Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
200<br />
parallel oproepen tussen de inhoud van het spreken en de wijze waarop<br />
het spreken tot stand kwam (het `rozen'-`vermindering'-`tegenbeweging'beeld).<br />
Het verband wordt niet met zoveel woorden genoemd, maar kan<br />
uit de uitdrukkingswijze worden afgeleid.<br />
De enige paradigmata van B-I treffen we aan in r. 14. In het paradigma<br />
volop etc. wordt -afgezien misschien van zonder achten - de wijze<br />
van het `aan'- of `toebrengen' als iets voorgesteld dat in `overdaad' geschiedt,<br />
n.l. zoo volop (in hoge mate), zoo willig (in hoge mate volgens<br />
de wil van een subject), steeds meer, steeds meer (in een crescendo), zonder<br />
achten (zonder reserves). De verschillen zijn hiermee ook aangegeven.<br />
Hoewel volop en willig verschillen, kan men ze toch beschouwen als een<br />
soort complementen. Als iets volop wordt aangebracht, impliceert dit dat<br />
het `aanbrengen' volgens de wil van het aanbrengend subject gebeurt.<br />
Als een subject iets zoo willig aanbrengt, zal dat allicht in hevige mate<br />
geschieden. Voor verdere verschillen zie de bespreking op p. 137-138.<br />
aangebracht en toegebracht verschillen nauwelijks: in beide woorden staat<br />
het overdragen van iets op iemand anders centraal. Alleen is in het tweede<br />
de `gerichtheid' misschien iets sterker aanwezig.<br />
3.5.5.3. (B-I) lB-IlL/C<br />
B-III neemt r. 13 geheel over van B-I en van r. 14 alleen aangebracht (en<br />
het paradigma van de bepalingen ervoor). Voor het overige, r. 14a, r. 15<br />
en r. 16, bevat de teksteenheid nieuw materiaal - dat overigens wel dezelfde<br />
noties bevat als die in `IV' van B-I: 'positief', 'wens', 'erotisch',<br />
`communicatie', `overdaad'. In B-III treedt een climax op: de boodschap<br />
bevat een `hoogtepunt' en vormt ook een hoogtepunt t.o.v. het proces<br />
dat in strofe I-III beschreven is. Men treft in deze regels de tautologisering<br />
aan: de paradigmata weelde, zoo frank (r. 14), deze schenkenspracht<br />
(r. 15) en de verschillende lezingen van r. 16 bevatten alle de positieve<br />
`overdaad'-noties, terwijl ook de beide strofe-helften in een tautologische<br />
verhouding tot elkaar staan:<br />
eerste helft: `wens', `overdaad' (bevrediging van verlangen)<br />
tweede helft: 'wens' en `overdaad' (vervullen)<br />
Daarmee zijn beide strofe-helften niet identiek - de tweede helft vormt<br />
ten opzichte van de eerste helft een climax: `verlangen' en `overdaad'<br />
(bevrediging van het verlangen), in de tweede helft is de `vervulling'<br />
dominanter dan het 'wensen'. De syntaktische structuur ondersteunt de<br />
semantische. De twee bijzinnen in de eerste helft roepen - door het<br />
tweevoudig gebruik van zoo - een spanning op (een `verlangen' als het<br />
ware naar een syntaktische 'i<strong>nl</strong>ossing'), die inderdaad wordt opgeheven in<br />
de `climax'-regels. Deze zijn op hun beurt zo ingericht -althans in<br />
laatste instantie - dat in de eerste helft het `wensen' centraal staat (en<br />
ook een syntaktische spanning is opgebouwd doordat twee prepositiebepalingen<br />
tussen subject en persoonsvorm zijn geplaatst, waarvan<br />
minstens één in de uitloop had kunnen staan). Het `wensen' wordt in de<br />
tweede regel `vervuld' -waarbij uitgestegen als laatste woord staat: de