Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
Orden social e loucura en Galicia - Repositorio Institucional da USC ...
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
Teoría do conflito.<br />
“A socie<strong>da</strong>de é conflito, é cambio, é loita”. Esta frase resume a idea c<strong>en</strong>tral desta corr<strong>en</strong>te. O énfase<br />
ponse no <strong>en</strong>frontam<strong>en</strong>to interno/externo a unha socie<strong>da</strong>de. D<strong>en</strong>de esta perspectiva a socie<strong>da</strong>de é un<br />
continuo conflito <strong>en</strong>tre grupos sociais <strong>en</strong> loita polo poder 537 . Os grupos poderosos explotan os m<strong>en</strong>os<br />
poderosos coa forza bruta, a economía e as ideas lexitimadoras <strong>da</strong> orde <strong>social</strong>. Coser 538 é quizais xunto<br />
con Dahr<strong>en</strong>dorf 539 , qu<strong>en</strong> máis contribuíu d<strong>en</strong>de posturas políticas contrapostas á semántica <strong>da</strong> socioloxía<br />
desta perspectiva. Imos deternos un mom<strong>en</strong>to para ver como, neste modelo, a <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de é un fracaso<br />
<strong>social</strong> na distribución dos recursos ou unha construcción ideolóxica.<br />
Nos tres modelos analizados ata agora a énfase poñíase nun esforzo por compr<strong>en</strong>der e describila<br />
estrutura <strong>social</strong>, s<strong>en</strong> demasia<strong>da</strong> preocupación polo cambio e o conflito. A socioloxía de inspiración<br />
marxista que repres<strong>en</strong>ta este terceiro modelo mira a socie<strong>da</strong>de d<strong>en</strong>de o conflito, d<strong>en</strong>de o <strong>en</strong>frontam<strong>en</strong>to;<br />
o cambio <strong>social</strong> é a idea seminal do imaxinario co que contribúe á socioloxía. K. Marx <strong>en</strong>t<strong>en</strong>deu xa no<br />
século XIX a socie<strong>da</strong>de como loita. A historia é historia <strong>social</strong> do <strong>en</strong>frontam<strong>en</strong>to <strong>en</strong>tre clases polos<br />
recursos. As ideas dunha socie<strong>da</strong>de, a súa ideoloxía, son para Marx, a lexitimación tranquilizadora <strong>da</strong><br />
explotación. Se os recursos son maioritariam<strong>en</strong>te <strong>da</strong> minoría, a socie<strong>da</strong>de capitalista lexitima esa<br />
distribución desigual como normal e xusta coa ideoloxía. As ideas sobre a <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de forman parte<br />
desa ideoloxía.<br />
Xa no século XX L. Coser (1913-2003) describiu as funcións sociais integradoras do conflito 540 . O<br />
<strong>en</strong>frontam<strong>en</strong>to por b<strong>en</strong>s, polo poder, polo status ou polos recursos escasos é conflito <strong>social</strong> e procede <strong>da</strong><br />
estrutura <strong>social</strong>. Coser 541 describiulas funcións integradoras deste conflito: o conflito define, delimita e<br />
cohesiona a socie<strong>da</strong>de. R. Dahr<strong>en</strong>dorf (1929-) c<strong>en</strong>trau o conflito no poder, s<strong>en</strong>do a loita <strong>en</strong>tre os grupos<br />
que <strong>da</strong>n ordes fronte aqueles que as obedec<strong>en</strong>, a clave <strong>da</strong> súa análise 542 <strong>da</strong>s socie<strong>da</strong>des industriais<br />
avanza<strong>da</strong>s. De inspiración económica a clave está para Dahr<strong>en</strong>dorf nos recursos escasos, a súa visión do<br />
conflito connótao como desexable para mantela diversi<strong>da</strong>de económica 543 .<br />
A socioloxía <strong>da</strong> EM: a <strong>en</strong>fermi<strong>da</strong>de m<strong>en</strong>tal <strong>da</strong> socie<strong>da</strong>de.<br />
Estes catro paradigmas descritos dominaron a imaxinación dos sociólogos ao longo <strong>da</strong> historia <strong>da</strong><br />
disciplina. Unha combinatoria <strong>da</strong>s distincións detalla<strong>da</strong>s atópase <strong>en</strong> tódolos manuais exist<strong>en</strong>tes de<br />
socioloxía médica <strong>en</strong> xeral 544 , e de socioloxía médica <strong>da</strong> EMG <strong>en</strong> particular 545 . Sempre influídos pola<br />
mo<strong>da</strong> vix<strong>en</strong>te <strong>en</strong> ca<strong>da</strong> época d<strong>en</strong>tro do sistema médico e a psiquiatría, e por suposto, pola historia <strong>da</strong><br />
eleccións persoais dos seus def<strong>en</strong>sores. Como exemplo disto poderiamos tomar as obras de Bastide ou<br />
de Deveroux, xa analiza<strong>da</strong>s, que nos anos ses<strong>en</strong>ta e set<strong>en</strong>ta propugnaron unha socioloxía médica<br />
inspira<strong>da</strong> na socioloxía do conflito e na psicanálise, con influ<strong>en</strong>cia <strong>da</strong>s pret<strong>en</strong>sións <strong>da</strong> antropoloxía. Máis<br />
537 Hegel e Marx son por suposto as dúas refer<strong>en</strong>cias clásicas que nutr<strong>en</strong> este modelo.<br />
538 Coser 1961, 1970.<br />
539 Dahr<strong>en</strong>dorf 1962, 1963, 1975, 1979, 1993, 2007.<br />
540 Coser 1961.<br />
541 Inspirado nas ideas xa analiza<strong>da</strong>s de Simmel (1968).<br />
542 Dahr<strong>en</strong>dorf 1979.<br />
543 Dahr<strong>en</strong>dorf e A. Gidd<strong>en</strong>s coa súa terceira vía (1982, 2001) convertéronse <strong>en</strong> asesores do goberno británico: a socioloxía é sempre <strong>da</strong><br />
comunicación <strong>social</strong>, nestes dous casos a comunicación é directa e explícita.<br />
544 Véxase como exemplo a obra de Phil Brown (2000) e as súas subseguintes reedicións como manuais de <strong>en</strong>sino universitario).<br />
545 Prior 1993; Horwitz 2002; Horwitz-Scheid 1999; Gallagher 1995; Cockerham 1996; Pilgrim-Rogers 1999; Tausig-Michello-Subedi 1999.<br />
~ 115 ~