Feiten om te delen - Considerati
Feiten om te delen - Considerati
Feiten om te delen - Considerati
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
fei<strong>te</strong>n <strong>om</strong> <strong>te</strong> <strong>delen</strong> digitale con<strong>te</strong>ntdistributie in nederland<br />
7.6 tussenconclusie<br />
In we<strong>te</strong>nschappelijke kringen is er veel discussie over<br />
de juis<strong>te</strong> manier <strong>om</strong> de invloed van het downloaden<br />
uit illegale bron op de markt voor legaal aangeboden<br />
con<strong>te</strong>nt <strong>te</strong> berekenen. De relatie tussen het downloaden<br />
uit illegale bron en legale verkopen is c<strong>om</strong>plex<br />
en daar<strong>om</strong> niet eenvoudig in een econ<strong>om</strong>isch rekenmodel<br />
<strong>te</strong> passen. Huygen et al. (2009) concluderen op<br />
basis van hun in<strong>te</strong>rnationale li<strong>te</strong>ratuurstudie dat het<br />
effect van downloaden uit illegale bron op de legale<br />
verkopen ui<strong>te</strong>rst dubbelzinnig is. 235 Andere onderzoekers<br />
zoals DeJean (2009) en Edström-Frejman<br />
(2007) zijn minder s<strong>te</strong>llig maar signaleren ook methodologische<br />
problemen in de mees<strong>te</strong> studies. 236 Ook wij<br />
signaleren <strong>te</strong>genstrijdigheden in de uitk<strong>om</strong>s<strong>te</strong>n van<br />
de verschillende onderzoeken en consta<strong>te</strong>ren methodologische<br />
onduidelijkheden en problemen in nagenoeg<br />
alle onderzoch<strong>te</strong> studies. Dit gezegd hebbende,<br />
kunnen wij ondanks deze beperkingen wel een algemeen<br />
beeld destilleren uit de verschillende studies.<br />
Het beeld dat in de li<strong>te</strong>ratuur overheerst is dat de<br />
legale verkopen <strong>te</strong>ruglopen onder invloed van het<br />
illegale aanbod. 237<br />
Het negatieve effect van het downloaden uit illegale<br />
bron is primair het gevolg van substitutie van legale<br />
verkopen door downloads uit illegale bron. Het merendeel<br />
van de we<strong>te</strong>nschappelijke studies en de studies<br />
gedaan door onderzoeks- en adviesbureaus vinden<br />
substitutie effec<strong>te</strong>n. In de li<strong>te</strong>ratuur worden substitutieratios<br />
genoemd die ui<strong>te</strong>enlopen van 5% tot 30%. De<br />
mees<strong>te</strong> studies vinden een substitutieratio van rond de<br />
20% voor muziek. Voor de Nederlandse muziekmarkt<br />
becijferen Huygen et al. (2009) dat de <strong>om</strong>zetderving<br />
als gevolg van het downloaden uit illegale bron maximaal<br />
100 miljoen euro per jaar bedraagt (inclusief<br />
BTW). Dit k<strong>om</strong>t overeen met een substitutieratio van<br />
tussen de 5% en 7%. De totale <strong>om</strong>zet van de muziekindustrie<br />
uit de verkoop van fysieke dragers en digi-<br />
tale downloads bedroeg in 2010 218, 1 miljoen euro<br />
(inclusief BTW).<br />
Naast de negatieve effec<strong>te</strong>n van het downloaden uit<br />
illegale bron op de legale verkopen, zijn er enkele<br />
studies die geen significan<strong>te</strong> invloed vinden, of juist<br />
een positieve invloed op de legale verkopen. Daar waar<br />
een positieve invloed wordt gevonden, wordt dit toegeschreven<br />
aan sampling- en netwerkeffec<strong>te</strong>n.<br />
Wanneer wij de muziekmarkt als voorbeeld nemen,<br />
dan blijkt uit de <strong>om</strong>zetcijfers dat de <strong>om</strong>zet van de<br />
muziekindustrie in tien jaar tijd met meer dan 50%<br />
is gekr<strong>om</strong>pen. Meer recen<strong>te</strong>lijk laat ook de h<strong>om</strong>e<br />
en<strong>te</strong>rtainmentmarkt voor films en video een scherpe<br />
<strong>om</strong>zetdaling zien. Of het downloaden uit illegale bron<br />
de enige oorzaak is van deze <strong>te</strong>ruggang is onderwerp<br />
van discussie en op basis van de huidige li<strong>te</strong>ratuur<br />
niet eenduidig vast <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen. Bij het verklaren van de<br />
<strong>om</strong>zetderving van de en<strong>te</strong>rtainmentindustrie moe<strong>te</strong>n<br />
wij naast de invloed van het downloaden uit illegale<br />
bron daar<strong>om</strong> ook kijken naar mogelijke aanvullende<br />
oorzaken. In de li<strong>te</strong>ratuur zijn naast de invloed van<br />
het downloaden uit illegale bron diverse aanvullende<br />
en al<strong>te</strong>rnatieve verklaringen geopperd. De meest<br />
gehoorde hypothese is dat consumen<strong>te</strong>n hun budget<br />
hebben verschoven van het kopen van muziek naar<br />
het bezoeken van concer<strong>te</strong>n. Ook moet muziek nu<br />
meer concurreren met andere en<strong>te</strong>rtainmentproduc<strong>te</strong>n<br />
zoals films en games. Dezelfde redenering gaat<br />
op voor films en video. De consument koopt minder<br />
DVD’s, maar bezoekt vaker de bioscoop en speelt meer<br />
games. De verklaring voor de <strong>te</strong>ruglopende <strong>om</strong>zet<strong>te</strong>n<br />
kan dan gevonden worden in de verplaatsing van<br />
uitgaven naar deze vormen van en<strong>te</strong>rtainment. Bij<br />
deze verklaring moet ech<strong>te</strong>r wel rekening gehouden<br />
worden met de vraag of het hier niet eerder <strong>om</strong> een<br />
gevolg gaat dan <strong>om</strong> een oorzaak: doordat de consument<br />
minder geld hoeft uit <strong>te</strong> geven aan muziek, films<br />
235 Huygen, A., Poort, J., Van Eijk, N. (2009), �����������������������������������������������������������������������������������<br />
,<br />
januari 2009, TNO/SEO/IViR, p. 111.<br />
236 Dejean, S. (2009), What Can We Learn fr<strong>om</strong> Empirical Studies About Piracy?, in: CESifo Econ<strong>om</strong>ic Studies, 2009, 55 (2), p. 326; Edström-<br />
Frejman, A. (2007), eC<strong>om</strong>merce Rhetoric and Reality in the Music Industry: Estimating the Real Impact of File-Sharing Activities on CD-Sales,<br />
Ams<strong>te</strong>rdam, IOS Press.<br />
237 Voor een overzicht van studies gedaan naar de invloed van het downloaden uit illegale bron zie appendix I.<br />
84