T.C. SAÄLIK BAKANLIÄI Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ...
T.C. SAÄLIK BAKANLIÄI Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ...
T.C. SAÄLIK BAKANLIÄI Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
5-Kişilerarası problem çözme<br />
Bu alt program en az yapılandırılmış ve en az standardize olan bölümdür. Davranışsal<br />
ağırlıklı olup, grup üyelerinin kişisel sorunları ele alınır. Standardize terapi materyali yoktur.<br />
Sorun çözme basamakları ele alınarak sorun çözülmeye çalışılır. Bu basamaklar: durumun<br />
değerlendirilmesi, sorunun tanımlanması, sorunun çözüm yollarının ele alınması, çözüm<br />
yollarının değerlendirilmesi ve en uygun çözüm yolunun seçilmesi ve çözümün uygulanması.<br />
Grup sırasında katılımcılar uygun yanıt verdiklerinde olumlu geri bildirimde bulunmalıdır<br />
(16).<br />
BTY’yi değerlendiren çalışmalara bakıldığında; Spaulding ve arkadaşları, BTY’yi<br />
takiben kart eşlemede elde edilen düzelmenin, kişilerarası sorun çözme becerileri<br />
değerlendirmesindeki düzelmelerin öngörülmesini sağladığını göstermiştir. Daha küçük<br />
ölçekli bir araştırmada da BTY’yi takiben düzelen yönetici performansın, kişiler arası<br />
davranış ve yaşam becerilerindeki düzelmeyle uyumlu olduğu, buna karşılık uzun dönemli<br />
sözel ve görsel bellekte elde edilen düzelmelerin kişisel özerklikle bağlantılı olduğu<br />
bildirilmiştir.(17)<br />
BTY araştırmalarını içeren bir meta-analizde de BTY uygulanan olgulardaki belirti<br />
azalmasının kontrollere kıyasla anlamlı ölçüde daha büyük olduğu saptanmıştır. Diğer belirti<br />
tipleri açısından değerlendirildiğinde, bir araştırmada 10 seanstan oluşan bir bilişsel<br />
rehabilitasyon programını takiben pozitif belirtiler ve depresyon skorlarında özellikli anlamlı<br />
düzelmeler olduğu saptanmış, ancak bu grup ile standart psikiyatrik tedavi uygulanan kontrol<br />
grubu arasında anlamlı farklılıklar ortaya çıkmamıştır. Spaulding ve arkadaşları tarafından<br />
yapılan bir araştırmada, BTY grubu için tedaviden sonraki dezorganize belirtilerde, tedavi<br />
öncesine kıyasla anlamlı bir azalma olduğu gözlenmiş ancak BTY grubu ile kontrol grubu<br />
arasında düzelme açısından ortaya çıkan farklılığın anlamlı olmadığı belirlenmiştir. Kısa<br />
psikiyatrik değerlendirme ölçeğindeki düşmanlık/kuşkuculuk derecelerinin karşılaştırıldığı bir<br />
araştırmada tedaviden sonra olağan tedaviye kıyasla bilgisayar destekli dikkat eğitimi lehine<br />
0.93 olan bir etki büyüklüğü saptanmıştır. Ancak bu araştırma küçük bir örneklemi kapsamış<br />
ve tedavi etkisi anlamlı bulunmamıştır (15).<br />
Twamley, Jeste ve Bellack, bilişsel eğitim hakkındaki 17 randomize kontrollü<br />
çalışmaları geriye dönük olarak gözden geçirmiş ve bilişsel işlevselliği geliştirmek için yeni<br />
stratejiler öğretme, bilişsel yetersizliğin kalıcı etkilerinin azaltımı için kompanse edici<br />
stratejiler öğretme, grup terapileri uygulaması ve egzersizler gibi kullanılan farklı tekniklerin<br />
bilişsel performans ve günlük işlevselliği arttırdığını saptamışlardır (3).<br />
Gerard Hogarty ve arkadaşlarının şizofreni hastalarında bilişsel destekleyici tedavinin<br />
etkinliğini araştırmışlardır. Bu çalışmada çalışma grubuna bilişsel destekleyici terapi<br />
uygulanırken, kontrol grubuna ise destekleyici grup terapisi uygulanmıştır. 2 yıllık izlem<br />
sonucunda hogarty, bilişsel rehablitasyon uygun süre uygulandığı zaman bilişsel eksikliklerin<br />
gelişebildiğini göstermiştir. Hastalığın şiddeti azaldıkça ve hastalık süresi kısaldıkça bilişsel<br />
rehabilitasyonun etkinliğini arttırdığını göstermiştir (104).<br />
49