epor tage hoorbaar, maar vooral ook voelbaar in de rug. Zelfs voorin is het alsof iemand je stoel als kick drum gebruikt. Om over de achterbank zelf maar te zwijgen. Overigens bevestigt Kolsut de berichten die we eerder al in Volvo-kringen noteerden: die subwoofers zelf komen van Harman/Kardon. Door hun speciale langgerekte vorm passen ze namelijk mooi in de beperkte ruimte die achterin beschikbaar is. Een fysieke kwestie. Het is op die plek woekeren met de centimeters. In ‘open’ toestand zakt het driedelige metalen dak met zijn tamelijk ingewikkelde mechanisme daar immers onzichtbaar weg. MENU De Volvo audioman demonstreert ons eerst waarom hij in de auto afwijkt van zijn gewoonte om altijd in stereo naar muziek te luisteren. In het menusysteem van de installatie kun je met een druk op de knop tussen stereo en Dolby Pro Logic II surround schakelen. Het verschil is dermate groot dat er verder geen woord aan vuil hoeft te worden gemaakt. De klassieke twee kanalen aanpak klinkt heel fatsoenlijk en voor een auto zelfs ver boven modaal, maar na het omschakelen tovert de techniek een veel beter geluidsbeeld voor je neus. Hoger en mooi stabiel. Waarbij stemmen en instrumenten opvallend goed geplaatst worden. In een autointerieur lang niet vanzelfsprekend. De DSP en centraal bovenop het dashboard gebouwde middenluidsprekers spelen daarbij een hoofdrol. En inderdaad: met de ramen omhoog komt dat allemaal beter tot zijn recht. Wat daarbij ook opvalt, is hoe gemakkelijk de geluidsinstallatie ook op behoorlijk fors volume de controle behoudt. En hoe solide het interieur kennelijk in elkaar steekt. Kolsut: “Die beheersing is precies de reden waarom we voor digitale versterkers hebben gekozen. Ze komen van Alpine en brengen gezamenlijk 910 watt op de been. Vijf maal 130 watt in het hoofdsysteem en twee maal 130 watt voor de subwoofers. Luidsprekers zijn nu eenmaal lastige dingen om van vermogen te voorzien, vooral bij complexe belasting. De Ice Power-versterkers doen dat heel gecontroleerd en hebben ook weinig vervorming en eigen geluid. Vooral in het laag is dat meteen hoorbaar.” PREMIUM Dat we hier te maken hebben met een – naar autobegrippen – zeer hoogwaardig systeem lijdt geen twijfel, maar wanneer we in de menustructuur ook een paar keer de subwoofers in- en uitschakelen, blijft helaas een beetje de vraag zweven of we dat specifieke extraatje zelf wel in de C70 zouden bestellen. Het woofereffect komt goed merkbaar van achteren en is wat erg ‘extravert’, om het maar eens met een verzachtende term te omschrijven. Ook zonder is het genieten geblazen. Op een meer ingetogen wijze zelfs en dat is bij luisterplezier veelal aan te raden. Toegegeven: daar speelt ook persoonlijke smaak. Ook thuis geeft uw verslaggever de voorkeur aan luidsprekers die het allerlaagste laag met rust laten. En de muzieksmaak richt zich niet zelden op singer-songwriters, die de luisterruimte zelden op zijn grondvesten laten trillen. Try before you buy, zeggen de Britten dan. Hoe dan ook: Volvo en Dynaudio zijn er samen in geslaagd om een mooi verdeeld klankbeeld te creëren. Met goed op elkaar aansluitend laag, midden en hoog. Aangenaam is daarbij dat de Digitale Signaal Processor (DSP) het geluid onder het rijden aan de omstandigheden aanpast. Zowel volume als toon worden met de snelheid gevarieerd. Maar ook de totaal andere akoestische eigenschappen van de auto in gesloten toestand (dak in coupé-opstelling) worden digitaal opgevangen. Overigens kun je dat proces via het menusysteem naar eigen smaak instellen door de variatie gering, middelmatig of groot te maken. In gesloten toestand konden we geen hinderlijke effecten van het uit vele delen opgebouwde dak noteren. Een meevaller. Het geheel oogt nogal gecompliceerd en we rekenden op bijgeluidjes, maar dat blijkt mee te vallen. > Twee mille Volvo maakte in zijn opgewaardeerde infotainmentsystemen voor de chiquere business class- en Coupémodellen al jaren gebruik van Dynaudio als ‘audiofiele’ toeleverancier. Belangstelling? Dan is het nuttig te weten dat er in de nieuwe C70 een gevoelig verschil is tussen de standaard Performance-installatie (vier maal 20 watt), High Performance Audio (vier maal 40 watt) en het ultieme Premium Sound Audio