FEITEN OM TE DELEN DIGITALE CONTENTDISTRIBUTIE IN NEDERLANDk<strong>om</strong>t naar voren uit onderzoek van Harris In<strong>te</strong>ractive(2010). 83Downloaders zijn relatief vaak van het mannelijkegeslacht (57% tot 74%), vooral bij films en games. Ookuit het onderzoek van Harris In<strong>te</strong>ractive (2010) k<strong>om</strong>thet beeld naar voren dat jongens vaker dan meisjeszich wenden tot het illegale aanbod van au<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijkbeschermde werken. 84 Nadere analyse vanHuygen et al. wijst uit dat dit niet <strong>te</strong> herleiden valttot verschillen in consumptiegedrag. Uit het onderzoekblijkt dat vrouwen en meisjes ongeveer dezelfdeconsumptiepatronen hebben als de mannen enjongens. 85Uit het onderzoek van Huygen et al. (2009) bleek<strong>te</strong>n slot<strong>te</strong> dat de downloaders over het algemeen overgeavanceerder apparatuur beschikken en meer kennishebben van het in<strong>te</strong>rnet dan de gemiddelde in<strong>te</strong>rnet<strong>te</strong>r.De groep downloaders brengt ook significantmeer tijd door op het in<strong>te</strong>rnet. Terwijl ruim een derdevan de in<strong>te</strong>rnetgebruikers een in<strong>te</strong>nsief gebruikeris (meer dan 7 uur in<strong>te</strong>rnetgebruik per week), ismeer dan de helft van de downloaders een in<strong>te</strong>nsiefgebruiker.4.1.3 OMVANG ILLEGAAL AANGEBODENCONTENTNaast het aantal consumen<strong>te</strong>n dat downloadt uit illegalebron, is ook onderzoek gedaan naar de hoeveelheiden het percentage illegaal aangeboden au<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijkbeschermde werken op de verschillende file sharingsi<strong>te</strong>s en netwerken.Onderzoeksbureau Envisional (2011) deed onderzoeknaar het downloadverkeer uit illegale bron opin<strong>te</strong>rnet en concludeerde dat <strong>te</strong>nmins<strong>te</strong> 23,76% van alhet in<strong>te</strong>rnetverkeer wereldwijd bestaat uit ongeautoriseerdedownloads van au<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijk beschermdewerken. In deze <strong>te</strong>lling zijn pornografische bestandenniét meegerekend <strong>om</strong>dat het bij veel van de pornografischewerken moeilijk vast <strong>te</strong> s<strong>te</strong>llen is of het gaat <strong>om</strong>au<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijk beschermde werken. 86Huygen et al. (2009) gaan er vanuit dat 95% van dewerken die specifiek via file sharing si<strong>te</strong>s en netwerkenworden uitgewisseld au<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijk beschermd zijn.De onderzoekers maken verder niet expliciet hoe zij totdit getal zijn gek<strong>om</strong>en. 87 Het getal is hoogstwaarschijnlijkgebaseerd op door TNO uitgevoerde s<strong>te</strong>ekproevenbij file sharing si<strong>te</strong>s zoals Mininova, Demonoid en dePira<strong>te</strong> Bay.Layton & Wat<strong>te</strong>rs (2010) onderzoch<strong>te</strong>n de <strong>om</strong>vang vaninbreukmakende con<strong>te</strong>nt op BitTorrent. 88 Zij kwamentot de conclusie dat slechts 0,3% van de aangebodenbestanden aantoonbaar legaal werd aangeboden. Opde studie is vanuit de BitTorrent c<strong>om</strong>munity veelkritiek gek<strong>om</strong>en. 89 Voornaams<strong>te</strong> kritiekpunt betreftde dataverzameling. Omdat de onderzoekers alleenpopulaire torrents gebruik<strong>te</strong>n ontstond een ver<strong>te</strong>kendbeeld van het totale aantal legaal aangeboden torrents.De onderzoekers hadden op basis van hun data slechtsmogen vasts<strong>te</strong>llen dat er op een bepaald m<strong>om</strong>ent maar0,3% legale bestandsuitwisseling plaatsvond en nietmogen concluderen dat er maar 0,3% legale con<strong>te</strong>ntwerd aangeboden.83Harris In<strong>te</strong>ractive (2010), Digital Music Survey 2010, in: BPI (2010), Digital Music Nation 2010, the UK’s Legal and Illegal Digital MusicLandscape, p. 25.84Harris In<strong>te</strong>ractive (2010), Digital Music Survey 2010, in: BPI (2010), Digital Music Nation 2010, the UK’s Legal and Illegal Digital MusicLandscape, p. 25.85Huygen, A., Poort, J., Van Eijk, N. (2009), Ups and downs: Econ<strong>om</strong>ische en culturele gevolgen van lesharing voor muziek, lm en games,januari 2009, TNO/SEO/IViR, p. 75.86Envisional (2011), Technical report: An Estima<strong>te</strong> of Infringing Use of the In<strong>te</strong>rnet, januari 2011, p. 2.87Huygen, A., Poort, J., Van Eijk, N. (2009), Ups and downs: Econ<strong>om</strong>ische en culturele gevolgen van lesharing voor muziek, lm en games,januari 2009, TNO/SEO/IViR, p. 95.88Layton, R., Wat<strong>te</strong>rs, P. (2010), Investigation into the ex<strong>te</strong>nt of infringing con<strong>te</strong>nt on BitTorrent networks, In<strong>te</strong>rnet c<strong>om</strong>merce security laboratory,University of Ballarat Australia.89Torrentfreak (2010), Tech News Si<strong>te</strong>s Tout Misleading BitTorrent Piracy Study, via: http://torrentfreak.c<strong>om</strong>/<strong>te</strong>ch-news-si<strong>te</strong>s-tout-misleadingbittorrent-piracy-study-100724/(geraadpleegd 12 maart 2011).40
