You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Ras0tutlah [sau]'tnORUCUu#;ttt **'fuuflbdnllnhpolnt
ffiRAs0tuLtAH t$Avl'lN onucu9{t o*dff lemlerin Rabbi Alloh'o muhsustu r' $ola'tii Sehm Ros0lullch sallallahu aleyhi ve sellem'tn, ehlinin,sohobesinin ve da kryomete kodcr onlon dost edinen her'kesin lizerine olsun.Homd, Alernlerin Rabbi Alloh'o mohsustur. SslaruSel6m Ros0lulloh'u, A'line, fuhsbrna ve de i
ffiabdullahcinsi miibdgerelte bulunmsmok ve orucu bozon diger geylerdenuzqk durmoktrr.Rornaaun onrcu:islffm'rn gorttanndon biridir. Alloh Ros0lii wlhllohus&1#ri w sellem pyle buprmugfur, "islom bel py iizerinebino olunmugtur. Bunlor, Alloh'ton bo*o ilah olmadr$rnove Muhommed'in O'nun Ros0lii oludu$uno phfidel ef'mek, nomoz krlmok, zekot vermek, Romozon Orucunututmok, Be).f i {kdbeyi} hoccetmektiro (Buh6fi, Muslim)'Rsfiroffin on cunun hor rn ronu:ibqdetler, her soman her yerde ve he*e$ igin ltoloy'hklq tesbit edilecek bir tolnm olqil ve olfimetlere boglr kr'hnmr$hr. RomEzan orucu do bunlsrdon biridir. Ku/sn'rKerim ve Peygomber sollollohu aleyhi ve sellam bu ibddeteRomozan hilAlinin gdrtilmesi ile bo+lomop ve $ewol hilA'linin gorijlmesi ife bitirmeyi rcrt krlmrgtrr; sRsmozan syl'insonloro yol g6sterici, dofrrunun vo do$runun cfiridenoyrrmonrn oqrk delilleri olorsk kendisinde Kur/6n indiri'fen oydtr.,,> (Bakara, 1851.Ros0lulloh salkllshu.oleyhi ve sellenr de bu 6yet'i keri'mede geqen Romozon orucunq erigmef hsdisi geriflerindeocrklomrlhr. Bunlonn bozrlorrnr so$lom hodis kqmok'lorrndon ohqrofrm:ibn 6*er rodryallohuonfiiirnd Ros0lulloh sallolhhu oley'hi w sellem den goyle buyurdu$unu nokletmigtir: "Hil6li
asfrlullah sav'ln orucue6rmedikee oruco ba$umcyn ve hilali gitnnsdikce deoru{ oqmoyrntz. Efier bulutfon doloyr hilsli goremezsenirbu |ukdirde s)nn giinlerini otuzs tomamloyrns' fBufidri.frluslim, gbu PAwd hlesdrtTirmiri'nin rivfueti gtifledir, 'Romozondon6nce oruqtutmryrnrz, hilAlle oruco bogloyrn; {$awoll hilolini grirmeklede oruq oqrnrz. Eger bir bulut hilAli gttrmenizi engellerseo vokitte onu (Romozonr| otuz giine tomomluytnrzo.BuhOri'de $q/ls yor oltr, "Bulut olurso, $obon'tn soyr'srnr otuzo tcmomlqpnu'. Yine bir difier rivcryet te {Romqzoncryrnrn 29. giin(i| b*rlutlu slur do {$ewol hilalini} g6remeaanizbu tohirde otuz giin oruq tutunu/ $klind€dir.ibni 6mer, Peygumber ssllallsfiv aleyhire salfem'denpyle bqpurdu$unu riv0yet eder, "Biz iimmi bir $mmatiz,n€ yozor, ne de hesop biliriz. Ay goyle ve giiyledi/ Yqnifrimi zomon 29, kimi zomon otuz qeker' (Buhdrri, rHuslim,Ebu Ddwd, Nesdif.Nokletigimiz bu hqdisler konu ile ilgili Pek cok ho'disler orasrndon sodece ornek te*il etmek iizere seqilenoz bir bolumudiir. Bu mealdeki hodisler pek qoktur.Bu bckrmdon olimlerin btiyiik bir gogunlu$u ru'yet ileyoni Romozon hilalini gormekle orucc bagloyrp ru'yel ileyine fuwdl'in hilAlini gdrmelcle orucu bitirmenin gere$iniiizellikle hlirtmiderdir. Mtisltimonlonn bu ibodete de digeribodetlere de gereken hossosiyeti gostererek yalnrz [gli*ilenSlciileri gozoniinde bulundurmqlort ve bu olqiiler gerse-
