tepe akımı durumlarına, KGK’ya bağlanacak her cihazın ani kalkışakımı ölçülerek hazırlık yapılabilir. Gereken kapasiteyi hesaplarken bu cihazların hepsiaynı anda çalışmaya başlamayacağı için toplamın alınmasına gerek yoktur.Tüm KGK’lar maksimum tepe akım değeri olan yarıiletken elemanlar kullanırlar. KGKtasarlanırken, güç yarıiletkenleri seçildiği zaman tasarımcılar en kötü yük durumunu, yanicihazın maruz kalacağı izin verilen en yüksek tepe akımlarını hesaba katarlar. KGKiçindeki koruma devreleri, yarıiletkenin içinden geçen akım, cihazın bozulmasına nedenolmadan devreye girerler. Yarıiletkenleri, KGK’nın gerekli krest faktörü ve aşırı yükkabiliyetlerinin de üzerine çıkaracak şekilde seçmek mümkündür; fakat bu, ekonomikdeğildir.Çalışma Ortamı
Önemli ve ayrıntılı bir uygulama için KGK seçerken, KGK’nın çalışacağı ortam hesabakatılmalıdır. Eğer KGK, kontrol edilmeyen bir ortamda bulunacaksa KGK’nın bu ortamdaçalışacağından emin olunmalıdır.Ortam, özellikle büyük KGK’ların yayacağı ısıyı emebilecek şekilde olmalıdır. Daha küçüksistemler genellikle klimalı ortamlarda bulunurlar ve yayılan ısı klima tarafından emilir.Eğer sistem harici aküler kullanılacaksa, akülerin benzer kutular içinde veya açık raflardaolmasına dikkat edilmelidir. Açık raflar deprem sarsıntılarına dayanıklı olmalıdır.KGK KapasitesiÖnceki bölümlerde belli bir uygulama için KGK’nın gücünü belirlerken gerekli olan bilgilerverildi. Bu iş için gerekli başlıklar şöyle sıralanabilir:• On-Line veya Off-Line KGK gerekliliği,• Toplam RMS akım veya VA,• Yük güç faktörü ( bilgisayarlar için 0.7 alınabilir),• Kararlı durum krest faktörü,• Yükün periyodik yük geçici dalgalanmalarının olup olmadığının belirlenmesi (geçicidalgalanmalar, kritik veri yolunda diğer cihazların açılıp kapanmasıyla oluşur),• Gerekli akü gücü,• Gerçek yük için gerekli akü zamanı,• Akü kutusu mu yoksa açık raf mı,• Gerekli KGK kapasitesi,• Çevresel koşullar (ısı, gürültü, hava akımı, vs).KGK’larda seri ve paralel “redundant” bağlantılar yapılarak KGK’ların güvenilirliğini arttırılabilir, yedeklemeyapılabilir ve güç artırımına gidilebilir.Bazı kritik yükler şebekeden çalışma riskine dayanamayacak yapıda olabilir Bu nedenle klasik On-Line KGK‘lardabulunan ve yedekte bekleyen şebeke kalitesi yeterli olmayabilir. Bu nedenle KGK sisteminin güvenilirliğini arttırmakgereklidir.KGK’ların güvenilirlikleri her ne kadar üst seviyede olsa bile şebekedeki bozulmalardan oluşan bozulmaları kendiüstlerine almalarından dolayı arızalanma riskleri vardır. Ömürlü malzemelerin bozulması da cihazın çalışmasınıengelleyebilir. Bu nedenle farklı KGK bağlantı sistemi kurularak yedeklemeli çalışılabilir.Sürekli büyüyen sistemlerde KGK gerekli gücü karşılayamaz hale geldiğinde KGK’yı değiştirmek yerine mevcutsisteme ilave edilen bir KGK ile daha ucuz bir çözüme gidilebilir.Yukarıda belirtilen koşullarda çalışabilmek için KGK’da şu bağlantı şekilleri vardır.Seri Redundant KGK Sistemi (Hot Standby Modu, Kaskad Bağlantı)SW1 ve SW2 otomatik By-Pass anahtarları olmak üzere seri redundant bağlantı konfigürasyonu aşağıdagösterilmiştir.
