Uit de oude doos - Stichting Zeesleepboot Holland
Uit de oude doos - Stichting Zeesleepboot Holland
Uit de oude doos - Stichting Zeesleepboot Holland
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
NIEUWSBRIEF<br />
<strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
PESK<br />
Jaargang 10<br />
Nieuwsbrief 19<br />
April 2010
2<br />
Colofon:<br />
Deze nieuwsbrief wordt<br />
uitgegeven door <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> en is<br />
bestemd voor haar vrijwilligers,<br />
sponsoren, begunstigers,<br />
donateurs, werknemers<br />
en an<strong>de</strong>re belangstellen<strong>de</strong>n.<br />
Nummer 19,<br />
mei 2010<br />
Redactie:<br />
Rob Balke<br />
Hilda Boesjes-Beljon<br />
Karin Lod<strong>de</strong>r<br />
Tom Schoonhoff<br />
Deze nieuwsbrief is ook digitaal<br />
beschikbaar op:<br />
www.zeesleepbootholland.nl<br />
Vormgeving Henry Drost<br />
Oplage 3500 ex.<br />
<strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Postbus 26<br />
8860 AA Harlingen<br />
T: 0517-433848<br />
F: 0517-433836<br />
E: info@zeesleepbootholland.nl<br />
W: www.zeesleepbootholland.nl<br />
Niets uit <strong>de</strong>ze uitgave mag<br />
wor<strong>de</strong>n vermenigvuldigd op<br />
welke manier dan ook zon<strong>de</strong>r<br />
schriftelijke toestemming van<br />
het bestuur van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
Foto omslag: <strong>de</strong> Werspoor<br />
hoofdmotor na <strong>de</strong> revisie.<br />
(Foto Henry Drost)<br />
FLEVODRUKHARLINGEN<br />
FLEVODRUK HARLINGEN<br />
FLEVOMEDIAHARLINGEN<br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
The Helpful Hand<br />
Of The<br />
North Sea<br />
Het meest aanspreken<strong>de</strong> werk dat <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> op Terschelling verrichtte<br />
was uiteraard het bergingswerk. In <strong>de</strong> perio<strong>de</strong> 1951-1975 heeft <strong>de</strong> snelle<br />
bergingsjager 161 schepen behou<strong>de</strong>n binnen kunnen brengen. In <strong>de</strong> zomermaan<strong>de</strong>n<br />
zette <strong>de</strong> re<strong>de</strong>rij <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> in als extra veer voor <strong>de</strong> dienst<br />
Harlingen-Terschelling. In dit ka<strong>de</strong>r waren fraaie salons ingericht. Hiervan<br />
is <strong>de</strong> ‘eerste klas’ in ou<strong>de</strong> luister hersteld.<br />
Omdat <strong>de</strong> scheepvaart steeds veiliger werd kregen <strong>de</strong> bergers het steeds moeilijker.<br />
Ook voor Doeksen bleek het niet meer rendabel een schip met stand-by<br />
bemanning op station te hou<strong>de</strong>n.<br />
Daarom werd besloten een an<strong>de</strong>re bestemming voor <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> te zoeken. Tussen<br />
1975 en 1998 werd <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> verhuurd aan Rijkswaterstaat, directie Noordzee.<br />
Aan het eind van <strong>de</strong>ze perio<strong>de</strong> verscheen het doemscenario ‘sloop’ aan <strong>de</strong> horizon.<br />
Dankzij <strong>de</strong> oplettendheid van enkele liefhebbers werd dit unieke schip op het<br />
nippertje gered en on<strong>de</strong>rgebracht in <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>. Deze<br />
stichting beoogt <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> in zo oorspronkelijk mogelijke staat te behou<strong>de</strong>n voor<br />
het nageslacht door mid<strong>de</strong>l van museale exploitatie voortvloeien<strong>de</strong> uit en voortbordurend<br />
op haar vroegere taken.<br />
Dankzij uw steun werd het mogelijk enkele forse restauratietrajecten in gang te<br />
zetten. Na twee intensieve restauratieron<strong>de</strong>n in <strong>de</strong> winters van 2004-2005 en<br />
2005 -2006 vond <strong>de</strong> afgelopen winter een <strong>de</strong>r<strong>de</strong> forse renovatie plaats. In bei<strong>de</strong><br />
eerst genoem<strong>de</strong> perio<strong>de</strong>n wer<strong>de</strong>n o.a. <strong>de</strong> complete boeg en het <strong>de</strong>k vervangen.<br />
Van <strong>de</strong>cember 2006 tot en met maart 2007 waren het interieur en <strong>de</strong> hoofdmotor<br />
aan <strong>de</strong> beurt. Om optimaal te kunnen functioneren in haar <strong>de</strong>r<strong>de</strong> levensfase werd<br />
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong> o.a. voorzien van eigentijdse kombuisvoorzieningen. De motor werd<br />
gereviseerd en er werd veel aandacht besteed aan veiligheid aan boord. Diverse<br />
bedrijven en onze ploeg van vrijwilligers hebben weer een pracht klus geleverd.<br />
Dat <strong>de</strong>ed men opnieuw in <strong>de</strong> winter van 2007-2008 toen alle leidingwerk werd<br />
vervangen en <strong>de</strong> gastenverblijven wer<strong>de</strong>n voorzien van douche- en toiletvoorzieningen.<br />
Dankzij een spontane sponsoractie van een aantal goe<strong>de</strong> beken<strong>de</strong>n kon<br />
in <strong>de</strong> winter van 2008 en 2009 <strong>de</strong> re<strong>de</strong>rshut wor<strong>de</strong>n gerenoveerd. Ver<strong>de</strong>r wer<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong> pompen aan boord overhaald, en kregen we een luchtdroger ten behoeve van<br />
het pneumatische besturingssysteem van <strong>de</strong> machinekamer. Opgeteld verg<strong>de</strong>n <strong>de</strong><br />
aanschaf van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> alsme<strong>de</strong> <strong>de</strong> vier genoem<strong>de</strong> renovatieron<strong>de</strong>s een financiele<br />
investering van een slordige twee en een half miljoen euro. In <strong>de</strong> winter 2009-<br />
2010 werd <strong>de</strong> complete hoofdmotor overhaald, een sponsorproject van Wärtsilä<br />
Netherlands. Reserve on<strong>de</strong>r<strong>de</strong>len van en uit <strong>de</strong> Werkspoor diesel uit gemaal het<br />
Blocq van Kuffeler, geschonken door Waterschap Zui<strong>de</strong>rzeeland kwamen goed van<br />
pas evenals <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rsteuning door Maritiem Instituut Willem Barentsz Terschelling<br />
en Maritieme aca<strong>de</strong>mie Harlingen.<br />
De <strong>Holland</strong> is voor haar voortbestaan in hoge mate afhankelijk van <strong>de</strong>rgelijke<br />
gesponsor<strong>de</strong> initiatieven alsme<strong>de</strong> van <strong>de</strong> inzet van vrijwilligers en <strong>de</strong> steun van<br />
sponsoren, begunstigers en donateurs.<br />
De <strong>Holland</strong> is ingeschreven als Varend Monument bij het Nationaal Register Varen<strong>de</strong><br />
Monumenten van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> Fe<strong>de</strong>ratie Oud Ne<strong>de</strong>rlandse Vaartuigen.
Woord van <strong>de</strong> voorzitter<br />
Het vaarseizoen is weer begonnen, met maar<br />
liefst negen vaartochten voor donateurs en<br />
hun gasten. Ruim 700 mensen hebben hiervan<br />
gebruik gemaakt.<br />
Onze inspanningen om meer donateurs te werven,<br />
on<strong>de</strong>r leiding van bestuurslid Jos Paques,<br />
zijn beloond. In een paar jaar tijd hebben wij<br />
meer dan 400 nieuwe donateurs mogen verwelkomen.<br />
In totaal zijn dat er nu 860. Wij hopen<br />
nog dit jaar donateur nummer 1000 te kunnen<br />
inschrijven. Daar gaan we natuurlijk iets leuks<br />
voor be<strong>de</strong>nken.<br />
In <strong>de</strong>ze Nieuwsbrief vindt u enkele leuke nieuwe<br />
activiteiten, speciaal voor donateurs. Zoals<br />
<strong>de</strong> Zeebenentest en <strong>de</strong> Mooi-weer vaardag.<br />
Dit jaar zal <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> niet naar Schotland<br />
vertrekken. Er was te weinig belangstelling om<br />
<strong>de</strong>ze vaartochten rendabel te kunnen uitvoeren.<br />
Bijzon<strong>de</strong>r is <strong>de</strong> actie “Historische oversteken<br />
Terschelling-Harlingen”. Deze vindt plaats in <strong>de</strong><br />
zomermaan<strong>de</strong>n en in nauwe samenwerking<br />
met <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> Guusjen op Terschelling. Meer<br />
hierover el<strong>de</strong>rs in <strong>de</strong>ze nieuwsbrief.<br />
Bovendien zijn we van 19 t/m 23 augustus te<br />
vin<strong>de</strong>n bij Sail Amsterdam.<br />
In dit voorwoord vraag ik ook graag uw aandacht<br />
voor onze kalen<strong>de</strong>r 2011, ja in<strong>de</strong>rdaad<br />
2011! De kalen<strong>de</strong>r is te koop voor € 17,50. De<br />
bijzon<strong>de</strong>re kalen<strong>de</strong>r is samengesteld op basis<br />
van prachtige historische foto’s, gemaakt door<br />
wijlen Andries Nienhuis, <strong>de</strong>stijds marconist aan<br />
boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Zijn dochter Annet heeft<br />
tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> sponsordag 2010 het eerste exemplaar<br />
aangebo<strong>de</strong>n. Het archief van <strong>de</strong> familie<br />
Nienhuis bevat meer dan 500 dia’s en foto’s van<br />
acties en activiteiten. Wij zijn blij met en trots op<br />
een fijne samenwerking.<br />
O ja, wat ik ook niet moet vergeten te mel<strong>de</strong>n,<br />
ja…….<strong>de</strong> <strong>Holland</strong> gaat met <strong>de</strong> tijd mee; we<br />
hebben een nieuwe stuurman, een nog wel<br />
een vrouw! Het is Liesbeth Norel, dochter van<br />
Klaas Norel van Meeus Assurantiën. En Klaas<br />
in<strong>de</strong>rdaad……. is <strong>de</strong> zoon van <strong>de</strong> bij velen<br />
beken<strong>de</strong> schrijver van on<strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re maritieme<br />
boeken: K. Norel.<br />
En nu maar weer varen! Met <strong>de</strong> door Wärtsilä,<br />
onze vrijwilligers en diverse opleidingsinstituten<br />
gereviseer<strong>de</strong> motor moet dit prima gaan lukken.<br />
Tot ziens<br />
3
<strong>Holland</strong> vast in <strong>de</strong> Bonte Brug<br />
De <strong>Holland</strong> anno 1951 komt on<strong>de</strong>rweg van Foxhol( Groningen) naar Delfzijl vast te zitten in <strong>de</strong><br />
Bonte Brug, hartje Groningen. Het is een veelbesproken voorval uit <strong>de</strong> rijke historie van <strong>de</strong><br />
zeesleepboot <strong>Holland</strong>. Veel besproken en veel beschreven. Maar wie wist dat <strong>de</strong> toen 17-jarige<br />
Luut Dijkstra er een serie foto’s van heeft geschoten?<br />
Tij<strong>de</strong>ns een van <strong>de</strong> donateurdagen van dit<br />
jaar nam <strong>de</strong> heer Dijkstra uit Groningen zijn<br />
foto’s mee. Het zijn drie schitteren<strong>de</strong> zwart/wit<br />
opnames. Als jonge jongen bracht Luut Dijkstra<br />
heel wat uurtjes door op en rond <strong>de</strong> Oosterhaven<br />
in Groningen, gefascineerd als hij was door<br />
<strong>de</strong> coasters en an<strong>de</strong>re schepen. Zijn liefste<br />
wens was <strong>de</strong> scheepsbouw in te gaan. Maar<br />
als enigst kind van ou<strong>de</strong>rs die ook nog bei<strong>de</strong>n<br />
ziek waren in <strong>de</strong> perio<strong>de</strong> vlak na <strong>de</strong> Twee<strong>de</strong><br />
Wereldoorlog, kwamen wensen niet altijd uit.<br />
Luut werd krui<strong>de</strong>nier en run<strong>de</strong> tot 1991 een<br />
Sperwer-winkel. Als donateur van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
voelt hij zich thuis aan boord van het schip dat<br />
hij bijna 60 jaar gele<strong>de</strong>n knipte. Oh.. wat kan hij<br />
zich nog goed herinneren hoe hij heel snel naar<br />
huis fietste om zijn fototoestel te halen, nadat hij<br />
het voorval had ont<strong>de</strong>kt terwijl hij vanuit school<br />
naar huis fietste.<br />
4<br />
Luut Dijkstra met <strong>de</strong> door hemzelf, als 17- jarige,<br />
gemaakte zwart wit foto’s van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
in het ou<strong>de</strong> Winschoterdiep vastgeklemd in <strong>de</strong><br />
Bonte Brug .