abdullahvesinde ibsdetlerini yapmoyo goyret etmeleri, buno dikl€tgo*termeleri gerekrnektedir.ca\h.IOrw kimlere fsrzdrr?I - Oruq; clcil, bofig, miik?m olsn ve glicti yeten hermtisiiimsno foredrr.2- Kofir'e oruE forz olmndrfrr miisliimon oluncccis t($es efmesi gerekrnez.3- Bolifr olmomrg EocuSo oruq $orr de$ildir. Ancqknir$mr:sr igin oruq tutrnasr tavsiy edilir.4- Deliy* oruq forz degildir. {r;nhii onu mtlkellefiyetyoktur. Yetigkin de olss bunun iqin fide verip yemek yeu,!:*n,*,:i gerekrnee-Hoy*t: kcvrarno ehliyetine sahip clmayon akrl hosto-*rnu, untrtkaruhf* mtibtelff olmug qok yogh ihriyorloro doc'rt,E fsrz de$iidir.$- Hcsta olcn hir kimse, iyilegti$inde orucunu kagseeJ*r. ,44iiznrin bir hqstahk ytizi:nden orug tutomoyan kim's*, q*k yugh liostohgr hiq iyi olmoyon bir hosto gibidir,flunfcr her gi.in bir fskire yemek yediririer.6- Hdmi[e ve emzikli kodrnlor; harnileliklerinden, qo'cu$r.r *mui remernelcten'veya qocu$un so$h$rndon korltsr-!qrs,r" onrg fuf,rnoyrp ronrcdan kszo derler.i'- l-:oyrzlr ve nifcsL oisn kodlnlcro bu esnodu orugli:ri;nc,v, rp cnhn sCIRru kuzo ederler.l- $ud* i,rc$ulrrrc ve ctegfe yonms tehlikesinde bulu'
asfrlullah sav'm orucrtnon birini kurtqrmok iqin, gerekirse oruf bozulorok bun'lor kurtonlrr. Bu durumdo do oruq kozo edilir.9- Yolcu dilerse orug tutar, dilemezre tutmoz' Bu yolculukirter umre gibi bir defolrk olsun, islerre nokliyecililtgibi devomfu olsun, lcendi beldelerinde bulunmodrltqoJruq tutmoyobilirler. Doho ionro, tutmodrklon gtin sq/rsrncoorucu kozo ededer,Orucun ohkfimr| ) NiyeltFsrz olon oruglordo ;ofok s6kmedeniyet etmekfsrzdrr. Alloh Rasglii ssllollofiu oteyhi re sellem, "Fecirdenonce oruco niye$enmiyenin orucu yoktuf buyurmohodrrf5ofiifinr, Ebu Dd,vldl. Yine "Orucs gecedeniyeilenmeyenkimsenin orucu yohuf buyurmol*udrr f$o6ihtir, Ne$'itr.Niyetin yeri kolpfir. Alloh Rosulii sollollo6u alayhi vesellanr"L Rrhob'rndsn orucs dil ile niyetlendikleri nokle'dilmemiltir.2l Orucun vshi:c... Sobohrn beyqz ipligi {crydrnhir}, siyoh ipli$indenaprf edilinceye kodor IYrn, igin sonru g€csys kodor oru'Cu lomsmlqnn...tl (Ba/r.,am, l8n.Fecir iki turliidtir;Fecri Kdzib: Bu fecirde soboh nqmozrnrn vakti girmigolmoz. OruC tutocok olon bir lcimsenin bu vskitte yemek ye-
