adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
MAART 200722MANAGEMENTDOSSIERgebruik van het productiemiddel;hoe lang heeft hetproductiemiddel daadwerkelijkgeproduceerd <strong>in</strong> de tijd dat hetbeschikbaar was <strong>voor</strong> die productie.De verliezen door hetniet beschikbaar zijn van apparatuurworden veroorzaaktdoor o.a. mach<strong>in</strong>estor<strong>in</strong>gen enomstell<strong>in</strong>gen. Op die momentenwordt er geen productiegedraaid, terwijl die wel was<strong>in</strong>gecalculeerd.b. PrestatieHiermee wordt bedoeld deprestatie van het productiemiddel.Is het volume dat is geproduceerdconform de normcapaciteitvan het productiemiddel?Een lagere prestatie kanworden veroorzaakt door bij<strong>voor</strong>beeldsnelheidsverliezen,korte stops of lege posities. Erontstaat een capaciteitsverliesoftewel de opbrengst per eenheidis lager dan <strong>in</strong>gepland;c. <strong>Kwaliteit</strong> versus opbrengstNaast de beschikbaarheid ende prestatie is kwaliteit eenbelangrijke factor <strong>voor</strong> de effectiviteit.Hier wordt gekekennaar de mate waar<strong>in</strong> het geproduceerdevolume aan de kwaliteitseisenvoldoet. Een verlieswordt veroorzaakt door hetaantal afgekeurde producten,waardoor de productie wordtteruggebracht.Seiri, Seiton, Seiso, Seiketse en Shitsuke vormen de basis onder TPMTotal Productive Ma<strong>in</strong>tenancestart met orde en netheidWie met TPM wil starten zal eerst orde op zaken moeten stellen.Eventuele problemen zijn slecht zichtbaar als de werkplek c.q.de organisatie niet op orde is. Deze dient schoon, ordelijk enefficiënt <strong>in</strong>gericht te zijn. Door aan de slag te gaan, komt eenaantal problemen vanzelf boven water en kan men werken aanhet creëren van een goed georganiseerde organisatie.Japanse uitdrukk<strong>in</strong>gSeiriSeitonSeisoSeiketsuShitsukeNederlandse betekenisselecteren (orde op zaken stellen)structureren (de werkplek organiseren)schoonmaken en zuiver houdenstandaardiserenstandhouden (het handhaven van het systeem)Iedereen kan zich <strong>voor</strong>stellendat een productiegang of reparatieaan mach<strong>in</strong>es of apparatuurmeer tijd zal kosten als devereiste middelen niet aanwezigzijn, niet schoon zijn of niet opde juiste plek liggen. Dan kom jebij de basis onder de tempel vanTPM; de vijf S-en die staan <strong>voor</strong>:Seiri, Seiton, Seiso, Seiketse enShitsuke.De vijf — van oorsprong Japanse— S-en bieden een stap-<strong>voor</strong>stapmethode, waarmee een goedgeorganiseerde organisatie kanworden gecreëerd en welke tevenskan dienen als vertrekpunt<strong>voor</strong> de nieuwe TPM-mentaliteit,waarbij <strong>in</strong>zet en constante verbeter<strong>in</strong>g<strong>voor</strong>op staan. Het aantrekkelijkevan de 5S-methode isdat het eenvoudig is en dat hetmeteen bruikbare verbeterpuntenoplevert.Inzetbaar <strong>in</strong> productieénkantooromgev<strong>in</strong>gDe 5S-methode werd <strong>voor</strong> heteerst toegepast bij de Japanseautoconstructeur Toyota enwordt nog steeds <strong>voor</strong>al <strong>in</strong> productie-en assemblagebedrijven<strong>in</strong>gezet. Toch is het niet uitsluitendgeschikt <strong>voor</strong> productieomgev<strong>in</strong>gen;het kan ook wordentoegepast <strong>in</strong> de dienstensector ofwelke andere werkomgev<strong>in</strong>g danook. Met visuele hulpmiddelenzoals marker<strong>in</strong>gen, teken<strong>in</strong>gen,foto’s en logo’s wordt de werkplek(werkplaats c.q. bureau) zoopgeruimd en efficiënt mogelijkgeorganiseerd, waardoor defunctionaliteit wordt verbeterd.Door alles een duidelijke envaste plaats te