Normal çalışma koşullarında yük KGK2 üzerinden beslenir ve KGK1 boşta çalışır. KGK2 de KGK1’e senkron olarakyedekte çalışmaktadır. KGK2’de bir sorun olduğunda SW1 ve SW2 anahtarları yükü kesintisiz olarak KGK2’denKGK1’e geçirecek şekilde konumlandırılır.Bu çalışmanın özellikleri şunlardır;- KGK2’nin çalışmasında sorun olduğunda yükün tamamı KGK1 üzerine kesintisiz olarak aktarılabilir.- SW1 ve SW2 Statik By-Pass Anahtarlarının güvenilirliği en üst seviyededir.- Bu çalışma şeklinde KGK’lar arası bir kontrol olmadığından sistem farklı marka ve modelde KGK’lar kullanılabilecekşekilde esnektir.- Kurulumu ve bakımı kolaydır.- MTBF değeri 5 saat x105 değerine ulaşmaktadır.Paralel Redundant KGK SistemiSW1, SW2 ve SW3 Statik By-Pass Anahtarları olmak üzere paralel redundant bağlantı konfigürasyonu aşağıdagösterilmiştir.Bu çalışma şeklinin özellikleri şunlardır;- Herhangi bir KGK’da sorun olduğunda yükün kalan KGK tarafından sorunsuz beslenebilmesi için her bir KGK’nıngücü tek başına yükü besleyebilecek seviyededir.- Evirici frekansı senkronizasyonu, statik anahtar kontrolü, çıkış akımı paylaşımı ve doğrultucu akımı paylaşımıkarmaşık kontrol devreleri ile sağlandığından maliyet yüksektir.- Cihazların tek bir güç kaynağı gibi davranmaları gerektiğinden dinamik cevaplar aynıdır.- Cihazların kurulumu ve bakımı karmaşıktır.- Temel KGK sistemlerinden daha güvenilir olsa bile seri redundant KGK sisteminden %50 daha düşük olan 2,5 saatx105 MTBF değerine sahiptir.MTBF(Mean Time Between Failures)Bir sistemin parçalarının ve birimlerinin bozulma oranlarının analizidir. Bu analizlerde kullanılan genel modellervardır. Bu modeller parçaların hata oranlarının hesaplanması için gerekli prosedürleri sağlarlar. Hesaplanan bu hataoranları kullanılarak da MTBF değeri hesaplanabilir. Güç kaynaklarının güvenilirliği de birimi saat olan MTBFkullanılarak değerlendirilebilir.Elektrik şebekesinin güvenilirliğinin zayıf olması nedeniyle KGK’lar kullanılır. KGK’lar kritik yükleri beslediklerizaman önemleri daha da artar. Özellikle tıbbi cihazlarda, haberleşme sistemlerinde, IT teknolojisinde ve endüstriyelsistemlerde sıfır hatayla çalışmak zorundadırlar. KGK’ların çalışmasında bir sorun olduğunda doğrudan veya dolaylıolarak maddi sorunlar ve sistem altyapısında zararlar oluşabilir.KGK’nın bağlı olmadığı bir sistemde MTBF yalnızca 100 saattir. KGK bağlandığında ise MTBF değeri 31000 saateçıkmaktadır.KGK’lar yukarıda bahsedilen bağlantı konfigürasyonlarıyla MTBF’si daha yüksek güç kaynağı sistemlerioluşturulabilir ve MTBF değeri 5x105’e çıkarılabilir.
Temel KGK için MTBF HesabıYukarıda blok diyagramı verilen temel KGK için MTBF süresi hesaplanırken KGK’yı oluşturulan birimlerin (evirici,doğrultucu ve akü) MTBF değerleri kullanılır. Bu birimlerin MTBF değerleri şu şöyledir.- Doğrultucu MTBF= 100 000 saat- Evirici MTBF=70 000 saat- Akü MTBF=130 000 saat (Akü güvenilirliği pahalı ve uzun ömürlü aküye göre hesaplanmıştır)Sonuç olarak otomatik By-Pass anahtarı hesaba katılmadan hesaplanan KGK’nın MTBF değeri 31000 saat = 3,5 yılolarak hesaplanır.KGK’nın MTBF değerini arttırmak için en basit yöntem yüksek kalitede tek akü grubu kullanmak yerine daha düşükkalitede paralel akü grupları kullanmaktır. Bu yöntemin etkisini hesaplamak için aşağıdaki değişkenler kullanılır.