abdullahmesi haram d4ildir. Bu hcrin sl6mefi; ufuktrr dimdil drrron,kurt kuyruSu geklindeki uzun bir rydrnhlctrr.Fecri Sddrk $oboh nomorr vokti girmil olur. Bundonsonrs )Grnel( yenmez. Fecri sddrk, ufuk hqrunco doglunnrre fepelerin iizerindeki yqrgrn bir beyozfrhr.iftor vokti ise; dogu lurufrndan koronhsrn bcalcd{r,botr toruftndsn do gtindiiz sono erip giinegin pncrlokh$rnryitirdigi vokitir. Ziro; Alloh Ras0lii salhlhhua$i wrel-Iern,'C'ecs burodon yuyrlmcryo bollcr, giindiie bursdonsono erer ve giineg de botorsoruqlu iftorr ogc/ brryalrmugturf8ulrdri, tlvsliml. Bu, gtinegin tiimiile botmus demehir,uydrnhgr lufss bite hiikum qmrdrr.3l SchunAffqh Rosfilti sollc,llahu rrlsyhi w *llem,"Bizimle ehliKitobrn orucu orosrndoki fo* Sohur yemegidi/ ft'{usfirmlve "Bereket tig geydedir. Cem6ot, tirid ve sohur' buyrrmugtur f$ohifi l'r, Tabrfini/ Mu' emu' l-KebirJ.Ros0lulloh wllallahu ahyhl re sellanr'in bercltet olorolrnielendirdigi sohuru te*etmek s0nnete rykrrrdrr. Siinktisohur yeme$i slinnete uymoktr. insonlor iqin oruqto elbettegtiqliik vordrr. Ancok sohur, hodiste buyruldugu gibibereketfidir. Rsstlulluh sofioltofiu oleyfii ve *llan; "Hrydibereketfi grdoyo" sozfie buno igoret etmigtir t&u mv/{,.Alloh Ros0lli solhllofiu o$i l€ $dl€rn, "Sohur berslrcfyemegidir, birlniz bir gey bulomoyrp bir pdum su iqse bileonu terkeheyiniz. C0nkii Alloh rnr Melelderi sohur yemeii
astllullah savtm orucltyiyen lere dud ve mo$f i ret e&r" fsofi ifi fr'r, Alrmedl ve'Mii' m i'nin sohur yenr{inin en bereltetlisi ve mo}ibul olont hurms'drr" bqrurmu$lur. Allqh Ror0lii lolhlhfrs a$ti rt rellsrn'instinneti, sohuru hErB kodor uzolnrokh.4l Oruelu nehri brkedscokt: "Koili z0/ denilen,fitne ve fasod ycyon yolon goz brkedilecektir. Ros0lullohsoththhu aleyhitr*llor, "Kct',/li zfit'vb*etmeyen Alloh "raa v€ celle'nin, onun )'eme ve igmesini te*etmesine ihtiyocryoktur" btry.rrur (Buhanl.Hcryrr:srz ve hhit xiz de terl@dilecehir. Ras0lullohsllolhhu a@$ w dhrn, uOrue, yememek w igmemek &'$ildir. Ancok onrs, lr,ryrrsrz ne fthil sozden orus tulnrsl('trr. Biri ssno stivdiigti veys cohilce donondr$t zqmon'ben oruqlu)rr*, ben oruclq/um' de" bgrunnugfur fsofith'tir, ibni Huzeyrc}5l Oruelrryo muboh olanlonr/ Ciiniip olorolt sobohlomo konusundo /t'ire volida'miz rodrplhhu dnhd griye diyor, "Alloh Rss0lii gollolhhuatqhi w se,lsm c0niip oldu$u holde fecir rokerdi. S+nrogusfeder ve orucunu fulordr" fBuhdri, ttuslim)./ Misvok Kullonmsk Ros0lulloh .rollollofru oleyfii rtsellem,oE$eriimmetime zorluk verece$inden lto*mffiq/-drm onloro, her obdesl ohglorrndo misvokullonmslorlnremrederdim" bqrurmoktodrr f8uhd ri, Mudim]'Alloh Ros0lti sollollohu a'q#'i ve sellenr miwok kullqn-