geven, raakt erm<strong>in</strong>der gereedschap zoek en kaner worden gewerkt met m<strong>in</strong>derreservemateriaal en kle<strong>in</strong>ere<strong>voor</strong>raden.5S is vrij gemakkelijk toe te passen,omdat het zowel qua materiaalals <strong>in</strong>vester<strong>in</strong>g we<strong>in</strong>ig middelenvergt. Wel moet deze maniervan werken <strong>in</strong>bedden en actueelworden gehouden. Daarnaast ishet belangrijk dat op alle niveaus— van het topmanagement totde bedrijfsvloer — de mensenachter het <strong>in</strong>itiatief staan.Effecten van de5S-methodeDe 5S-methode heeft een dubbelefunctie; enerzijds wordt doorhet veranderen van de werkomgev<strong>in</strong>ghet gedrag aangepast,aan de andere kant krijgt menzo het proces onder controle<strong>voor</strong> standaardisatie. Toepass<strong>in</strong>gvan de vijf punten uit dezemethode geeft daarbij <strong>in</strong>zicht <strong>in</strong>de verliezen en hoe deze weg tenemen, wat als basis kan dienen<strong>voor</strong> cont<strong>in</strong>ue verbeter<strong>in</strong>g. Depluspunten van <strong>in</strong>voer<strong>in</strong>g vande 5S-methode <strong>in</strong> de productie— maar ook <strong>in</strong> andere werkomgev<strong>in</strong>gen— op een rijtje:• kostenbespar<strong>in</strong>gen;De 5S-methode, die de basis vormt onder de tempel van TPM.• verhoogde productiviteit;• efficiënt tijdsbeheer; en• veilige werkomgev<strong>in</strong>g.De vijf stappen van de5S-methodeKijkend naar de vijf stappen vande 5S-methode, zult u wellichtdenken dat ze er simpel uitzien.Zó vernieuwend is het toch niet!Maar… kijk maar eens om uheen; hoe ziet úw werkomgev<strong>in</strong>geruit? Misschien toch ook wel<strong>voor</strong> verbeter<strong>in</strong>g vatbaar?! Latenwe de vijf stappen eens doornemen.Stap 1 - SeiriSeiri staat <strong>voor</strong> selecteren. Menigwerkplek is een verzamelplaatsvan stapels papier — van belangrijkedocumenten tot rommel— en van wel dan niet nuttigmateriaal en gereedschappen,die gebruikt zijn of nog gebruiktmoeten worden. Vaak is er nauwelijksplek om het werk zelf uitte voeren. Het bureau c.q. dewerktafel, de vloer en vensterbankenworden dikwijls gebruiktals extra bergruimten.Stap 1 houdt <strong>in</strong>: ruim alles opwat overbodig is en niet op zijnplaats ligt of staat. Doe dit dooralles wat je niet noodzakelijkmoet gebruiken op de juiste plekop te bergen óf door zaken wegte gooien, <strong>in</strong>dien niet meer echtrelevant. We bewaren vaak teveel!Stap 2 - SeitonHet resultaat van stap 1 is eenopgeruimde plek, die voldoenderuimte biedt om te werken en alleennog noodzakelijke documentenen tools bevat. Deze moeteneen logische en efficiënte plaatskrijgen. Daar is stap 2: Seiton,wat staat <strong>voor</strong> structureren. Doorvaste plaatsen en marker<strong>in</strong>genaan te brengen, is de werkplek<strong>voor</strong> de betreffende werknemer— maar ook <strong>voor</strong> anderemedewerkers! — <strong>in</strong>zichtelijkgeworden. Een document moetmen snel kunnen terugv<strong>in</strong>den (30seconden-regel van de 5S-methode).En zorg dat je bij ontvangstvan een document direct besluitwat je er mee doet. Herkenbaaris het zoveel keer oppakken vaneen — moeilijk af te handelen— brief om deze toch maar weereven te laten liggen (kost veelextra tijd). Stap 2 is dan ook eengeschikt moment om werkwijzenen processen door te lichten en erstructuur <strong>in</strong> te brengen.Stap 3 – SeisoMet Seiso wordt simpelweg hetwat en hoe van schoonmakenbedoeld. Iedereen is verantwoordelijk<strong>voor</strong> zijn eigen werkpleken daar hoort ook schoonmakenbij. Het geeft een goed gevoel als