Systeem. Alleen die laatste spreekt met een Deens accent. En krijgt ook het Dynaudio merkplaatje op het dashboard mee. Opwaarderen naar Premium Sound Audio komt op een kleine twee mille. Dan heb je het over een RDS radio met cd-speler, Dolby Pro Logic II systeem, vijf 130 watt versterkers en twaalf Dynaudio-speakers. De verdeling? In de deuren zes (bas, midden en tweeters), in de achterste wandpanelen vier (tweeters en gecombineerde midden-laag speakers) en twee in het dashboard (tweeter en een iets kleinere gecombineerde midden-laag luidspreker). Als extra zijn er de twee subwoofers met versterkers. Dat kost 470 euro extra. Daarmee zal een aardige C70 met Premium geluidsinstallatie dus richting 50 mille schieten. Het Dynaudio Premium systeem is als optie ook op andere Volvo-modellen verkrijgbaar. > Dolby Dolby topman Tony Spath schrijft Volvo op audiogebied een koersbepalende rol toe. Bij de publiekspresentatie van de C70 Coupé Cabrio legde hij uit waarom: “Volvo was in ’97 de eerste met surround in de auto en nu lijken ze de andere automerken wederom de weg te wijzen door voor ál hun 2006 modellen Dolby Pro Logic II technologie in hun Premium-uitvoeringen aan te bieden. Het is opwindend om te zien hoe de surroundtrend zich ook in de auto voortzet.” Dynaudio.com Alpine-europe.com Dolby.com Volvocars.com Harmankardon.com DYNAUDIO Dynaudio putte voor de samenstelling van de luidsprekers uit zijn ervaring met High-End speakers voor thuis, maar zeker ook de meer recente expertise op het gebied van autoluidsprekers. Vooral opgedaan met Volvo- en VW-modellen. In de deuren vind je een driewegsysteem. Het hoog komt voor rekening van de typische Dynaudio zijden dome tweeters, terwijl het laag wordt verzorgd door al even herkenbare (8 inch) drivers met kloeke spreekspoelen. Een aparte blik richten we op de middentonendrivers die in tegenstelling tot de aanvankelijke informatie wel degelijk een bolle (een soort grote dome) vorm meekrijgen om het geluid optimaal in het auto-interieur te kunnen verdelen. De centerluidsprekers zijn nieuw ontwikkeld en mikken op een zo homogeen mogelijk geluidsbeeld. Achterin zijn in de zijpanelen tweeters en gecombineerde midden- en lage tonenspeakers gebouwd. Overigens vallen belangrijke verschillen met de techniek in de Dynaudio Volkswagens op. Om te beginnen, worden daar analoge versterkers gebruikt. Die vrijwel allemaal hun eigen speaker bedienen. In de Volvo koos men dus voor surround en digitale ICE Power die over meerdere luidsprekers verdeeld wordt. Het resultaat? De Zweed heeft merkbaar meer controle en power, maar de VW installatie doet vooral op normaal volume wat charmanter aan. KABELS Ook aan de bekabeling in de Volvo is veel aandacht besteed, vertelt Kolsut. “Tussen de speler en de versterker profiteert de techniek van het MOST systeem. Dat staat voor Media Orientated System Transport, een soort glasvezel. Digitaal en storingvrij dus. Naar de luidsprekers wordt een getwiste kabel gebruikt, ook met het oog op het voorkomen van storingen. In een auto heerst elektromagnetisch gesproken nu eenmaal niet bepaald totale rust.” Mogen we in het front end rekenen op een speler voor ‘high-endige’ formaten als dvd-audio? Kolsut schudt zijn hoofd. “Dat is geen doorslaggevende factor in de huiskamer en al zéker niet in de auto. Als de mensen muziek luisteren, komt dat van cd of een muziek-dvd. Eerlijk gezegd, gaat de trend eerder in de tegengestelde richting. Cd is dus het medium.” Gecomprimeerde bestanden dus? “We kunnen al automodellen met een harde schijf als accessoire leveren. Echt een harddisk in de infotainmentinstallatie van de auto integreren, is op zich geen probleem, maar je stuit als autofabriek op copyrightproblemen en dergelijke. Misschien in de toekomst? Net als een USB-aansluiting?” Over hightech gesproken: is er nu echt geen alternatief voor dat nogal ‘aanwezige’ antennetje achterop? Dat de fraaie lijn van de auto bepaald geen goed doet? “Een veelgehoorde vraag. We hebben allerlei oplossingen geprobeerd, maar alleen zo heeft de radio gegarandeerd een goed signaal. Maar als je het niet doorverteld: we zoeken nog naar een alternatief, want zelf vinden we het ook niet de sierlijkste oplossing.” . 56
57 webcode > carfi