Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
Download deel 2 - Textualscholarship.nl
You also want an ePaper? Increase the reach of your titles
YUMPU automatically turns print PDFs into web optimized ePapers that Google loves.
119<br />
van satijnen - kunnen in verband gebracht worden met de rozen, de bladen,<br />
de lippen, terwijl satijnen eveneens verband houdt met week en<br />
lauw (`zacht' , `niet ruw' , `niet hard' , `niet heet of koud'). verdwijnen<br />
heeft belangrijke kenmerken gemeen met kwijnen (b.v. de 'vermindering')<br />
blad elk gekneusd uit r.(19) zijn losse elementen, die niet in strofegelid<br />
zijn geplaatst. Vandaar dat we hier niet naar vaste relaties met andere<br />
woorden uit de tekst hoeven te zoeken, maar veeleer moeten nagaan<br />
welke `lossere' relaties er kunnen bestaan met betekeniskenmerken uit de<br />
directe context. blad is wel een van hun bladen, een van de bladen der<br />
rozen. Elk blad is gekneusd, geen blad is ontkomen aan de `vermindering',<br />
elk blad is gekwetst. De gekwetstheid bevat tevens de notie `niet<br />
geheel', `ten dele' (vgl. kneuzingen in A-II). Wat de functie van deze<br />
woorden is binnen het ontwerp is mij niet duidelijk. Zijn het alternatieve<br />
notities voor het 'vermindering'-aspect in r.(9) of r.(13)? Of is het een<br />
aanzet voor een aparte sectie binnen het gedicht? In een later stadium<br />
wordt de woordgroep in kwestie uitgewerkt in groep 3 r.(18)-(21). Dit<br />
stuk bespreek ik na groep 2, die groten<strong>deel</strong>s vóór dat laatste ge<strong>deel</strong>te van<br />
groep 3 is geschreven.<br />
3.2.3.4. Groep 2. Tweede ge<strong>deel</strong>te<br />
Zoals boven is uiteengezet (3.2.3.2.) wordt na de eerste fase tussen groep<br />
1 en groep 3 een nieuwe groep geplaatst, groep 2, die <strong>deel</strong>s de `tegenbeweging'-noties<br />
uit het laatste ge<strong>deel</strong>te van groep 1 overneemt, <strong>deel</strong>s nieuwe<br />
noties inbrengt. In groep 2 is een strofe aanwezig die syntaktisch verband<br />
bezit, ook extern: de zin van groep 1 loopt door in groep 2: zoodat<br />
/ zij [...J / / een nieuwe luwte voelden (zie ook hiervóór, p. 116). Voor<br />
de weergave van het textueel verband van de elementen uit groep 2 verwijs<br />
ik naar de Synopsis A-III, r. 5-8.<br />
De 'tegenbeweging', de tendens die een aan het `afnemen' (begevend,<br />
welkende ten doode) in de vorige strofe tegenstrevende werking heeft,<br />
komt o.m. tot uitdrukking in: een nieuwe luwte (r.(10)), een ander leven<br />
(r.(12)) (nieuwe tegenover `oud'; ander leven impliceert een eerder `leven',<br />
uiteraard het `afnemend leven' in de vorige strofe), evenwel, daarentegen,<br />
niettegensta[ande] (deze woorden bevatten alle een adversatieve,<br />
tegenstellende notie) en ruilende, in ruil (ook deze woorden geven een<br />
soort tegenstelling aan, n.l. een conversionele handeling. Genoemde<br />
woorden of woordgroepen zijn natuurlijk niet (volledig) synoniem, maar<br />
ze hebben wel een belangrijk betekeniskenmerk gemeen.<br />
Is het mogelijk uit de tekst te halen wat de aard van de `tegenbeweging'<br />
is? Eerst wordt er gesproken over een nieuwe luwte en op één lijn<br />
daarmee wordt een ander leven gesteld dat/die zij, de rozen, voelden, ervoeren.<br />
luwte is positief geladen, het zou aan kunnen geven dat er<br />
a.h.w. een plaats is waar men beschut is voor negatieve elementen, die in<br />
de vorige strofe genoemd zijn (`het verwelken', de `vermindering'). 24<br />
24` luwte (D 1148. `<br />
plaats waar men tegen g de wind beveiligd g is ' '' impliceert P in de context<br />
de aanwezigheid g van een pplaats<br />
waar men e aaan negatieve g invloeden n is s blootgesteld. g