adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
adreswijzer voor kwaliteitszorg - Kwaliteit in Bedrijf
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
MAART 200713KWALITEIT IN BEDRIJFvan belanghebbenden. Hierdoor ontbraken<strong>in</strong> die certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen alle bandenmet de achterban. Het waren uitvoer<strong>in</strong>gsorganengeworden waar de Raad <strong>voor</strong>Accreditatie, opvolger van de Raad <strong>voor</strong>de Certificatie, jaarlijks controleerde of deregels die waren opgelegd door de centralecolleges nog keurig werden gevolgd.Dat die certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen niet meerdirect werden geadviseerd door belanghebbendepartijen die <strong>in</strong> de keuken van decertificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g konden kijken, werddaarbij als onvermijdelijk bijverschijnselaanvaard. Figuur 3 toont de structuur vaneen certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g zonder eigen Collegevan Deskundigen.Omstreeks de eeuwwissel<strong>in</strong>g besefte de Raad<strong>voor</strong> Accreditatie dat een centraal college, dat<strong>in</strong> theorie deel uitmaakt van de organisatiestructuurvan alle bij dat college aangeslotencertificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen, moest worden beoordeeldtegen een aantal eisen van de EN45012. Internationale druk vanuit de Europeanco-operation for Accreditation (EA) washier niet vreemd aan. EA-leden hadden alvaker met verbaz<strong>in</strong>g gekeken naar het Nederlandsesysteem van centrale colleges en haddendaar op z’n m<strong>in</strong>st gemengde gevoelensover. Vooral <strong>in</strong> het kader van Multi-LateralAgreements, waarbij accreditatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genelkaar beoordeelden (zgn. peer evaluation) enovereenkomsten sloten over het erkennen vanelkaars accreditaties, was het Nederlandsesysteem opgevallen. Pas nadat de Raad <strong>voor</strong>Accreditatie op basis van een speciaal <strong>voor</strong>dat doel opgesteld reglement overg<strong>in</strong>g tot onderzoekvan de centrale colleges en deze eenerkenn<strong>in</strong>g gaf als aan de eisen was voldaan,was men <strong>in</strong> EA enigsz<strong>in</strong>s gerustgesteld.De vervang<strong>in</strong>g van EN 45012 door ISO/IEC 17021 heeft de Raad <strong>voor</strong> Accreditatienu echter gedwongen het beleid metbetrekk<strong>in</strong>g tot Centrale Colleges van Deskundigente herzien. De nieuwe norm sluit<strong>in</strong> feite uit dat een certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g kanbestaan met een structuur zoals <strong>in</strong> figuur 3.Alleen de structuur die <strong>in</strong> figuur 2 is weergegeven,mag worden geaccepteerd.De <strong>in</strong>ternationale afspraken die zijn gemaakttussen de accreditatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genverenigd <strong>in</strong> het International AccreditationForum, schrijven <strong>voor</strong> dat ISO/IEC 17021door alle geaccrediteerde certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genb<strong>in</strong>nen twee jaar na publicatie vande norm (dus uiterlijk op 15 september2008) moet zijn geïmplementeerd. Vóórdie datum moeten certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genhebben aangetoond dat zij aan alle eisenvan ISO/IEC 17021 voldoen. Dus ook aande eis om <strong>in</strong> hun organisatie een Collegevan Belanghebbende Partijen te hebben dattoezicht op onpartijdigheid als <strong>voor</strong>naamstetaak heeft.OnpartijdigheidAcceptatieNaspeurbare uitvoer<strong>in</strong>gDeskundigheidBestuurDe European co-operation for Accreditationheeft <strong>in</strong> het kader van het overleg overde implementatie van ISO/IEC 17021 uitgesprokendat de borg<strong>in</strong>g van de onpartijdigheidvan een certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g dooreen College van Belanghebbende Partijenniet kan worden uitbesteed.Het door de Raad <strong>voor</strong> Accreditatie ondersteundesysteem van centrale colleges isdus <strong>in</strong>ternationaal niet gevolgd.Omdat een Centraal College van Deskundigengeen toezicht mag houden op deonpartijdigheid van de aangesloten certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen(en volgens de auteursook