KEF - Amazon S3
KEF - Amazon S3
KEF - Amazon S3
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
<strong>KEF</strong> Q900<br />
Vraag bezoekers van de<br />
dertigste High End show in<br />
München welke <strong>KEF</strong> luidspreker<br />
op hen de meeste<br />
indruk maakte en het antwoord<br />
zal ongetwijfeld<br />
‘Blade’ luiden. Daarnaast<br />
verbleekt voor velen het tevens<br />
op die show aanwezige<br />
vlaggenschip van de - recent<br />
vernieuwde en ‘down<br />
to earth’ geprijsde - Q serie.<br />
Aan de Q900 de kans om in<br />
mijn luisterruimte te bewijzen<br />
dat hij wel degelijk indruk<br />
kan maken.<br />
tested<br />
43<br />
Met vlag<br />
en wimpel<br />
NEXT
tested<br />
44<br />
Luidsprekers als de Blade en stalgenoot Muon maken natuurlijk<br />
terecht veel tongen los. Het zijn echte ‘state of the art’ ontwerpen<br />
waarmee een bedrijf zijn visitekaartje afgeeft. Het bewijst<br />
dat <strong>KEF</strong> niet alleen een roemruchte naam uit het verleden<br />
is, maar ook heden ten dage nog steeds aan de frontlijn van<br />
innovatieve luidsprekerontwerpen te vinden is en ook thuishoort.<br />
De nieuwe Q serie heeft een directe link naar dat verleden<br />
dat begon in 1961 toen de voormalig BBC electrical engineer<br />
Raymond Coke zijn eigen bedrijf oprichtte. Aanvankelijk<br />
was het gevestigd in een nissenhut die zich op het terrein van<br />
het metaalverwerkend bedrijf Kent Engineering & Foundry bevond.<br />
Voor de naam van zijn fi rma gebruikte Cooke de initialen<br />
van dit metaalbedrijf. In de zestiger, zeventiger en tachtiger jaren<br />
bouwde het merk <strong>KEF</strong> een enorme reputatie op. Eén van<br />
de belangrijkste pijlers waarop deze reputatie rustte werd gevormd<br />
door de ontwikkeling van een enkelpuntsgeluidsbron,<br />
de Uni-Q, die in 1988 het licht zag. Een puntbron samengesteld<br />
uit een hoog- en een middentoon weergever waarbij gebruik<br />
gemaakt werd van door de NASA ontwikkeld neodymium/ijzer/borium<br />
magnetisch materiaal. De modellen met Uni-Q<br />
weergevers die in de daaropvolgende jaren geïntroduceerd<br />
werden gaven voor mij in die tijd uitdrukking aan de term ‘Britannia<br />
Rules The (sound)Waves’. In gedachten werd dit dan<br />
uiteraard aangevuld met een beeld van een fi er wapperende<br />
Union Jack. Helaas heb ik in de afgelopen jaren het merk eerlijk<br />
gezegd wat uit het oog verloren. Maar omdat ook de huidige<br />
Q lijn van de derde generatie voortbouwt op het eerste<br />
oermodel van deze misschien wel meest innovatieve <strong>KEF</strong> vinding<br />
ooit, heb ik aan het begin van de testperiode hoge verwachtingen<br />
van deze vloerstaander.<br />
Q900<br />
In die nieuwe Q lijn zitten vloerstaande modellen, boekenplank<br />
modellen maar ook centre, dipool en subwoofer modellen.<br />
Daarmee is niet alleen een mooie stereoset, maar ook een<br />
mooie home theater set samen te stellen. Er zijn drie vloerstaanders;<br />
de Q500, de Q700 en de hier geteste Q900. De oude<br />
lijn is overigens nog steeds leverbaar en wordt nu verkocht onder<br />
de naam Classic Q Series. Wie beide series op de internetsite<br />
van <strong>KEF</strong> met elkaar vergelijkt zal met mij eens zijn dat<br />
