Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
verbaliza<strong>da</strong>, é que se obterá un mellor servizo 778 e discreción. Dep<strong>en</strong>de tamén do seguro médico que se<br />
teña, e <strong>da</strong>s súas coberturas.<br />
Comeza <strong>en</strong>tón unha máis ou m<strong>en</strong>os longa carreira ata atopar unha solución ao estraño<br />
comportam<strong>en</strong>to do familiar. Esta carreira está chea de vaivéns e fracasos. Segundo os casos probanse<br />
todo tipo de terapias, buscando algo que de solución, que explique, pero sobre todo que tranquilice as<br />
situacións de crise.<br />
Segun<strong>da</strong> fase: especialistas, diagnóstico, tratam<strong>en</strong>to e redefinición <strong>da</strong> id<strong>en</strong>ti<strong>da</strong>de.<br />
Se as crises persist<strong>en</strong> chégase a un especialista <strong>en</strong> saúde m<strong>en</strong>tal. Os familiares de EMG coincid<strong>en</strong> <strong>en</strong><br />
relatar algún punto de inflexión, un mom<strong>en</strong>to no que recoñec<strong>en</strong> que “todo veuse abaixo”. Non é un paso<br />
doado e <strong>en</strong> moitos casos leva consigo meses ou anos de crises, semanas s<strong>en</strong> ap<strong>en</strong>as durmir. Filom<strong>en</strong>a<br />
recibiu a chama<strong>da</strong> dun ax<strong>en</strong>te <strong>da</strong> policía tras chocalo seu marido contra un farol 779 . Na maior parte dos<br />
casos a situación chega a ser insostible, e a busca de axu<strong>da</strong> faise imprescindible. Existe a convicción de<br />
que para cousas “leves” debese acudir ao psicólogo, para “falar e facer test”, m<strong>en</strong>tres que para temas<br />
máis “graves” acodese ao psiquiatra ou ao neurólogo. Filom<strong>en</strong>a recor<strong>da</strong> que unha familiar psicóloga<br />
“recom<strong>en</strong>doulles” nos anos oit<strong>en</strong>ta un psicanalista 780 . Acudiron a el. Non serviu para na<strong>da</strong>, e foi<br />
extrema<strong>da</strong>m<strong>en</strong>te caro, pois non o cubría o seguro do seu marido.<br />
Fernando non recor<strong>da</strong> cando acudiu o seu pai por primeira vez o psiquiatra, pero si recor<strong>da</strong> unha<br />
longa lista de difer<strong>en</strong>tes psiquiatras. Só un, que logo desapareceu ao ser trasla<strong>da</strong>do, deu no cravo, e<br />
<strong>en</strong>t<strong>en</strong>díase ademais cos seus pais 781 . Esta cruza<strong>da</strong> é outra constante nos familiares dun EMG. Inician<br />
unha longa peregrinación por difer<strong>en</strong>tes especialistas. O sociólogo David Karp no seu libro sobre a<br />
experi<strong>en</strong>cia de familiares con Depresión <strong>en</strong> EEUU d<strong>en</strong>omina a este proceso “tango <strong>social</strong> <strong>en</strong>tre os<br />
emocionalm<strong>en</strong>te <strong>en</strong>fermos e aqueles que tratan de axu<strong>da</strong>los” 782 . Unha cont<strong>en</strong><strong>da</strong> por atopar unha resposta<br />
e un especialista axeitado que non remata nunca. Os familiares están sempre alerta ante novas posibles<br />
terapias, de calquera tipo. A incerteza persiste como base <strong>da</strong> relación coa EMG, por iso a busca de<br />
posibles respostas e as probas que poi<strong>da</strong>n levar consigo consigo nunca se detén.<br />
Se algo dá resultado, os familiares aférranse a esa explicación. Tras visitar difer<strong>en</strong>tes especialistas<br />
seguindo os consellos de familiares, amigos, veciños, etc. remátase visitando algún psiquiatra. Neste<br />
punto é importante compr<strong>en</strong>der unha visión negra comparti<strong>da</strong> por tódolos familiares <strong>en</strong>trevistados, e<br />
tamén polos propios EM. Vívese a certeza de que a psiquiatría e os servizos de saúde m<strong>en</strong>tal son un<br />
“pozo negro”. Todos coñec<strong>en</strong> historias de Conxo, ou dun psiquiátrico similar, onde os EM sufrían<br />
abandoados por todos. Os imaxinarios sociais <strong>da</strong> psiquiatría na pr<strong>en</strong>sa e o cinema son especialm<strong>en</strong>te<br />
negativos 783 . A visión <strong>da</strong>s institucións para <strong>en</strong>fermos m<strong>en</strong>tais é pois negativa. De aí que se busque unha<br />
primeira consulta na “mellor” opción: a psiquiatría priva<strong>da</strong>. Filom<strong>en</strong>a recor<strong>da</strong> o primeiro ingreso do seu<br />
esposo tras a chama<strong>da</strong> <strong>da</strong> policía. Recom<strong>en</strong><strong>da</strong><strong>da</strong> por un médico amigo o seu marido estivo ingresado<br />
778<br />
É sorpr<strong>en</strong>d<strong>en</strong>te a aus<strong>en</strong>dia de literatura sobre a práctica priva<strong>da</strong> <strong>en</strong> xeral. To<strong>da</strong> socioloxía é descrición útil <strong>social</strong>m<strong>en</strong>te.<br />
779<br />
Filom<strong>en</strong>a 1: 10.<br />
780<br />
Filom<strong>en</strong>a 2: 2.<br />
781<br />
Fernando 1, 5.<br />
782<br />
Karp 2001: 15.<br />
783<br />
Gabbard 1999 para o imaxinario <strong>da</strong> psiquiatría no cinema, d<strong>en</strong>de o cinema <strong>en</strong> branco e negro ata os anos 90 do século XX. Baéz-Mesa 1987;<br />
EDIS 1990; Gamo 1989; Whitaker 2002 para a imaxe na pr<strong>en</strong>sa <strong>da</strong> <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de m<strong>en</strong>tal <strong>en</strong> <strong>Galicia</strong>, España e os EEUU.<br />
~ 219 ~