Turkish Journal of Social Research - Eski Sayılar - Türkiye Sosyal ...
Turkish Journal of Social Research - Eski Sayılar - Türkiye Sosyal ...
Turkish Journal of Social Research - Eski Sayılar - Türkiye Sosyal ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Ahmet ÇAKIROĞLU<br />
gi ve düzenleme de artmaktadır. Elde edilen deneysel bilgiler çocuklarda<br />
üstbilişsel bilginin giderek artan biçimde geliştiğini ortaya<br />
koymuştur.<br />
Üstbiliş Becerileri<br />
Üstbiliş, matematik okuma ve okuduğunu anlama, dil öğrenme<br />
ve benzeri alanlarda hem bir öğrenim yolu hem de üstbiliş stratejileri<br />
şeklinde kullanılmakta, üstbilişsel becerilere sahip olan bireylerin<br />
sahip olmayanlara oranla bu alanlarda daha başarılı oldukları da<br />
araştırmalar sonucunda orta çıkan bir sonuç olarak görülmektedir.<br />
Üstbiliş öğrenmenin kendi kendine oluşmasını sağlayan becerileri<br />
kapsar. Üstbiliş aslında bir öğrenmeyi öğrenme yoludur. Bireyde<br />
üstbiliş ile ortaya çıkması beklenen beceriler şöyle sıralanabilir<br />
(Doğanay, 1997):<br />
• Kişinin kendisinin ve öğrenme yollarını farkında olması<br />
• Bilinçli davranma<br />
• Kendini kontrol<br />
• Planlama<br />
• Nasıl öğrendiğini izleme<br />
• Kendini düzenleme<br />
• Kendini değerlendirme<br />
Üstbilişsel bilgi ile üstbilişsel beceri sıklıkla birbirinden ayrı<br />
olarak ele alınmıştır. Üstbilişsel bilgi bireyin kendi özellikleri, görev<br />
özellikleri ve öğrenme durumlarındaki uygun stratejiler arasındaki<br />
karşılıklı etkileşime yönelik sahip olduğu açıklayıcı bilgi ile<br />
ilgilidir. Bu bilgi uygun görev davranışına otomatik olarak sebep<br />
olmaz. Örneğin bir öğrenci öğrenmeyi izlemenin bireyler için gerekli<br />
bir etkinlik olduğunu bilebilir ancak, çeşitli nedenlerden dolayı<br />
izlemeyi gerçekleştirmez. Öğrenme görevi sıkıcı veya zor olabilir<br />
veya öğrenci görev için gerekli olan becerilerden yoksun olabilir.<br />
Üstbilişsel beceriler ise bireyin öğrenme aktivitelerini düzenlemesi<br />
ve kontrol etmesi için gerekli olan prosedürel bilgi ile ilgilidir. Öğrenmeyi<br />
planlama, izleme, kontrol etme, düzenleme ve düşünme bu<br />
becerilerin açığa vurulmasıdır (Schraw ve Moshman, 1995).<br />
24 TSA / Yıl: 11, S: 2, Ağustos 2007