het gaat om twee totaal verschillende lijnen. In visueel opzicht<br />
is de Classic serie een klassiek vormgegeven reeks die zich<br />
kenmerkt door een rondere belijning. Mede doordat hij op een<br />
aan de kast gekoppelde voet staat doet hij massiever aan dan<br />
de nieuwe Q900 die op uitstekende steunvoeten rust welke<br />
hem van de grond tillen. Steunvoeten die hem ook breder en<br />
daarmee stabieler maken. Daarnaast ontbreken bij de nieuwe<br />
lijn de bij de Classic serie aan de voorzijde zo prominent aanwezige<br />
baspoorten. De Q900 is netjes afgewerkt en net als<br />
zijn twee kleinere broers hoekig vormgegeven. Als grootste<br />
van de drie beschikt hij over de meest imposante maten; inclusief<br />
steunvoeten is dat 1060 mm hoog, 244 mm breed en<br />
322 mm diep. Niet alleen qua uiterlijk wijkt de Q900 af van<br />
zijn voorgangers. Ook de techniek is geheel vernieuwd. Dat<br />
blijkt al wanneer ik het middels kunststof pootjes aan de baffl e<br />
bevestigde, op een kunststof frame gespannen frontdoek verwijder.<br />
Vier units met een diameter van 200 mm - in de Q700<br />
en Q500 zijn die maten respectievelijk 165 mm en 130 mm<br />
- domineren het front. Bovenin troont de nieuwste Uni-Q eenheid<br />
met een maar liefst 38 mm grote geventileerde tweeter<br />
die veel groter is dan in de oude Uni-Q weergevers het geval<br />
was en die eveneens gekenmerkt wordt door een veel hogere<br />
gevoeligheid en belastbaarheid. De ‘tangerine’ waveguide -<br />
een term die me altijd weer doet denken aan ‘California Girls’<br />
van die Amerikaanse surfgroep The Beach Boys - is geheel<br />
nieuw ontworpen en zorgt met de vlakkere aluminium conus<br />
van de woofer en de nieuw vormgegeven, gestroomlijnde rolrand<br />
voor een groter en homogener afstraalgebied. Van de<br />
daaronder geplaatste units met de in deze nieuwe versie bijna<br />
vlakke conus is de bovenste de bas weergever terwijl de andere<br />
twee passieve units zijn. Bij elkaar opgeteld geven deze<br />
units de 22,1 kilo zware, 2,5 weg vloerstaander, waarbij het<br />
kantelpunt op 1,8 kHz ligt, een frequentiebereik (+- 3 dB) van<br />
32 Hz to 40 kHz. De nominale impedantie van 8 Ohm, gekoppeld<br />
aan de gevoeligheid van 91 dB (2.83 V/1 meter), maken
tested<br />
de Q900 tot een voor veel versterkers relatief makkelijk aanstuurbare<br />
luidspreker.<br />
Plaatsen en aansluiten<br />
In de bijbehorende gebruiksaanwijzing adviseert <strong>KEF</strong> een onderlinge<br />
afstand van minimaal twee, en maximaal drie meter.<br />
Met twee meter veertig zit ik daar netjes tussenin waarbij ik<br />
een toe-in van slechts enkele graden als optimaal ervaar. Het<br />
geldt zeker niet voor alle luidsprekers maar bij deze Q900<br />
loont het om nauwkeurig de juiste mate van indraaien te bepalen.<br />
Voorafgaand aan het aansluiten moeten bij deze luidsprekers<br />
echter eerst de los bijgeleverde steunvoeten gemonteerd<br />
worden. Een werkje dat ik als recensent zelf doe maar<br />
dat u als consument natuurlijk ook over zou kunnen laten aan<br />
de deskundige dealer die de speakers komt plaatsen. Met behulp<br />
van de in te draaien spikes is de luidspreker niet alleen<br />
perfect waterpas neer te zetten maar zijn de speakers ook onderling<br />