Van <strong>de</strong> kapitein...<br />
Deze nieuwsbrief staat on<strong>de</strong>r an<strong>de</strong>re in het teken van oud marconist Andries Nienhuis en<br />
bergingen.<br />
Andries was een van <strong>de</strong> mannen waar we het van moesten hebben. Bij hen begon het. Samen<br />
met zijn collega’s, Henk van Brakel, Teun Krul, Jaap Krul, Gijs Bosse en allen die hen voor<br />
gingen, moesten <strong>de</strong>ze mannen <strong>de</strong> buit voor Doeksen binnen halen. Elkaar aflossend werd er<br />
24 uur per dag uitgeluisterd.<br />
’s Avonds was het vaak gezellig in die radiohut.<br />
Als <strong>de</strong> kroeg uit ging, waren er altijd wel mensen<br />
die gingen ‘kieken wa <strong>de</strong> wacht het’.<br />
Von<strong>de</strong>n ze dat <strong>de</strong> “juiste” man aan boord was,<br />
dan wer<strong>de</strong>n er nog een paar halve kippen bij<br />
<strong>de</strong> “Wigwam” geregeld, <strong>de</strong> kist met reserve<br />
radaron<strong>de</strong>r<strong>de</strong>len werd in het mid<strong>de</strong>n van <strong>de</strong><br />
radiohut gezet en werd er een kaartje gelegd.<br />
Vaak kwam er uit een of an<strong>de</strong>re jaszak ook nog<br />
wel een flesje om <strong>de</strong> pret te verhogen.<br />
Toch had het werk er niet on<strong>de</strong>r te lij<strong>de</strong>n.<br />
Ondanks dat Radio Veronica uit een van <strong>de</strong><br />
luidsprekers (zachtjes) schetter<strong>de</strong>, ston<strong>de</strong>n <strong>de</strong><br />
oortjes van <strong>de</strong> Sparks altijd gespitst.<br />
Kwam er een berichtje door, dan was het<br />
“Sssst!”, <strong>de</strong> muziek ging nog zachter en werd er<br />
meegeschreven.<br />
Als een schip een telegram aan een kuststation<br />
wil<strong>de</strong> verzen<strong>de</strong>n, dan moesten ze van te voren<br />
het aantal woor<strong>de</strong>n doorgeven. Drie of vier, dat<br />
waren vaak ‘love and kisses’ telegrammen; niet<br />
interessant.<br />
Waren het er een stuk of tig, dan kon het wél interessant<br />
wor<strong>de</strong>n. Het kon immers zijn dat een<br />
kapitein aan zijn re<strong>de</strong>r doorgaf dat ze ergens<br />
met b.v. machinescha<strong>de</strong> rond dreven. Was het<br />
ergens op <strong>de</strong> Noordzee, dan was het <strong>de</strong> moeite<br />
waard hierop te reageren. Of niet….. want <strong>de</strong><br />
concurrent luistert ook uit.<br />
Zo had <strong>de</strong> ‘France Maru’ een aanvaring boven<br />
Terschelling en <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> was een flink eind<br />
uit <strong>de</strong> buurt, ergens on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Engelse kust bij<br />
een booreiland. Teun had <strong>de</strong> wacht en zou ons<br />
net bij het booreiland afmel<strong>de</strong>n toen het bericht<br />
van <strong>de</strong> aanvaring via Scheveningen Radio<br />
door kwam. Niks tegen het eiland zeggen, hard<br />
stuurboord roer en als <strong>de</strong> gesmeer<strong>de</strong> bliksem<br />
terug! Na 10 uur volle kracht varen, was <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
er toch nog als eerste sleepboot bij! (zie<br />
<strong>de</strong> foto’s in <strong>de</strong> kalen<strong>de</strong>r 2011!)<br />
De concurrent had het nakijken; ze wisten niet<br />
beter dan dat die ‘<strong>Holland</strong>’ op Terschelling lag,<br />
en dus in <strong>de</strong> buurt zou zijn!<br />
Natuurlijk was er wel radiocontact met ons kantoor,<br />
maar dat ging allemaal in co<strong>de</strong>, groepjes<br />
van 5 cijfers. Deze co<strong>de</strong> was door een van <strong>de</strong><br />
mensen op kantoor bedacht en veran<strong>de</strong>r<strong>de</strong><br />
dagelijks, evenals <strong>de</strong> frequentie waarop werd<br />
gecommuniceerd. Op ons kantoor was ook<br />
een complete radiokamer ingericht, dus <strong>de</strong><br />
berichtgeving ging rechtstreeks en niet via een<br />
of an<strong>de</strong>r kuststation.<br />
Als we op zee waren, hetzij bij een job, hetzij<br />
met een sleepreisje, dan wil<strong>de</strong> men thuis ook<br />
graag weten hoe het ging. Praktisch ie<strong>de</strong>reen<br />
op het eiland had een ontvanger met <strong>de</strong> visserijband<br />
waarop het scheepvaart radioverkeer<br />
kon wor<strong>de</strong>n gevolgd. Om <strong>de</strong> mensen thuis te<br />
laten weten dat alles goed was aan boord,<br />
werd elke avond, even na zeven uur, op een<br />
bepaal<strong>de</strong> frequentie een paar keer, op een bepaal<strong>de</strong><br />
manier, in <strong>de</strong> microfoon geblazen, zodat<br />
men thuis goed kon afstemmen en dan hoor<strong>de</strong><br />
je b.v.:” Hallo nummer …(dan volg<strong>de</strong>n enkele<br />
huisnummers van opvaren<strong>de</strong>n), alles wel aan<br />
boord, rustig zeetje, nog een dag of twee. Groeten,<br />
uit.” Eenzijdige berichten verzen<strong>de</strong>n mocht<br />
niet, dus kon je geen namen noemen en zeker<br />
geen scheepsnaam! Maar op <strong>de</strong>ze manier wist<br />
men op het eiland ook hoe het ging.<br />
Jammer dat er geen marconisten meer op <strong>de</strong><br />
schepen varen. Die hutten met allerlei ontvangers<br />
en grote zen<strong>de</strong>rs zijn er niet meer. Alles<br />
gaat tegenwoordig via <strong>de</strong> satelliet. Gelukkig<br />
hebben we hier aan boord <strong>de</strong> radiohut weer op<br />
or<strong>de</strong> en kan af en toe een oud “vonkentrekker”<br />
zijn hart ophalen!<br />
Tot ziens aan boord!<br />
Bert Vliegers.<br />
5
Werkspoor verbindt <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> en Wärtsilä Netherlands<br />
HARLINGEN – Met een handtekening on<strong>de</strong>r het hoofdsponsorcontract van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> bestendig<strong>de</strong>n Fred van Beers, managing director van Wärtsilä Netherlands<br />
en André Olijslager in zijn hoedanigheid als voorzitter van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
een langdurige relatie die werd ingezet op 10 november 2009 met een bijzon<strong>de</strong>r en uitstekend<br />
geslaagd renovatieproject rond <strong>de</strong> 10-cilin<strong>de</strong>r Werkspoor dieselmotor, het kloppend hart van<br />
<strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>. De contracton<strong>de</strong>rtekening vond plaats op woensdag 31 maart jl.<br />
aan boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> on<strong>de</strong>r toeziend oog van diverse direct betrokkenen.<br />
“Voor Wärtsilä was dit project <strong>de</strong> i<strong>de</strong>ale gelegenheid<br />
om onze kennis, jarenlange ervaring<br />
en passie over het reviseren van motoren te<br />
laten zien. In principe kunnen wij elke motor<br />
reviseren, dus ook <strong>de</strong> Werkspoor dieselmotor<br />
uit 1951”; vertelt Fred van Beers. “Het project is<br />
geslaagd door <strong>de</strong> optimale samenwerking tussen<br />
<strong>de</strong> <strong>de</strong>skundigen van verschillen<strong>de</strong> Wärtsilä<br />
locaties.”<br />
De zeesleepboot <strong>Holland</strong> is als varend monument<br />
niet meer weg te <strong>de</strong>nken uit <strong>de</strong> havens<br />
van Terschelling, Den Hel<strong>de</strong>r en Harlingen of bij<br />
grote nautische evenementen als Sail Amsterdam,<br />
Delfsail, Friese Havendagen, Visserijdagen,<br />
etc. Het roemruchte verle<strong>de</strong>n als bergingsjager<br />
maar ook <strong>de</strong> Rijkswaterstaat perio<strong>de</strong> als<br />
on<strong>de</strong>rzoeksvaartuig spreken tot <strong>de</strong> verbeelding.<br />
De <strong>Holland</strong> wordt terecht gezien als een stuk<br />
staal gewor<strong>de</strong>n <strong>Holland</strong>s Glorie. Behalve het<br />
imponeren<strong>de</strong> uiterlijk draagt het innerlijk en<br />
met name het hart van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>, <strong>de</strong> 10-cilin<strong>de</strong>r<br />
4-slagtrunkzuigermotor van Werkspoor in<br />
Amsterdam, bij tot het levend hou<strong>de</strong>n van <strong>de</strong><br />
legen<strong>de</strong>.<br />
De motor was dringend toe aan een grootscheepse<br />
renovatie. Het overhalen van <strong>de</strong><br />
Werkspoor vorm<strong>de</strong> het sluitstuk van een reeks<br />
renovatieron<strong>de</strong>s waarmee <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> in 2000 van start is gegaan.<br />
Het werd een pracht project waarbij Wärtsilä in<br />
Harlingen optrad als hoofdaannemer. Er werd<br />
geduren<strong>de</strong> ruim zeven weken intensief samengewerkt<br />
met <strong>de</strong> vrijwillige bemanningsle<strong>de</strong>n en<br />
vakkrachten aan boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> maar<br />
ook met leerlingen van <strong>de</strong> Maritieme Aca<strong>de</strong>mie<br />
Harlingen en stu<strong>de</strong>nten van <strong>de</strong> Hogere<br />
Zeevaartschool oftewel het Maritiem Instituut<br />
Willem Barentsz Terschelling, Asea Brown Boveri<br />
en ABB Turbocharging BV. De toegepaste<br />
on<strong>de</strong>r<strong>de</strong>len en hulpstukken zijn afkomstig uit<br />
het gemaal het Blocq van Kuffeler bij Lelystad.<br />
Een van <strong>de</strong> vier overtollige 6 cilin<strong>de</strong>r Werkspoor<br />
motoren uit het gemaal werd , samen<br />
met alle reserveon<strong>de</strong>r<strong>de</strong>len, door Waterschap<br />
6<br />
De on<strong>de</strong>rtekening van het contract<br />
VLNR André Olijslager, voorzitter <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong>, Fred van Beers, managing<br />
director van Wärtsilä Netherlands, Sake Wijma,<br />
penningmeester <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
(foto Henry Drost)<br />
Zui<strong>de</strong>rzeeland geschonken aan <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
De expertise van Wärtsilä was voor het welslagen<br />
van het project onontbeerlijk. Het werd<br />
een circa 100.000 euro kosten<strong>de</strong> megaklus die<br />
met recht werd bekrachtigd en gewaar<strong>de</strong>erd<br />
met een hoofdsponsorcontract. De on<strong>de</strong>rlinge<br />
werksfeer was perfect! Dat werd nog eens<br />
on<strong>de</strong>rstreept met we<strong>de</strong>rzijdse kleine blijken van<br />
erkentelijkheid. Zo ontvingen alle betrokkenen<br />
bij het overhalen van <strong>de</strong> motor van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> een uniek fotoboek van<br />
<strong>de</strong> renovatie met opnames van Henry Drost<br />
Harlingen. De mannen van Wärtsilä had<strong>de</strong>n<br />
voor hun collega’s op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> een mooi<br />
geborduurd fleecheshirt.<br />
De werkzaamhe<strong>de</strong>n betroffen: zuigers (wisselen)<br />
, zuigerveren, voeringen cilin<strong>de</strong>r koppen,<br />
kleppen, blowers, grondlagers, nokkenaslagers,<br />
cilin<strong>de</strong>r smeertoestellen, inspectie tandwieltrein,<br />
omzetinrichting, brandstofpompen, verstuivers,<br />
drijfstanglagers, etc.
Fotoboek<br />
in zeer<br />
beperkte oplage<br />
Fotograaf Henry Drost leg<strong>de</strong> <strong>de</strong> complete<br />
renovatie van <strong>de</strong> hoofdmotor van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> op<br />
vakkundige wijze vast in hoogwaardige digitale<br />
fotobestan<strong>de</strong>n.<br />
Exclusief voor <strong>de</strong> stichting <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> werd een <strong>de</strong>el van <strong>de</strong>ze bestan<strong>de</strong>n<br />
gebun<strong>de</strong>ld tot een uniek fotoboek. Dit fotoboek<br />
werd door <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> aangebo<strong>de</strong>n aan<br />
alle betrokkenen bij en me<strong>de</strong>werkers van het<br />
indrukwekken<strong>de</strong> project.<br />
De fotoboeken zijn voor <strong>de</strong> liefhebbers echter<br />
ook te koop. De kosten: € 34,50. De fotoboeken<br />
zijn te bestellen bij <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> (zie blz. 21 merchandise) of bij<br />
Flevodruk Harlingen ( tel: 0517 - 43 00 43).<br />
Let op <strong>de</strong> oplage is zeer beperkt.<br />
Jacob van Althuis van Wärtsilä Netherlands<br />
Harlingen neemt het eerste exemplaar van het<br />
fotoboek in ontvangst van Gerrit Vlot.<br />
Ook oud kapitein van <strong>de</strong>r Wielen ontving een<br />
fotoboek, dat direct zeer geïnteresseerd werd<br />
bekeken. (foto’s Henry Drost)<br />
7
Proefvaart van Den Hel<strong>de</strong>r<br />
naar Harlingen<br />
Henry Dost verslaat zijn belevenissen aan<br />
boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> eerste officiële<br />
proefvaart met <strong>de</strong> gereviseer<strong>de</strong> Werkspoor<br />
van Den Hel<strong>de</strong>r naar Harlingen op 1<br />
maart 2010<br />
Negen uur vertrek uit Den Hel<strong>de</strong>r. De <strong>Holland</strong><br />
lag afgemeerd aan een ponton bij Scheepswerf<br />
Visser. Met <strong>de</strong> kraan van <strong>de</strong> scheepswerf wer<strong>de</strong>n<br />
nog een aantal reddingsvlotten verplaatst,<br />
die op het gangboord van het sleep<strong>de</strong>k lagen.<br />
Ook lag het knalrood geschil<strong>de</strong>rd Rescue vaartuig,<br />
<strong>de</strong> Vosreliever, een voormalige loodsboot,<br />
tegen <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> gemeerd, die nog even weg<br />
moest. De bemanning was al een half uur bezig<br />
<strong>de</strong> meertrossen in te halen en <strong>de</strong> motor te starten.<br />
De schoorsteen spuw<strong>de</strong> zwarte rookwolken<br />
uit alvorens het schip achterwaarts begon weg<br />
te draaien van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Tot grote schrik van<br />
<strong>de</strong> bemanningsle<strong>de</strong>n op het achter<strong>de</strong>k van <strong>de</strong><br />
<strong>Holland</strong> scheer<strong>de</strong> <strong>de</strong> overhangen<strong>de</strong> boeg van<br />
<strong>de</strong> Vosreliever,rakelings langs het zoeklicht van<br />
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Een haastig naar bene<strong>de</strong>n gevier<strong>de</strong><br />
stootbuffer en het afduwen van een van <strong>de</strong><br />
vrijwillige bemanningsle<strong>de</strong>n, mocht niet meer<br />
baten. Met een klap ram<strong>de</strong> <strong>de</strong> Vosreliever het<br />
berghout van het achter<strong>de</strong>k, gelukkig zon<strong>de</strong>r<br />
scha<strong>de</strong> aan te richten. De trossen waaraan<br />
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong> gemeerd waren wer<strong>de</strong>n nu ook<br />
los gegooid en langzaam voeren we langs het<br />
dok, waarin het vorige week had gelegen om<br />
in het bre<strong>de</strong> ge<strong>de</strong>elte van het kanaal soepel te<br />
draaien. Weer bij <strong>de</strong> werf aangekomen, lag het<br />
Resque vaartuig dwars in het kanaal. Het had<br />
met zijn kont <strong>de</strong> ka<strong>de</strong> geramd en <strong>de</strong> opvaren<strong>de</strong>n<br />
waren bezig <strong>de</strong> motor te starten, die ie<strong>de</strong>re<br />
keer weiger<strong>de</strong> maar wel vervaarlijk zwarte<br />
rookwolken uitbraakte. We kon<strong>de</strong>n er niet langs.<br />
Ze hebben een sleepboot nodig opper<strong>de</strong>n<strong>de</strong>n<br />
<strong>de</strong> mannen van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Het duur<strong>de</strong> bijna<br />
een half uur voordat ze het vaartuig aan <strong>de</strong> wal<br />
had<strong>de</strong>n.<br />
Wat zal Bert foeteren daarboven mompel<strong>de</strong><br />
bootsman Balke. Maar het leed was nu gele<strong>de</strong>n<br />
en manoeuvrerend met <strong>de</strong> boegschroef pas-<br />
8<br />
seer<strong>de</strong> <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> <strong>de</strong> bruggen en schutsluis<br />
alvorens het ruime sop van het Marsdiep te<br />
kiezen. Het toerental van <strong>de</strong> Werkspoor werd<br />
opgevoerd en <strong>de</strong> stoere monteurs en technici<br />
van Warsila loer<strong>de</strong>n vergenoegd door <strong>de</strong><br />
openstaan<strong>de</strong> machinekamerkap naar <strong>de</strong> soepel<br />
draaien<strong>de</strong> Werkspoor. Dat duur<strong>de</strong> niet zo lang<br />
want <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> begon op <strong>de</strong> Noordzee waar<br />
<strong>de</strong> storm van het weekend nog niet was uitgeraasd,<br />
behoorlijk te stampen. Veel verorber<strong>de</strong><br />
broodjes en genuttig<strong>de</strong> ontbijten verdwenen<br />
dus over <strong>de</strong> railing en menigeen zat wat witjes<br />
op het achter<strong>de</strong>k naar <strong>de</strong> aanrollen<strong>de</strong> golven te<br />
kijken, terwijl <strong>de</strong> kust van Texel langzaam aan<br />
<strong>de</strong> horizon voorbij gleed.<br />
Ter hoogte van <strong>de</strong> Texelse vuurtoren begroetten<br />
we het betonningsvaartuig ‘Terschelling’ dat<br />
een grote boei op het achter<strong>de</strong>k had getakeld.<br />
On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> kust van Vlieland na<strong>de</strong>r<strong>de</strong> een<br />
SAR-helicopter ons die even een mannetje bij<br />
ons op het slingeren<strong>de</strong> sleep<strong>de</strong>k neerliet om<br />
wat broodjes uit <strong>de</strong> kombuis te halen. Het was<br />
een prachtig gezicht hoe <strong>de</strong> reddingswerker<br />
door <strong>de</strong> heli weer werd opgepikt en slingerend<br />
aan <strong>de</strong> takel omhoog werd gehesen. Nog een<br />
keer scheer<strong>de</strong> <strong>de</strong> gele heli over <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
om daarna richting thuishaven op Vlieland te<br />
verdwijnen.<br />
De zestig jaar ou<strong>de</strong> Werkspoor liep als een<br />
zonnetje en <strong>de</strong> klassieke bergingssleepboot<br />
joeg als een volbloed jager over <strong>de</strong> woelige<br />
Noordzee en het Stortemelk naar <strong>de</strong> vaarweg<br />
over <strong>de</strong> Wad<strong>de</strong>nzee, waar <strong>de</strong> <strong>de</strong>ining afnam en<br />
<strong>de</strong> zeezieke passagiers weer praatjes kregen.<br />
In Harlingen werd door scheepswerktuigkundige<br />
Gerrit Vlot, namens <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong>, aan directeur van Wartsila<br />
Harlingen het eerste exemplaar uitgereikt van<br />
een foto-album van <strong>de</strong> revisie-werkzaamhe<strong>de</strong>n<br />
van <strong>de</strong> hoofdmotor van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
Alle mensen die daadwerkelijk hebben meegewerkt<br />
aan <strong>de</strong> revisie werkzaamhe<strong>de</strong>n krijgen<br />
van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> dit herinneringsalbum ca<strong>de</strong>au.
