MIG MAG Eriyen Elektrod ile Ark Kaynağı - Gedik Eğitim Vakfı
MIG MAG Eriyen Elektrod ile Ark Kaynağı - Gedik Eğitim Vakfı
MIG MAG Eriyen Elektrod ile Ark Kaynağı - Gedik Eğitim Vakfı
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
kaynak yapmaya olanak sağlamak ve kaynak dikişinin yüzünün (kaynak tırtılının) formunu kontrol altında<br />
tutmak,<br />
—<strong>Ark</strong>ın stabilizasyonanu sağlamak, sıçramayı azaltmak, erime hızını üniformlaştırmak.<br />
Bütün eritme kaynak yöntemlerinde olduğu gibi, özlü elektrod <strong>ile</strong> ark kaynağında da kaynak ağzı<br />
hazırlığı gereklidir, bu yöntemle kaynak ağızı dizayn edilirken gözönünde bulundurulması gereken en önemli<br />
konu koruyucu gaz uygulanıp uygulanmayacağıdır. Koruyucu gaz kullanılması halinde daha iyi bir nufuziyet<br />
elde edildiğinden, bu halde daha dar bir kök aralığı ve daha yüksek bir kök alanı seçilir. Ağız açısı<br />
genelde örtülü elektrod haline nazaran daha dardır. Ağız dizaynında diğer kaynak yöntemlerinde olduğu gibi<br />
kaynatılan metalin türü, kalınlığı, bağlantıdan beklenen mukavemet, kaynak pozisyonu, dikişin bulunduğu<br />
yere eriş<strong>ile</strong>bilirlik gözönünde bulundurulmalıdır.<br />
Her kaynak yönteminde olduğu gibi özlü elektrod <strong>ile</strong> ark kaynağında elektrod tür ve çapının dışında<br />
dikişin formunu etk<strong>ile</strong>yen işletme parametreleri vardır; bunların etk<strong>ile</strong>ri şu şekilde sıralanabilir:<br />
Akım şiddetinin artması erime gücünün, nüfuziyetin ve dikiş boyutlarının artmasına neden olur. Belirli<br />
bir elektrod ve koruyucu gaz türü, elektrod serbest uç uzunluğu için saptanmış bir tel sürme hızı vardır. Akım<br />
şiddetinin aşırı arttırılması, büyük ve derin nüfuziyetli kaynak dikişleri oluşturur, dikiş tırtılı çok yükselir ve<br />
kökte yanma ortaya çıkabilir. Aşırı düşük akım şiddeti, zayıf nufuziyetin yanı sıra aşırı sıçramaya ve arkta<br />
kaynak metali geçişinin iri damlalar şeklinde olmasına ve ağız içinde kaynak metalinin adeta yığılmasına<br />
neden olur. Koruyucu gaz kullanmadan yapılan uygulamalarda, akım şiddetinin aşırı derecede azalması<br />
gözenek oluşumuna ve kaynak metalinin atmosferden fazla miktarda azot kapmasına ve bu da bağlantının<br />
sertleşmesine, sünekliliğini yitirmesine neden olur.<br />
Özlü elektrod <strong>ile</strong> kaynak halinde, diğer bütün kaynak parametrelerini sabit tutarak, sadece ark<br />
gerilimini değiştirirsek, ark geriliminin artması <strong>ile</strong> dikişin genişlediğini ve tırtılının yüksekliğinin azaldığını<br />
görürüz. Nüfuziyet ark geriliminin değişiminde bir optimum değerden sonra artan gerilimle azalır. Gerilimin<br />
aşırı yükselmesi sıçramaların artmasına, dikişin bozulmasına ve koruyucu gaz kullanılması halinde dikişin<br />
azot kapmasına neden olur.<br />
Torcun hızı veya kaynak hızı arttıkça dikişin nüfuziyeti azalır ve boyutları küçülür. Kaynak hızının aşın<br />
azalması halinde ariyen tel miktarı çok artar ve ağızı doldurur, <strong>ile</strong>ri doğru akarak ark <strong>ile</strong> iş parçası arasında<br />
bir tampon oluşturur, bu da nufuziyetin azalmasına neden olur; ayrıca birim boya uygulanan ısı enerjisi<br />
arttığından ITAB genişler ve aşırı ısınmadan çarpılmalar, kendini çekmeler şiddetlenir. Hızın aşırı artması da<br />
kaynak dikişinin bozulmasına neden olur.<br />
<strong>Elektrod</strong> serbest uç uzunluğu <strong>ile</strong> torç veya çalışma açısı da dikişin biçimini ikinci derecede etk<strong>ile</strong>yen<br />
faktörlerdir. Bunların etk<strong>ile</strong>ri yukarıda bahsi geçenlere nazaran daha zayıftır ve değişim sahaları da<br />
sınırlıdır.<br />
Uygulamada özlü tel elektrod <strong>ile</strong> kaynak yönteminin sağladığı avantajları şu şekilde sıralayabiliriz:<br />
—Basit kaynak ağzı hazırlığı gerektirir,<br />
—Yüksek bir erime hızına sahiptir, daha az paso <strong>ile</strong> kaynak yapma olanağı sağlar,<br />
186