op gelijke hoogte af te stellen. Dat laatste wordt door<br />
de gemiddelde koper misschien nog wel eens vergeten maar<br />
het zet wel de puntjes op de i. Wanneer de spikes optimaal ingedraaid<br />
zijn kunnen bovenop de spikes de afdekdoppen gedraaid<br />
worden waarmee het geheel ook in visuele zin helemaal<br />
af is. Bij het aansluiten van de Siltech luidsprekerkabel stuit ik<br />
aan de achterzijde op twee paar vergulde luidsprekeraansluitingen<br />
met daartussen in plaats van de algemeen gebruikte<br />
verbindingsbruggen twee draaiknoppen die dezelfde functie<br />
hebben. Naar links gedraaid kan de speaker gebruikt worden<br />
in bi-wire dan wel bi-amp modus terwijl compleet naar rechts<br />
gedraaid alleen het onderste aansluitpaar gebruikt kan worden.<br />
Een uiterst handige oplossing om de klankmatig vaak inferieure<br />
verbindingsstukjes te omzeilen en één die ik niet eerder<br />
bij andere merken tegengekomen ben. Ik gebruik alleen de<br />
onderste aansluitpunten om de verbinding naar mijn Unison<br />
Research P70 tot stand te brengen. Deze wordt op zijn beurt<br />
gevoed door een TW Acustic Raven Two draaitafel met SME<br />
309 arm met Lyra Delos MC element en een Esoteric SA-10<br />
sacd-speler. Interlinks zijn in het sacd deel afkomstig van Sonore<br />
(RCA) en in het vinyl deel van John van Gent (XLR) terwijl<br />
als phono voorversterker de ASR Basis Exclusive dienst doet.<br />
Netkabels komen op het conto van Essential Audio Tools.<br />
Luisteren<br />
Juist omdat het zo lang geleden is dat ik een paartje <strong>KEF</strong> luidsprekers<br />
gehoord heb ben ik heel benieuwd naar de luisterindrukken.<br />
In de tachtiger jaren had ik een andere luisterruimte,<br />
een andere installatie en draaide ik andere muziek. Wat ik<br />
me herinner is dat ik de sound altijd wat aan de warmere, wat<br />
meer aangenamere kant van het spectrum plaatste. In die zin<br />
ligt die klank wat dichter bij de warm muzikale Opera Callas<br />
Diva die in mijn luisterruimte staat dan bij de soeverein heersende,<br />
veel neutraler klinkende, Audiovector Si3 Avantgarde<br />
Arreté die eveneens tot de standaard uitrusting van mijn grote<br />
NEXT<br />
45
tested<br />
46<br />
luisterruimte behoort. Op het moment dat ik met serieus luisteren<br />
begin bevinden mijn echtgenote en onze dochter zich in<br />
vakantiepark De Efteling. Ik weet dat zij daar het spookhuis zullen<br />
bezoeken en om in gedachten dichtbij hen te kunnen zijn<br />
draai ik de muziek die ook in het spookhuis weerklinkt; Saint<br />
Saëns’ Dance Macabre, ditmaal op cd in de uitvoering van het<br />
Minnesota Orchestra onder leiding van Eji Oue. De opname<br />
van Reference Recordings laat veel zaalinformatie horen en<br />
ook via de Q900 wordt die volledig doorgegeven. Het tweede<br />
wat opvalt, is de uitzonderlijke sprongen in dynamiek die het<br />
stuk kenmerken. Ook deze worden bijna één op één weergegeven<br />
waarmee het werkelijkheidsgehalte van de weergave<br />
tot grote hoogte stijgt. Mijn angst dat de rechte, relatief<br />
dunne zijwanden van de Q900 in negatieve zin door zouden<br />
kunnen klinken in de weergave worden gelukkig niet bewaarheid.<br />
De klankkleuren van de diverse instrumenten zijn natuurgetrouw<br />