Afduwen hielp niet. Gelukkig is <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
stevig gebouwd.<br />
De telegraaf op volle kracht.<br />
Machinist Gerrit Vlot had<br />
een makkie.<br />
Wachten..., <strong>de</strong> Vosreliever mid<strong>de</strong>n in het kanaal.<br />
Een bemaniingslid van <strong>de</strong><br />
SAR-helicopter komt even<br />
wat broodjes halen op <strong>de</strong><br />
<strong>Holland</strong>.<br />
De <strong>Holland</strong> passeert <strong>de</strong> Terschelling van <strong>de</strong> kustwacht bij Texel. (foto’s Hemry Drost)<br />
9
Sponsordag 2010 met ZZW 6 tot 7<br />
Beaufort<br />
Het was echt <strong>Holland</strong> weer op don<strong>de</strong>rdag 1<br />
april jl. tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> jaarlijkse sponsordag. Tij<strong>de</strong>ns<br />
<strong>de</strong> zonnige tocht van september vorig<br />
jaar door <strong>de</strong> Rotterdamse havens, meld<strong>de</strong><br />
een van <strong>de</strong> gasten aan boord dat het wel<br />
eens aardig zou zijn met slecht weer te gaan<br />
varen. Per slot van rekening moest <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
er in haar bergingsjaren juist dan op uit<br />
. Wel, dit jaar was het zover. Er waai<strong>de</strong> een<br />
pittige zuid-zuidwester 6 tot 7 Beaufort. De<br />
an<strong>de</strong>rhalve meter hoge, breken<strong>de</strong> golven met<br />
witte koppen op <strong>de</strong> Wad<strong>de</strong>nzee <strong>de</strong><strong>de</strong>n hun<br />
werk en <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> bewoog soepeltjes mee.<br />
Niemand werd zeeziek. Het was machtig!<br />
De ruim 60 gasten aan boord genoten na<br />
afloop van <strong>de</strong> vaartocht dan ook volop van het<br />
overheerlijke captainsdiner bereid door <strong>Holland</strong><br />
kok Hans van <strong>de</strong>r Aar. Hans die jarenlang op <strong>de</strong><br />
sleep vaart werkte als kok weet als geen an<strong>de</strong>r<br />
een overheerlijke nautische hap te berei<strong>de</strong>n.<br />
Hij kreeg dan ook menig compliment.<br />
Tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> ruige tocht wer<strong>de</strong>n <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> sponsors<br />
bijgepraat door voorzitter Andre Olijslager<br />
en penningmeester Sake Wijma.<br />
Bijzon<strong>de</strong>re aandacht werd gegeven aan <strong>de</strong><br />
‘Nienhuiskalen<strong>de</strong>r’. Een kalen<strong>de</strong>r voor 2011, met<br />
10<br />
daarin een prachtige collectie foto’s gemaakt<br />
in <strong>de</strong> jaren 1960 – 1970 door wijlen Andries<br />
Nienhuis, <strong>de</strong>stijds marconist aan boord van <strong>de</strong><br />
bergingsjager <strong>Holland</strong>.<br />
Zijn dochter Annet bood het eerste exemplaar<br />
aan aan voorzitter André Olijslager. ( lees<br />
ver<strong>de</strong>r op blz 9)<br />
Ver<strong>de</strong>r werd na afloop van <strong>de</strong> vaartocht aandacht<br />
gevraagd voor <strong>de</strong> Tall Ships Races van<br />
<strong>de</strong> STI door Robin Snouck Hurgronje en Monique<br />
Touw. Dit mid<strong>de</strong>ls een indrukwekken<strong>de</strong><br />
presentatie die met interesse werd gevolgd. De<br />
gemeente Harlingen brengt een bid uit voor <strong>de</strong><br />
Tall Ships Races 2014.
Timmerman Roelf Patje<br />
na 60 jaar terug aan boord<br />
Kleinzoon Jan Landman, dochter Bea Landman-Patje en schoonzoon Piet Landman flankeren<br />
<strong>de</strong> 87-jarig Roelf Patje die tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> donateurvaartocht van zondag 18 april voor het eerst<br />
sinds 60 jaar weer aan boord is. Trots zijn ze op hun grootva<strong>de</strong>r en (schoon) va<strong>de</strong>r die ooit<br />
timmerman was bij Kielman & Huisman uit Westerbroek Groningen en een <strong>de</strong>el van <strong>de</strong> betimmering<br />
aan boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> voor zijn rekening nam. Volgens eigen zeggen maakte hij<br />
o.a. <strong>de</strong> originele tafeltjes in <strong>de</strong> salon.<br />
Een bijzon<strong>de</strong>r verhaal is het, zo vertelt schoonzoon<br />
Piet. Roelf Patje communiceert moeizaam<br />
omdat hij doof is. “Een poosje terug vertel<strong>de</strong> <strong>de</strong><br />
ou<strong>de</strong> man zo maar opeens dat hij <strong>de</strong> proefvaart<br />
van <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> had meegemaakt<br />
. En niet zomaar, hij wist nog van alles te<br />
mel<strong>de</strong>n over <strong>de</strong> bouw van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> bij Ferus<br />
Smit en over <strong>de</strong> heer Doeksen die regelmatig<br />
kwam kijken. Wij zijn daarna eens gaan zoeken<br />
op internet en kwamen op <strong>de</strong> site van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>. Zodoen<strong>de</strong> kwamen<br />
we er achter dat alle informatie die mijn schoonva<strong>de</strong>r<br />
gaf in<strong>de</strong>rdaad klopte.”<br />
“En wat gebeurt er een paar weken na dit<br />
voorval: we ont<strong>de</strong>kken in het Dagblad van het<br />
Noor<strong>de</strong>n een grote advertentie waarin wordt<br />
opgeroepen donateur te wor<strong>de</strong>n. Nou dat kon<br />
gewoon geen toeval zijn. En hier zitten we nu<br />
met zijn vieren.”<br />
Bea en Piet, die in het dagelijks leven een<br />
borduurstudio runnen in Zoutkamp, zijn meteen<br />
donateur gewor<strong>de</strong>n.<br />
De ou<strong>de</strong> Roelf Patje kan zich niet meer<br />
helemaal precies herinneren hoe lang hij aan<br />
het werk is geweest op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Wat hij<br />
wel weet, is dat veel van het timmerwerk in<br />
<strong>de</strong> werkplaats werd gemaakt en daarna aan<br />
boord geplaatst en ingetimmerd. Ver<strong>de</strong>r zal hij<br />
<strong>de</strong> proefvaart die hij mocht meemaken nooit<br />
vergeten. De heer Patje woont inmid<strong>de</strong>ls in het<br />
Groningse Ulrum.<br />
Foto boven: vlnr: Jan Landman, Piet Landman,<br />
Roelf Patje en Bea Landman-Patje aan een van<br />
<strong>de</strong> tafeltjes in <strong>de</strong> salon van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> waarvan<br />
<strong>de</strong> originele versies wer<strong>de</strong>n getimmerd door<br />
<strong>de</strong> heer Patje.<br />
11
Als het hevig storm<strong>de</strong> hing er bij ons<br />
thuis een lichte spanning in <strong>de</strong> lucht<br />
On<strong>de</strong>rstaand <strong>de</strong> toespraak van Annet Nienhuis, uitgesproken op 1 april 2010<br />
aan boord van <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’.<br />
Annet Nienhuis: “Goe<strong>de</strong>middag. Ik heb het woord gekregen, omdat ik <strong>de</strong>gene ben die vandaag<br />
het eerste exemplaar van <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>-kalen<strong>de</strong>r 2011’ mag presenteren. Het bijzon<strong>de</strong>re<br />
van <strong>de</strong>ze nieuwe kalen<strong>de</strong>r is, dat alle foto’s gemaakt zijn door mijn va<strong>de</strong>r Andries Jan Nienhuis<br />
die van 1962 tot 1972 telegrafist is geweest op <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’. Ik ben Annet Nienhuis, <strong>de</strong><br />
oudste dochter van Andries Nienhuis. Mijn zus Babs had vandaag ook graag hier willen zijn,<br />
maar zij woont in Italië en kon jammer genoeg niet naar Ne<strong>de</strong>rland te komen. Babs en ik vin<strong>de</strong>n<br />
het geweldig dat <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>-kalen<strong>de</strong>r 2011 een ‘Nienhuis-kalen<strong>de</strong>r’ is gewor<strong>de</strong>n. We zijn<br />
allebei heel trots op onze va<strong>de</strong>r die alle prachtige foto’s voor <strong>de</strong>ze kalen<strong>de</strong>r gemaakt heeft.<br />
In <strong>de</strong> perio<strong>de</strong> dat <strong>de</strong> foto’s gemaakt zijn waren<br />
wij nog jonge kin<strong>de</strong>ren en we woon<strong>de</strong>n op<br />
Terschelling. Onze va<strong>de</strong>r werkte op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
en dat von<strong>de</strong>n we geweldig interessant.<br />
We von<strong>de</strong>n <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> veruit het mooiste<br />
schip in <strong>de</strong> hele haven van Terschelling en<br />
ie<strong>de</strong>reen in onze omgeving was het met ons<br />
eens. Het bergingswerk sprak enorm tot onze<br />
verbeelding: <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> ging er in weer en<br />
wind op uit om schepen in nood te red<strong>de</strong>n. Dat<br />
was avontuurlijk en spannend werk. Als het<br />
hevig storm<strong>de</strong> hing er bij ons thuis een lichte<br />
spanning in <strong>de</strong> lucht. Zou het varen wor<strong>de</strong>n?<br />
Er stond altijd een ingepakte weekendtas klaar<br />
in <strong>de</strong> slaapkamer, zodat onze va<strong>de</strong>r binnen<br />
enkele minuten paraat was om te vertrekken.<br />
Als <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> moest uitvaren leef<strong>de</strong> het hele<br />
eiland mee. De radio’s wer<strong>de</strong>n afgestemd op <strong>de</strong><br />
visserijband om iets op te vangen van het radio-<br />
12<br />
De <strong>Holland</strong>-Nienhuis-kalen<strong>de</strong>r<br />
verkeer en vaak vroegen mensen aan ons ‘Hoe<br />
gaat het met <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>, weten jullie al iets?<br />
We voel<strong>de</strong>n ons zeer betrokken bij het wel en<br />
wee van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Als <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> terug kwam<br />
van een bergingsklus ston<strong>de</strong>n er altijd veel<br />
eilan<strong>de</strong>rs en familiele<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> bemanning op<br />
<strong>de</strong> ka<strong>de</strong> te wachten. Wij waren <strong>de</strong> dochters van<br />
één van die bemanningsle<strong>de</strong>n: papa was onze<br />
held, we waren erg trots op hem.<br />
Als onze va<strong>de</strong>r weer thuis was <strong>de</strong>ed hij <strong>de</strong><br />
filmrolletjes op <strong>de</strong> post en als <strong>de</strong> dia’s waren<br />
ontwikkeld en ingeraamd volg<strong>de</strong> het ritueel van<br />
dia’s kijken. Het diascherm werd uitgerold, <strong>de</strong><br />
woonkamer werd verduisterd en <strong>de</strong> diaprojector<br />
ging aan. Vervolgens zagen mijn moe<strong>de</strong>r, mijn<br />
zusje en ik levensgroot en in hel<strong>de</strong>re kleuren<br />
<strong>de</strong> beel<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> meest recente reis van <strong>de</strong><br />
<strong>Holland</strong>. Ik heb het ook al in mijn inleiding voor
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong>-kalen<strong>de</strong>r 2011 geschreven: <strong>de</strong> dia’s<br />
van mijn va<strong>de</strong>r vorm<strong>de</strong>n zo on<strong>de</strong>r<strong>de</strong>el van ons<br />
gezinsleven.<br />
Dit alles speel<strong>de</strong> in <strong>de</strong> jaren ’60 en begin jaren<br />
’70 van <strong>de</strong> vorige eeuw. Het is on<strong>de</strong>rtussen<br />
geschie<strong>de</strong>nis gewor<strong>de</strong>n. Het bergingswerk van<br />
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong> is geëindigd, in het scheepvaartverkeer<br />
wor<strong>de</strong>n geen morseseinen meer gebruikt,<br />
het beroep van telegrafist bestaat niet meer<br />
en foto’s zijn tegenwoordig digitaal. Gelukkig<br />
bestaat <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> nog wel (al had het niet veel<br />
gescheeld) en <strong>de</strong> belangstelling voor dit mooie<br />
schip is nog steeds heel groot. Dit heeft ook<br />
gevolgen gehad voor <strong>de</strong> foto- en diacollectie<br />
van mijn va<strong>de</strong>r. Deze heeft historische waar<strong>de</strong><br />
gekregen en het zou zon<strong>de</strong> zijn om die collectie<br />
in ons familiearchief te laten verstoffen. Mijn<br />
zus en ik vin<strong>de</strong>n het echter wel heel belangrijk<br />
om feeling te hou<strong>de</strong>n met <strong>de</strong> collectie. De dia’s<br />
horen bij ons, bij ons gezin, bij onze jeugd op<br />
Terschelling en bij onze va<strong>de</strong>r van wie wij heel<br />
veel gehou<strong>de</strong>n hebben.<br />
Dit heb ik ook verteld aan Hilda Boesjes van<br />
<strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>. Zij bel<strong>de</strong><br />
mij in het voorjaar van 2008 omdat ze <strong>de</strong> foto’s<br />
en dia’s die mijn va<strong>de</strong>r op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> had gemaakt<br />
graag eens wil<strong>de</strong> zien. Samen met Bert<br />
Vliegers is ze bij mij thuis geweest en hebben<br />
we dia’s gekeken. Het werd een hele leuke<br />
middag: <strong>de</strong> geschie<strong>de</strong>nis leek zich te herhalen:<br />
het diascherm werd uitgerold, <strong>de</strong> slaapkamer<br />
werd verduisterd en levensgroot en in hel<strong>de</strong>re<br />
kleuren verschenen <strong>de</strong> vertrouw<strong>de</strong> beel<strong>de</strong>n op<br />
het scherm. Bert Vliegers vertel<strong>de</strong> <strong>de</strong> verhalen<br />
erbij, zoals mijn va<strong>de</strong>r dat in het verle<strong>de</strong>n ook<br />
<strong>de</strong>ed, maar Bert <strong>de</strong>ed het nog ietsje smeuïger.<br />
Dit was ook mijn eerste kennismaking met<br />
Bert. Ik vond het heel fijn te merken dat hij<br />
mijn va<strong>de</strong>r echt goed heeft gekend. Ze hebben<br />
jaren samen op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> gevaren en trokken<br />
ook veel met elkaar op. Bert kwam ook op een<br />
heel aantal dia’s voor, hoewel ik soms wel wat<br />
moeite had om hem in zijn jongere gedaante<br />
te herkennen. Hilda was laaiend enthousiast<br />
over <strong>de</strong> dia’s en <strong>de</strong> hoge kwaliteit ervan. Zij<br />
was <strong>de</strong>gene die kwam met het i<strong>de</strong>e van een<br />
‘Nienhuis-kalen<strong>de</strong>r’. Mijn zus Babs en ik von<strong>de</strong>n<br />
dit een geweldig leuk i<strong>de</strong>e. We hebben aangegeven<br />
dat we wel graag nauw betrokken wil<strong>de</strong>n<br />
blijven bij <strong>de</strong> collectie van onze va<strong>de</strong>r. Voor ons<br />
was het geen optie om <strong>de</strong> dia’s weg te geven<br />
en er vervolgens het contact mee te<br />
verliezen. Hilda heeft dit uitstekend<br />
