Scenario's in kaart - Feweb - Vrije Universiteit Amsterdam
Scenario's in kaart - Feweb - Vrije Universiteit Amsterdam
Scenario's in kaart - Feweb - Vrije Universiteit Amsterdam
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
concurrerende ruimteclaims <strong>in</strong> <strong>kaart</strong> worden gebracht, analyses van knelpunten<br />
worden uitgevoerd en ruimtelijke effecten van beleidsmaatregelen<br />
worden <strong>in</strong>geschat. Aangezien het kle<strong>in</strong>ste ruimtelijke detail <strong>in</strong> het model<br />
bestaat uit gridcellen van 500 bij 500 meter, is het mogelijk uitspraken te doen<br />
op regionaal of hoger schaalniveau.<br />
Deze benader<strong>in</strong>g kent ook een beperk<strong>in</strong>g, namelijk dat niet direct wordt aangesloten<br />
op het schaalniveau waarop de ruimtelijke processen zich daadwerkelijk<br />
afspelen. Ruimtegebruik verandert als gevolg van het handelen van <strong>in</strong>dividuen,<br />
die afzonderlijke percelen grond van een andere functie voorzien. Het model<br />
geeft niets van zulke processen te zien doordat de – abstacte – typologieën<br />
alleen iets zeggen over de ruimtelijke weerslag van het gebruik. Daarbij zijn<br />
de gridcellen <strong>in</strong> dit model vrij groot, waardoor ze we<strong>in</strong>ig zicht bieden op de<br />
kle<strong>in</strong>ere schaal waarop verander<strong>in</strong>gen <strong>in</strong> ruimtegebruik zich <strong>in</strong> de werkelijkheid<br />
voordoen. Een relatief nieuwe strom<strong>in</strong>g b<strong>in</strong>nen het modelleren van ruimtegebruiksverander<strong>in</strong>g<br />
maakt zich er dan ook sterk voor het gedrag van actoren<br />
op het kle<strong>in</strong>st mogelijke schaalniveau te simuleren. Op dit moment zijn er<br />
echter nog geen operationele modellen die een actorgerichte microsimulatiebenader<strong>in</strong>g<br />
toepassen op regionale/nationale schaal voor een ruimtegebruikssysteem<br />
dat zo complex is als het Nederlandse.<br />
In zijn huidige opzet wijst de Ruimtescanner de sectorale ruimteclaims ongewijzigd<br />
toe. Alleen als de diverse sectoren b<strong>in</strong>nen een bepaald gebied meer<br />
ruimte vragen dan beschikbaar is, grijpt het model <strong>in</strong>. Voor de functies die de<br />
gebruiker vooraf als dom<strong>in</strong>ant heeft aangewezen, zal dan <strong>in</strong> eerste <strong>in</strong>stantie<br />
de ruimtevraag worden gerealiseerd. In de praktijk betekent dit dat landbouw<br />
vaak extra ruimte moet <strong>in</strong>leveren ten gunste van wonen en werken. Een andere<br />
mogelijkheid om met dit regionale ruimtetekort om te gaan is grotere claimgebieden<br />
toe te passen dan de gebieden (prov<strong>in</strong>cies, corop-gebieden) waarmee<br />
veelal wordt gewerkt. Deze optie creëert b<strong>in</strong>nen het model meer vrijheid<br />
om de meest geschikte locaties te zoeken. Het is verder denkbaar dat m<strong>in</strong>der<br />
strak wordt vastgehouden aan de oorspronkelijke omvang van de regionale<br />
sectorale ruimteclaims. In werkelijkheid zal het ruimtetekort waarschijnlijk<br />
deels worden opgelost door functiecomb<strong>in</strong>atie (bijvoorbeeld werken op<br />
<strong>in</strong>frastructuur), <strong>in</strong>tensiver<strong>in</strong>g (bijvoorbeeld meer won<strong>in</strong>gen per hectare),<br />
<strong>in</strong>schikk<strong>in</strong>g (bijvoorbeeld m<strong>in</strong>der landbouw) en landaanw<strong>in</strong>n<strong>in</strong>g (denk aan<br />
IJburg of een tweede Maasvlakte). Opname van dergelijke mechanismen<br />
<strong>in</strong> de Ruimtescanner zou een meer <strong>in</strong>tegrale benader<strong>in</strong>g van ruimtegebruikverander<strong>in</strong>gen<br />
mogelijk maken en zodoende het model werkelijkheidsgetrouwer<br />
maken. Met name het <strong>in</strong>voegen van de afweg<strong>in</strong>g tussen grondprijs<br />
en grondgebruik zou vanuit economisch-wetenschappelijk perspectief een<br />
verrijk<strong>in</strong>g van het model betekenen.<br />
Andere mogelijke methodische aanpass<strong>in</strong>gen om de werk<strong>in</strong>g van het model<br />
te verbeteren of te onderbouwen, betreffen het toepassen van dynamische<br />
simulatie (rekenen <strong>in</strong> opeenvolgende tijdstappen), het werken met andere celgroottes<br />
(bijv. 100 x 100 meter) en het beter onderbouwen van de waarschijnlijkheid<br />
van grondgebruiksverander<strong>in</strong>gen. Een studie van de ontwikkel<strong>in</strong>g van<br />
scenario’s <strong>in</strong> <strong>kaart</strong>