Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
137<br />
In deze fase komt weer de inhoud van de `boodschap' naar voren; het<br />
lijdt geen twijfel dat een wenschen etc. aansluit bij Over uit de eerste<br />
fase. Over hangt wel af van spreken uit de vorige strofe. Er wordt door<br />
de rozen, lippen of bladen gesproken over een bepaald soort `wensen'<br />
(gesubstantiveerde infinitief), n.l. een wensen dat "zoo blank toegenegen"<br />
is. Het is niet duidelijk of de parallelle bepaling die in r.(4)<br />
staat, "zoo volop aangebracht", nu hoort bij wenschen of bij een niet<br />
neergeschreven substantief; en, in het laatste geval, of de woordgroep<br />
(substantief + bepaling) dan als een bijstelling bij wenschen etc. moet<br />
worden opgevat (semantisch: als een nadere specificatie van wenschen<br />
etc.) of als een nieuwe zelfstandigheid. Alleen in het laatste geval kan er<br />
van een betekenisverschil sprake zijn. De beide eerste gevallen ontlopen<br />
elkaar weinig in betekenis.<br />
Wat is de semantische waarde van de eerste regel van deze strofe? een<br />
wenschen moet, zoals gezegd, een gesubstantiveerde infinitivus zijn. Het<br />
spreken gaat over een activiteit van wensen, van `bewust verlangen' 42 naar<br />
iets dat niet genoemd wordt. Door het gebruik van een gesubstantiveerde<br />
infinitivus en door het feit dat deze infinitivus - een transitief werkwoord<br />
- geen object heeft, wordt een zekere vaagheid bereikt: wat is precies<br />
dat `wensen' en waarnáár wordt er verlangd? De betekenis van een<br />
wenschen wordt nog mysterieuzer gemaakt door de bepaling zoo blank<br />
toegenegen. Het bereik van zoo kan blank zijn of blank toegenegen. In<br />
het eerste geval wordt gezegd dat het `toegenegen zijn' in hevige mate<br />
"blank" is, in het tweede geval dat het `wensen' in hoge mate "blank<br />
toegenegen" is. toegenegen draagt positieve noties over op het `wensen',<br />
of geeft aan dat datgene waarop, of diegene op wie, het wensen gericht<br />
is, positief bejegend wordt. 43 toegenegen dient ook etymologiserend gelezen<br />
te worden: zich buigen naar een bepaalde richting waardoor `het gericht<br />
zijn' op iemand wordt aangegeven.<br />
blank geeft aan dat het wensen, of, beter gezegd, het gericht zijn van<br />
het wensen op iemand, `blank' is: `helder wit' en daardoor `zuiver' ,<br />
'rein'.<br />
zoo volop aangebracht. `aanbrengen' heeft veel betekenissen die afhankelijk<br />
zijn van het object waarmee het werkwoord verbonden is (vgl.<br />
D 5). Hier is het object waarschij<strong>nl</strong>ijk afwezig en moet ik me dus beperken<br />
tot het noemen van de algemene grondbetekenissen van `aanbrengen':<br />
`ergens iets naar toe brengen' , of `ergens iets aan vast maken, aan<br />
toevoegen'.<br />
volop geeft de overvloed aan van wat aangebracht is, hetgeen door zoo<br />
versterkt wordt.<br />
De twee regels van deze strofe leveren noties op die overeenkomst vertonen<br />
met kenmerken uit vorige ge<strong>deel</strong>ten, met name die uit het rozenbeeld<br />
in de eerste strofen: toegenegen bevat de notie `overbuigen' die<br />
V1. g D 2368sv<br />
43 Datgene Dat ene waarop r of odiegene g op pwie het wensen n ggericht<br />
e is, dient niet gelijkgesteld g ^ g te<br />
worden met het verzwegen g object l van het wensen.<br />
42. "wensen".