aangevoeld en begrepen.<br />
Dankzij het enthousiasme, <strong>de</strong> inzet<br />
en het doorzettingsvermogen van<br />
Hilda en Bert is dit project tot stand<br />
gekomen. Bert kwam met het i<strong>de</strong>e<br />
om voor elke maand van het jaar<br />
foto’s te kiezen van bergingen of<br />
an<strong>de</strong>re acties van <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ die<br />
werkelijk in diezelf<strong>de</strong> maand van<br />
het jaar hebben plaatsgevon<strong>de</strong>n.<br />
Hilda, Bert en ik hebben gezamenlijk<br />
ongeveer 400 dia’s uit <strong>de</strong><br />
collectie van mijn va<strong>de</strong>r bekeken<br />
en een selectie gemaakt voor <strong>de</strong>ze<br />
kalen<strong>de</strong>r. Bert heeft bij elke maand<br />
een toelichting geschreven die op<br />
<strong>de</strong> achterkant van ie<strong>de</strong>r kalen<strong>de</strong>rblad<br />
te vin<strong>de</strong>n is.<br />
Nu is het moment gekomen om het<br />
eerste exemplaar van <strong>de</strong> Nienhuiskalen<strong>de</strong>r<br />
aan André aan te bie<strong>de</strong>n.<br />
De kalen<strong>de</strong>r is prachtig gewor<strong>de</strong>n.<br />
Ik wil ie<strong>de</strong>reen bedanken die zich<br />
voor het maken van <strong>de</strong>ze kalen<strong>de</strong>r<br />
heeft ingezet en ik hoop dat veel<br />
mensen in 2011 van <strong>de</strong> foto’s van<br />
mijn va<strong>de</strong>r zullen genieten en zo<br />
hun steentje bijdragen aan het on<strong>de</strong>rhoud<br />
van dit prachtige schip. “<br />
13
Donateurdagen 2010<br />
Dank u wel! Alle donateurs die met ons mee hebben gevaren! Het was gezellig en wij hebben<br />
genoten! Hopelijk u ook! De stemming zat er goed in. Veel nieuwe gezichten beginnen zich<br />
steeds beter thuis te voelen aan boord. Een kijkje in <strong>de</strong> machinekamer, een praatje op <strong>de</strong> brug,<br />
een on<strong>de</strong>ronsje met een van onze vrijwilligers, een broodje in <strong>de</strong> kombuis of lekker uitwaaien<br />
op het voor<strong>de</strong>k en zo mogelijk ook nog even zeehon<strong>de</strong>n kijken. Dat is een vaartochtje aan<br />
boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>, zoals het werd meegemaakt door ruim 700 belangstellen<strong>de</strong>n. Er wer<strong>de</strong>n<br />
dit jaar 9 vaartochten gemaakt in het weekend van 9 t/m 11 april en op zaterdag 17 april.<br />
Volgend jaar wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong> vaartochten gepland in 2 weeken<strong>de</strong>n.<br />
Het is een vast ritueel, vervoermid<strong>de</strong>l parkeren,<br />
aanmel<strong>de</strong>n voor <strong>de</strong> gangway, daarna mel<strong>de</strong>n<br />
in <strong>de</strong> re<strong>de</strong>rshut en dan een bakkie in <strong>de</strong> salon!<br />
Dat bakkie is gratis en voor <strong>de</strong> rest van <strong>de</strong> te<br />
nuttigen consumpties zijn, indien gewenst,<br />
bonnen aangeschaft, bij het inschrijven in <strong>de</strong><br />
re<strong>de</strong>rshut. Per drankje wordt een bonnetje<br />
afgerekend, maar ook voor een broodje gezond<br />
of een broodjes kroket dat in <strong>de</strong> kombuis kan<br />
wor<strong>de</strong>n gehaald wordt een bonnetje ( oftewel 2<br />
euro) betaald. En er is natuurlijk verse soep!<br />
Vlak voor vertrek wordt een welkomstwoordje<br />
gesproken door een van <strong>de</strong> <strong>de</strong> bestuursle<strong>de</strong>n:<br />
Jos Paques, Sake Wijma of André Olijslager.<br />
Tij<strong>de</strong>ns het varen is er dan ook nog <strong>de</strong> mogelijkheid<br />
om leuke <strong>Holland</strong> spullen aan te schaffen.<br />
Alles voor het goe<strong>de</strong> doel: het in <strong>de</strong> vaart<br />
hou<strong>de</strong>n van ons nautisch monument.<br />
Van veel donateurs kwam <strong>de</strong> vraag naar wat<br />
meer leuke kleine dingetjes. Daar wordt aan<br />
gewerkt!<br />
Via een actie in samenwerking met het Dagblad<br />
van het Noor<strong>de</strong>n kwamen circa 50 nieuwe<br />
14<br />
donateurs aan boord. Vorig jaar sloten zich via<br />
een actie met <strong>de</strong> Leeuwar<strong>de</strong>r Courant circa 80<br />
personen aan bij <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>-familie. Welkom!!<br />
Waar ie<strong>de</strong>reen aan boord altijd erg naar uitkijkt<br />
is of er ook weer mensen zijn die een bijzon<strong>de</strong>r<br />
verhaal te vertellen hebben, of ou<strong>de</strong> foto’s of zo<br />
hebben meegenomen. Dit jaar waren dat o.a.<br />
<strong>de</strong> 87 jarige Roelf Patje uit Westerbroek, die <strong>de</strong><br />
<strong>Holland</strong> mee intimmer<strong>de</strong> in 1951. (lees meer op<br />
blz 13).en Luut Dijkstra uit Groningen die als<br />
17-jarige foto’s maakte van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> toen die<br />
in 1951 klem kwam te zitten in <strong>de</strong> Bonte brug te<br />
Groningen. ( zie blz 4).<br />
Voor <strong>de</strong> donateurdagen van volgend jaar<br />
ontvangt u allen weer ruimschoots van te voren<br />
persoonlijk bericht.
15<br />
OPROEP<br />
Voor ons archief zijn wij nog op zoek naar<br />
ou<strong>de</strong> foto’s en filmpjes van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
Heeft u materiaal en heeft u er geen bezwaar<br />
tegen dat wij een kopie maken voor<br />
ons archief dan hou<strong>de</strong>n wij ons van harte<br />
aanbevolen.!<br />
Voor meer info: info@zeesleepbootholland.nl<br />
of tel 0517 43 38 48 ( vragen naar<br />
Petra)<br />
15
Natte voeten. Stoere mannen en vrouwen genieten op <strong>de</strong><br />
Noordzee van een vaartocht met <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
(foto Hemry Drost)
Werfbeurt Visser<br />
15 januari-26 februari<br />
Op 15 januari 2010 kon rond 18.30 uur wor<strong>de</strong>n afgemeerd bij scheepswerf Visser in Den Hel<strong>de</strong>r.<br />
Meteen <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> dag werd een begin gemaakt met <strong>de</strong> werkzaamhe<strong>de</strong>n want <strong>de</strong> beschikbare<br />
tijd moest optimaal wor<strong>de</strong>n benut. Het project overhalen motor bij Wartsila Harlingen<br />
was prachtig geklaard maar er viel nog meer te doen. De roerkoning werd gereviseerd,<br />
het on<strong>de</strong>rwaterschip is geverfd, twee compressoren zijn herplaatst, <strong>de</strong> setlingtank on<strong>de</strong>r<br />
han<strong>de</strong>n genomen, <strong>de</strong> reddingsmid<strong>de</strong>len gecontroleerd en <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> kreeg een watermaker.<br />
On<strong>de</strong>rstaand een selectie uit <strong>de</strong> verslaggeving zoals die is verzorgd door Rob Balke.<br />
“In onze twee<strong>de</strong> week van het on<strong>de</strong>rhoud bij<br />
Visser concentreren we ons voorlopig nog op<br />
<strong>de</strong> machinekamer, ten eerste omdat daar nog<br />
meer dan genoeg te doen is maar ook omdat<br />
het totaal geen weer is om buiten on<strong>de</strong>rhoud te<br />
plegen in verband met het winterweer. Later in<br />
het dok zal <strong>de</strong> roerkoning van on<strong>de</strong>ruit verwij<strong>de</strong>rd<br />
wor<strong>de</strong>n.<br />
On<strong>de</strong>rtussen is <strong>de</strong> elektromotor van koelwaterpomp<br />
2 door Sybrand bekeken omdat <strong>de</strong> lagers<br />
herrie zou<strong>de</strong>n maken maar daar was niets<br />
bijzon<strong>de</strong>rs aan te vin<strong>de</strong>n net zoals <strong>de</strong> pomp zelf<br />
dus <strong>de</strong> elektromotor kan weer terug geplaatst<br />
wor<strong>de</strong>n.”<br />
Watermaker<br />
“Voor <strong>de</strong> watermaker zullen er nog wel enige<br />
aanpassingen gedaan moeten<br />
wor<strong>de</strong>n aan SB generator,<br />
zoals leidingen leggen etc.<br />
De watermaker werkt ongeveer<br />
als volgt, het zeewater wordt<br />
verwarmd door het koelwater<br />
van SB generator en door een<br />
vacuüm verhit tot ongeveer 80<br />
gra<strong>de</strong>n waardoor het zout afgeschei<strong>de</strong>n<br />
wordt en er drinkbaar<br />
water naar <strong>de</strong> drinkwatertanks<br />
gepompt wordt.<br />
(ik hoop dat ik het zo goed<br />
gezegd heb Gerrit)<br />
18<br />
De installatie maakt dan ongeveer 1500 liter in<br />
24 uur, we kunnen alleen water maken buiten<br />
<strong>de</strong> 5 mijl maar op onze wat langere reizen<br />
komen we eigenlijk nooit meer water tekort.<br />
Er moet nu wel HADEX toegevoegd wor<strong>de</strong>n,<br />
hiervoor wordt in <strong>de</strong> schroefastunnel een installatie<br />
geplaatst die aangesloten wordt op het<br />
drinkwatersysteem.”<br />
Dokken<br />
“Voor het dokken krijgen we hulp van een<br />
sleepbootje omdat we zelf geen voortstuwing<br />
hebben. Omdat het dok lek bleek kreeg men<br />
het niet voor elkaar ons geheel uit het water te<br />
halen.<br />
Na het verwij<strong>de</strong>ren van <strong>de</strong> roerkoning, afspuiten<br />
schip en inspectie van Lloyds (huiddikte metingen)<br />
gaan we weer het dok uit tot ongeveer half<br />
februari.<br />
De roerkoning gaat naar een bedrijf in Zaandam<br />
waar hij opgespoten wordt en waar ze een<br />
grote draaibank hebben.<br />
De roerkoning was licht ingelopen en ter hoogte<br />
van het lager ietwat ingeteerd maar het viel,<br />
gezien het aantal jaren, mee.”<br />
Brandstofpompen<br />
“Ver<strong>de</strong>r zijn <strong>de</strong> brandstofpompen door monteurs<br />
van Wärtsilä afgeperst en daarbij bleek dat er 4<br />
pompen vervangen moeten wor<strong>de</strong>n waarvan er<br />
één noodzakelijk is en die an<strong>de</strong>re drie voor <strong>de</strong><br />
zekerheid en 2 pompen wor<strong>de</strong>n overhaald.”<br />
Lloyds<br />
“Ter voorbereiding op <strong>de</strong> dokking hebben Jacob<br />
en Wouter <strong>de</strong> mangaten van <strong>de</strong> voorpiek, drinkwater-<br />
droge tanks en kofferdam vast losgehaald<br />
daar Lloyds <strong>de</strong>ze wil inspecteren.<br />
Dit was een vrij moeizame klus omdat diverse<br />
bouten en moeren behoorlijk vastzaten.<br />
Samen met Piet heb ik het stokanker verwij<strong>de</strong>rd<br />
waarbij Piet weer ou<strong>de</strong>rwets aan <strong>de</strong> gang kon<br />
met zijn snijbran<strong>de</strong>r.<br />
Het stokanker is naar Teerenstra om gestraald<br />
te wor<strong>de</strong>n samen met <strong>de</strong> beugels en <strong>de</strong><br />
af<strong>de</strong>kkap van <strong>de</strong> roerkoning, na het stralen en<br />
conserveren komt het stokanker op zijn “ou<strong>de</strong>”
plekje achterop <strong>de</strong><br />
machinekamer kap te<br />
hangen.”<br />
Schoon schip<br />
“De stuurmachinekamer<br />
is door <strong>de</strong><br />
firma Witkamp geheel<br />
ontvet en schoongemaakt,<br />
iets wat geen<br />
overbodige luxe was. De smeerpomp in <strong>de</strong><br />
stuurmachine kamer is van boord gehaald door<br />
Gerrit en voor on<strong>de</strong>rhoud weg gebracht. Tevens<br />
wor<strong>de</strong>n er dan twee extra smeerpunten aangebracht<br />
voor het smeren van <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rste lager<br />
schalen en wordt <strong>de</strong> pomp afgesteld.<br />
De pakbus pakkingring is naar <strong>de</strong> draaierij gebracht<br />
voor het opschonen zodat <strong>de</strong> pakkingringen<br />
beter passen.<br />
<strong>Holland</strong> Safety is geweest om <strong>de</strong> blussers,<br />
a<strong>de</strong>mlucht apparaten, ontsnappings maskers<br />
en automatische zwemvesten te keuren.<br />
De RIB aan SB is terug van on<strong>de</strong>rhoud en<br />
daaraan zijn diverse aanpassingen gedaan zoals,<br />
het vervangen van <strong>de</strong> diverse meters die nu<br />
in kunststof uitgevoerd zijn, nieuwe hijsban<strong>de</strong>n<br />
en een vaste aansluiting voor <strong>de</strong> accula<strong>de</strong>r.<br />
Ver<strong>de</strong>r hebben we nu een reddingsboei aan<br />
boord en is er een doorvoer gemaakt van <strong>de</strong><br />
kuip naar het spuigat achter in om het overtollige<br />
water uit <strong>de</strong> kuip sneller kwijt te zijn.”<br />
Ano<strong>de</strong>s<br />
“Tij<strong>de</strong>ns het dokken<br />
moesten <strong>de</strong> ankers en<br />
kettingen weer uitgedraaid<br />
wor<strong>de</strong>n maar gelukkig<br />
kon<strong>de</strong>n ze nu op<br />
<strong>de</strong> dokvloer liggen, we<br />
kunnen dan <strong>de</strong> ketting<br />
proefsgewijs op slijtage<br />
meten en <strong>de</strong> merken<br />
opnieuw aanbrengen.<br />
Tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> dokbeurt<br />
zijn diverse buitenboord<br />
afsluiters verwij<strong>de</strong>rd voor<br />
on<strong>de</strong>rhoud c.q. vervanging,<br />
ook zijn er in <strong>de</strong><br />
hoge en lage inlaatkast<br />
en in <strong>de</strong> inlaatkast van <strong>de</strong> haven generator<br />
speciale ano<strong>de</strong>s geplaatst die een stroomstootje<br />
afgeven, waarna er koper aanslag in<br />
<strong>de</strong> leidingen komt wat er dan voor zorgt er dan<br />
zorgen dat er min<strong>de</strong>r aangroei en roestvorming<br />
plaatsvindt in <strong>de</strong> leidingen.<br />
Deze toch wel dure investering verdient zich<br />
terug omdat er dan min<strong>de</strong>r leidingen vervangen<br />
moeten wor<strong>de</strong>n.”<br />
“Eenmaal leeg zagen we al gauw dat er aan<br />
<strong>de</strong> tanks niets mankeert dus <strong>de</strong>ze inspectie<br />
doorstaan we ook weer met glans.<br />
De roerkoning, lagerschalen en nieuwe kogellager<br />
waren dinsdag afgeleverd en don<strong>de</strong>rdag<br />
werd alles <strong>de</strong>els weer terug geplaatst en<br />
afgemonteerd.<br />
Vrijdagmiddag was Lloyds aan boord voor een<br />
inspectieron<strong>de</strong> en ook hij had weinig bijzon<strong>de</strong>rhe<strong>de</strong>n.<br />
Zaterdag hebben <strong>de</strong> mannen van Braspenning<br />
het on<strong>de</strong>rwaterschip ver<strong>de</strong>r in <strong>de</strong> verf gezet en<br />
dat ziet er weer prachtig uit.<br />
.<br />
Nu Lloyds <strong>de</strong> tanks goedgekeurd heeft kon<strong>de</strong>n<br />
we <strong>de</strong> ballasttanks weer optoppen met water.<br />
Gijs heeft voor <strong>de</strong> passagiers hutten trappetjes<br />
gemaakt zodat men makkelijker in <strong>de</strong> bovenste<br />
bedjes kan komen.<br />
Weerstand is klaar met het aansluiten van <strong>de</strong><br />
