DOC 51 0664/008 DOC 51 0664/008 - Site de Jean-Yves Hayez.
DOC 51 0664/008 DOC 51 0664/008 - Site de Jean-Yves Hayez.
DOC 51 0664/008 DOC 51 0664/008 - Site de Jean-Yves Hayez.
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
134 <strong>DOC</strong> <strong>51</strong> <strong>0664</strong>/<strong>008</strong><br />
C «La parenté sociale est également une solution»<br />
<strong>Jean</strong>-Louis Renchon souligne à juste titre qu’il n’est<br />
pas nécessaire d’ouvrir l’accès à l’adoption dès lors que<br />
le statut juridique du parent social peut tout aussi bien<br />
être réglé par la parenté sociale.<br />
Mais pourquoi inscrire une nouvelle institution dans<br />
la loi si une institution existante offre une solution satisfaisante?<br />
En outre, l’auteur ramène la question au problème<br />
<strong>de</strong> la beau-parentalité <strong>de</strong> même sexe. Il oublie<br />
<strong>de</strong> mentionner l’hypothèse où <strong>de</strong>ux personnes veulent<br />
procé<strong>de</strong>r à une adoption en tant que parents mis sur le<br />
même pied.<br />
D «Une loi ne peut semer la confusion»<br />
Un <strong>de</strong>rnier argument <strong>de</strong> <strong>Jean</strong>-Louis Renchon est que<br />
l’ouverture <strong>de</strong> l’adoption entraînera, bien plus que la<br />
parenté sociale, la multiplication d’enfants déracinés.<br />
La parenté sociale est une relation qui dure le temps<br />
<strong>de</strong> l’éducation.<br />
Renchon souligne que l’adoption confère par contre<br />
à l’enfant une nouvelle i<strong>de</strong>ntité (individuelle et) généalogique,<br />
gommant ainsi son i<strong>de</strong>ntité généalogique d’origine.<br />
La filiation d’origine – qui, au moins, n’est pas contraire<br />
à la vérité biologique – serait remplacée par une<br />
filiation adoptive <strong>de</strong> même sexe qui, elle, est contraire à<br />
la vérité biologique abstraite et qui causera inéluctablement<br />
un problème i<strong>de</strong>ntitaire à l’enfant. En effet, sa filiation<br />
duale <strong>de</strong> sexe différent (biologiquement indispensable)<br />
n’est plus juridiquement visible.<br />
Cette argumentation est tout à fait erronée.<br />
Notre droit connaît <strong>de</strong>ux formes d’adoption: la simple<br />
et la plénière. Renchon cite l’adoption simple uniquement<br />
en bas <strong>de</strong> page. Pourtant, en cas d’adoption simple,<br />
toute l’i<strong>de</strong>ntité généalogique d’origine est également<br />
conservée sur le plan juridique, et la filiation adoptive<br />
simple ne fait que compléter la filiation d’origine. L’adoption<br />
simple est clairement conçue comme une situation<br />
d’éducation où il est fait abstraction <strong>de</strong> la réalité biologique<br />
parce que cette réalité n’est pas pertinente.<br />
Dans le cas d’une adoption plénière, la filiation adoptive<br />
remplace complètement la filiation d’origine comme<br />
règle. L’i<strong>de</strong>ntité généalogique d’origine est dans ce cas<br />
effacée. Mais elle n’est gommée que juridiquement.<br />
Cette filiation reste mentionnée dans les actes <strong>de</strong> l’état<br />
civil. Mieux encore: l’art. 368-6, nouveau, du Co<strong>de</strong> civil<br />
garantit (également) à l’adopté («plénier») le droit <strong>de</strong><br />
conserver et <strong>de</strong> prendre connaissance <strong>de</strong>s informations<br />
relatives à ses origines.<br />
C «Zorgou<strong>de</strong>rschap biedt ook soelaas»<br />
<strong>Jean</strong>-Louis Renchon wijst er terecht op dat <strong>de</strong> openstelling<br />