niet geëquipeerd is dat toezicht <strong>in</strong> depraktijk uit te voeren), moet de functie vande centrale colleges veranderen.Schema-eigenaarTijdens een sem<strong>in</strong>ar <strong>in</strong> het <strong>voor</strong>jaar van2006, heeft de Raad <strong>voor</strong> Accreditatiemet managers van certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gengediscussieerd over de norm ISO/IEC17021 en de consequenties daarvan <strong>voor</strong>centrale colleges. Dit heeft geresulteerd<strong>in</strong> het opstellen van een beleidsnotitie dieop 15 november 2006 door de Raad <strong>voor</strong>Accreditatie aan de certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genwerd gepresenteerd <strong>voor</strong> commentaar enverdere gesprekken.Het beleids<strong>voor</strong>stel maakt onderscheidtussen de eisen <strong>voor</strong> toezicht op onpartijdigheiden de eisen <strong>voor</strong> beheer van certificatieschema’s.Een certificatieschema magbeheerd worden door een andere rechtspersoondan de certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g zelf.De beleidsnota <strong>in</strong>troduceert het begrip‘schema-eigenaar’. Certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen,<strong>in</strong>spectie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen, normalisatie-<strong>in</strong>stituten,overheden, beheerssticht<strong>in</strong>gen, branche-organisatiesen andere belanghebbendeorganisaties kunnen schema-eigenaarzijn. Ook b<strong>in</strong>nen de wereld van <strong>in</strong>spectieworden meer en meer schema’s ontwikkeld.Daarom is <strong>in</strong> de beleidsnota de term‘certificatieschema’ vervangen door ‘con-OnderzoekscommissiesFiguur 3: Structuur certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g zonder eigen College van Belanghebbende Partijen.Aansluit<strong>in</strong>g bij éénof meerdere centraleColleges van DeskundigenBureauformiteitbeoordel<strong>in</strong>gsschema’; een helemond vol, maar wel nauwkeurig.Bij accreditatie van een certificatie- of<strong>in</strong>spectie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g beoordeelt de Raad<strong>voor</strong> Accreditatie ook de totstandkom<strong>in</strong>g(belanghebbende partijen moeten betrokkenzijn), de <strong>in</strong>houd en het beheer vanhet conformiteitbeoordel<strong>in</strong>gsschema. Alseen schema-eigenaar een ander is dan decertificatie- of <strong>in</strong>spectie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g, moet de<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g aantonen dat het schema voldoetaan de accreditatie-eisen.De Raad <strong>voor</strong> Accreditatie kan het schemaook onderzoeken bij een externe schemaeigenaar.Bij gebleken conformiteit metde eisen van de accreditatienorm krijgtde schema-eigenaar <strong>voor</strong> het betreffendeschema een aparte accreditatiestatus die ‘acceptatie’wordt genoemd. Voor een conformiteitbeoordel<strong>in</strong>gsschemauitgevoerd dooreen certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>g, worden eisen uitde ISO/IEC 17021 gehanteerd, terwijl <strong>voor</strong><strong>in</strong>spectieschema’s eisen uit ISO/IEC 17020gelden. De Raad <strong>voor</strong> Accreditatie werktaan het opstellen van speciale reglementen<strong>voor</strong> deze acceptatiebeoordel<strong>in</strong>gen.Overigens lijkt het praktischer dat debestaande centrale colleges zich transformerentot NEN normcommissies. NENkan dan conformiteitbeoordel<strong>in</strong>gsschema’spubliceren als Nederlandse norm. Hierbijmerken we op dat de prijsstell<strong>in</strong>g vanzulke NEN-normen <strong>in</strong> de hand gehoudenmoet worden, want de prijzen bij NENzijn exorbitant hoog.Een suggestie hierbij aan het adres vanhet Nederlands Normalisatie-<strong>in</strong>stituut ishet opzetten van afstemm<strong>in</strong>gssessies overde <strong>in</strong>terpretatie van normeisen. Dit zou<strong>in</strong> samenwerk<strong>in</strong>g moeten worden gedaanmet auditoren van certificatie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>genc.q. <strong>in</strong>specteurs van <strong>in</strong>spectie-<strong>in</strong>stell<strong>in</strong>gen.Op deze wijze kunnen schema’s effectiefworden verbeterd aan de hand van <strong>in</strong> depraktijk opgedane ervar<strong>in</strong>g. Q