Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Zeııs kızınca Prometheua'a,<br />
kendlnl aldatan o sivri akıllıya,<br />
sakladı varını yoğunu insanlardan,<br />
o gün bugündür dertlere boğdu<br />
insanoğlunu,<br />
Zeus gizledi besini insandan.<br />
Ama lapetos'un güçlü oğlu Prometheus<br />
çaldı Zeus'un ateşini insanlar için,<br />
sakladı onu narthex kamışının içinde.<br />
Kızdı bulut devşiren Zeus, dedi ki ona:<br />
İapetos oğlu, sivri akıllı kişi,<br />
seviniyorsun ateşi çaldın, beni aldattın diye,<br />
ama bil ki dert açtın kendi başına da:<br />
aldığın ateşe karşılık birbela<br />
öyle bir bela salacağım ki insanlara,<br />
sevmeye, okşamaya doymayacaklar bu<br />
\ belayı",<br />
Böyle dedi ve kah kah güldü insanların ve<br />
tanrıların babası.<br />
Namlı şanlı Hephaistos'u çağırdı hemen:<br />
Bir parça toprak al, suyla karıştır dedi,<br />
İçine insan sesi koy, insan gücü koy,<br />
bir varlık yap ki yüzü ölümsüz tanrıçalara<br />
benzesin,<br />
Bedeni güzelim genç kızlara.<br />
Athena, sen de ona el işlerini öğret dedi,<br />
renk renk kumaşlar dokumasını öğret.<br />
Nur topu Aphrodite, sen de büyülerinle<br />
kuşat onu,<br />
istekler, arzularla tutuştur gönlünü.<br />
Yüz gözlü devi öldüren Hermeias, sen de<br />
bir köpek yüreği, bir tilki huyu koy içine".<br />
Böyle dedi Zeus, onlar da yaptılar dediğini:<br />
Koca Hephaistos, topal tanrı hemen<br />
bir kız biçimine soktu toprağı.<br />
Gök gözlü Athena süslü kuşağını sarıverdi<br />
beline.<br />
O canım Kharitler ve o güzelim Peitho<br />
altın gerdanlıklar taktılar boynuna.<br />
Horalar bahar çiçekleriyle donattılar<br />
saçlarını,<br />
Hermeias doldurdu göğsüne yalanı dolanı,<br />
uzaktan gürleyen Zeus'un oluyordu isteği.<br />
Ses koydu içine o tanrılar kılavuzu<br />
Pandora adını taktı.<br />
Pandora demek bütün tanrıların armağanı<br />
demekti,<br />
çünkü bütün Olymposlular insanların<br />
başına bela etmişti onu.<br />
Tanrıların babası kurunca bu düzeni,<br />
Epimetheus'a gönderdi Pandora'yı<br />
kılavuz tanrı Hermeias'la.<br />
Epimetheus unuttu Prometheus'un<br />
dediğini:<br />
Zeus'tan armağan alma demişti ona<br />
Prometheus,<br />
alırsan, ölümlüleri derde sokarsın demişti.<br />
Armağanı aldı ve alınca anladı<br />
başına bela aldığını.<br />
Eskiden insanoğulları bu dünyada<br />
dertlerden, kaygılardan uzak yaşarlardı,<br />
bilmezlerdi ölüm getiren hastalıkları.<br />
Pandora açınca kutunun kapağını,<br />
dağıttı insanlara acıları, dertleri.<br />
Bir tek umut kaldı dışarı çıkmadık<br />
kapağı açılan dert kutusundan.<br />
Umut tam çıkacakken Pandora kapamıştı<br />
kapağı,<br />
böyle istemişti bulutlar devşiren Zeus.<br />
O gün bugündür insanların başı dertte,<br />
toprak bela doludur, deniz bela dolu,<br />
geceler dert doludur, gündüzler dert dolu,<br />
belalar başıboş dolaşır sessizce<br />
ölümlülerin çevresinde,<br />
derin düşünceli Zeus ses vermedi onlara<br />
sessizce gelişlerini duymasın diye insanlar.<br />
Görüyorsun ya Zeus'un dilediğine karşı<br />
konmaz.<br />
Pandrosos. Atina kralı Kekrops'un üç ki<br />
zindan biri (Aglauros, Erikhtonios).<br />
Parcac (Parkalar). Roma dininde kader ve<br />
ölümü simgeleyen tanrıçalar, Moiralarla bir<br />
tutulmuştur. İlk zamanları Parça doğuma da<br />
bakan bir tanrıça sayılır, sonra Yunan etkileri<br />
pekleşince Romalılar üç Parça olduğuna, birinin<br />
doğuma, ikincisinin evlenmeye, üçüncüsünün<br />
ölüme baktığına inanırlardı. Forum'da<br />
bulunan üç heykel (Tria Fata) olarak simgelenirlerdi.<br />
Paris. Paris, öbür adıyla Aleksandros, Troya<br />
kralı Priamos'la karısı Hekabe'nin en küçük<br />
oğludur (Tab. 16). Kraliçe onu doğurmadan<br />
birkaç gün önce uykusunda bir düş görmüş:<br />
Karnından çıkan bir alev Troya surlarını sarıyor,<br />
bütün şehri yangına veriyormuş. Falcılar<br />
bu düşü kötüye yorumlamışlar, doğacak olan<br />
çocuk şehri yıkıma götürecek demişler. Bebek<br />
doğunca da Priamos onu İda dağına bırakmak<br />
üzere bir uşağına vermiş. Uşak Paris'i<br />
dağa bırakmış, vahşi hayvanlar hakkın<br />
dan gelir diye düşünmüş. Ama öyle olmamış,<br />
bir dişi ayı gelip bebeği emzirmiş. Bir süre bu<br />
böyle gitmiş, sonra çocuğu Agelaos adındaki<br />
bir çoban bulmuş, evine götürmüş ve kendi<br />
çocuklarıyla bir arada büyütmüş. Paris ço-<br />
banlar arasında güzelliği, yararlılığıyla dikkati<br />
çekermiş.. sürülerine çok İyi baktığı İçin,ona