van <strong>de</strong> adoptie niet nodig is, nu <strong>de</strong> rechtspositie<br />
van <strong>de</strong> zorgou<strong>de</strong>r even goed via zorgou<strong>de</strong>rschap kan<br />
wor<strong>de</strong>n geregeld.<br />
Maar waarom zou men een nieuwe rechtsinstelling<br />
in <strong>de</strong> wet schrijven als een bestaan<strong>de</strong> rechtsinstelling<br />
een afdoen<strong>de</strong> oplossing biedt? Bovendien herleidt <strong>de</strong><br />
auteur <strong>de</strong> kwestie tot gelijkslachtig stiefou<strong>de</strong>rschap. Hij<br />
vermeldt ten onrechte niet <strong>de</strong> hypothese waarin twee<br />
personen als (on<strong>de</strong>rling) gelijkwaardige ou<strong>de</strong>rs tot adoptie<br />
willen overgaan.<br />
D «Een wet mag geen verwarring stichten»<br />
Een laatste argument van <strong>Jean</strong>-Louis Renchon is,<br />
dat <strong>de</strong> openstelling van <strong>de</strong> adoptie veeleer dan het zorgou<strong>de</strong>rschap,<br />
tot ontwortel<strong>de</strong> kin<strong>de</strong>ren zal lei<strong>de</strong>n.<br />
Zorgou<strong>de</strong>rschap is <strong>de</strong> verhouding die beperkt blijft<br />
tot <strong>de</strong> duur van <strong>de</strong> opvoeding.<br />
Renchon wijst erop dat <strong>de</strong> adoptie het kind daarentegen<br />
een nieuwe (individuele en) genealogische i<strong>de</strong>ntiteit<br />
zou verschaffen, waarbij zijn oorspronkelijke genealogische<br />
i<strong>de</strong>ntiteit zou verdwijnen. De oorspronkelijke<br />
afstamming – die minstens niet in strijd is met <strong>de</strong> biologische<br />
waarheid – zou wor<strong>de</strong>n vervangen door <strong>de</strong><br />
gelijkslachtige adoptieve afstamming die wel met <strong>de</strong><br />
abstracte biologische waarheid in strijd is en het kind<br />
onvermij<strong>de</strong>lijk met een i<strong>de</strong>ntiteitsprobleem zou opza<strong>de</strong>len.<br />
Immers is zijn (biologisch noodzakelijke) tweezijdig<br />
ongelijkslachtige afstamming niet langer juridisch zichtbaar.<br />
Deze argumentatie is volstrekt onjuist.<br />
Ons recht kent twee vormen van adoptie: <strong>de</strong> gewone<br />
en <strong>de</strong> volle. Renchon vermeldt <strong>de</strong> gewone adoptie enkel<br />
in voetnoot. Nochtans blijft bij die gewone adoptie<br />
<strong>de</strong> hele oorspronkelijke genealogische i<strong>de</strong>ntiteit ook juridisch<br />
behou<strong>de</strong>n, en vult <strong>de</strong> gewoon adoptieve afstamming<br />
<strong>de</strong> oorspronkelijke afstamming enkel aan. De gewone<br />
adoptie is dui<strong>de</strong>lijk opgevat als een<br />
opvoedingssituatie, waarbij van <strong>de</strong> biologische werkelijkheid<br />
abstractie wordt gemaakt omdat die werkelijkheid<br />
niet relevant is.<br />
Bij <strong>de</strong> volle adoptie vervangt <strong>de</strong> adoptieve afstamming<br />
<strong>de</strong> oorspronkelijke afstamming als regel volledig.<br />
De oorspronkelijke genealogische i<strong>de</strong>ntiteit wordt hier<br />
uitgewist. Zij wordt nochtans enkel juridisch uitgewist.<br />
Deze afstamming blijft wel vermeld in <strong>de</strong> akten van <strong>de</strong><br />
burgerlijke stand. Meer nog: art. 368-6 nieuw B.W. waarborgt<br />
(ook) <strong>de</strong> (vol) geadopteer<strong>de</strong> het recht op bewaring<br />
én kennisneming van zijn herkomstgegevens.<br />
CHAMBRE 4e SESSION DE LA <strong>51</strong>e LÉGISLATURE 2005 2006<br />
KAMER<br />
4e ZITTING VAN DE <strong>51</strong>e ZITTINGSPERIODE