ahdullahmadq oru{lu olanlo olrnoyon qrosrndo bir forlc g6rmemig'fir. Bundo, oruqlu olsun veyc olmcsrn genel olorok herkesinobdest ulrrken misvsk kullonobilece$ine ve ir$le ncmoztndqn6nce veyo sonrs kullonmosrndo da hetungibir fark olmodr$rno doir igoret vurdtr.y' Mozmozo ve istinldk'r oruglulorrn srkqo ve miib&'logoh bir pkilde yopmolorr sokrndtnlmrgftr. Ros0lullohsolfollsfiu aleyhl ve'...sellem, istinguk't oruqlu olmodr$ln si,irecesertge yop" buyurmugtur fEbu Dfrvud|r/ Kuculdupolc ve 6pmelc: A'iF validemiz fiodryoflohuonlrd goyle der, "Ros0lulloh sallalhhu aleyhi ve sellem,oruglu iken hsnrmlonnt kucoklor ve iiperdi. fakot O, igi'nizde gehvetinen sok hakim olsntntz idi" fgufiad Muslim|.Ancuk bu yoShlor igin de$ilse de genqler igin mekruhtur.Qiinkti, Alluh Ros0lii sallallohu aloyhi,e sellem'e bunun sebebisoruldu$undo, kimse nelsine hskim olu/ bu''Yoilryurmu gtu r {Sofi ;fi#r, Afi med/r!{iisnedJ.y' Kon tshlili ycpfirmok: Herhongi bir gldo igermedikqe,ilog niyetiyle i$ne vurulmok cdizdir, orucu bozmoz.Ci,nkii bunlor mideye gitmez. Ancok kuwet i$neleri ve serurnorucu bozor, zor0rel drgrndo cffiz de$ildir.y' Kon oldrrmok (Hocsmqt) orucu bozmoz. ibni Ab'bos rod,;orllahv anhi;md, "Nebi salhllahu oleyhi ve sellem,oruqlu oldugu holde kon oldrrdr (hocqmst yoph!" demil'tir fBulrdn/. Aynr pkilde dil cehirmek de orucu bozmok.r/ Yemeklerin tsdrno bokmok, yemek grrtlo$o gitme-
asfilullah sav'n orucumek gorhfo cfrizdir. Dig mccunu iqin de htikiim olrnrdrr.ibni Abbfis rodrpllohu onfir;rna'don rivoyet #ildiginegore Alloh Ros0l0 ssllalhhu a$i re sellern, *ife buyurmoktodrr,"Oruqlu iken sirlcenin lodrno bakmoslndo, grrflo$ogitmemesi prhfo soktncs yoktu/ fBuhdnl'd Siirme, domla ve goze domlohlon diger geyler de,orucu bozmoz. Bunlsrrndr bo$ozda hissedilse bile orugbozulmoz. i*s* Buh6r? Sshihi'nde +ofe der, "Enes, Hoscnve ibrohim, oruglu iken siirme qekilmesinde bir beisgsrmedilef .6l ifiqr:y ihoro ocele etmek: iftoro ocele ehek 'a.lluh Rcs0'lii sallsllofi v aleyht vr sellem'in siinnetlerindendir. Bundo yo'hudi ve hrrisliyon milleti'ne muholefet vordtr. C0nkii Onlariftqrlarrnr yldrzlor porloyrncoyo kodor geciktirirlerdi.Alfoh Ros0lti solhllofiu olayhi ve sellem, "insonlor, iflor iqinocele ettikleri siirece hoyr iqerisindedirlet' buprmoktodr(huhdri, MvslimJ.Yine Ros0lulloh salhlhhu o$i',4 s+llern pf* buyurur,"Ummetim, iftorlarrndo yrldrzlortn grkmosrnr beklemedikqebenim stinnelim iizeredirlet $ahihtil tbr,; ffbbe'nl'/ Akrom Nomazrndon Once iftor Etmek: Enes rodr'pllohu onlr goyle der, "Alloh Rcs$lii scllollafiu aleyhi w sellem,nomou krlmodon once yo; hurmoyls iffor ederdi. Buolmozso kuru hurmo ile ihor eder, o dq olmozsq birkoqyudumluk s#o iftsr ederdi. {Ebu Mvud;