watermaker en Sewage installatie en nu is het<br />
alleen nog het in bedrijf stellen wat rest.<br />
Woensdag weer ontdokt, een dag later dan<br />
gepland, en zijn we voor <strong>de</strong> laatste dagen weer<br />
voor <strong>de</strong> kant.<br />
Don<strong>de</strong>rdag zijn <strong>de</strong> brandstofpompen geplaatst<br />
door Johan en zijn collega van Wärtsilä, aan<br />
het eind van <strong>de</strong> dagwaren ze dan zover dat<br />
er proefgedraaid kon wor<strong>de</strong>n en uitein<strong>de</strong>lijk<br />
draai<strong>de</strong> <strong>de</strong> motor als een zonnetje zowel voor<br />
als achteruit.<br />
Zo en dan zit het on<strong>de</strong>rhoud in Den Hel<strong>de</strong>r bij<br />
Visser er weer op, maandag om 09.00 uur vertrekken<br />
we naar Harlingen met een flink aantal<br />
gasten en bemanning.<br />
Ik weet niet hoe jullie erover <strong>de</strong>nken maar ik<br />
zal blij zijn als we weer ruim water om ons<br />
heen hebben want het heeft allemaal weer lang<br />
genoeg geduurd wat mij betreft.”<br />
19
Ou<strong>de</strong> tij<strong>de</strong>n herleven<br />
Met <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> van Terschelling naar Harlingen en weer terug<br />
Een stukje nostalgie, zo kan <strong>de</strong> jongste actie van <strong>Stichting</strong> Guusjen in samenwerking met<br />
<strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> het best wor<strong>de</strong>n gezien. In <strong>de</strong> jaren ’50 en ’60 van <strong>de</strong> vorige<br />
eeuw werd <strong>de</strong> zeesleepboot <strong>Holland</strong> in tij<strong>de</strong>n van grote drukte ingezet als veerboot voor <strong>de</strong><br />
passagiersdienst van Re<strong>de</strong>rij Doeksen. Wie toen jong was kan zich <strong>de</strong> overtochten in <strong>de</strong> sfeer<br />
van <strong>Holland</strong>s Glorie nog als <strong>de</strong> dag van gisteren herinneren. Komen<strong>de</strong> zomer gaat <strong>de</strong> zeesleepboot<br />
<strong>Holland</strong> opnieuw <strong>de</strong> oversteken maken en wel op maandag 2 augustus, zondag 8<br />
augustus, maandag 9 augustus en vrijdag 13 augustus.<br />
20<br />
Vertrek- en aankomsttij<strong>de</strong>n:<br />
Maandag 2 aug:<br />
13.00 u vertrek Terschelling<br />
15.00 u aankomst Harlingen<br />
16.00 u. vertrek Harlingen<br />
18.00 u. aankomst Terschelling<br />
Zondag 8 aug:<br />
09.00 u vertrek Terschelling<br />
11.00 u aankomst Harlingen<br />
17.00 u vertrek Harlingen<br />
19.00 u aankomst Terschelling<br />
Maandag 9 aug:<br />
07.30 u vertrek Terschelling<br />
09.30 u aankomst Harlingen<br />
11.00 u vertrek Harlingen<br />
13.00 u aankomst Terschelling<br />
Vrijdag 13 aug:<br />
10.00 u vertrek Terschelling<br />
12.00 u aankomst Harlingen<br />
13.00 u vertrek Harlingen<br />
15.00 u aankomst Terschelling<br />
• De kosten van een enkele reis bedragen:<br />
€ 20,00<br />
• De kosten van een retourtje: € 40,00<br />
Kin<strong>de</strong>ren tot en met 11 jaar: half geld.<br />
• Het is zo dus mogelijk vanaf het eiland<br />
Terschelling een dagtripje te maken naar<br />
Harlingen en weer terug.<br />
• De tickets kunnen via internet of aan <strong>de</strong><br />
balie in <strong>de</strong> vertrekhallen bij Re<strong>de</strong>rij Doeksen<br />
wor<strong>de</strong>n aangeschaft.<br />
• Wees er op tijd bij! Het aantal plaatsen<br />
per afvaart is beperkt.<br />
• Het is niet mogelijk grote hoeveelhe<strong>de</strong>n<br />
bagage mee te nemen, liefst wordt dit<br />
beperkt tot een stuks (hand) bagage per<br />
persoon.<br />
Vanaf Terschelling wordt vertrokken vanaf<br />
<strong>de</strong> haven op West. In Harlingen vertrekt<br />
<strong>de</strong> <strong>Holland</strong> vanaf <strong>de</strong> locatie Nieuwe Vissershaven<br />
ongeveer ter hoogte van <strong>de</strong><br />
Verbindingsweg.
De <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> en <strong>Stichting</strong><br />
Guusjen zien een en an<strong>de</strong>r als een prachtige<br />
manier om ou<strong>de</strong> tij<strong>de</strong>n te later herleven. De<br />
<strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong> vanuit haar<br />
doelstelling <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> als varend monument<br />
voor het nageslacht te bewaren. De St. Guusjen<br />
van haar unieke doelstelling om <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
voor het eiland Terschelling te bewaren. Tij<strong>de</strong>ns<br />
<strong>de</strong> tochten wor<strong>de</strong>n <strong>de</strong> passagiers volop in <strong>de</strong><br />
gelegenheid gesteld <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> te bezichtigen.<br />
Er wordt voor <strong>de</strong> oversteken uitgebreid <strong>de</strong> tijd<br />
genomen. De verkoop van tickets gebeurt via<br />
Re<strong>de</strong>rij Doeksen. De eventuele opbrengst van<br />
<strong>de</strong>ze actie komt volledig ten goe<strong>de</strong> aan <strong>de</strong><br />
instandhouding van <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
als varend monument.<br />
De tochten zijn vooral bedoeld als een pure<br />
<strong>Holland</strong>-beleving!<br />
21
Waar kunt u ons vin<strong>de</strong>n in 2010<br />
22 mei Scheveningen North Sea Regatta (on<strong>de</strong>r voorbehoud)<br />
30 mei Harlingen Mooiweer vaartocht<br />
5 juni Maassluis Dag van <strong>de</strong> zeesleepvaart<br />
26 juli - 15 augustus Terschelling Open voor rondleidingen, Captainsdinners etc.<br />
2,8,9 en 13 augustus Terschelling Historische overtochten<br />
19 - 23 augustus Amsterdam SAIL Amsterdam 2010<br />
3, 4 en 5 september Rotterdam Wereldhaven Dagen (on<strong>de</strong>r voorbehoud)<br />
24 - 31 oktober Terschelling Open voor rondleidingen, Captainsdinners etc.<br />
24 oktober Terschelling Dag met OudOpvaren<strong>de</strong>n<br />
(datum on<strong>de</strong>r voorbehoud, uitnodiging volgt)<br />
20 november Harlingen Zeebenen vaartocht<br />
Advertentie uit <strong>de</strong><br />
Browns Nautical<br />
Almenac 1957.<br />
22
Merchandise<br />
U kunt on<strong>de</strong>rstaan<strong>de</strong> producten aan boord kopen of via e-mail of telefoon bestellen.<br />
Hierbij moeten wij aantekenen dat <strong>de</strong> telefoon uitsluitend op <strong>de</strong> dinsdag en don<strong>de</strong>rdagochtend<br />
bezet is. Uw bestelling kunt u zelf afhalen op ons kantoor te Harlingen. U<br />
kunt een en an<strong>de</strong>r ook via <strong>de</strong> post laten bezorgen, hiervoor wor<strong>de</strong>n verzendkosten in<br />
rekening gebracht.<br />
Boek HOLLAND PESK<br />
Prijs: € 24,50<br />
Verzendkosten à: € 8,50<br />
12 verschillen<strong>de</strong> ansichtkaarten<br />
<strong>Zeesleepboot</strong> ‘<strong>Holland</strong>’e 4.90<br />
<strong>Uit</strong>gave: Flevodruk Harlingen<br />
HOLLAND MEESLEPEND is een boek over mensen en hun band met <strong>de</strong> legendarische Terschellinger zeesleepboot ‘<strong>Holland</strong>’, verteld in<br />
veertig interviews. Van <strong>de</strong> bouw tot <strong>de</strong> dreigen<strong>de</strong> sloop en <strong>de</strong> moeizame, maar prachtig geslaag<strong>de</strong> restauratie. Aan het woord komen eerst <strong>de</strong><br />
mannen die bij vliegend stormweer uitvoeren naar een schip in nood, en <strong>de</strong> achterblijvers, vrouwen en kin<strong>de</strong>ren. Zij allen maakten <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’<br />
tot méér dan een schip – een begrip, een jongensdroom zelfs. Dan volgt het verhaal van die an<strong>de</strong>re red<strong>de</strong>rs, <strong>de</strong> mannen en vrouwen die<br />
<strong>de</strong> boot hebben behoed voor <strong>de</strong> sloop. In 1998 verkocht Re<strong>de</strong>rij Doeksen <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ aan een bewon<strong>de</strong>raar van het schip, maar daarmee was<br />
het behoud, <strong>de</strong> beoog<strong>de</strong> restauratie, nog lang niet zeker. Dat het toch is gelukt, is het werk geweest van mensen die er met <strong>de</strong> volharding van<br />
een zeesleepboot aan hebben getrokken om sponsors binnen te halen. En het is het werk van <strong>de</strong> mannen met <strong>de</strong> gou<strong>de</strong>n, eeltige han<strong>de</strong>n, die<br />
als vrijwilliger <strong>de</strong> restauratie hebben aangepakt en die <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ thans varen<strong>de</strong> hou<strong>de</strong>n. Maar waarom doe je dit allemaal, waarom laat je<br />
je meeslepen door zo’n ou<strong>de</strong> boot? Dát is het geheim van <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’.<br />
JAN HEUFF (1948) woont en werkt op Terschelling als publicist en fotograaf. Recente boeken van zijn hand zijn ‘Vaarwijzer Wad<strong>de</strong>nzee’ en<br />
‘Jhr. J.W.H. Rutgers van Rozenburg, <strong>de</strong> Terschellinger museumreddingboot’. Hij was vijftien jaar eindredacteur van Terschelling Magazine.<br />
Pakketje met 10 ansichtkaar-<br />
ten van <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong><br />
Prijs: € 4,90<br />
Verzendkosten à: € 3,50<br />
ISBN 978-90-70886-77-6<br />
<strong>Uit</strong>gave: Flevodruk Harlingen i.s.m. <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Fotoboek revisie Werkspoor.<br />
Prijs: € 34,50.<br />
Een uniek fotoalbum over<br />
<strong>de</strong> revisie van <strong>de</strong> Werkspoor<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>.<br />
Verzendkosten à: € 7,50<br />
Nienhuis kalen<strong>de</strong>r 2011<br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Prijs: € 17,50<br />
Verzendkosten à: € 8,50<br />
HOLLAND<br />
MEESLEPEND<br />
Mensenwerk op en rond <strong>de</strong> Terschellinger zeesleepboot<br />
JAN HEUFF<br />
Voor bestellingen bel: 0517-433 848 (dinsdag- en don<strong>de</strong>rdagochtend)<br />
of mail uw bestelling naar:<br />
info@zeesleepbootholland.nl.<br />
Uw contactpersoon is: Petra Hofstra.<br />
JAN HEUFF HOLLAND MEESLEPEND<br />
Meeslepend is een boek over<br />
mensen en hun band<br />
met <strong>de</strong> legendarische Terschellinger<br />
zeesleepboot ‘<strong>Holland</strong>’,<br />
verteld in veertig interviews.<br />
Boek <strong>Holland</strong> Meeslepend<br />
Prijs: € 21,50<br />
Verzendkosten<br />
à: € 7,50<br />
Documentaire<br />
<strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong>,<br />
Paraat En<br />
Start Klaar<br />
Nu € 10,-<br />
DVD Guusjen!<br />
Prijs: per DVD<br />
€ 15,-<br />
Verzendkosten<br />
à: € 4,00<br />
Boek Guzjen<br />
Prijs: € 7,50<br />
Verzendkosten à: € 4,50<br />
Pet<br />
Nu € 10.-<br />
Verzendkosten<br />
à: € 4,50<br />
Bouwpakket<br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Prijs: € 65,00<br />
Verzendkosten à: € 8,50<br />
23
Zondag 30 mei 2010<br />
Extra Mooiweer<br />
vaartocht voor donateurs<br />
De maand mei, zo is <strong>de</strong> afgelopen jaren gebleken,<br />
biedt ons veel mooi weer dagen.<br />
Dagen waarop het fantastisch is om lekker<br />
het water op te gaan, even een bezoekje te<br />
brengen aan <strong>de</strong> zeehon<strong>de</strong>n op <strong>de</strong> Richel en<br />
tussen Terschelling en Vlieland door het zeegat<br />
uit te varen. Bij mooi weer is <strong>de</strong> Noordzee<br />
een oase van rust. Graag bie<strong>de</strong>n wij donateurs<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> <strong>de</strong> kans een mooi weer<br />
dagje aan boord te beleven.<br />
De <strong>Holland</strong> vaart vanaf 10.00 uur (inschepen<br />
vanaf 09.00 uur) tot 16.00 uur. Er mogen<br />
maximaal 80 mensen mee. De kosten voor<br />
het meevaren bedragen € 25,00 per donateur.<br />
Introducés betalen € 55,00 per persoon. Aan<br />
Zaterdag 20 november 2010<br />
Vaartocht voor donateurs<br />
met Echte Zeebenen<br />
Wie wil er eens meevaren op een moment dat<br />
<strong>de</strong> weersomstandighe<strong>de</strong>n wel eens een stuk<br />
slechter kunnen zijn dan tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> reguliere<br />
donateurdagen? Oftewel, bij omstandighe<strong>de</strong>n<br />
waarbij in <strong>de</strong> gloriedagen van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
juist gevaren móest wor<strong>de</strong>n. Dat kan. Op zaterdag<br />
20 november 2010 is er <strong>de</strong> ‘Echte Zeebenentest’.<br />
24<br />
boord zijn, net als tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> reguliere donateurdagen,<br />
consumptiebonnen te koop. Koffie en<br />
thee zijn bij <strong>de</strong> prijs inbegrepen.<br />
Er wordt vertrokken vanaf <strong>de</strong> ligplaats aan <strong>de</strong><br />
Nieuwe Vissershaven Harlingen (tegenover <strong>de</strong><br />
Verbindingsweg).<br />
Wilt u meevaren op 30 mei dan kunt u zich<br />
per e-mail aanmel<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>r vermelding van<br />
uw naam en “Mooi weer vaartocht” via: info@<br />
zeesleepbootholland.nl .<br />
Indien u bij <strong>de</strong> eerste tachtig aanmeldingen zit,<br />
ontvangt u van ons bericht en het verzoek om<br />
<strong>de</strong> betaling te voldoen.<br />
Alle correspon<strong>de</strong>ntie liefst uitsluitend per e-mail.<br />
En nu maar hopen op mooi weer op 30 mei,<br />
want dat hebben wij natuurlijk niet in <strong>de</strong> hand.<br />
De <strong>Holland</strong> vaart dan vanaf 10.00 uur (inschepen<br />
vanaf 09.00 uur) tot 16.00 uur. Er wordt gekoerst<br />
richting Noordzee. Er mogen maximaal<br />
50 mensen mee. De kosten voor het meevaren<br />
bedragen € 25,00 per donateur. Introducés<br />
betalen € 55,00 per persoon. Aan boord zijn,<br />
net als tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> reguliere donateurdagen,<br />
consumptiebonnen te koop. Koffie en thee zijn<br />
bij <strong>de</strong> prijs inbegrepen.<br />
Er wordt vertrokken vanaf <strong>de</strong> ligplaats aan <strong>de</strong><br />
Nieuwe Vissershaven Harlingen (tegenover <strong>de</strong><br />
Verbindingsweg).<br />
Wilt u meevaren op 20 november dan kunt u<br />
zich per e-mail aanmel<strong>de</strong>n on<strong>de</strong>r vermelding<br />
van uw naam en “Echte Zeebenen Vaartocht”<br />
via: info@zeesleepbootholland.nl . Indien u bij<br />
<strong>de</strong> eerste vijftig aanmeldingen zit, ontvangt u<br />
van ons bericht en het verzoek om <strong>de</strong> betaling<br />
te voldoen.<br />
Alle correspon<strong>de</strong>ntie liefst uitsluitend per e-mail.<br />
En nu maar hopen op slecht weer op 20 november,<br />
want dat hebben wij natuurlijk niet in<br />
<strong>de</strong> hand.
