Het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika te Tervuren
Het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika te Tervuren
Het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika te Tervuren
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
5. De etnografische verzamelingen<br />
Masker.<br />
Punu, Gabon.<br />
Hoog<strong>te</strong> : 28 cm, breed<strong>te</strong> : 22 cm.<br />
<strong>Koninklijk</strong> <strong>Museum</strong> <strong>voor</strong><br />
<strong>Midden</strong>-<strong>Afrika</strong>, <strong>Tervuren</strong>.<br />
Inventarisnummer : 64.58.16.<br />
Deze afbeelding toont één van de<br />
bes<strong>te</strong> <strong>voor</strong>beelden van<br />
zogenaamde "wit<strong>te</strong>" maskers uit<br />
Gabon en het noordwes<strong>te</strong>n van<br />
de Republiek Kongo.<br />
<strong>Het</strong> gelaat van dit masker, zwart<br />
geverfd met gebrande aardno<strong>te</strong>n,<br />
s<strong>te</strong>lt ons <strong>voor</strong> enige raadsels.<br />
Duidelijk kort vóór zijn<br />
ontdekking in 1964 werd de<br />
kenmerkende ruitvormige<br />
tatoeëring van het masker rood<br />
geverfd. Daarom kunnen we de<br />
vraag s<strong>te</strong>llen of het gelaat met de<br />
donkerbruine tot zwar<strong>te</strong><br />
beschildering niet werd<br />
bijgewerkt, wellicht bij gebrek<br />
aan het traditioneel gebruikelijk<br />
kaolien (porseleinaarde).<br />
Hoe dan ook, dit masker dat<br />
aangetroffen werd in het dorp<br />
Dilolo, is blijkens de gegevens<br />
van de "recol<strong>te</strong>ur" (een<br />
verzamelaar van etnografica) een<br />
"mukuji". <strong>Het</strong> s<strong>te</strong>lt derhalve een<br />
vrouwelijke <strong>voor</strong>oudergeest <strong>voor</strong>.<br />
<strong>Het</strong> masker trad op in wat als<br />
een initiatieritus beschreven is.<br />
De maskerdrager bewoog zich<br />
daarbij op s<strong>te</strong>l<strong>te</strong>n.<br />
<strong>Het</strong> maskergenootschap speelt<br />
een belangrijke, zij het een nog<br />
onvoldoende gekende rol in de<br />
samenleving ; door het oproepen<br />
van de <strong>voor</strong>ouders, die aldus in<br />
de kring van hun nakomelingen<br />
<strong>te</strong>rugkeren, worden allerlei<br />
onheilen bezworen. Verder<br />
treden deze maskers eveneens op<br />
bij de begrafenis- en/of<br />
rouwplechtigheden van<br />
<strong>voor</strong>aanstaande leden van het<br />
genootschap.<br />
Geen maskertype in Centraal<br />
<strong>Afrika</strong> heeft een dergelijke<br />
verspreiding gekend als dit<br />
"wit<strong>te</strong>" masker dat wellicht van<br />
bij de Punu zijn weg vond naar<br />
een groot aantal verwan<strong>te</strong> en<br />
niet verwan<strong>te</strong> stammen in Zuiden<br />
Centraal-Gabon en in het<br />
noordwes<strong>te</strong>n van de Republiek<br />
Kongo.<br />
I '