ahdullah/ iftor dufisr: ihor esncsrndc dud elmelt S$nnettir.Allsh Ros0lU rothlhtrg rl&l#ri rc scllmr: o0ruClunun ifhrfinrndofri duosr icdbel edilen bir duodrf buyurur f.5ofitfi'fir, lbni tv{dc6r. sollollohu oleyhi ve sallem ebndimiz, iftordon 6nce, "Allohrml Senin rtzon iqin oru$ futfum, seninnzkn ile orucumu osryorum' ifturdon sonro do Eiyle duoederdi,'$uruduk gitti, dcmorlor nlondt, ecir de hok olduinrfioffoh" tEbu cr'wdl.il Orucu bossn tcylony' Kosrtlo yemek ve igmek: Foyduh veys ftrydcsrayemak ue igmek orucu bozor. Unutorolt, hotuylu veyd rorkullonrlsrok yemelc ve ignek orucu bozmoz. Alloh Ros0liilrlllollahu ateyhi w relfem, "Kim unulsrak yer vs iserse oru'cunu tomamlosrn, giphesiz ki Alluh onu yedirmig ve igir'miglif buyrrur f8ul64 tluslim|./ Miibdpreh Oruqlo m0ltellef bir kimsenin cinsel mii'b6prette bulunmssr orucunu bozor. Bityl" bir kimsenin oru'cunu kozq etmesi ve o$rr bir keffAret 6demesi gerekir. Bukefforet te, bir k6le azod etmektir. Bu yuprlcmozio iki oyiist iiste orug tutulur, Bu do yoprlomozrohmrg fukire yemaltyedirilmelidir. KeFforetin bu tertibi stinnet ile sobittir ki, biriyoprlomazsa sonrokine geqmelc ger*irl./ isteyerek lrusmok Bir kig iste$i olmodon kusorsoorucu bozulmoz. Alloh Ros0lii lylrlhllahu aleyhi rne sellryntoylo buyrurmokfodrr, "Kim elinde olmsdan kusorsorucu
asfilullah say'tn orusubozulmoz. Kim kusmcyo kendini zorlqrorsk ltusqmoru'cunu kqzo etsin" f$ofitfitt't; Ebu D6tn dl'y' Beslenme iqin wrulsn i$neler: Bu ifineler bszr bssinmoddeleri, vitsminler ve kon verilmetigin yoprhrlor.Bu durumdoruclunun orucu bozulur. Ciinkti yoprlon i['nelerle kigi grdalonmrt olur. Bu dq orucu bozor.{ Haytzve nifos: Giindiiz, oruglu iken, bilinen nor'mol hcyrz konrn grkmou iJe lcodrnrn orucu bozulur./ Meni qrkmosr: Llyonrkken, kucoklomo, iipme vebenzeri bir etki $oflucu meni grkor$orue bozulur' Ancoltihtilom olmo nedeniyle meni gllcorsoruc bozulmor. Buirode dr+rdrr.y' Kon ulmsk Hefiongi bir sehple drpndon viicudunskon olon inrontn orucu bozulur.8l KEzs: Kozo orucu kolmrl h.rlunon bir kimsenin enhso zomsnd oruclonnt kozo elmesi gerekir. Kozo oru'cunu pespep tutmok bir zorunluluk dqildir.Alimler,
abdullahiizerinde bir oruq bulunurso, yerine velisi fulur" bu)rr*mugtur {Buhfrrt, Musliml9l Nomoz krlmoyorun oruS tulmssuOruq tutlufru halde nomcz krlmoyon kiri, islomdoTevhidden $onro en onemli bir riiknii hrfretmitlir. Kigi nomozrterketti$i stirece orucunun ftrydasrnr gtiremez. Ciinkiinomoz khnmodrgrnda dinin dire$i yrkrlmrg olur.Nomozr terkedenin ktifiir ve miirtdliginden korkulur.Bu durumds tiim omelleri boto qrkor. Alloh Rss0lU lr,lhl'lahu ateyhi w se!!em, "Onlorlo tmtinofrklorlol oromrzdokiohid nsmozdrr. Kim, nsmozr terkederse kofir olmu9tu1'buyurmcktodrr ffofi ifitir, Ahm*dl."Kiif0/ ifodesiyle bczr slimler her ne ltodor "dindenqrkmo"yr kosdetmemig olsolor do; durumun tehlikesininonlogrlmosr cqtstndon bu nelice de g