4 DE MARKT VOOR ILLEGAAL AANBOD VAN DIGITALE CONTENTEnvisional (2010) onderzocht de <strong>om</strong>vang van hetillegaal aanbod op BitTorrent index si<strong>te</strong> Mininova.Envisional maak<strong>te</strong> hiervoor gebruik van de unieke situatiedat Mininova alle inbreukmakende con<strong>te</strong>nt vanhaar netwerk ging verwijderen op een specifieke datum(29 november 2009). 90 Envisional vergeleek het netwerkverkeeren het aantal aangeboden torrents opMininova voor en na 29 november en consta<strong>te</strong>erdedat het aantal daalde van 1,3 miljoen naar minder dan10.000 (een daling van meer dan 99%). 91 Het aantalgedownloade bestanden via Mininova daalde van10 miljoen naar 500.000 per dag.Envisional (2011) deed recen<strong>te</strong>lijk onderzoek naar hetpercentage bestanden dat illegaal wordt aangeboden inde top 10.000 van meest gedownloade torrents. VolgensEnvisional is 99,2% van de torrents in de top 10.000van meest gedownloade bestanden inbreukmakend. 92Qua downloads becijfert Envisional (2011) dat hetpercentage downloads van illegaal aangeboden werkenop BitTorrent m<strong>om</strong>en<strong>te</strong>el 63,7% van het totale BitTorrentverkeer uitmaakt. 934.2 POPULAIRE DISTRIBUTIE MODELLENEr zijn diverse methoden <strong>om</strong> illegaal aangebodenau<strong>te</strong>ursrech<strong>te</strong>lijk beschermde werken <strong>te</strong> consumeren.In het downloaddebat wordt met name aandachtbes<strong>te</strong>ed aan p2p netwerken, maar naast p2p zijn er nogdiverse andere methoden <strong>om</strong> <strong>te</strong> downloaden uit illegalebron. De meest populaire, voor consumen<strong>te</strong>n goedtoegankelijke methoden zijn hieronder beschreven.4.2.1 P2P NETWERKENEr zijn verschillende soor<strong>te</strong>n p2p protocollen.BitTorrentVan de p2p protocollen die gebruikt worden voorfile sharing is BitTorrent m<strong>om</strong>en<strong>te</strong>el het populairst.BitTorrent is populair <strong>om</strong>dat een relatief snelle manieris <strong>om</strong> bestanden uit <strong>te</strong> wisselen. Een BitTorrent filesharing netwerk bestaat uit verschillende elemen<strong>te</strong>ndie gezamenlijk de bestandsuitwisseling facili<strong>te</strong>ren.TorrentsUitwisseling van bestanden via BitTorrent geschiedtaan de hand van torrents. Torrents zijn kleinebestandjes die naar andere bestanden verwijzen. De.torrent bestanden bevat<strong>te</strong>n informatie die nodig is <strong>om</strong>een download <strong>te</strong> kunnen star<strong>te</strong>n via het p2p protocolBitTorrent. In fei<strong>te</strong> is een .torrent dus een bestandjedat functioneert als een link. De naam van de .torrentk<strong>om</strong>t (als het goed is) min of meer overeen met hetbestand waarnaar het verwijst.Torrent portals – Indexing si<strong>te</strong>sOm snel torrents <strong>te</strong> kunnen vinden worden websi<strong>te</strong>s,torrent portals (ook wel indexing si<strong>te</strong>s) gebruikt.Op deze servers kunnen gebruikers hun .torrentsuploaden. De .torrents zijn vervolgens met een zoekfunctie<strong>te</strong> doorzoeken. Bekende portalen zijn de Pira<strong>te</strong>Bay en Mininova.TrackerDe tracker facili<strong>te</strong>ert het verkeer tussen de verschillendepeers in het netwerk. De tracker zorgt ervoor datde gebruiker op basis van het .torrent bestand verwezenworden naar verschillende gebruikers die <strong>delen</strong> vanhet bestand aanbieden. Opgemerkt zij daarbij dat detracker niet (noodzakelijkerwijs) door dezelfde partijwordt beheerd als de torrentportal waar het .torrentbestand gevonden is.PeersDe peers zijn de verschillende deelnemers aan hetnetwerk. De bestanden (of <strong>delen</strong> ervan) wordendoor de peers aangeboden (seeders) en afgen<strong>om</strong>en(leechers). In <strong>te</strong>gens<strong>te</strong>lling tot veel andere file sharing90Op grond van een vonnis van de rechtbank Utrecht dat het aanbieden van een torrentportaal met verwijzingen naar illegaal aanbodonrechtmatig acht<strong>te</strong> (Rb. Utrecht 26 augustus 2009, LJN BJ6008).91Envisional (2010), Mininova: Assessment of Copyrigh<strong>te</strong>d Torrent Link Removal.92Envisional (2011), Technical report: An Estima<strong>te</strong> of Infringing Use of the In<strong>te</strong>rnet, januari 2011, p. 11.93Envisional (2011), Technical report: An Estima<strong>te</strong> of Infringing Use of the In<strong>te</strong>rnet, januari 2011, p. 11.41