Concept Multidisciplinaire richtlijn Stoornissen in ... - GGZ-richtlijnen
Concept Multidisciplinaire richtlijn Stoornissen in ... - GGZ-richtlijnen
Concept Multidisciplinaire richtlijn Stoornissen in ... - GGZ-richtlijnen
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
5<br />
10<br />
15<br />
20<br />
25<br />
30<br />
35<br />
40<br />
het bre<strong>in</strong>. Deze laatste verander<strong>in</strong>gen zijn volgens dit model verantwoordelijk voor het ontstaan<br />
van de hunker<strong>in</strong>g (crav<strong>in</strong>g) die de kern vormt van het ongecontroleerde gebruik en de<br />
terugval <strong>in</strong> gebruik na een periode van abst<strong>in</strong>entie. Medicamenteuze en gedragstherapeutische<br />
<strong>in</strong>terventies worden b<strong>in</strong>nen dit model als het meest effectief gezien.<br />
Uit bovenstaande besprek<strong>in</strong>g wordt duidelijk dat er de laatste eeuwen nogal wisselend is<br />
gedacht over oorzaken van verslav<strong>in</strong>g en over de belangrijkste symptomen. In het morele<br />
model gaat het vooral om het asociale gedrag van de verslaafde, <strong>in</strong> het farmacologische<br />
model vooral om het gebruik zelf en de lichamelijk gevolgen, <strong>in</strong> het ziektemodel staan controleverlies<br />
en lichamelijke afhankelijkheid centraal, terwijl <strong>in</strong> het leermodel, het biopsychosociale<br />
en het hersenziektemodel controleverlies en psychologische afhankelijkheid (crav<strong>in</strong>g) de<br />
belangrijkste kenmerken van de aandoen<strong>in</strong>g lijken te zijn. Deze verander<strong>in</strong>gen <strong>in</strong> het denken<br />
over verslav<strong>in</strong>g komen terug <strong>in</strong> de def<strong>in</strong>ities en de diagnostische criteria voor verslav<strong>in</strong>g <strong>in</strong> de<br />
belangrijkste classificatiesystemen: 4e editie van de Diagnostic and Statistical Manual of<br />
Mental Disorders (DSM-IV; American Psychiatric Association, 1994) en 10e editie van de<br />
International Classification of Diseases (ICD-10; World Health Organization, 1993).<br />
Conclusie<br />
<strong>Concept</strong>en en modellen van verslav<strong>in</strong>g zijn niet gemakkelijk als geheel te toetsen. Door de<br />
jaren heen hebben verschillende modellen meer of m<strong>in</strong>der empirische ondersteun<strong>in</strong>g gekregen.<br />
De meeste steun is er op dit moment waarschijnlijk voor het biopsychosociale model<br />
van verslav<strong>in</strong>g met daarb<strong>in</strong>nen vooral de laatste jaren een toenemende empirische ondersteun<strong>in</strong>g<br />
van het model waarbij verslav<strong>in</strong>g wordt gezien als hersenziekte met belangrijke<br />
biologische, psychologische en sociale oorzaken en gevolgen.<br />
3.3. Is er een duidelijke voorkeur voor de classificatie volgens DSM-IV of ICD-10 en zijn<br />
er eventueel andere classificaties en/of diagnostische categorieën die beter zijn dan<br />
de <strong>in</strong> DSM en ICD genoemde categorieën?<br />
Het is niet op voorhand duidelijk hoe verslav<strong>in</strong>g het best gedef<strong>in</strong>ieerd kan worden. Sommigen<br />
zijn van men<strong>in</strong>g dat elk gebruik van een middel (cannabis, cocaïne of heroïne) al aangemerkt<br />
kan worden als een probleem. Anderen v<strong>in</strong>den dat het vooral gaat om de mate van<br />
gebruik en de context waar<strong>in</strong> het gebruik plaatsv<strong>in</strong>dt. In dat verband worden termen als ‘recreatief<br />
gebruik’, ‘gematigd gebruik’ en ‘sociaal gebruik’ gehanteerd. In medische kr<strong>in</strong>gen<br />
wordt <strong>in</strong> het algemeen van gematigd alcoholgebruik bijvoorbeeld gesproken als (niet zwangere)<br />
vrouwen per week niet meer dan 14 glazen en mannen per week niet meer dan 21<br />
glazen alcoholhoudende consumpties gebruiken. Anderen zijn echter van men<strong>in</strong>g dat de<br />
grens lager moet worden gelegd en dat (niet zwangere) vrouwen niet meer dan 7 en mannen<br />
niet meer dan 14 glazen alcoholhoudende consumpties per week zouden moeten gebruiken<br />
(o.a. NIAAA, 1992). Weer anderen zijn van men<strong>in</strong>g dat het niet zozeer gaat om de gemiddelde<br />
consumptie per week, maar om het gebruikspatroon en met name om het aantal dagen<br />
waarop overmatig (> 5-6 glazen) wordt gedronken.<br />
In aansluit<strong>in</strong>g op de def<strong>in</strong>ities die <strong>in</strong> Nederland door de Nationale Drug Monitor (NDM; Verdurmen<br />
e.a., 2003) worden gehanteerd, wordt <strong>in</strong> deze <strong>richtlijn</strong> de volgende classificatie van<br />
dr<strong>in</strong>ken gebruikt:<br />
26 <strong>Concept</strong> multidiscipl<strong>in</strong>iare <strong>richtlijn</strong> stoornissen <strong>in</strong> het gebruik van alcohol, 2007