Editie 12 van 2013 - t Periodiekske
Editie 12 van 2013 - t Periodiekske
Editie 12 van 2013 - t Periodiekske
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
Over taal: Roland Garros<br />
Misschien is het ook u opgevallen tijdens de jongste tenniseditie<br />
<strong>van</strong> Roland Garros: een vrouwelijke lijnrechter die bij een bal die<br />
“out” viel, enthousiast “oet” riep. Het letterbeeld “ou” associeerde<br />
deze dame lichtjes chauvinistisch met de wijze waarop deze klank<br />
in haar Franse moedertaal wordt uitgesproken. Het illustreert de<br />
navelstaarderige wijze waarop (sommigen) <strong>van</strong> onze zuiderburen<br />
(nog) onverstoorbaar op hun eigenste “hexagone” blijven focussen<br />
en hoe ze slechts moeizaam aansluiting bij de geglobaliseerde<br />
wereld vinden.<br />
Maar het moet gezegd: voormelde dame bleek een zeldzame<br />
uitzondering. En de website <strong>van</strong> Roland Garros oogt op taalvlak<br />
ronduit voorbeeldig. Die is namelijk beschikbaar in 3 (drie) talen:<br />
Frans, Engels en Chinees. Die toenemende Chinese invloed<br />
bleek overigens ook uit de Chinese tekens waarin sommige<br />
reclameslogans langs de courts gesteld waren. Ook het Engels<br />
ontbrak daar niet. Zo werd de slogan <strong>van</strong> BNP Paribas “La banque<br />
d’un monde qui change” keurig in het Engels weergegeven als:<br />
“The bank for a changing world.”<br />
De Fransen blijken dus op de goede weg. Tijdens het spel zelf,<br />
blijven ze wel graag de tricolore terminologie hanteren. En die<br />
heeft vaak een andere “geladenheid” dan de Engelse.<br />
Als in het Engels streng Time weergalmt (liefst met duidelijk<br />
geaspireerde T), dan horen we meteen bij de les te zijn. De<br />
spelers beseffen dat ze per direct hun spel moeten voortzetten.<br />
De toeschouwers dat ze worden geacht hun luidruchtige babbels<br />
en/of enerverende volksverhuizingen in de tribunes cito presto te<br />
staken. Niet zo bij het Franse equivalent: Reprise. We hervatten de<br />
wedstrijd. Hoe de toeschouwers daarop reageren, is min of meer<br />
hun zaak. Speltijd en speeltijd kunnen vlotjes in elkaar overvloeien.<br />
Als het echt te gortig wordt, is het uiterste verbale standje dat de<br />
55<br />
arbitre wil aanreiken: Un peu de silence s’il vous plaît. Stel u een<br />
rumoerige klas voor en de leerkracht zou beleefd om vooral niet<br />
al te veel stilte verzoeken: niet echt efficiënt, lijkt ons. Maar zelfs<br />
de hardste bal vermag het niet de ingebakken Franse hoffelijkheid<br />
weg te smashen …<br />
Als het er echt om spant, nadat het spel gelijk opging en een extra<br />
sessie nodig is om de winnaar <strong>van</strong> de set aan te duiden, spreekt<br />
men in het Engels heel ernstig over Tie break. Knopen moeten<br />
dringend ontward worden. In het Frans klinkt dat ietwat luchtiger<br />
als Jeu décisif. Ook als de spanning te snijden is, mogen we toch<br />
vooral niet vergeten dat het allemaal maar een “spel” blijft, lijkt<br />
de boodschap wel.<br />
***<br />
Maar we willen hier niet alleen het taalgebruik <strong>van</strong> onze zuiderburen<br />
eve n typeren. Ook op onze eigenste Vlaamse commentatoren valt<br />
soms wat aan te merken. Zo erger ik me al jaren aan de klakkeloze<br />
omzetting <strong>van</strong> het Engelse “Unforced error” in “ongedwongen<br />
fout”. Ongedwongen?! Die term staat voor ontspannen, luchtig,<br />
relax (cf. “een ongedwongen sfeer”). “Niet-afgedwongen” hoort<br />
dat dus te zijn. Toegegeven: bekt niet echt vlot. Daarom kozen<br />
onze noorderburen voor een galant alternatief: “onnodige fout” -<br />
een correcte uitdrukking die precies de lading dekt.<br />
Zo’n twee jaar geleden mailde ik VRT-taalraadsman Ruud Hendrickx<br />
over een en ander. Hij gaf me volkomen gelijk en beloofde het<br />
thema aan te kaarten bij de sportjournalisten. En even namen<br />
enkele commentatoren die suggestie zowaar ter harte. Maar<br />
ondertussen tieren de ‘ongedwongen fouten’ alweer welig in de<br />
Vlaamse media.<br />
Maar genoeg geklaagd nu. De vakantie wenkt. Boeken toe. “Over<br />
en oet”!<br />
Frank Kloeck<br />
Paft ... de kortste weg naar een zalige zomer!<br />
Provinciesteenweg 687 - 2530 Boechout - tel. 03/455.26.56<br />
TIJDENS DE ZOMERMAANDEN 7 DAGEN OP 7 OPEN!<br />
maandag t.e.m. vrijdag <strong>van</strong> 09.00u tot 18.30u<br />
zaterdag <strong>van</strong> 10.00u tot 18.00u en zondag <strong>van</strong> 11.00u tot 16.00u<br />
feestdagen gesloten<br />
Brievenbussen ook voor appartementen<br />
22 JUNI <strong>van</strong> 10 tot 16 uur: demonstratie barbecues<br />
GENIET GENIET VAN VAN<br />
TAL TAL VAN VAN<br />
PROMOTIES<br />
PROMOTIES<br />
tuinmeubelen - brievenbussen - tuinbeelden - BBQ’s - rotanmeubelen - aanhangwagens