Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
165<br />
8° De oorspronkelijke levende emotie, de levensessentie, sterft in het<br />
poëtisch communicatieproces. Slechts een zweem ervan blijft in de verwoording<br />
over.<br />
9° Daarmee is niet alleen de oorsprong en geïntendeerde inhoud van<br />
poëzie paradoxaal, noch alleen de wijze van formuleren, maar ook de<br />
hele schrijfact (en leesact), het maken (en ondergaan) van poëzie zelve.<br />
10° Poëzie is tegelijk zinvol (het verwoordt de levensessentie) en zi<strong>nl</strong>oos<br />
(wat de poëzie verwoordt, verliest in het verwoorden (het grootste <strong>deel</strong><br />
van) zijn kracht). Poëzie is "net niet" .66<br />
11° Poëzie is inhoudloos; poëzie is enkel een complexe vorm, een ingewikkelde<br />
stijl, een spiralende structuur, een spiegel van zichzelf. Als<br />
poëzie ergens naar verwijst dan is het naar zichzelf, naar haar mogelijkheden<br />
en onmogelijkheden, naar haar ontstaan, haar gang ad infinitum.<br />
3.3.2. Iaat is Leopolds poetica?<br />
De hiervoor opgesomde `stellingen' - die hier en daar redundantie vertonen<br />
ten opzichte van elkaar - zijn niet zonder een grote dosis interpretatie<br />
uit het gedicht gedestilleerd. Mogelijk ben ik hierin te ver gegaan<br />
door poeticale noties naar voren te brengen die niet uit het gedicht in<br />
kwestie alleen zijn af te leiden. De poeticale `boodschap' zou enige diepte<br />
verleend moeten worden door haar te vergelijken met andere uitspraken<br />
in dezen van Leopold -waarbij we voornamelijk zijn aangewezen op<br />
zijn vers-interne poetica. Dit zou echter een studie op zich vergen. Hierbij<br />
treden de volgende problemen op.<br />
Ten eerste dient bepaald te worden welke gedichten poeticaal zijn - of<br />
beter: welke mede een poeticale uitleg toelaten. Dit is geen eenvoudige<br />
aangelegenheid, omdat de poëtologische laag van een gedicht van Leopold<br />
dikwijls is toegedekt (ook de C-versie van `O, als de rozen' is een<br />
goed voorbeeld van deze `verhulling'). Daarbij komt het probleem dat<br />
een groot <strong>deel</strong> van de te onderzoeken teksten niet zonder meer toegankelijk<br />
is. De editie van de nalatenschap door Van Eyck is (ook) voor dit<br />
doel ongeschikt' (hadden we alleen Van Eycks editie als bron gehad dan<br />
Poëzie is net niet". Deze uitspraak p deed Gerrit Kouwenaar in een radioprogramma<br />
uitgezonden gg in februari-maart 1979. V 1. P.C. Boutens: "het vers dat alles bijna b l zegt" g<br />
(geciteerdl bij Sótemann: `Het symbolisme Y als een van de vier "grote" g poetica's' p - zie<br />
noot 76 hierna).<br />
67 De teksten die Van Eyck Y geeft g zijn l doorgaans g niet betrouwbaar. Daarbij l komt dat uit<br />
zijn presentatie niet altijd duidelijk duidelijkwordt hoe verschillende gedichten g samenhangen gLeo<br />
en<br />
pold ontwierp ^ dikwijls, lg zoals bekend, reeksen of cycli). Wanneer nne r één gedicht ed chr van een c Y-<br />
clusoeticaal p geïnterpreteerd g ^ kan worden, ^ zal dat een weerslag sebbe gp<br />
kunnen h op n be-<br />
tekenis die men aan de andere ermee e same samenhangende a ende gedichten g kan toekennen. Het et<br />
woord schrijven in het gedicht g "Een sneeuw ligt g in den d morgen or g enere o g " bevat b vat een e du ide<br />
lijke J aanwijzing g voor een poeticale p interpretatie, ^ , niet alleen van va et het ve vers s elf zelf maar van de<br />
hele cyclus Y `Verzen 1897'. V 1. gpSchenkeveld: ` . H. Leopolds ds Verzen 1897 8 97<br />
als cyclus' Y ' .)<br />
Hetoeticaal p te interpreteren rp `Cha-wan' is in de laatste bewaarde versie nr. 4 van va een<br />
reeks die begint g95<br />
met `Er is een ademen, eendauwen'. B Bij i'Va n Eyck Y (editie 1 1 is dit<br />
66 i "net