- Düşük kalitedeki akü için MTBF değeri 55 000 saat- MTTR (Mean Time to Repair)=(Ortalama onarım süresi)=48 saatBu değerlere göre MTBF değeri yenide hesaplanırsa;Yukarıda hesaplandığı gibi daha düşük kalitede akü grubu paralellendiğinde MTBF değeri aküler için 48 MTTR değeriiçin 700 yıla kadar çıkmaktadır. Bu sonuç KGK’nın MTBF değerini 31000 saatten 41000 saate çıkarmaktadır(Otomatik By-Pass Anahtarı hesaba katılmadan).Otomatik By-Pass Anahtarı hesaba katıldığında KGK’nın MTBF değerini hesaplanırken aşağıdaki şekil ve değişkenlerde hesaba katılır;
- Şebekenin MTBF değeri=100 saat- KGK’nın MTTR değeri=24 saat24 saatlik süre içerisinde tamir edildiği varsayılan Statik By-Pass anahtarına ve paralel akü grubuna sahip bir KGKsistemi için MTBF değeri;Sonuç olarak Otomatik By-Pass anahtarı ve iki adet paralel akü grubuna sahip KGK’da MTBF değeri 142000saat=16,3 yıla ulaşmaktadır.Seri Redundant KGK Bağlantısında MTBF HesabıBu bağlantı konfigürasyonunda MTBF hesabı iki adımdan oluşmaktadır.- Öncelikle KGK1 için ve SW1 için MTBFx değeri hesaplanır.- Sistemin MTBF değerini bulmak için KGK2, SW2 ve MTBFx değerleri kullanılır.KGK’nın MTBF değeri 42 000 saat, MTTR değeri 24 saat olarak alındığında seri redundant sistemin MTBF değerinihesaplamak için öncelikle MTBFx değeri hesaplanırsa;değeri bulunur.Seri redundant sistemin MTBF değerini hesaplamak MTBFx değerinin yanı sıra KGK2 ve SW2’nin kullanılarakaşağıdaki hesaplama yöntemi kullanılır.
Seri redundant KGK sistemi için MTBF değeri=5x105 saat=57 yıl olmaktadır.Bu hesaplamada KGK güvenilirliğini belirleyen ana etken KGK ve aküler değil Statik By-Pass Anahtarı olmaktadır.Paralel Redundant KGK Bağlantısında MTBF HesabıParalel Redundan bağlı KGK sisteminin MTBF değerini hesaplamak için aşağıdaki şekilde gösterilen modelkurulmuştur. Bu modele göre MTBF değeri hesaplanırken şu adımlar izlenir:- KGK1 ve SW1 için MTBF1 değerinin hesabı- KGK2 ve SW2 için MTBF2 değerinin hesabı- MTBFx değerinin hesabı- MTBFx, Otomatik Anahtar ve kontrolörün MTBF değerlerinin dahil edilerek paralel redundant bağlı KGK sistemininMTBF değerinin hesabıKGK1 ve SW1 için MTBF1 değerinin hesabı ve sonucu;
KGK Bağlantı Paralel Redundant Seri Redundant Avantajlı OlanToplam MTBF 2,5x10 5 5x10 5 Seri2 KGK’lı sistem için fiyat 2.5* 2* SeriKurulumYüksek seviye ve teknik becerigerekliHızlı ve basit SeriAktif akım paylaşımı Var Yok ParelelYedek parça Standart değil Standart Seriİleride güç arttırma imkanı Var Yok ParelelKontrol devre karmaşıklığı Yüksek Düşük SeriMTTR Yüksek Düşük SeriKGK seçimi Belirli KGK’lar birlikte çalışabilirHerhangi 2 KGKbağlanabilirSW bağlantısı Karmaşık ve pahalı Basit ve güvenilir SeriVerim Orta Normal SeriSeriLAMBA W ÇEKİLEN AMP KARŞILIGI SABİT GÜÇWATT AMPUL AMP75 W AMPUL 0,30 AMP100 W AMPUL 0,40 AMP
150 W AMPUL 0,62 AMP200 W AMPUL 0,85 AMP300 W AMPUL 1,26 AMP400 W AMPUL 1,69 AMP500 W AMPUL 2,00 AMP600 W AMPUL 2,51 AMP700 W AMPUL 2,92 AMP800 W AMPUL 3,28 AMP900 W AMPUL 3,69 AMP1000 W AMPUL 4,11 AMP1200 W AMPUL 4,95 AMP1300 W AMPUL 5,36 AMP ORİTE 220 AŞIRI YÜK SN1400 W AMPUL 5,77 AMP1500 W AMPUL 6,19 AMP1600 W AMPUL 6,40 AMP1700 W AMPUL 6,78AMP1800 W AMPUL 7,20 AMP1900 W AMPUL 7,61 AMP2000 W AMPUL 8,00 AMP2500 W AMPUL 10,02 AMP1200 W ISITICI 4,68 AMP İLK AÇILIŞ 4,40 AMP SON19’’lg flat mont P 1,4 kasa 500w minispeakersWindowsaçıldıktansonraİlk açılış watt1,25 amp0,75 ampC.bukluoglu ups bölümü