oratie Prins 1..21 - Oratiereeks
oratie Prins 1..21 - Oratiereeks
oratie Prins 1..21 - Oratiereeks
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
terechte afwijking van de richtlijn fout, terwijl je omgekeerd het volgen van de<br />
richtlijn goed rekent, ook als men eigenlijk van die richtlijn had moeten afwijken.<br />
Kortom, scoren of de richtlijn gevolgd is, is te kort door de bocht.<br />
Wat momenteel sterk in ontwikkeling is, is het ontwikkelen van indicatoren.<br />
Kwaliteitsindicatoren zijn elementen van het handelen in de praktijk die meetbaar<br />
zijn en waarvan aangetoond is dat ze gebruikt kunnen worden om de<br />
kwaliteit van zorg te beoordelen. Een voorbeeld: als je een urineweginfectie in<br />
het ziekenhuis behandelt, moet je tevoren een kweek afnemen. Dan weet je<br />
met welke bacterie je van doen hebt en kun je de voorgeschreven antibiotica<br />
daaraan aanpassen. Dat geldt voor iedere patiënt en is dus een betere maat<br />
voor de kwaliteit van zorg dan bekijken of de richtlijn gevolgd is, want zoals<br />
gezegd moet je daar soms van afwijken. Met andere woorden, door het meten<br />
van indicatoren kun je meer zeggen over de kwaliteit van de antibioticatoediening.<br />
Het ontwikkelen van indicatoren is een taai werkje. Gonneke Hermanides<br />
heeft een paar jaar geleden op onze afdeling de wetenschappelijke stage van<br />
haar medische studie gewijd aan het ontwikkelen van indicatoren voor urineweginfecties<br />
in het ziekenhuis. Dat kostte haar negen maanden maar leverde<br />
een mooie publicatie op in Clinical Infectious Diseases (Hermanides et al.,<br />
2008).<br />
Maar indicatoren zijn een hulpmiddel. Als we indicatoren gebruiken, weten<br />
we beter hoe goed of slecht het ergens gaat, maar uiteindelijk gaat het er natuurlijk<br />
om het voorschrijfgedrag van artsen te verbeteren. Opnieuw verlaten<br />
we het gebied van de infectieziekten en betreden we het gebied van de beïnvloeding<br />
van het menselijk gedrag. Als je met behulp van indicatoren vastgesteld<br />
hebt dat het beleid verbeterd moet worden, hoe bereik je dat dan?<br />
Jeroen Schouten uit Nijmegen heeft hier een paar jaar geleden fraai onderzoek<br />
naar gedaan (Schouten, 2006). Hij mat de kwaliteit van antibioticagebruik<br />
voor luchtweginfecties in zes ziekenhuizen en probeerde daarin verbetering<br />
aan te brengen. Hij trad in overleg met de betrokkenen, analyseerde<br />
waarom het niet goed ging, er werd een gemeenschappelijk behandelprotocol<br />
opgesteld, extra scholing gegeven, en er werd individuele terugkoppeling gegeven<br />
in kleinschalige scholingsbijeenkomsten, procesanalyse en procesaanpassingen.<br />
Dit leidde inderdaad tot verbeteringen. Alle stappen in het voorschrijfgedrag<br />
werden onder de loep genomen. Het moge duidelijk zijn dat dit<br />
een zeer bewerkelijke aangelegenheid was, die ook blijvende continue aandacht<br />
vereiste.<br />
Het kan ook eenvoudiger. Patiëntenorganisaties en verzekeringen moedigen<br />
aan of eisen zelfs om de prestaties van een ziekenhuis te meten en dan op het<br />
internet te publiceren. De patiënt weet dan waar hij/zij het beste af is, de verzekeringen<br />
weten waar ze het voordeligst uit zijn, en de ziekenhuizen zullen<br />
A TALE OF TWO CITIES 13