kuruluş yeri seçimi ve ölçek sorunu - Ankara Üniversitesi Kitaplar ...
kuruluş yeri seçimi ve ölçek sorunu - Ankara Üniversitesi Kitaplar ...
kuruluş yeri seçimi ve ölçek sorunu - Ankara Üniversitesi Kitaplar ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
kısmen <strong>ve</strong>ya tamamen ortaktır. Yeni ürün çeşitlerinin teşebbüsün mevcut<br />
satış kanalları vasıtasıyla pazarlanabilmesi, pazarlama kapasitesinin<br />
daha iyi kullanımını sağlayarak buradaki atıl kapasiteleri ortadan kaldırıp,<br />
teşebbüsün pazarlama maliyetini olumlu yönde etkileyebilir. Başka<br />
bir deyişle, birim ürüne düşen pazarlama maliyeti payı azalır. Aynı durum,<br />
teşebbüsün mevcut ürün depolarının, garanti servisinin yeni ürün<br />
çeşitleri için de kullanılabilmesi halinde geçerli olur.<br />
iv)<br />
Cad tipi büyüme<br />
Burada, üretimine geçilen yeni ürün çeşitleri ile teşebbüsün mevcut<br />
ürün programının kısmen <strong>ve</strong>ya tamamen aynı yönetsel faaliyetleri gerektirmesi<br />
söz konusudur. Aşağıda açıklanacak nedenlerden dolayı, Cad tipi<br />
büyümedeki yönetsel ortaklık, sadece alt <strong>ve</strong> orta yönetim seviyelerini kapsayacak<br />
biçimde tanımlanmalıdır.<br />
Ca tipi sınıflandırmaya esas alınan belirli işletmecilik fonksiyonlarındaki<br />
ortaklık kıstası ile, ancak üretim <strong>ve</strong> tedarik fonksiynlarına (Caa <strong>ve</strong><br />
Cab tipi büyüme) ilişkin olarak tatmin edici bir sınıflandırmaya gidilebilir.<br />
Bu kıstasın (kriterin) finansman fonksiyonuna ilişkin bir sınıflandırmaya<br />
gidilmesindeki yetersizliği (bkz.: dipnot 94) pazarlama fonksiyonu<br />
<strong>ve</strong> özellikle yönetim fonksiyonuna ilişkin sınıflandırmalar (Cac <strong>ve</strong><br />
Cad tipi büyüme) için de geçerlidir. Zira bu işletmecilik fonksiyonlarında<br />
da çok farklı ürün çeşitleri için ortaklıklar kurulabilir. Bu nedenle, finansman<br />
fonksiyonu yanında pazarlama <strong>ve</strong> yönetim fonksiyonlarına ilişkin<br />
sınıflandırmaların da Cb tipi büyüme içinde mütalaa edilmesi daha<br />
uygundur.<br />
B.5.1.3.2.<br />
Cb tipi büyüme<br />
Burada, teşebbüsün mevcut ürün programında yer alan ürün çeşitlerine<br />
göre tamamiyle farklı, mevcut ürün programıyla ortak yönü bulunmayan,<br />
yeni ürün çeşitlerinin üretimine geçilerek teşebbüsün büyütülmesi<br />
söz konusudur. Buna göre Cb tipi büyüme, genellikle teşebbüsün<br />
yeni sektörlerde faaliyete giriştiği bir büyüme şekli olarak ortaya<br />
çıkar.<br />
Cb tipi büyümede, büyümenin <strong>ölçek</strong> ekonomileri <strong>ve</strong> disekonomilerine<br />
ilişkin sonuçlan, aynca, büyümenin olumlu <strong>ve</strong> olumsuz synergie etkisi<br />
de dikkate alınarak değerlendirilmelidir. 98 Ca tipi büyümede aynı ürün<br />
98<br />
Synergie, Yunanca kökenli bir kelime olup, syn=birlikte <strong>ve</strong> ergon=çalışma,<br />
etkileme eklerinden meydana gelmektedir. Welge, K.M.: "Synergi", Handwörterbuch<br />
der Betriebswirtschaft, tamemen değiştirilmiş 4. B., der.: E. Grochla <strong>ve</strong> W.<br />
Wittmann, C. 1./3, Stuttgard 1976, sütun 3802. Synergie kavramı işletme ekono-<br />
125