Nieuws in het kort<br />
Aanvaartochten<br />
Meevaren naar locaties<br />
Niet elke vaartocht van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> vindt plaats<br />
vanuit Harlingen of Terschelling. Regelmatig<br />
vertrekt <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> naar een afvaartpositie<br />
el<strong>de</strong>rs. Bijvoorbeeld naar: Delfzijl, Amsterdam,<br />
Maassluis, Rotterdam, etc.<br />
Het is voor donateurs mogelijk om mee te varen<br />
vanuit Harlingen naar zo’n nieuwe positie of<br />
vanuit <strong>de</strong> betreffen<strong>de</strong> locatie weer terug naar<br />
Harlingen. Wie mee wil moet flexibel zijn. Het<br />
vervoer van of naar <strong>de</strong> locatie dient op eigen<br />
gelegenheid georganiseerd te wor<strong>de</strong>n. Er zijn<br />
per reisje maximaal 40 plaatsen beschikbaar.<br />
Er wordt met <strong>de</strong> bemanning gegeten en gedronken.<br />
De kosten zijn afhankelijk van <strong>de</strong> duur<br />
van <strong>de</strong> tocht maar bedragen maximaal € 65,00<br />
per persoon.<br />
Wie geïnteresseerd is in een aanvaartocht kan<br />
zich mel<strong>de</strong>n via e-mail adres: info@zeesleepbootholland.<br />
Alle correspon<strong>de</strong>ntie liefst uitsluitend<br />
per e-mail.<br />
U ontvangt kort van te voren per e-mail bericht<br />
zodra bekend is wanneer er wordt gevaren.<br />
<strong>Holland</strong> bemanning uitgenodigd op skûtsjes<br />
Op 7 april jl.beleef<strong>de</strong>n schippers, bemanningen<br />
en betrokkenen van <strong>de</strong> Friese skûtsjes ‘Lytsje<br />
Lies’ uit Gaastmeer en het SKS skûtsje ‘Klaas<br />
van <strong>de</strong>r Meulen’ van Woudsend een vaartocht<br />
aan boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. De stemming zat er<br />
al snel in en <strong>de</strong> zeilers voel<strong>de</strong>n zich prima thuis<br />
aan boord van <strong>de</strong> sleepboot. De bemanningen<br />
kon<strong>de</strong>n het uitstekend met elkaar vin<strong>de</strong>n. De<br />
bevestiging van het opperbeste contact kwam<br />
aan het eind van <strong>de</strong> middag toen Eelke Lok,<br />
namens <strong>de</strong> schippers, <strong>de</strong> aanwezige bemanning<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> uitnodig<strong>de</strong> voor een avondje<br />
zeilen op het Heegermeer. Daarop reageer<strong>de</strong><br />
kapitein Bert Vliegers spontaan: “Ja, en dan<br />
moet het minstens een zesje waaien”, hetgeen<br />
bij kok Hans van <strong>de</strong>r Aar even spontaan als<br />
reactie ontlokte: “Ja nou, dan zet ik wel een<br />
bakkie”. Er zullen binnenkort enkele foto’s en<br />
films van skûtsjes in actie aan boord wor<strong>de</strong>n<br />
vertoond.<br />
Foto’s en filmmateriaal gevraagd<br />
Voor het <strong>Holland</strong> archief en toekomstige publicaties<br />
zijn wij altijd op zoek naar authentieke<br />
beel<strong>de</strong>n op foto of film. Wij zijn dan ook altijd<br />
blij met mensen die een en an<strong>de</strong>r meebrengen<br />
tij<strong>de</strong>ns vaardagen.<br />
Tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> donateurdagen van dit jaar meld<strong>de</strong><br />
Willem van Keulen uit Culemborg, dat hij nog<br />
filmbeel<strong>de</strong>n had van een overstapmoment<br />
op <strong>de</strong> Wad<strong>de</strong>nzee. Deze beel<strong>de</strong>n hebben wij<br />
onlangs op DVD mogen ontvangen. Het gaat<br />
om opnames gemaakt rond 1972 vanaf <strong>de</strong><br />
veerboot naar Terschelling. Op het sleep<strong>de</strong>k<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> lopen mannen die net zijn overgestapt<br />
vanaf <strong>de</strong> veerboot omdat er een ‘klus’<br />
buitengaats was, zo werd <strong>de</strong>stijds gemeld weet<br />
Willem van Keulen zich te herinneren. Willem,<br />
hartelijk dank!<br />
Bent ook u in het bezit van foto en filmmateriaal<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> dat hou<strong>de</strong>n wij ons van harte<br />
aanbevolen voor een digitale kopie voor ons<br />
archief.<br />
Mail uw e-mail<br />
Graag zou<strong>de</strong>n wij indien mogelijk van al onze<br />
donateurs met een e-mail adres ook dit adres<br />
ontvangen ter completering van onze persoonsgegevens.<br />
Het biedt ons <strong>de</strong> mogelijkheid snel en a<strong>de</strong>quaat<br />
een bericht door te geven.<br />
Wij vragen u dan ook vrien<strong>de</strong>lijk een e-mailtje<br />
te sturen aan: info@zeesleepbootholland.nl<br />
waarin u ook even uw naam en adresgegevens<br />
vermeldt.<br />
Alvast dank .<br />
<strong>Holland</strong> en TallShips Races<br />
Tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> sponsordag op 1 april 2010 werd<br />
een korte presentatie verzorgd over <strong>de</strong> internationale<br />
Tall Ships Races en <strong>de</strong> mogelijkhe<strong>de</strong>n<br />
voor traineeschappen aan boord van <strong>de</strong>ze<br />
‘kathedralen <strong>de</strong>r zee’. Robin Snouck Hurgronje<br />
van <strong>de</strong> STAN ( Sail Training Association Netherlands)<br />
en Monique Touw ( van Sailtraining at<br />
Sea) maakten indruk met hun werkzaamhe<strong>de</strong>n<br />
gericht op jonge mensen aan boord van <strong>de</strong><br />
schepen. Harlingen brengt dit jaar een bid uit<br />
om als gasthaven te fungeren tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> regatta<br />
op <strong>de</strong> Noordzee zoals die in 2014 staat gepland<br />
in <strong>de</strong> STI (Sail Training International) agenda.<br />
Primeur in led-verlichting aan boord<br />
Aan boord van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> zijn onlangs <strong>de</strong><br />
bestaan<strong>de</strong> bajonet verlichtingsarmaturen in <strong>de</strong><br />
walegangen vervangen door bajonet LED verlichting.<br />
Hiermee heeft <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> een primeur.<br />
25
De mensen achter <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
Henk <strong>de</strong> Jonge<br />
vrijwilliger vanaf het eerste uur:<br />
”Het gaat mij niet om het varen maar om <strong>de</strong> mensen”<br />
HARLINGEN- Tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> donateurdagen was hij aan boord om zijn steentje bij te dragen aan<br />
het reilen en zeilen zoals alle gasten dat zo gewend zijn. Henk <strong>de</strong> Jonge (57) afkomstig uit het<br />
Noord-<strong>Holland</strong>se Westerland is kind aan huis aan boord en wordt door zijn collega bemanningsle<strong>de</strong>n<br />
hartelijk ontvangen. Maar echt bemanningslid voelt Henk zich niet. Hij is vrijwilliger.<br />
Hij is een ijzerman, een man die vanaf het eerste uur bij <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> betrokken is, zeg maar<br />
vanaf het moment dat het nog een bonk roest was, net gered van <strong>de</strong> sloop. Het ruige werk in<br />
die eerste jaren, dat is waar zijn hart ligt. Dat werk is klaar en het project is geslaagd. De <strong>Holland</strong><br />
is gered en daar is Henk met zijn collega vrijwilligers van het eerste uur trots op. Als hij<br />
tijd heeft komt hij dan ook graag nog even langs en dan steekt hij ook graag even <strong>de</strong> han<strong>de</strong>n<br />
uit <strong>de</strong> mouwen, al gaat het dan om werk dat hij niet gewend is zoals trossen aanpakken of <strong>de</strong><br />
gangway aan boord zetten. Toch is en blijft <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> een <strong>de</strong>el van zijn leven.<br />
Het was rond 1998-1999 dat Henk’s kameraad<br />
Piet Bakker vrijwilliger was gewor<strong>de</strong>n op <strong>de</strong><br />
<strong>Holland</strong>, die op dat moment in abominabele<br />
toestand lag afgemeerd op <strong>de</strong> Ou<strong>de</strong> Rijkswerf<br />
in Den Hel<strong>de</strong>r. Piet vroeg aan Henk of hij zin<br />
had om eens mee te gaan op een dinsdagavond<br />
of zaterdagmiddag hij had wel een klusje<br />
voor hem.<br />
Henk: “Nou dat heb ik geweten. Ik mocht ‘lasrupsen’<br />
op <strong>de</strong> machinekamerkap gaan vlakslijpen.”<br />
Toen Piet hem daarna dan ook vroeg wat<br />
hij er van vond kon hij volmondig mel<strong>de</strong>n dat<br />
hij het helemaal niets vond. Een paar weken<br />
later bel<strong>de</strong> Piet weer met verzoek mee te gaan.<br />
Henk vond alles goed als het maar niet weer<br />
om rupsenslijpen ging. Toch kwam hij in het<br />
constructie-, las- en slijpwerk en daar ligt Henk<br />
zijn hart.<br />
In eerste instantie waren Piet en Henk samen<br />
als vrijwilliger in <strong>de</strong> weer maar gelei<strong>de</strong>lijk aan<br />
kwamen er meer mensen zoals Gerard van<br />
Burgste<strong>de</strong>n en Harry Post,…………en werd het<br />
steeds gezelliger.<br />
In het begin was het uitsluitend ijzerwerk, lassen,<br />
bran<strong>de</strong>n, etc. Later kwam Henk automatisch<br />
ook in het hout terecht. Henk: “Een paal<br />
in <strong>de</strong> salon, die heb ik met hout bekleed. Van<br />
<strong>de</strong> gedraai<strong>de</strong> palen in <strong>de</strong> 2e klas heb ik 2 stuks<br />
vernieuwd. “<br />
Tot een jaar of vijf terug waren Henk en zijn<br />
maten wekelijks aan boord.<br />
Nadat <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> in han<strong>de</strong>n was gekomen<br />
van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> en er concrete doelen voor<br />
exploitatie op tafel kwamen moest het allemaal<br />
sneller en schoot het werk met <strong>de</strong> klussen op<br />
vrije dinsdagavond en zaterdagmiddag niet op.<br />
26<br />
Er kwam ook wat geld en er kon werk wor<strong>de</strong>n<br />
uitbesteed. “Ik snap dat natuurlijk wel maar ik<br />
vond het wel jammer. Het werk, <strong>de</strong> mensen<br />
onze ijzerploeg, dat is een <strong>de</strong>el van je leven. “<br />
“Toen <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> Den Hel<strong>de</strong>r verruil<strong>de</strong> voor<br />
Harlingen als vaste ligplaats en <strong>de</strong> wekelijkse<br />
klusmomenten vervielen werd <strong>de</strong> betrokkenheid<br />
acuut min<strong>de</strong>r en dat heeft natuurlijk ook te maken<br />
met <strong>de</strong> reisafstand die van een kwartiertje<br />
nu een dik uur werd. Maar ja, het werk was ook<br />
klaar. Als dan <strong>de</strong> machinekamer, zoals afgelopen<br />
winter helemaal overhoop wordt gehaald<br />
<strong>de</strong>nk ik: “ Ja, ik wil wel helpen maar ik zit er ook<br />
nog eens mee dat ik momenteel blij ben mijn<br />
eigen toko draaien<strong>de</strong> te kunnen hou<strong>de</strong>n. “<br />
Henk is als kleine zelfstandige werkzaam als<br />
timmerman. Hij woont in en werkt vanuit het<br />
Noord-<strong>Holland</strong>se Westerland.<br />
Wel nu even iets min<strong>de</strong>r serieus Henk: we kennen<br />
je ook allemaal van je geintjes, vertel daar<br />
eens iets over. Henk: “Nou ja, zeg het maar.<br />
Op een gegeven moment kwamen er steeds<br />
meer vrijwilligers. Net als nu kwamen ze binnen<br />
via Bert Vliegers die keek of mensen in <strong>de</strong><br />
ploeg pasten en hun steentje zou<strong>de</strong>n kunnen<br />
bijdragen.<br />
Wij hebben toen zelf een ballotagecommissie<br />
opgericht . Ik kan me nog herinneren dat wij<br />
in elk geval voor Martin Kuijtert een prachtige,<br />
oorkon<strong>de</strong> in elkaar hebben gezet.“<br />
En dan is er natuurlijk nog <strong>de</strong> knuppel van het<br />
jaar. Hiervoor werd een indrukwekken<strong>de</strong> in hout<br />
uitgevoer<strong>de</strong> trofee ontworpen. De knuppel was<br />
bestemd voor mensen die zich ‘on<strong>de</strong>rschei<strong>de</strong>n’<br />
op een manier die een standje verdiend. De<br />
trofee is één keer uitgereikt. De twee<strong>de</strong> keer<br />
was hij wat Henk betreft bestemd voor het
estuur, nadat werd besloten <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> vanuit<br />
Den Hel<strong>de</strong>r helemaal naar Delfzijl te laten varen<br />
voor groot on<strong>de</strong>rhoud. En daarna, meldt Henk,<br />
heb ik eigenlijk geen ‘domme streken’ kunnen<br />
ont<strong>de</strong>kken. Misschien komt het nog wel eens,<br />
maar ik zeg nu alvast: een vrijwilliger komt wat<br />
mij betreft bijna nooit in aanmerking voor <strong>de</strong><br />
knuppel. Of hij moet het wel erg bont maken.”<br />
Hoe Henk toch betrokken blijft bij zijn <strong>Holland</strong>:<br />
“Wel, door <strong>de</strong> jaarlijkse borrel die wordt georganiseerd<br />
en door tochtjes zoals <strong>de</strong> donateur-<br />
dagen mee te draaien net als nu. Ik blijf graag<br />
betrokken, maar mijn privé omstandighe<strong>de</strong>n<br />
laten het niet toe dat ik vaak kom.”<br />
Of hij ver<strong>de</strong>r nog iets kwijt wil: “Ja! Ik vind het<br />
fantastisch om te zien hoe het gaat. Ie<strong>de</strong>reen<br />
zet zich in, het kan niet beter. Ik moet zeggen<br />
dat ik ook een prima contact heb met <strong>de</strong> nieuwe<br />
vrijwilligers, het gaat goed met <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>.”<br />
zegt Henk met trots in zijn ogen en dat mag ook<br />
wel want hij heeft mee aan <strong>de</strong> basis gestaan.<br />
27
Herinneringen<br />
In <strong>de</strong>ze nieuwe rubriek wor<strong>de</strong>n mensen uitgenodigd iets te vertellen over<br />
hun persoonlijke herinneringen aan <strong>de</strong> zeesleepboot <strong>Holland</strong>.<br />
Terschelling 1971<br />
door: Piet van <strong>de</strong>r Hei<strong>de</strong><br />
In 1971 stu<strong>de</strong>er<strong>de</strong> ik aan <strong>de</strong> zeevaartschool voor mijn swtk A. ( red: scheepswerktuigkun<strong>de</strong>)<br />
Daarvoor had ik 2,5 jaar gevaren als ass. wtk. (red: assistent werktuigkundige) bij <strong>de</strong> Koninklijke<br />
Ne<strong>de</strong>rlandsche Stoomboot Maatschappij te Amsterdam.<br />
