Arbocatalogus Kunsteducatie Werkdruk ... - FNV Kiem
Arbocatalogus Kunsteducatie Werkdruk ... - FNV Kiem
Arbocatalogus Kunsteducatie Werkdruk ... - FNV Kiem
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
2. <strong>Werkdruk</strong> en arbeidsinhoud<br />
Medewerkster Els is parttime seniordocent en coördineert een aantal werkzaamheden van een aantal<br />
docenten voor een afdeling. Daarnaast geeft zij enkele leerlingen zelf pianoles. Haar afdelingshoofd<br />
valt in oktober wegens een hernia langdurig uit en Els wordt door de directeur gevraagd een aantal<br />
taken tijdelijk over te nemen. Els ervaart de vraag als een erkenning voor haar kwaliteiten en neemt dit<br />
graag op zich. Zij ontvangt hier een kleine financiële compensatie voor, maar krijgt geen<br />
urenuitbreiding omdat het zich laat aanzien dat dit van tijdelijke aard zal zijn. In plaats daarvan neemt<br />
een andere docent tijdelijk haar leerlingen over. Enkele lopende zaken worden overgedragen, en zij<br />
kan terecht bij de directeur voor acute problemen maar er is weinig tijd voor structureel werkoverleg.<br />
De leidinggevende blijft langer weg dan in eerste instantie voorzien, en de cursusplanning voor het<br />
nieuwe seizoen komt naderbij. Els moet de planning van cursussen voor een groot deel van de totale<br />
muziekafdeling maken. Er komen steeds meer telefoontjes van docenten, freelancers en leerlingen.<br />
Ook van de afdeling Marketing komen steeds meer vragen en dringende mededelingen in verband<br />
met het ontwikkelen van de seizoensinformatie voor cursisten. Docenten werken toe naar een<br />
seizoensafronding met veel voorstellingen wat vaak piekdrukte geeft rond publiciteit en facilitering.<br />
Docenten zijn soms gespannen voor een voorstelling en overleg met ondersteunende diensten<br />
verloopt dan niet altijd in harmonie. Van Els wordt verwacht dat zij de plooien gladstrijkt. Ook moet zij<br />
inmiddels enkele langdurig zieke medewerkers begeleiden. Zij merkt dat zij hier eigenlijk nog niet<br />
deskundig in is. Het wordt een uitzichtloos verhaal, en Els voelt zich falen, geïsoleerd en miskend in<br />
haar werkdruk. Ze slaapt slecht en werkt vaak over, wat ten koste gaat van haar gezin. Dan neemt ze<br />
werk mee naar huis om de zaken op alle fronten maar onder controle te houden. De e-mails stapelen<br />
zich op, en ze krijgt klachten over het feit dat ze deze niet beantwoordt. In haar vrije tijd heeft zij<br />
nergens meer energie voor, en hangt wat op de bank. Ze weet dat zij het bespreekbaar moet maken<br />
maar weet niet hoe. Oorzaak en gevolg lopen voor haar door elkaar, en ze eist van zichzelf dat zij een<br />
samenhangend verhaal kan presenteren.<br />
Nadat blijkt dat haar leidinggevende nog twee maanden langer moet revalideren meldt zij zich ziek….<br />
<strong>Werkdruk</strong> in het dagelijks leven<br />
<strong>Werkdruk</strong> wordt meestal gebruikt om aan te geven dat je te veel werk moet doen binnen te weinig tijd.<br />
Anderen bedoelen dat je meer werk moet doen dan je eigenlijk aan kunt. Deze betekenis komt in de<br />
buurt van de betekenis die ook door deskundigen wordt gegeven aan werkdruk. Weer een andere<br />
betekenis is dat je onder druk staat door het werk en daardoor spanning ervaart. De oorzaak (veel<br />
werk) en het gevolg (spanning) worden hier al bij elkaar gepakt. Niet alleen overbelasting maar ook<br />
zogenaamde onderbelasting kan tot spanningen en zelfs klachten leiden. Het kan gaan om<br />
kwantitatieve onderbelasting (te weinig te doen hebben) maar vooral om kwalitatieve onderbelasting.<br />
Bij kwalitatieve onderbelasting worden de werkzaamheden onder het eigen niveau uitgevoerd. Kennis,<br />
vaardigheden en ervaring van de medewerker sluiten onvoldoende aan op de functie.<br />
<strong>Werkdruk</strong> in de Arbowet<br />
<strong>Werkdruk</strong> wordt in de Arbowet beschouwd als psychosociale arbeidsbelasting. Ook ongewenste<br />
seksuele aandacht, agressie en geweld horen hier onder. De wet geeft daarbij de volgende definitie<br />
van werkdruk: er is sprake van werkdruk als een werknemer niet kan voldoen aan de gestelde<br />
kwalitatieve en kwantitatieve taakeisen. Met taakeisen worden bedoeld de eisen die aan het werk<br />
gesteld worden. Zij kunnen variëren in hoeveelheid, kwaliteit en werktempo.<br />
Objectief en subjectief<br />
Bij werkdruk is er sprake van objectieve en subjectieve aspecten. In de werksituatie zijn motiverende<br />
factoren (energiebronnen), maar ook belastingsfactoren (stressbronnen) aanwezig. De<br />
belastingsfactoren in het werk worden vaak objectief en meetbaar genoemd. Toch reageren<br />
werknemers met vergelijkbare functies, werkend op dezelfde afdeling en met dezelfde leidinggevende<br />
verschillend op belastende en motiverende factoren in de werksituatie. Elke persoon gaat dus op een<br />
subjectieve manier om met de werksituatie, afhankelijk van zijn capaciteiten (belastbaarheid).Hierdoor<br />
is het dus mogelijk dat persoon x bij het verrichten van bepaalde werkzaamheden werkdruk ervaart<br />
terwijl dit voor persoon y niet geldt. In deze zin is werkdruk dus een subjectief begrip. De<br />
belastbaarheid verschilt per individu. Met andere woorden: de mate waarin een persoon hiervan<br />
werkdruk ervaart, wordt bepaald door de combinatie van kenmerken van het werk én van de persoon.<br />
<strong>Werkdruk</strong> is één van de risico’s voor werkstress.<br />
<strong>Arbocatalogus</strong> <strong>Kunsteducatie</strong>, versie februari 2011 blz. 7