Muhammed Hamidullah - Türkiye Diyanet Vakfı
Muhammed Hamidullah - Türkiye Diyanet Vakfı
Muhammed Hamidullah - Türkiye Diyanet Vakfı
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
H<br />
at sanatı; Arap harfleri çevresinde<br />
oluşmuş güzel yazı sanatıdır.<br />
Yazı sanatının İslam kaynaklarında<br />
en özlü tarifi “Hat, cismani<br />
aletlerle meydan getirilen ruhani<br />
bir hendesedir.” cümlesiyle yapılmıştır.<br />
Türkler hat sanatıyla Anadolu’ya geldikten<br />
sonra ilgilenmeye başladılar ve<br />
bu alanda en parlak dönemlerini de<br />
Osmanlılar zamanında yaşadılar. Osmanlılar<br />
döneminde bir çok hat sanatçısı<br />
yetişerek çok güzel şaheserleri günümüze<br />
kadar ulaşmıştır. Günümüzde<br />
de hat sanatına ilgi duyan, bu sanatı<br />
yaşatma gayreti içerisinde bulunan ve<br />
bu işe ömür veren hattatlarımız mevcuttur.<br />
Biz de yaşayan hattatlarımızdan,<br />
hat sanatının duayeni Hattat Hasan<br />
Çelebi ile hat sanatı üzerini bir sohbet<br />
yaptık. Kendisiyle; hat sanatına nasıl<br />
başladığını, hattın özelliklerini ve geleceğini<br />
konuştuk.<br />
Hat sanatıyla tanışmanız, bu sanatla<br />
ilginiz ne zaman ve nasıl başladı<br />
Hat sanatına karşı olan sevgimin, ilgimin<br />
çok küçük yaşlarda bende mevcut<br />
olduğunu sonradan hissediyorum. Hat<br />
sanatıyla giderek tanışmam, 1964; Hamit<br />
Bey’le tanışmamla o işe başlamış<br />
oldum. Bu kadar senelik hayatta beni sürükleyen bir sevginin<br />
olduğunun farkındaydım ama bu beni nereye götürecek,<br />
ne yapacak onu keşfedemiyordum. Ama yazılara<br />
karşı, kaleme kâğıda karşı olan aşırı derecedeki isteğim…<br />
O günlerde tanımadığım için bilemiyorum ne olacağını,<br />
fakat tanıdığım zaman anladım ki hastalık buymuş ve çaresi<br />
de kalem ile mürekkepmiş.<br />
Hocam bir hattat olarak hat sanatını nasıl tarif<br />
ediyorsunuz<br />
İnsan, herhangi bir işi severse o iş ona kolay gelir. Bu bakımdan<br />
da onun tanıtılması da onun için zordur, nasıl tanıtayım<br />
ben bu hat sanatını<br />
İnsan sevdiği bir şeyi ifade edemez.<br />
Evet, hatasını da göremezsin, sevdiğinin kusurunu<br />
aramazsın, göremezsin; bunlar da vardır…<br />
Fakat hat sanatı, insanın içini rahatlatan ve kendisinde<br />
hakikaten ibadet ruhu olan bir sanat. Zaten ecdat<br />
da buna öyle diyor: Bu ruhi bir hendesedir. Bunun<br />
devamı İslâm’ın devamına, güzel olması da çok yazmaya<br />
bağlıdır. Böyle tarif etmişlerdir ve bu sözün Hazret-i<br />
Ali’ye ait olduğunu söyleyenler vardır ama tabii bunu<br />
tahkikat yapıp da nereden, kimden neşet ettiğini aramaya<br />
vaktim olmadı, buna imkânım da yok. Fakat, öteden<br />
beri bütün esatı zani kiram, bunu böyle söyleyegelmişlerdir,<br />
bunu biliyoruz. Bundan dolayı da bu hakikaten<br />
ruhi bir hendese.<br />
İnsan huzurlu bir ortamda yani hat yazmaya müsait<br />
bir ortamda oturup da yazı yazmaya koyulursa, kendini<br />
çekip oraya getirebilirse huzur bulur, kıraat eder, yapmış<br />
olduğu işten dolayı da indi nahiteme cür olur, çünkü yaptığı<br />
hizmet İslâm hizmetidir.<br />
Hat öğrenmeye kaç yaşında başlamak uygundur<br />
Hattat olmak için ortalama kaç sene eğitim görmek<br />
gerekir<br />
Bu bir sorunun içinde iki soru. Bunların birincisini cevaplandırmak<br />
kolay da, ikincisini cevaplandırmak zor.<br />
Hat sanatına başlangıç tarihi 15 yaşın altında olmamalıdır,<br />
hani en az 15 yaş olmalıdır.<br />
Tabiî bu günümüz için, geçmişte, yazıyla beraber<br />
başlamış…<br />
Başlıyor ama istisnalar kaideyi bozmuyor, Rakım’ın<br />
erken yaşta icazet aldığını biliyoruz. Onun dışında pek<br />
fazla erken yaşta hattatlardan icazet alanı veya piyasaya<br />
çıkmış olanı hiç hatırlamıyoruz. Ama Rakım 12 yaşında<br />
icazet almış.<br />
Günümüzde heves edenler çok ama daha henüz çocukluk<br />
bitmeden bu ciddî sanata başlamak, biraz işi tavsama<br />
olur. O bakımdan 15 yaşını geçmeli.<br />
www.diyanetvakfi.org.tr TÜRKİYE DİYANET VAKFI HABER BÜLTENİ 65 >