gelişmekte olan ülkelere yönelik finansal sermaye hareketleri ve ...
gelişmekte olan ülkelere yönelik finansal sermaye hareketleri ve ...
gelişmekte olan ülkelere yönelik finansal sermaye hareketleri ve ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Sonuç olarak daha önceki bölümlerden hatırlanacağı gibi ekonomide istikrarlı <strong>ve</strong> sağlıklı bir<br />
büyüme oranına ulaşılamaması ciddi bir para krizi göstergesi olarak nitelenebilmektedir.<br />
Makroekonomik kriz göstergelerinden bir diğeri <strong>olan</strong> ödemeler dengesi açısından<br />
bakıldığında ise Meksika’da ciddi ekonomik kriz göstergeleri olduğu net bir şekilde<br />
görülmektedir. Meksika’da cari açık tablo 11’de de görüldüğü gibi 1990’dan itibaren hızla<br />
artarak ekonomi politikalarını sürdürülemez hale getirmiştir. Cari açığın bu şekilde artmasının<br />
sebeplerinden biri ithalat – ihracat dengesinin ciddi bir biçimde bozulmasıdır. Sadece 1988 -<br />
1994 yılları arasında Meksika’da ithalat yaklaşık %300 oranında büyümüştür (Karabulut,<br />
2002: 112). Fakat grafik 9’da da görülebileceği gibi aynı dönemde ihracatın yatay bir seyir<br />
izlemesi Meksika’nın, gittikçe büyüyen bir dış ticaret açık, dolayısıyla da cari açık sorunuyla<br />
karşılaşmasına sebep olmuştur. Ekonomist Stanley Fischer kriz öncesinde yaptığı bir<br />
konuşmada bu duruma dikkat çekmiş <strong>ve</strong> Meksika’daki cari açığın çok yüksek boyutlara<br />
ulaştığını, açığın tamamen uluslararası <strong>sermaye</strong> yatırımları ile finanse edildiğini <strong>ve</strong> kaçış<br />
halini alacak bir <strong>sermaye</strong> çıkışı halinde krizin önlenemeyeceğini belirtmiştir (Uygur, 2001:<br />
24).<br />
Grafik 9. 1980-1994 Yılları Arasında Meksika’da İthalat – İhracat Dengesi (%)<br />
Kaynak: Karabulut, 2002: 112<br />
Ödemeler dengesi göstergelerinden bir diğeri <strong>olan</strong> dış borçlanmanın durumu <strong>ve</strong> vade<br />
bakımından içeriği ise bir başka kriz göstergesi olarak değerlendirilebilir. tablo 11’de<br />
görüldüğü gibi Meksika’nın toplam borç rezervlerinin içerisinde kısa vadeli borçlarının oranı<br />
ekonomik kriz öncesinde sürekli bir artış göstermiştir. Bu durum ciddi bir para krizi riski<br />
oluştururken, kısa vadeli borçların içerisinde dövize endeksli bonoların ağırlığının fazla<br />
olması bu riski çok daha ciddi bir sorun haline getirmiştir.<br />
81