Voor <strong>de</strong> zomervakantie ben ik voor het examen geslaagd met bewust een herexamen Engels.<br />
Ik wil<strong>de</strong> voorlopig nog even op het eiland blijven voordat ik weer naar zee zou gaan.<br />
Ik heb seizoenwerk gedaan bij horeca groothan<strong>de</strong>l Kooijman in <strong>de</strong> Comman<strong>de</strong>urstraat tegenover<br />
<strong>de</strong> PTT gebouw. Groenten en diepvries producten over het hele eiland bezorgen en dan<br />
vaak met het bestel DAF-je.<br />
Na het zomerseizoen kon ik het twee kamerhuisje<br />
van mw. Zoutman (tante Mar) in <strong>de</strong> Brandarisstraat<br />
11 huren, een omgebouw<strong>de</strong> schuur<br />
die achter in <strong>de</strong> tuin stond. Via <strong>de</strong> inpandige<br />
steeg tussen Brandarisstraat 9 en 11 was het<br />
huisje te bereiken.<br />
In <strong>de</strong> over<strong>de</strong>kte steeg was ook <strong>de</strong> achter ingang<br />
van <strong>de</strong> fam. Stobbe (Ome Hendrik, Tante Fook<br />
en Jansje). Hendrik Stobbe was <strong>de</strong> voormalige<br />
smid van West, die mij vele verhalen over<br />
Terschelling vertel<strong>de</strong>. Over <strong>de</strong> vele strandingen<br />
op het Terschellinger strand en over zijn smidswerk,<br />
dat hij af en toe voor Doeksen uitvoer<strong>de</strong>.<br />
Zo ook voor o.a. <strong>de</strong> ‘Benwyvis’.<br />
Tussen <strong>de</strong> middag op een dag in het najaar<br />
ston<strong>de</strong>n klasgenoot Rijn Wiegman en ik bij het<br />
Wakend Oog wat te kletsen en hebben <strong>de</strong> ms<br />
Friesland te zien komen en gaan.<br />
Toen <strong>de</strong> veerboot om 12.00 vertrokken was, liepen<br />
we het dorp weer in om naar huis te gaan.<br />
Omstreek 12.15 uur ging <strong>de</strong> scheepshoorn<br />
van <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Is het ‘Guusjen’? Maar dat<br />
gebeur<strong>de</strong> toentertijd nooit meer. De bemanning<br />
werd altijd per telefonisch opgeroepen.<br />
Rijn en ik zijn toen snel met zijn Fiatje 500 naar<br />
28<br />
<strong>de</strong> haven gere<strong>de</strong>n om te kijken wat er aan <strong>de</strong><br />
hand was. Er was volop activiteit aan boord,<br />
maar <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> vertrok niet.<br />
We vroegen aan een bemanningslid bij <strong>de</strong><br />
gangway, waarom <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> <strong>de</strong> scheepshoorn<br />
gebruikte, maar niet vertrok.<br />
Het bleek dat kapitein van <strong>de</strong>r Wielen met een<br />
vriend in een bootje op het wad aan het vissen<br />
was en men probeer<strong>de</strong> hem met <strong>de</strong> scheepshoorn<br />
opmerkzaam te maken om terug te komen.<br />
Op <strong>de</strong> Brandaris zag <strong>de</strong> vuurtorenwachter<br />
dat zij naar het Schuitengat voeren en daar bij<br />
een boei op <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> bleven wachten.<br />
Tevens bleek dat <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> niet mocht<br />
uitvaren, omdat er een machinist te weinig<br />
aan boord was. Omdat <strong>de</strong> Friesland al naar<br />
Harlingen on<strong>de</strong>rweg was, probeer<strong>de</strong> Jan<br />
Doeksen telefonisch nog iemand op het eiland<br />
te ronselen.<br />
Toen heb ik me bij Jan Doeksen op kantoor<br />
aangemeld en aangebo<strong>de</strong>n om mee te gaan.<br />
Dat kon en in Rijn zijn Fiatje heb ik toen gauw<br />
een oud klofje uit mijn huisje gehaald. Toen ik<br />
op het achter<strong>de</strong>k aan boord stapte, werd direct<br />
<strong>de</strong> achtertros los gegooid (voor was <strong>de</strong> <strong>Holland</strong><br />
al los) en voer <strong>de</strong> <strong>Holland</strong> direct naar het Schuitengat,<br />
waar kapitein van <strong>de</strong>r Wielen aan boord<br />
is geklommen.<br />
Er bleek dat een Duitse sleepboot met een<br />
bak op sleeptouw boven Vlieland zijn schroef<br />
verloren had. We hebben het geheel op sleeptouw<br />
genomen en met prachtig weer en een<br />
spiegelglad<strong>de</strong> zee naar IJmui<strong>de</strong>n gebracht.<br />
Buitengaats hebben slepers van Wijsmuller (of<br />
Goedkoop?) <strong>de</strong> sleep overgenomen en zijn<br />
we weer terug naar Terschelling gevaren. Hier<br />
kwamen we <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> ochtend weer aan.<br />
Het was nog donker.<br />
Diezelf<strong>de</strong> dag ben ik weer naar kantoor gegaan
en heb ik mijn diensten aangebo<strong>de</strong>n, zodra<br />
dit nodig mocht zijn. En tot mijn geluk heb ik<br />
daarna nog twee reisjes kunnen maken.<br />
De datum weet ik niet meer, maar op een ochtend<br />
heel vroeg (+/- 5.30 uur) werd er bij mijn<br />
huisje op <strong>de</strong> <strong>de</strong>ur gebonsd om ‘naar buiten’ te<br />
gaan (ik had geen telefoon).<br />
Buiten gekomen stond er een flinke <strong>de</strong>ining. We<br />
gingen naar een booreiland op <strong>de</strong> Noordzee<br />
dat naar een an<strong>de</strong>re locatie versleept moest<br />
wor<strong>de</strong>n. Dit verslepen zou gebeuren door vier<br />
Duitse sleepboten. De <strong>Holland</strong> heeft <strong>de</strong> plaats<br />
van een Duitse sleepboot ingenomen, omdat<br />
<strong>de</strong>ze met machine storing terug naar <strong>de</strong> haven<br />
moest.<br />
Het booreiland stond nog op zijn poten en <strong>de</strong><br />
Duitse sleepboten had<strong>de</strong>n al vast gemaakt in<br />
afwachting dat <strong>de</strong> <strong>de</strong>ining voldoen<strong>de</strong> vermin<strong>de</strong>rd<br />
was zodat <strong>de</strong> poten verantwoord opgetrokken<br />
kon<strong>de</strong>n wor<strong>de</strong>n.<br />
De laatste reis was een bijzon<strong>de</strong>re reis. Het<br />
betrof een Ne<strong>de</strong>rlandse chemicaliën coaster,<br />
die in slecht weer boven Ameland was lekgeslagen.<br />
De Filippijnse(?) bemanning was al met<br />
<strong>de</strong> dinghy van boord gegaan. Ze had<strong>de</strong>n <strong>de</strong> lijnverbinding<br />
met het schip doorgesne<strong>de</strong>n, terwijl<br />
<strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandse kapitein en stuurman nog aan<br />
boord waren.<br />
Deze bemanning werd door een Duitse coaster<br />
opgepikt en zijn later met <strong>de</strong> Gebroe<strong>de</strong>rs Lu<strong>de</strong>n<br />
bij ons aan boord teruggebracht, omdat we <strong>de</strong><br />
lekke coaster naar Delfzijl zou<strong>de</strong>n brengen.<br />
De <strong>Holland</strong> heeft op het achterschip vastgemaakt,<br />
omdat het voorschip te diep lag. On<strong>de</strong>rweg<br />
naar <strong>de</strong> Eems slinger<strong>de</strong> het schip hevig<br />
achter <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Eenmaal op <strong>de</strong> Eems werd<br />
<strong>de</strong> coaster langszij vast gemaakt en zo naar<br />
Delfzijl gebracht.<br />
Aangekomen stond het op <strong>de</strong> ka<strong>de</strong> zwart van<br />
<strong>de</strong> mensen en was er veel media, waaron<strong>de</strong>r<br />
het NOS Journaal. Op het acht uur journaal ’s<br />
avonds was er een reportage. Achteraf bleek<br />
dat <strong>de</strong>ze coaster in enkele voorgaan<strong>de</strong> havens<br />
geweigerd was in verband met <strong>de</strong> (rest?) lading!<br />
Dit zijn nog mijn herinneringen aan <strong>de</strong> drie<br />
reisjes met <strong>de</strong> <strong>Holland</strong>. Ik zou het leuk vin<strong>de</strong>n<br />
om nog wat meer <strong>de</strong>tails van <strong>de</strong>ze reizen te<br />
weten te komen.<br />
Piet van <strong>de</strong>r Hei<strong>de</strong><br />
Schoolstraat 3<br />
9797 PN Thesinge (Gn)<br />
Noot van <strong>de</strong> kapitein:<br />
Beste Piet, even zoeken in mijn geheugen levert<br />
het volgen<strong>de</strong> op:<br />
De in het verhaal genoem<strong>de</strong> Duitse sleepboot<br />
was <strong>de</strong> “Vorwärts” die op 9 september<br />
1971 zon<strong>de</strong>r schroef en met een ponton aan <strong>de</strong><br />
draad rond dreef 15 mijl ten noordwesten van<br />
Vlieland.<br />
Deze combinatie werd naar IJmui<strong>de</strong>n gesleept<br />
en overgegeven aan 2 boten van Goedkoop.<br />
De kusttanker was <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandse “Constance”.<br />
Op 16 oktober ‘71 zo’n 20 mijl noord van<br />
Ameland op een vreem<strong>de</strong> manier lek geraakt<br />
en door <strong>de</strong> Spaanse bemanning in paniek<br />
verlaten, met achterlating van <strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandse<br />
officieren. Er stond een stevig briesje: zuid 7.<br />
Na het vastmaken werd in eerste instantie<br />
koers gezet richting IJmui<strong>de</strong>n, maar daar<br />
wil<strong>de</strong>n ze het schip niet hebben, vanwege <strong>de</strong><br />
lading chemicaliën waarvan <strong>de</strong> samenstelling<br />
erg vaag was. Dan maar naar Delfzijl, maar ook<br />
hier waren er bezwaren. Door naar Em<strong>de</strong>n dan.<br />
<strong>Uit</strong>ein<strong>de</strong>lijk werd het toch Delfzijl, waar het <strong>de</strong><br />
17<strong>de</strong> werd afgeleverd.<br />
Het booreiland moet <strong>de</strong> Trans Ocean I geweest<br />
zijn. De 23ste oktober vertrokken we om 06:30<br />
uit <strong>de</strong> haven naar dit booreiland ongeveer 30<br />
mijl NW van Texel.<br />
Rond 11:00 werd vast gemaakt, maar het duur<strong>de</strong><br />
vanwege <strong>de</strong> te hoge <strong>de</strong>ining tot <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong><br />
dag 09:15 voordat we on<strong>de</strong>rweg waren.<br />
Samen met <strong>de</strong> Duitse sleper “Heros” werd <strong>de</strong><br />
TO I naar <strong>de</strong> Vliere<strong>de</strong> gesleept, ik meen voor<br />
reparatie, waar we om 19:20 los gooi<strong>de</strong>n. Om<br />
21:40 lag <strong>de</strong> “<strong>Holland</strong>” weer aan <strong>de</strong> steiger.<br />
Bert Vliegers<br />
29
<strong>Uit</strong> <strong>de</strong> ou<strong>de</strong> <strong>doos</strong><br />
De stranding van <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’<br />
door: Kees Dekker (<strong>Stichting</strong> Guusjen)<br />
Op <strong>de</strong> 20-ste januari 1960 om 03.40 uur komt <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’ van <strong>de</strong> Verenig<strong>de</strong> Ne<strong>de</strong>rlandsche<br />
Scheepvaart Maatschappij via <strong>de</strong> radio met <strong>de</strong> volgen<strong>de</strong> noodkreet:<br />
“Schip onmanoeuvreerbaar, wens sleepboot, positie NO routeboei ET 5”.<br />
Vanwege het slecht bevaarbare Schuitengat ligt <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ in <strong>de</strong> wintermaan<strong>de</strong>n op <strong>de</strong> ree op<br />
station met een halve bemanning aan boord. Door <strong>de</strong> ‘Stortemelk II’ wordt meteen na ontvangst<br />
van dit bericht <strong>de</strong> an<strong>de</strong>re helft gebracht. Op dat moment waait het uit het NNW met een kracht van<br />
10 – 11 Bf. Na een zware reis door het Stortemelk naar buiten is <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’om 06.00 uur bij <strong>de</strong><br />
‘Lieve Vrouwekerk’. Van vastmaken kan geen sprake zijn en om ca. 10 uur breken bei<strong>de</strong> ankerkettingen<br />
van <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’ en even later zit het schip hoog op <strong>de</strong> Vliehors.<br />
In plaats van het officiële bergingsverslag te publiceren kan ik <strong>de</strong>ze keer eens iemand op het<br />
‘lij<strong>de</strong>nd voorwerp’ <strong>de</strong>ze berging ver<strong>de</strong>r laten<br />
beschrijven en wel dankzij <strong>de</strong> dichterlijke gave<br />
van <strong>de</strong> heer H. Groeneveld, opvaren<strong>de</strong> van <strong>de</strong><br />
‘Lieve Vrouwekerk’. Zijn functie aan boord heb<br />
ik niet kunnen achterhalen. Omdat hij <strong>de</strong> 19-<strong>de</strong><br />
als begindatum noemt, kan het zijn dat <strong>de</strong> problemen<br />
al <strong>de</strong> avond er voor zijn begonnen.<br />
Hier volgen zijn op rijm gezette indrukken:<br />
Luchtfoto van <strong>de</strong> Kon. Luchtmacht van <strong>de</strong><br />
strandingplaats<br />
30<br />
“LIEVE VROUWEKERK”<br />
Zandplaat Vliehors 19-1-‘60<br />
Zieltogend, als een vis op ’t droge<br />
Ligt ze daar nu vastgezogen<br />
Een troosteloos beeld zo’n vroom geval<br />
Hoort op zee, niet op <strong>de</strong> wal.<br />
Een schip op het strand is een baken in zee<br />
Dat zegt men, doch <strong>de</strong> VNS zat er mee<br />
<strong>Uit</strong> Amerika gekomen<br />
Ligt ze op het strand te dromen.<br />
Over <strong>de</strong> reizen van weleer<br />
Naar ’t verre oosten, ’t doet haar zeer<br />
Dat een storm haar zo belaag<strong>de</strong><br />
Dat ze op het strand verdaag<strong>de</strong>.<br />
Te moeten rusten van haar reizen<br />
De foto wil het U bewijzen<br />
Vijf lange weken en twee dagen<br />
Nam het Doeksen, die er brood in zagen.<br />
Om het schip voor lieve centen<br />
Terug te brengen in ‘r elementen<br />
Hul<strong>de</strong> aan <strong>de</strong> bergers, die met hun plicht<br />
Een mooi staaltje bergingswerk hebben verricht.<br />
Op <strong>de</strong> traditionele “no cure no pay”<br />
Kwam het schip weer in <strong>de</strong> zee<br />
’t was niet langer te gedogen<br />
Ze lag daar als een vis op ’t droge.<br />
Kapitein Van Oosten wikte<br />
Terwijl hij zijn rapporten tikte<br />
Aan <strong>de</strong> Wele<strong>de</strong>le Gestrenge Heren<br />
“D’r is hier niks te navigeren”.<br />
’t Wachten is op elk hoog tij<br />
Dan zijn we er als <strong>de</strong> kippen bij<br />
Aldus <strong>de</strong> bergers aan het <strong>de</strong>k<br />
Wachtend op <strong>de</strong> grote trek.