asfrlullah sav\n oruculem ne Rsmozon oyrndo, ne de digo zomonlordo g€ce nomcurnfonbir rekotton fozlo krlmodr" Fuhclri,Musliml.Sohih riv&yetlerin g6sterdi$ine giire, Omer b. Hottobrdlyullahuonfi, bu siinneti ihyo etmek iizere intonlorr dsvetetlisinde onlorr siinnetteki holi tizere onbir rekut krlrn'mosr igin foplodr. {imam f{Alik A,lurtffii ,/I I9l.Terorihin vitirle birlikte onbir rekol olmos drtrndo birtokrm gd,rtigler vor ise de, mevcut delilleri tetkikimiz neticesigoriigiimiiz bu do$rultudodrr. $iiphesiz en ddrusunuAllsh bilir.Ter&vih nomozrnr vitirle birlihe yirmiijq rekot krlonlar,to'di l' i erkdno rioyet etmeyip nomozr h rzlo krlmalct rdr rlsr.' Bofece, Rssfilulloh ss,bfl#u oleyhi w relJem'in siinnetindeolmuyon bir bidfrt itlemektedirler.insonlor, bu konudo Alloh Ros0lii sallalhhu o$i w sel'lerrr'in siinnetini orogilrmolr rte bopkolorr terketmit olso bileonlor sijnnele uyrnohdrrlor. Qiinkii hoyrr ve muiluluk yolnrzbundo; bidotlordcn kogrn r p siinneti uygulomododrr.Giiniimtizde goiu mijsliimsnlorrn lcroat, riik0 ye secdeleriniocele yaporokrldrklonomoz eksik bir nomozdrr.Bu, kimi zqmqn onlonn nomsztnt bozor ve nomoztnttim heybefini ohr, gotiiriir. Allah'ton korkmoh rn pigmon'h$rn ftrydo efmeyecegi giln gelmezden ewel kendimize,ozellikle ibodetlerimiz hususundo qeki diizen vermeliyiz.I ll Frtrr zekdt tfttre sodokosrl: Sodoltu'i Frtrr, ibniOmer rudrpllofiu onh'fon rivqyet edilen; "Alloh Rcstlii ssl
ahdullahlsthhu s$i w dlanr, Romozondo mdoko-i fitrr inronlaroforz krldr' hsdirine giire fondrr f8ul64 rlludinlJ.Sodoka-i Frtr ldic0k, bibriiL, kodrn, e*ek, hiir ve lrtileher mtidiimono furzdrr. Milcton bir sq'drr. Bu do o belcleholkrnrn en qok kullondrf,r grdo fiiriinden dmohdrr. MUkel'lefiyet gorh ise, bir gtinltik yiyece$inden fozlo bir yiyecesesohip olmokhr. Fozilet, fukirlere doho gok prorlt olont wrmektedir. Bunun zsmonr, hsyrom namoandsn sncedir.Bgncm giintinden bir iki giin 6,nce vermek de miimkiindiir.Boyrom giiniinden sonrcyo brrokrlmosr coiz d{ildir.Sonuq slqrok punlan *ifeyebiliriz;Romqzon ayr Allah'rn ltutlorrno in0m ettisi gergektenbtiyiik bir nimettir. Bu bereket, rohmet ve Kuy'dn cryrnr goFlatle gaEirmek; giinohlordan doloyr somimi bir ltolp ile Alloh'oydnelrmmek ve dshosr hcromlorlo igti$ol ehek fcobuledilesi bir durum degildir. Selim bir kolp ile Alloh'rn huzu'runo grlconn mudu olocofir gUn gelmezden, bir on erryel ne'd6metfe Alloh'o yonelmeli; bu oyrn bereketife kolplerimiziAlloh sergisi ve C/no itdqtle nurlsndrrmolrpz. Buno yor'drmcr olmorr oqrundon o$rzlonn todrnr koqrron tilUmii, bunebenr? twsiyeyi her zsmsn hotrrlomohyrz..oimsn edenlerin Alloh'r onmo ve O'ndon inen ger'gek iqin kslblerinin hu$ylo yumutorno$ rcmsnl dohogelm€di mit Onlsr dohq 6nce kendilerine kitop wrilen'ler gibi dmqsnlsr. Onlcnn Szerinden uzun zsmon g8g'ti de kolpleri kstrlogh. Onlordsn bir g€u yoldon grlrmr;kimselerdir* (Ha&d, t 61.