Türkiye BMÄ°DÃS I. Ulusal Bildirimi - Enerji ve Tabii Kaynaklar ...
Türkiye BMÄ°DÃS I. Ulusal Bildirimi - Enerji ve Tabii Kaynaklar ...
Türkiye BMÄ°DÃS I. Ulusal Bildirimi - Enerji ve Tabii Kaynaklar ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
1. YÖNETİCİ ÖZETİ1.5 İklim Değişikliği, Duyarlılık Değerlendirmesi, Uyum Önlemleri1.5.1 İklim Değişikliği EtkileriKaydedilen değişikliklerin en göze çarpan özelliği yaz sıcaklıklarında yaşanan sıcaklık artışlarıdır. Yaz sıcaklıkları çoğunluklaTürkiye’nin batı <strong>ve</strong> güney batı bölgelerinde gerçekleşmektedir. Son 50 yıl içinde kış mevsiminde Türkiye’nin batı illerinedüşen yağış miktarı önemli ölçüde azalmıştır. Diğer taraftan sonbahar mevsiminde İç Anadolu’nun kuzey bölgelerine düşenyağış miktarında artış görülmüştür.Yağışlar, Türkiye’nin Ege <strong>ve</strong> Akdeniz kıyıları boyunca azalmakta <strong>ve</strong> Karadeniz kıyısı boyunca artmaktadır. Yağışlarda enönemli (mutlak) azalmalar güney-batı sahilinde gözlenecektir. Buna karşılık Doğu Karadeniz bölgesinin önemli ölçüdedaha fazla yağış alması beklenmektedir. Yaz aylarında tüm Türkiye’de yağış miktarı açısından çok büyük değişikliklerbeklenmemektedir.Özellikle Orta <strong>ve</strong> Doğu Karadeniz, kuzey Ege <strong>ve</strong> doğu Akdeniz bölgelerinde olmak üzere kıyılarımızda meydana gelen kıyıerozyonu, sel <strong>ve</strong> su baskınları sorun teşkil etmektedir. Turistik <strong>ve</strong> kıyı şeridinde yer alan şehirler özellikle tehdit altındadır.Türkiye’nin güney batı sahillerinde yer alan Phaselis <strong>ve</strong> Patara gibi antik şehirler de olduğu gibi Deniz Seviyesinin Yükselmesisonucunda pek çok “önemli” kültürel sit alanının zarar görme ya da yıkılma olasılığı bulunmaktadır. Bu önemli sit alanlarındanbazıları artan dalga faaliyetlerinden zarar görebilir, ya da diğer taraftan giderek artan kumul hareketlerinden dolayı kumtepeciklerinin altında kalabilir. (Örnek; Akdeniz kıyısındaki Pompeipolis antik kenti kumullar ile örtülmüş durumdadır).Türkiye’nin bu bölgesi tarihi kalıntılar açısından çok zengin olduğundan, kalıntıların yerini değiştirmek pratik anlamdaimkansızdır. Aynı zamanda bu tür bir yer değişimi tarihi kalıntıların özelliklerinde <strong>ve</strong> içeriklerinde değişikliklere de sebepolabilir.Üzerinde çalışılan havzalardaki yüzey sularının neredeyse %20’sinin 2030 tarihinde kaybedileceği tahmin edilmektedir.Bu oran 2050 <strong>ve</strong> 2100 yıllarında gelindiğinde sırasıyla %35 <strong>ve</strong> % 50 ‘ye çıkacaktır. Havzalardaki yüzey suyu potansiyelindeyaşanan azalmalar su kullanıcıları açısından özellikle tarım, konut <strong>ve</strong> sanayi sektörlerindeki su tüketicileri açısından önemlisu sıkıntılarına sebep olacaktır. Buna ek olarak bitkilerde yaşanan buharlaşma yoluyla su kayıplarının artması (2030 <strong>ve</strong> 2100yılları için sırasıyla %10 <strong>ve</strong> % 54) sulama suyu ihtiyacını ciddi boyutlarda artıracaktır. Su sıkıntısı sorunlarına ek olarak, arazikullanımı <strong>ve</strong> havzalardaki arazi örtüsü de iklim değişikliği sonuçlarından önemli ölçüde etkilenecektir.1.5.2 UyumÜç tarafı denizlerle çevrili olan ülkemizin kıyı bölgelerinde yaşanan <strong>ve</strong> giderek artan sorunlara bağlı olarak, kamu kurum<strong>ve</strong> kuruluşları tarafından çeşitli önlemlerin alınmasını sağlanmıştır. Buna örnek olarak, koruma altına alınan alanların pekçoğunun Fethiye-Göcek, Gökova, Patara, Kekova, Foça, Datca-Bozburun, Belek vb gibi kıyı şeridinde yer alması <strong>ve</strong>rilebilir.Çevre <strong>ve</strong> Orman Bakanlığı ÇED çalışmalarında bulunacak bir Kıyı Bölgeleri Dairesi Başkanlığı kurmayı planlamaktadır. ÖzelÇevre Koruma Kurumu Başkanlığı da yeni alanları özel çevre koruma bölgesi olarak ilan etmekte <strong>ve</strong> özel çevre programlarıgeliştirmektedir.Artan su sıkıntısı <strong>ve</strong> çölleşme sorunlarını dengelemek adına aşağıda belirtilen adımlar adaptasyon önlemleri olarakbelirlenmiştir.• Su kaynaklarının geleneksel kullanımı dışında farklı kullanım tekniklerinin geliştirilmesi• Kuraklığa <strong>ve</strong> tuzluluğa dayanıklı yeni bitki türlerinin geliştirilmesi• Düşük kaliteli su ile kaliteli ürün alınabilecek bitki türlerinin geliştirilmesi20