Migrantenkerken en arMoede in nederland, een - Kerk in Actie
Migrantenkerken en arMoede in nederland, een - Kerk in Actie
Migrantenkerken en arMoede in nederland, een - Kerk in Actie
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Sam<strong>en</strong>vatt<strong>in</strong>g<br />
3<br />
Inleid<strong>in</strong>g<br />
Tot nu toe war<strong>en</strong> migrant<strong>en</strong>kerk<strong>en</strong> niet opg<strong>en</strong>om<strong>en</strong><br />
<strong>in</strong> de eerdere onderzoek<strong>en</strong> naar betrokk<strong>en</strong>heid van<br />
kerk<strong>en</strong> met armoede <strong>in</strong> Nederland. Dat is e<strong>en</strong> groot<br />
gemis omdat verwacht mag word<strong>en</strong> dat deze belangrijke<br />
groep van kerk<strong>en</strong>, met naar schatt<strong>in</strong>g 800.000<br />
led<strong>en</strong>, haar eig<strong>en</strong> <strong>in</strong>br<strong>en</strong>g, vorm<strong>en</strong> van armoedebestrijd<strong>in</strong>g<br />
<strong>en</strong> aanpak <strong>en</strong> deskundigheid op dit terre<strong>in</strong><br />
heeft.<br />
Daarom is beslot<strong>en</strong> tot e<strong>en</strong> beperkt <strong>en</strong> verk<strong>en</strong>n<strong>en</strong>d<br />
onderzoek door middel van diepte-<strong>in</strong>terviews met<br />
verteg<strong>en</strong>woordigers van ti<strong>en</strong> migrant<strong>en</strong>kerk<strong>en</strong>.<br />
Er war<strong>en</strong> vijf <strong>in</strong>terviewers van wie vier uit de kr<strong>in</strong>g<br />
van migrant<strong>en</strong> zelf. Op grond van de <strong>in</strong>terviews<br />
schreef Herman Noordegraaf het rapport.<br />
Bij de selectie van de te <strong>in</strong>terview<strong>en</strong> kerk<strong>en</strong> is gelet op:<br />
• Onderscheid<strong>en</strong> kerkelijke strom<strong>in</strong>g<strong>en</strong>.<br />
• Cont<strong>in</strong><strong>en</strong>tale herkomst.<br />
• Verteg<strong>en</strong>woordig<strong>in</strong>g uit verschill<strong>en</strong>de grote sted<strong>en</strong><br />
(Amsterdam, D<strong>en</strong> Haag, Rotterdam, Tilburg,<br />
E<strong>in</strong>dhov<strong>en</strong>, Almelo).<br />
• <strong>Kerk</strong><strong>en</strong> buit<strong>en</strong> West-Nederland.<br />
• Verteg<strong>en</strong>woordigers van de grootste etnische<br />
groep<strong>en</strong> (Ghanez<strong>en</strong>, Nigerian<strong>en</strong>, twee groep<strong>en</strong><br />
Indonesiërs, Kaapverdian<strong>en</strong>, Egypt<strong>en</strong>ar<strong>en</strong>, Irakez<strong>en</strong>,<br />
Arm<strong>en</strong><strong>en</strong>, Sur<strong>in</strong>amers <strong>en</strong> Antillian<strong>en</strong>).<br />
Dat leidde tot de volg<strong>en</strong>de keuz<strong>en</strong>:<br />
• Rooms-Katholieke <strong>Kerk</strong>:<br />
Migrant<strong>en</strong>parochie Onze Lieve Vrouwe van de<br />
Vrede (Portugees-sprek<strong>en</strong>d<strong>en</strong>, vooral Kaapverdian<strong>en</strong>),<br />
Rotterdam.<br />
• Syrisch-Katholieke <strong>Kerk</strong><br />
• Protestants:<br />
Wesley Methodist Church, D<strong>en</strong> Haag.<br />
Gereja Krist<strong>en</strong> Indonesia Nederland, Tilburg.<br />
Sev<strong>en</strong>th-day Adv<strong>en</strong>tist International Church, Rotterdam.<br />
• Evangelicale <strong>en</strong> P<strong>in</strong>ksterkerk<strong>en</strong>:<br />
Redeemed Christian Church of God, D<strong>en</strong> Haag.<br />
New Song <strong>Kerk</strong>, Tilburg.<br />
Church of P<strong>en</strong>tecost <strong>in</strong> Holland.<br />
• Orthodoxe <strong>Kerk</strong><strong>en</strong>:<br />
Arme<strong>en</strong>s Apostolisch <strong>Kerk</strong>g<strong>en</strong>ootschap, Almelo.<br />
Koptisch-Orthodoxe <strong>Kerk</strong>.<br />
De <strong>in</strong>terviews zijn gehoud<strong>en</strong> volg<strong>en</strong>s het strami<strong>en</strong><br />
van e<strong>en</strong> half gestructureerd <strong>in</strong>terview, dat wil zegg<strong>en</strong><br />
aan de hand van aandachtspunt<strong>en</strong>. Hieronder volg<strong>en</strong><br />