en het laag loopt diep door zonder te ontaarden in<br />
een vormloos geheel. Dus ook op dat vlak heb ik geen kritiek<br />
op deze - met zijn stuksprijs van 799 euro - relatief goedkope<br />
vloerstaande weergever. Integendeel, hij presteert beter dan<br />
ik op grond van zijn aanschafprijs zou mogen en kunnen verwachten.<br />
Ook klinkt hij veel transparanter en meer verfi jnd dan<br />
ik mij herinner van die oudere Uni-Q units. Dit speelt op een<br />
niveau wat zijn prijsklasse ver overstijgt. Om te kunnen beoordelen<br />
hoe hij omgaat met de menselijke stem leg ik Brian Ferry’s<br />
180 grams lp Dylanesque op de draaitafel. Ferry is heel<br />
dichtbij en het timbre van zijn stem wordt op gloedvolle wijze<br />
neergezet. Nadat de lp kant weergegeven is leg ik een lp met<br />
de titel ‘Best Audiophile Voices’ op de draaitafel. Ferry heeft<br />
de spoeltjes en magneetjes in het element op temperatuur gebracht<br />
en de vrouwelijke stemmen komen dan ook optimaal tot<br />
hun recht. Eerst Eva Cassidy, dan Alison Krauss en vervolgens<br />
Stacey Kent. Zij verklankt ‘So Nice’ en in mijn oren is het meer<br />
dan dat. Haar licht nasale stem ontroert me en de sax van haar<br />
echtgenoot Jim Tomlinson geeft me het laatste zetje. Dan heb<br />
ik trek in wat jazz op niveau en wat komt dan meer in aanmerking<br />
dat ‘the one and only’ Miles Davis? Eén van mijn favoriete<br />
lp’s is ‘Round About Midnight’ en op openingsnummer ‘Round<br />
Midnight’ is de trompet van Miles wederom heel dichtbij, direct<br />
en indringend aanwezig zoals het hoort. ‘All of You’ laat<br />
me swingen op de klanken van Miles, bijgestaan door saxofonist<br />
John Coltrane, bassist Red Garland, bassist Paul Chambers<br />
en last but not least drummer ‘Philly Joe’ Jones.<br />
Conclusie<br />
Does Britannia still rule the waves? Hardly. Desondanks is<br />
<strong>KEF</strong> in de hifi scene nog steeds aanwezig als één van de<br />
meest innovatieve luidsprekerfabrikanten. Of dat nog steeds<br />
onder Engelse vlag gebeurd is een vraag die niet zo eenvoudig<br />
te beantwoorden is. Nog steeds worden alle modellen<br />
ontwikkeld in Maidstone, England en daar worden ook nog<br />
steeds enkele modelreeksen gebouwd zoals Reference en<br />
de eerder genoemde Muon en Blade. De Q900 wordt geassembleerd<br />
in een nieuwe hypermoderne fabriek in China.<br />
Hoe dan ook, <strong>KEF</strong> is met de Q900 met vlag en wimpel door<br />
deze test gekomen. De luidspreker presteert op een niveau<br />
dat haar prijsklasse ruimschoots overstijgt en ze weet me met<br />
haar grote ruimtebeeld en mooie plaatsing van op natuurlijke<br />
wijze weergegeven stemmen en instrumenten keer op keer in<br />
de muziek te trekken. Ik kan me dan ook niet voorstellen dat<br />
een consument, die in deze prijsklasse - en ook ruim daarboven<br />
- op zoek is naar een vloerstaander met een groot bereik<br />
en hoge resolutie, zich kan veroorloven om deze weergevers<br />
niet in zijn zoektocht te betrekken. Van harte en zonder enige<br />
reserve aanbevolen.<br />
Jan de Jeu<br />
PRIJS<br />
<strong>KEF</strong> Q900 (DONKER EIKEN, KERSEN EN WALNOOT)<br />
€ 799,- PER STUK<br />
GP ACOUSTICS GMBH, WWW.<strong>KEF</strong>.NL<br />
END