Wispelweagen - Mei 2013 - Jaargang 42 - Terwispel
Wispelweagen - Mei 2013 - Jaargang 42 - Terwispel
Wispelweagen - Mei 2013 - Jaargang 42 - Terwispel
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
<strong>Wispelweagen</strong> Januari <strong>2013</strong><br />
Poldermolens en Turf rond <strong>Terwispel</strong> (Deel 2)<br />
Van Gosse van der Plaats(GvdP) ontving ik deze week een interesante reactie op mijn<br />
verhaal in Wispel Weagen, nummer <strong>42</strong>, april <strong>2013</strong>.<br />
Poldermolens en turf rond <strong>Terwispel</strong> in andere tijden.<br />
Deze reactie wil ik de lezers van Wispel Weagen niet onthouden en zal proberen een en<br />
ander nader te beschrijven.<br />
Mijn veronderstelling dat de “Molen van <strong>Terwispel</strong>” vermeld in de atlas van Schotanus 1664,<br />
in <strong>Terwispel</strong> zou hebben gestaan, waarschijnlijk toch de molen van Lippenhuizen zou kunnen<br />
zijn. GvdP verwijst hierbij naar het boekje “Molens van Opsterland” van Ernst Huisman en<br />
Gjalt Popma, 1979, waarin de volgend pasage staat .<br />
“De Grietenijkaart van 1664 geeft aan de noordkant van de Wispeler Hooyweg een molen<br />
aan, Molen van <strong>Terwispel</strong>. Om reden een korenmolen in <strong>Terwispel</strong> nergens wordt genoemd,<br />
zal wel de molen van Lippenhuizen zijn bedoeld die iets oostelijker aan de noord kand van<br />
de Bûtenwei stond”.<br />
GvdP meldt verder dat op de, De kaarte der Grietenye Opsterland 1680 van Sibrandus van<br />
Ockinga, bedoelde molen wel op de juiste plaats staat aangegeven. Zo ook op de<br />
Schotanuskaart van 1718 staat op die plaats een Rogmolen vermeld. Verder geeft GvdP nog<br />
informatie over de vroegere eigenaar- en van deze molen. De laatste molenaar in 1832 was<br />
Luite Alberts die toen de achternaam van der Meulen droeg. (Erfenis van Napoleon die in<br />
1811 de achternamen invoerde in de door hem bezette gebieden). Luite Alberts van der<br />
Meulen wordt in 1816 als molenaar genoemd. Hij is in 1832 overleden, waarna de<br />
erfgenamen tot afbraak van de molen overgingen. In 1836 is de molen te koop aangeboden,<br />
deze informatie komt van D. Bunskoeke (17october 2008). Sinds 1848 is de molen van de<br />
Eekhof kaart verdwenen.<br />
Over Hannemoune kreeg ik van GvdP de navolgende informatie. Volgens de lijst van ten<br />
Bruggekate is Hannemoune gebouwd in 1866 en ca. 1905 verdwenen.Volgens de LC.van 3<br />
augustus 1866 is tijdens de bouw van Hannemoune de vaart tussen Spaltenbrug en de<br />
Wielbrug (Rolbrug) van 14 t/m 20 augustus 1866 afgesloten geweest voor de scheepvaart.<br />
Hannemoune maakte deel uit van een zestal molens (zie mijn artikel van april <strong>2013</strong> in WW.)<br />
Deze molens hadden een vlucht van 22,5 meter type bovenkruier-grondzeiler geplaatst op<br />
een achtkante fundering met boven gronds metselwerk. Als maalwerktuig werd een vijzel<br />
toegepast. Hannemoune wordt op een polderkaart van het 6de en 7de Veendistrict<br />
aangegeven als molen no.1 en maakte deel uit van zes identieke molens rond de polder.<br />
Bron:<br />
Over de afwatering van Friesland en haar geschiedenis , door Ir. D.F. Wouda, 1951.<br />
Zoals ik eerder schreef is de molenromp bij Uilesprong de enige molen die de afbraakdrang<br />
tot nu heeft kunnen doorstaan.<br />
Misschien later meer.<br />
Hâns de Vries<br />
Snits 11-05-<strong>2013</strong><br />
Aanwijzing:<br />
Ir. A. Ten Bruggencate Waarschijnlijk nederlands eerste molinoloog.<br />
Ir. D.F. Wouda Hoofdingenieur Pr. Waterst. Friesland.<br />
Drs. D.Bunskoeke Auteur molens op ansichtkaarten in Friesland<br />
Pagina 37