de voornaamste bev<strong>in</strong>d<strong>in</strong>g<strong>en</strong>.<br />
Visie op armoede <strong>in</strong> de<br />
geloofsgeme<strong>en</strong>schap<br />
Armoede – e<strong>en</strong> gelad<strong>en</strong> begrip<br />
Alvor<strong>en</strong>s op specifieke punt<strong>en</strong> <strong>in</strong> te gaan, is de vraag<br />
van belang of de geïnterviewd<strong>en</strong> van m<strong>en</strong><strong>in</strong>g zijn<br />
dat er onder hun kerkled<strong>en</strong> armoede <strong>in</strong> de z<strong>in</strong> van<br />
materiële armoede voorkomt. Armoede is daarbij<br />
ge<strong>en</strong> neutraal begrip, maar heeft e<strong>en</strong> hoge gelad<strong>en</strong>heid<br />
<strong>en</strong> roept uite<strong>en</strong>lop<strong>en</strong>de beeld<strong>en</strong> op, zowel bij<br />
arm<strong>en</strong> zelf als bij niet-arm<strong>en</strong>. In meerdere <strong>in</strong>terviews<br />
wordt aangegev<strong>en</strong> dat m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> zich scham<strong>en</strong> voor<br />
hun armoede <strong>en</strong> daarom ook niet om hulp vrag<strong>en</strong> bij<br />
hun kerk.<br />
Armoede <strong>in</strong> soort<strong>en</strong><br />
We kom<strong>en</strong> <strong>in</strong> de <strong>in</strong>terviews verschill<strong>en</strong>de opvatt<strong>in</strong>g<strong>en</strong><br />
over armoede teg<strong>en</strong>:<br />
• Absolute armoede, dat wil zegg<strong>en</strong> het ontbrek<strong>en</strong><br />
van de middel<strong>en</strong> om te voorzi<strong>en</strong> <strong>in</strong> basisbehoeft<strong>en</strong><br />
(et<strong>en</strong>, dr<strong>in</strong>k<strong>en</strong>, e<strong>en</strong> dak bov<strong>en</strong> het hoofd).<br />
• Relatieve armoede, dat gerelateerd wordt aan<br />
het welvaartsniveau van de desbetreff<strong>en</strong>de<br />
sam<strong>en</strong>lev<strong>in</strong>g. Armoede is dan vooral sociale<br />
uitsluit<strong>in</strong>g: het ontbrek<strong>en</strong> van voldo<strong>en</strong>de (f<strong>in</strong>anciële)<br />
middel<strong>en</strong> om aan de sam<strong>en</strong>lev<strong>in</strong>g deel te<br />
kunn<strong>en</strong> nem<strong>en</strong>: gezondheidszorg, onderwijs,<br />
vervoer, sport, lidmaatschap van ver<strong>en</strong>ig<strong>in</strong>g<strong>en</strong> <strong>en</strong><br />
dergelijke. Bij ongedocum<strong>en</strong>teerd<strong>en</strong> <strong>en</strong> asielzoekers<br />
kom<strong>en</strong> daarbij juridische belemmer<strong>in</strong>g<strong>en</strong><br />
die volwaardige deelname aan de sam<strong>en</strong>lev<strong>in</strong>g<br />
onmogelijk mak<strong>en</strong>.<br />
De meeste respond<strong>en</strong>t<strong>en</strong> zijn van oordeel dat materiële<br />
nood, die bov<strong>en</strong>di<strong>en</strong> vaak nog verbond<strong>en</strong> is<br />
met andere problem<strong>en</strong>, zich onder hun kerkled<strong>en</strong><br />
voordoet. Voor de Wesley Methodist Church maakt<strong>en</strong><br />
de geïnterviewd<strong>en</strong> de schatt<strong>in</strong>g dat ongeveer 50%<br />
van de kerkled<strong>en</strong> <strong>in</strong> armoede leeft, van de Redeemed<br />
Christian Church 30% <strong>en</strong> van de Church of P<strong>en</strong>tecost<br />
<strong>in</strong> Holland 30 tot 40%. Ook verteg<strong>en</strong>woordigers van de<br />
Migrant<strong>en</strong>parochie Onze Lieve Vrouwe van de Vrede<br />
gev<strong>en</strong> aan dat veel Kaapverdian<strong>en</strong> armoede k<strong>en</strong>n<strong>en</strong>.<br />
Enige geïnterviewd<strong>en</strong> verb<strong>in</strong>d<strong>en</strong> armoede vooral<br />
met absolute armoede. Of m<strong>en</strong> geeft prioriteit aan<br />
de armoede <strong>in</strong> het land van herkomst. Zonder het<br />
woord armoede hiervoor te gebruik<strong>en</strong>, gev<strong>en</strong> echter<br />
ook deze respond<strong>en</strong>t<strong>en</strong> aan dat m<strong>en</strong>s<strong>en</strong> <strong>in</strong> f<strong>in</strong>an-