En is het water dan weer laag<br />
Dan <strong>de</strong>nken we ook weer aan onze maag<br />
Want werken krijg je honger van<br />
Dus jongens, allen rond <strong>de</strong> pan.<br />
Met soep, ze laten ’t zich goed smaken<br />
De kok die kan ‘m ook goed raken<br />
Gecharterd in <strong>de</strong> scheepskombuis<br />
Voelt Rispens zich al aardig thuis.<br />
Maar met dat al, het viel niet mee<br />
Van Oosten sprak “die pokken-Noordzee”<br />
Ik heb nog nooit zo hard verveeld<br />
Die heeft ons even parten gespeeld.<br />
We zitten lelijk in <strong>de</strong> boot<br />
Wie zorgt er voor <strong>de</strong> vrolijke noot<br />
Zo gezegd zo gedaan<br />
Ze gooi<strong>de</strong>n er een tonnetje bier tegenaan.<br />
En machinist Jellema uit Sneek<br />
Sprak “hoe komen we uit <strong>de</strong> kreek”<br />
De kar die loopt, voor mijn garantie<br />
We hebben hier toch geen vacantie.<br />
Een schip is als een lieve vrouw<br />
En als je zegt ik hou van jou”<br />
Dan ben j’er <strong>de</strong> hele dag voor in touw<br />
Dat is maar wat ik zeggen wou.<br />
De ‘Lieve Vrouwekerk’<br />
op <strong>de</strong> Vliehors<br />
Sprak een van <strong>de</strong> bemanningsle<strong>de</strong>n<br />
En daarvoor had hij goe<strong>de</strong> re<strong>de</strong>n<br />
Wat hielp het nu al lag ze vast verankerd<br />
Al werd er nog zo hard gekankerd.<br />
Voor <strong>de</strong> ship’s chandler viel het ook niet mee<br />
Zo te baggeren door <strong>de</strong> zee<br />
Om z’n klanten te serveren<br />
Moest <strong>de</strong> man ook wat ontberen.<br />
Ein<strong>de</strong>lijk dan na veel getob<br />
Kwam het schip in ’t ruime sop<br />
Al ging het maar steeds per meter<br />
De stemming aan boord werd toch weer beter.<br />
De humor hield <strong>de</strong> boventoon<br />
Bas <strong>de</strong> Oudsten z’n voeten schoon<br />
Want zijn lakens wer<strong>de</strong>n leep<br />
Aan ’t eind besmeerd met groene zeep.<br />
Dit hoort on<strong>de</strong>r het moppen tappen<br />
Tot <strong>de</strong> gebruikelijke grappen<br />
Sprak <strong>de</strong> Kapitein tot verslaggever Bas<br />
We waren blij dat je er was.<br />
Bijna gingen we ons vervelen<br />
De tijdsduur ging ons parten spelen<br />
Vijf weken en twee dagen<br />
’t Was of we er geen gat in zagen.<br />
Zo ging alles in z’n werk<br />
Aan boord van <strong>de</strong> “LIEVE VROUWEKERK”<br />
Doch in storm, sneeuw en regen<br />
Hebben <strong>de</strong> elementen het afgelegen.<br />
Tegen <strong>de</strong> Bergers, zij wonnen <strong>de</strong> strijd<br />
De mannen die, altijd bereid<br />
Om schepen verkerend in nood<br />
Weer toe te voegen aan <strong>de</strong> vloot.<br />
Hul<strong>de</strong> aan bemanning ook, <strong>de</strong> Kapitein<br />
Die er zeker ook mogen zijn<br />
Want een zeeman aan <strong>de</strong> wal<br />
Is een troosteloos geval.<br />
31
Als naschrift gaf Groeneveld <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’<br />
nog mee:<br />
Good-bye “old lady”, this was wrong<br />
I hope you will be going strong<br />
Whatever then the case may be<br />
Keep away from shore and be at sea.<br />
Bij <strong>de</strong>ze berging zijn <strong>de</strong> sleepboten ‘<strong>Holland</strong>’<br />
(kapt. Van <strong>de</strong>r Wielen), ‘Doggersbank’ (kapt.<br />
Doeksen) en ‘Stortemelk II’ (kapt. Gorter) actief<br />
geweest. Met <strong>de</strong> ‘Almeri’ wer<strong>de</strong>n drie-tons<br />
ankers, zes duims dra<strong>de</strong>n, zware blokken,<br />
jijnen, strandlijnen, pompen en slangen naar <strong>de</strong><br />
strandingplaats gebracht.<br />
Nu <strong>de</strong>ze keer het accent ligt op <strong>de</strong> ervaringen<br />
van <strong>de</strong> bemanning van een gestrand schip, wil<br />
ik u een fragment uit het verslag van kapitein<br />
Van <strong>de</strong>r Wielen niet onthou<strong>de</strong>n:<br />
De bemanning op <strong>de</strong> “Lieve Vrouwekerk” had<br />
respect gekregen voor <strong>de</strong> schietvaardigheid<br />
van kapitein Doeksen en je zag nu alleen maar<br />
ogen boven <strong>de</strong> verschansing uitkomen. De eerste<br />
keer had door een fout in het schietpistool<br />
<strong>de</strong> raket het pot<strong>de</strong>ksel van <strong>de</strong> “Lieve Vrouwekerk”<br />
getroffen, net on<strong>de</strong>r <strong>de</strong> plaats waar <strong>de</strong><br />
bemanning klaar stond om <strong>de</strong> lijn te grijpen.”<br />
Op 26 februari komt <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’ vlot<br />
en wordt door <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ en ‘Doggersbank’<br />
naar Rotterdam gesleept.<br />
En Groeneveld zijn wens ten spijt, het schip<br />
komt niet meer in vaart, maar wordt een paar<br />
maan<strong>de</strong>n later in Dunston-on-Tyne aan <strong>de</strong><br />
sloper overgedragen.<br />
De ‘<strong>Holland</strong>’ met <strong>de</strong> ‘Lieve Vrouwekerk’ op <strong>de</strong> Waterweg.<br />
32<br />
Kapitein Doeksen bezig met het la<strong>de</strong>n van<br />
ankers op <strong>de</strong> ‘Almeri’.
<strong>Stichting</strong> Guusjen steunt <strong>Holland</strong><br />
door dik en dun<br />
Op maandag 15 maart jongstle<strong>de</strong>n werd in het kantoor van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
het hoofdsponsorcontract on<strong>de</strong>rtekend van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> Guusjen.<br />
De doelstelling van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> Guusjen Terschelling staat als volgt omschreven:<br />
“Het weer bin<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> zeesleepboot ‘<strong>Holland</strong>’ aan Terschelling en als Terschellinger gemeenschap<br />
een bijdrage te leveren aan het behoud van een uniek on<strong>de</strong>r<strong>de</strong>el van <strong>de</strong> Terschellinger<br />
nautische geschie<strong>de</strong>nis een en an<strong>de</strong>r in nauw overleg met <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
De stichting tracht haar doel on<strong>de</strong>r meer te verwezenlijken door het organiseren van evenementen,<br />
bijeenkomsten en activiteiten alsme<strong>de</strong> het genereren van financiële mid<strong>de</strong>len daartoe,<br />
alles in <strong>de</strong> ruimste zin van het woord, en voorts al hetgeen met één en an<strong>de</strong>r rechtstreeks of<br />
zij<strong>de</strong>lings verband houdt of daartoe bevor<strong>de</strong>rlijk kan zijn, alles in <strong>de</strong> ruimste zin van het woord.”<br />
De Terschellinger gemeenteraad stem<strong>de</strong> begin<br />
van dit jaar in met <strong>de</strong> continuering van <strong>de</strong> sponsoring<br />
van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> Guusjen. De stichting<br />
is met steun van <strong>de</strong> gemeente Terschelling,<br />
<strong>de</strong> Terschellinger On<strong>de</strong>rnemers Vereniging en<br />
Re<strong>de</strong>rij Doeksen hoofdsponsor van <strong>Stichting</strong><br />
<strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>. Het hoofdsponsorschap<br />
is tot 2014 verlengd en daarmee is <strong>de</strong> jaarlijkse<br />
aanwezigheid van <strong>de</strong> ‘<strong>Holland</strong>’ in <strong>de</strong> haven van<br />
Terschelling gewaarborgd.<br />
Namens <strong>de</strong> gemeente Terschelling was burgemeester<br />
Jurrit Visser bij <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rtekening<br />
aanwezig. Voor Guusjen waren dat <strong>de</strong> bestuursle<strong>de</strong>n<br />
Kees Kat, Kees Dekker en Johan Swart.<br />
André Olijslager en Karin Lod<strong>de</strong>r waren<br />
namens het bestuur van <strong>de</strong> <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong><br />
<strong>Holland</strong> present.<br />
Karin Lod<strong>de</strong>r sprak haar grote waar<strong>de</strong>ring uit<br />
naar alle bestuursle<strong>de</strong>n van Guusjen voor hun<br />
inzet in <strong>de</strong> afgelopen jaren en refereer<strong>de</strong> aan<br />
<strong>de</strong> gerealiseer<strong>de</strong> successen. Zo is <strong>de</strong> jaarlijkse<br />
oud opvaren<strong>de</strong>ndag in oktober niet meer weg<br />
te <strong>de</strong>nken. Net als <strong>de</strong> activiteiten aan boord,<br />
waaraan Terschellingers en stu<strong>de</strong>nten van<br />
het Maritiem Instituut Willem Barentsz hun<br />
me<strong>de</strong>werking verlenen, van rondleidingen<br />
tot vaartochten en van verhalen vertellen tot<br />
captains diners.<br />
Kees Kat, Jurrit Visser en André Olijslager tij<strong>de</strong>ns <strong>de</strong> on<strong>de</strong>rtekening van het sponsorcontract.<br />
(Foto: St. Guusjen)<br />
33
34<br />
Sponsoren van <strong>de</strong> zeesleepboot Holla<br />
Hoofdsponsoren<br />
• ABN AMRO Bank N.V.<br />
• Koninklijke Doeksen B.V.<br />
• Friesland Bank N.V<br />
• Heerema Group<br />
• <strong>Stichting</strong> Guusjen<br />
• Wärtsilä Netherlands B.V.<br />
Sponsoren<br />
• AEGON N.V.<br />
• Boer&Croon-Intermaat<br />
• Damen Shipyards Group<br />
• Delta Lloyd N.V.<br />
• Fairmount Marine B.V.<br />
• Fugro N.V.<br />
• Gemeente Den Hel<strong>de</strong>r<br />
• Gemeente Harlingen<br />
• Greenfield Capital Partners B.V.<br />
• Hanzevast Shipping BV<br />
• <strong>Holland</strong> Casino<br />
• MVGM Vastgoed Management<br />
Strategy and Management Group B.V.)<br />
• Kamer van Koophan<strong>de</strong>l<br />
Noordwest-<strong>Holland</strong><br />
• Mr. R.H. Meppelink, notaris,<br />
Amsterdam<br />
• Nauta Holding B.V.<br />
• Party Service On<strong>de</strong>r <strong>de</strong> Luifel B.V.<br />
• Paques B.V.<br />
• Familie Staatsen<br />
• Sight Partners Management B.V.<br />
• <strong>Stichting</strong> Ouwe Jongens<br />
Krentenbrood<br />
• N.V. T.E.S.O.<br />
• Waterschap Zui<strong>de</strong>rzeeland<br />
Subsponsoren<br />
• Ferus Smit Scheepswerven B.V.<br />
• IMSA Amsterdam<br />
• MAISON VAN DEN BOER<br />
• Marine Insurance International B.V.<br />
• Stadtlan<strong>de</strong>t Shipping B.V.<br />
• Svitzer Salvage B.V.<br />
• Ted Peek<br />
• Van <strong>de</strong>r Vel<strong>de</strong> Consultancy B.V.<br />
Official suppliers<br />
• Allship Marine Projects v.o.f.<br />
• Deloitte, Accountants<br />
• Flevodruk Harlingen B.V.<br />
• Kamera Express<br />
• Meeùs Assurantiën<br />
• Mennens<br />
• Piet Zoomers B.V.<br />
• Sailtron B.V.<br />
• Secur Protects@Work<br />
• Studio Eke van Mansvelt<br />
• Win<strong>de</strong>r Limmen B.V.<br />
Begunstigers<br />
• ANWB Fonds<br />
• Dorus Rijkers Fonds<br />
• <strong>Holland</strong> Re<strong>de</strong>rs Fonds<br />
• Ministerie van Landbouw, Natuur<br />
en Voedselkwaliteit<br />
• Mondriaanstichting<br />
• Nationaal Instituut voor<br />
Scheepvaart en Scheepsbouw<br />
• PBF Anjer Fonds<br />
• <strong>Stichting</strong> TBI<br />
• Rijksuniversiteit Groningen, Ubbo<br />
Emmius Fonds<br />
• VSB Fonds<br />
Bovendien gesteund door:<br />
Conyplex B.V.<br />
Compass Group Ne<strong>de</strong>rland Holding<br />
Gemeente Den Hel<strong>de</strong>r<br />
Gemeente Terschelling<br />
Hessel, Groene Wei<strong>de</strong><br />
ING Real Estate B.V.<br />
Kamer van Koophan<strong>de</strong>l Noordwest<br />
<strong>Holland</strong><br />
Koninklijke Vopak N.V.<br />
Koninklijke Volker Stevin Noord Ne<strong>de</strong>rland B.V.<br />
Petroplus N.V.<br />
Royal Friesland Foods<br />
Rijkswaterstaat, directie Noordzee<br />
Terschellinger On<strong>de</strong>rnemers Vereniging<br />
TuinmanSleijfer Advocaten en Weitenberg<br />
Assurantiën
nd<br />
Bestuur<br />
A.A. (André) Olijslager (voorzitter), mr. K.A. (Karin) Lod<strong>de</strong>r (secretaris),<br />
drs. S. (Sake) Wijma RA (penningmeester), mr. F.G.M. (Fritz) Conijn,<br />
J.H.J. (Jos) Paques, G. (Gerrit) Vlot.<br />
Raad van Toezicht<br />
Mr.drs. A. Offringa (voorzitter), mr. C.H.A. Collée, drs. J.W. Doeksen<br />
Comité van Aanbeveling<br />
P.H.M. Scheffer (burgemeester van Harlingen), G.J. Doeksen (oud presi<strong>de</strong>ntcommissaris<br />
Doeksen Transport Group B.V.), A. Jorritsma-Lebbink (burgemeester<br />
van Almere), dhr. M.J.M. Borsboom (Vice-Admiraal en commandant <strong>de</strong>r Zeemacht<br />
in Ne<strong>de</strong>rland), dhr. J. Jorritsma (commissaris van <strong>de</strong> koningin van Fryslân), mr. J.<br />
Visser (burgemeester van Terschelling).<br />
<strong>Stichting</strong><br />
L.G. (Bert) Vliegers (kapitein), T.W. (Tom) Schoonhoff (manager),<br />
H. (Hilda) Boesjes-Beljon (commerciele zaken).<br />
35
Inschrijfformulier donateurs<br />
JA, ik monster aan als donateur...<br />
en draag zo mijn steentje bij aan het in <strong>de</strong> vaart hou<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Naam: ............................................................................................................<br />
Adres: ............................................................................................................<br />
Postco<strong>de</strong>: .......................................................................................................<br />
Plaats: ............................................................................................................<br />
Tel: .................................................. E-mail adres: ........................................<br />
Datum: ...........................................................................................................<br />
Ik heb € .......... (vanaf € 30,- per jaar) overgemaakt op rekening nr. 62.71.42.052 t.n.v.<br />
<strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>, penningmeester te Harlingen o.v.v. Donatie zslb <strong>Holland</strong><br />
Handtekening: NB19<br />
Inschrijfformulier bedrijfsdonateurs<br />
JA, ik monster aan als bedrijfsdonateur...<br />
en draag zo mijn steentje bij aan het in <strong>de</strong> vaart hou<strong>de</strong>n van <strong>de</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong><br />
Naam: ............................................................................................................<br />
Adres: ............................................................................................................<br />
Postco<strong>de</strong>: .......................................................................................................<br />
Plaats: ............................................................................................................<br />
Tel: .................................................. E-mail adres: ........................................<br />
Datum: ...........................................................................................................<br />
Ik heb € .......... (vanaf € 1000,- per jaar) overgemaakt op rekening nr. 57.54.89.596 t.n.v.<br />
<strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>, penningmeester te Harlingen o.v.v. Donatie zslb <strong>Holland</strong><br />
Handtekening: NB19<br />
S.v.p. opsturen naar <strong>Stichting</strong> <strong>Zeesleepboot</strong> <strong>Holland</strong>, Postbus 26, 8860 AA te Harlingen<br />
36