Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Azra Erhat – Mitoloji Sözlüğü
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Troya'lı savaşçıların hepsi çil yavrusu gibi dağılmış,<br />
hepsi sığınmışlardır Troya surlarının<br />
içine (İl. XXII, 5 vd.) :<br />
Bir Hektor duruyordu olduğu yerde,<br />
uğursuz bir kader rmhlamıştı onu<br />
l/yon'un dışında Batı kapılarının önüne.<br />
Surların üstünden ihtiyar Priamos, perişan<br />
Hekabe boşuna yalvarır dururlar bu kez Hektor'a<br />
ölüme meydan okumaması, kentini kurtarmak<br />
için canını kurtarması için. Ama ses<br />
çıkmaz artık Hektor'dan, kendi içinde yapmaktadır<br />
artık tartışmayı, hesaplaşmayı. Ve<br />
en azından iki bin yıl sonra doğacak olan roman<br />
türünün belli başlı bir öğesine örnek olacak<br />
monologuna şöyle başlar Hektor (İl. XXII,<br />
99 vd.):<br />
"Yazık bana, girersem surların içine,<br />
ilkin Pulydamas yağdırır ayıbı başıma,<br />
tanrısal Akhilleus'un baş kaldırdığı o<br />
uğursuz gece<br />
buyurmuştu bana, Troyalılan şehrin içine<br />
al, demişti,<br />
dinlememiştim onu, dinleseydim keşke.<br />
Çılgınlık ettim de ne oldu, yok ettim '<br />
halkımı,<br />
Troya'nm erkeklerinden, kadınlarından<br />
utanıyorum.<br />
Benden değersiz biri bir gün ya derse ki:<br />
Gücüne çok güvendi Hektor, kıydı halkına.<br />
Çok daha iyi olur karşı durmak Akhilleus'a,<br />
ya öldürüp onu dönerim geri,<br />
ya da onun elinden şanla ölürüm şehrin<br />
önünde.<br />
Yoksa göbekli kalkanımı, güçlü tolgamı<br />
bırakıp bir yana,<br />
kargımı da duvara dayayıp,<br />
dosdoğru çıksam mı kusursuz Akhilleus'un<br />
önüne,<br />
söz versem, desem ki geri vereceğiz<br />
Helene'yi de, tekmil mallarını da,<br />
vereceğiz, koca karınlı gemileriyle<br />
Aleksandros'un Troya'ya getirdiği her şeyi.<br />
-Bunlar kavgamızın başı değil mi?-<br />
Alın, diyeceğim, götürün bunları Atreus<br />
oğullarına.<br />
Bir de desem mi paylaşalım hepsini<br />
bu şehirde nemiz var, nemiz yok.<br />
Ant içireceğim, desem, Troyalı ihtiyarlara,<br />
desem saklamayacaklar şehirde hiçbir şeyi,<br />
ikiye bölecekler, desem, bütün malı, mülkü.<br />
Ama yüreğim ne diye oyalanır böyle<br />
şeylerle?<br />
Ona karşı olduğum gibi gidersem<br />
bakalım acıyacak mı bana, saygı gösterecek<br />
mi?<br />
Silahsız gidersem böyle çırılçıplak,<br />
bir kadın gibi öldürebilir beni o.<br />
Böyle enine, boyuna düşünmek de ne.<br />
En iyisi tez elden paylaşmak kozumuzu.<br />
Bakalım Olympos'lu kime bağışlar ünü".<br />
Hektor böyle düşünürken Akhilleus yaklaşır.<br />
Onu görünce bir titremedir alır Hektor'u,<br />
başlar koşmaya. İlyada'nın en ünlü sahnelerinden<br />
biri de açılır gözümüzün önüne: Hektor<br />
önde, Akhilleus arkada üç kez dolaşırlar<br />
Troya şehrini, binlerce korkulu göz önünde<br />
oluşan bir ölüm-kalım yarışı. O sırada İda dağının<br />
tepesinde tanrılar dernek kurmuş, gözlerler<br />
ve tartışırlar olayı. Zeus altın terazisini<br />
kurar, bir kefesine Hektor'un, bir kefesine<br />
Akhilleus'un ölümünü koyar, kaldırır teraziyi,<br />
bakarız ki Hektor'un kurası ağır basıyor.<br />
Hektor ölecektir. Tanrılar işte o anda el çekerler<br />
Hektor'dan, yalnız Athena Hektor'un<br />
kardeşi Deiphobos'un kılığına girerek yiğide<br />
yanaşır, kendisini destekleyecekmiş gibi yapar.<br />
Hektor inanır, karşı durur düşmana,<br />
ama bir antlaşma yapılmasını ister ki kim öl<br />
dürecekse, ölenin bedenini geri versin yakınlarına.<br />
Hakka, yasaya, insan saygısına güveni<br />
vardır Hektor'un son demine dek. Oysa nerede<br />
Akhilleus, yanaşmaz hiçbir antlaşmaya.<br />
Aslan gibi saldırır, Hektor Deiphobos'u çağırır,<br />
bakar ki yok, anlar aldatıldığını (İl. XXII,<br />
303 vd.):<br />
Kaderim beni kıskıvrak bağladı işte.<br />
Gene de kıyasıya dövüşmek düşer bana,<br />
bir yiğitlik göstereyim de öyle öleyim, '<br />
duysun gelecekteki insanlar bile.<br />
Can verirken bir daha yalvarır Hektor Akhilleus'a<br />
ölüsünü Troya'lılara geri versin diye.<br />
Ama Akhilleus'un ret cevabıyla karşılaşır (Akhilleus).<br />
Hektor'un son sözü de şudur:<br />
"Senin ne olduğun yüzünden belli,<br />
demirden bir yüreğin var göğsünde.<br />
Ama uyanık ol, uğramayasm tanrı lanetine,<br />
yiğit de olsan, Paris'le Apollon bir gün seni,<br />
öldürecekler Batı kapılarının önünde".<br />
Söyler söylemez Hektor bu sözleri,<br />
her şeye son veren ölüm kapladı bedenini.<br />
Uçtu canı gövdesinden, yollandı Hades'e,<br />
gücünden, gençliğinden koptu, kaderine<br />
ağlaya ağlaya