Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Capítulo 3. A ci<strong>en</strong>cia <strong>da</strong> socie<strong>da</strong>de:<br />
socioloxía médica.<br />
A socioloxía médica, <strong>en</strong> coher<strong>en</strong>cia coas teses luhmanianas, é a sub especiali<strong>da</strong>de <strong>da</strong><br />
3<br />
Ci<strong>en</strong>cia <strong>da</strong> socie<strong>da</strong>de que xera descricións do sistema médico no marco <strong>da</strong> socie<strong>da</strong>de<br />
complexa, pluricontextuRal e funcionalm<strong>en</strong>te difer<strong>en</strong>cia<strong>da</strong>. Pert<strong>en</strong>ce ao campo <strong>da</strong> socioloxía médica<br />
to<strong>da</strong> descrición parcial ou total do sistema médico d<strong>en</strong>de unha perspectiva sociolóxica. A socioloxía<br />
médica produce pois descricións do funcionam<strong>en</strong>to do sistema médico para o sistema <strong>social</strong>. T<strong>en</strong> polo<br />
tanto como función xerar expectativas sociais ao describir a medicina. As súas descricións non son<br />
necesariam<strong>en</strong>te d<strong>en</strong>de o punto de vista do sistema médica sanitario, pois ao formar parte do subsistema<br />
<strong>da</strong> ci<strong>en</strong>cia, a socioloxía médica t<strong>en</strong> pret<strong>en</strong>sións de obxectivi<strong>da</strong>de.<br />
A socioloxía médica estu<strong>da</strong> <strong>en</strong> consecu<strong>en</strong>cia a interdep<strong>en</strong>d<strong>en</strong>cia dos distintos subsistemas parciais<br />
na consecución do mantem<strong>en</strong>to <strong>da</strong> saúde, a compr<strong>en</strong>sión <strong>da</strong> <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de e a loita contra a dor. De aí que<br />
as descricións do sociólogo poi<strong>da</strong>nlle parecer irrelevantes, absur<strong>da</strong>s ao médico, ou mesmo consideraas<br />
como unha intromisión na súa práctica clínica. O médico miraas como irrelevantes porque achegan<br />
<strong>da</strong>tos sobre as dep<strong>en</strong>d<strong>en</strong>cias do gal<strong>en</strong>o cos medios de comunicación de masas, ou co sistema educativo,<br />
ou co sistema económico ou político. As decisións que o médico toma na súa práctica clínica diaria non<br />
as intúe como económicas, políticas ou educativas s<strong>en</strong>ón que, como médico, imaxinaas absolutam<strong>en</strong>te<br />
“médicas”. Ás veces o clínico ve irrelevantes as descricións do sociólogo ao describir este a evolución<br />
no tempo <strong>da</strong> concepción médica <strong>da</strong>s <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>des e mostrar así a dep<strong>en</strong>d<strong>en</strong>cia do clínico coa<br />
comunicación <strong>social</strong>. Para o médico a <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de sempre será unha “<strong>en</strong>ti<strong>da</strong>de” invariable no tempo,<br />
lonxe de dep<strong>en</strong>der <strong>da</strong>s súas difer<strong>en</strong>tes definicións sociais ao longo do tempo. Pero sobre todo os médicos<br />
v<strong>en</strong> á socioloxía médica como unha intromisión, pois desvela as redes do poder que a medicina adquiriu<br />
nas socie<strong>da</strong>des pluricontextuRales. Como todo subsistema parcial o sistema médico observa o seu<br />
contorno coa súa distinción, e considera como intromisión na súa función <strong>social</strong> calquera inxer<strong>en</strong>cia non<br />
médica. En definitiva, a socioloxía médica non é medicina, o cal non elimina as consecu<strong>en</strong>cias médicas<br />
<strong>da</strong>s descricións sociolóxicas.<br />
D<strong>en</strong>de un punto de vista sociolóxico, o sistema médico ofrece un lugar privilexiado de observación<br />
<strong>da</strong> socie<strong>da</strong>de pola interrelación que, na observación médica prodúcese, <strong>en</strong>tre os sistemas orgánicos, os<br />
sistemas psíquicos e os sistemas sociais. Unha <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de, d<strong>en</strong>de un punto de vista médico, é un “mal<br />
funcionam<strong>en</strong>to” do sistema orgánico (corpo) ou psíquico (am<strong>en</strong>te), pero só chega a el como médico na<br />
medi<strong>da</strong> <strong>en</strong> que un sistema psíquico (o <strong>en</strong>fermo, un familiar, o policía ou el mesmo) comunica<br />
<strong>social</strong>m<strong>en</strong>te esa <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de ao “tomar conci<strong>en</strong>cia” dela e recoñecer a súa pres<strong>en</strong>za. A súa id<strong>en</strong>ti<strong>da</strong>de<br />
como médico é tamén unha construción <strong>social</strong>. Dado que a <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de é parte <strong>da</strong> comunicación é<br />
~ 81 ~