Verantwoordingsdocument - IBKI
Verantwoordingsdocument - IBKI
Verantwoordingsdocument - IBKI
Create successful ePaper yourself
Turn your PDF publications into a flip-book with our unique Google optimized e-Paper software.
<strong>Verantwoordingsdocument</strong> <strong>IBKI</strong><br />
Wijze van uitvoeren<br />
Proeve van Bekwaamheid<br />
door <strong>IBKI</strong><br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 1 van 28
Inhoud<br />
1. Inleiding ............................................................................................ 3<br />
2. Verloop van de Proeve van Bekwaamheid (PvB) .......................... 4<br />
3. Stichting examens mobiliteitsbranche (Stem) .............................. 6<br />
a. Producten Stem ..................................................................................................... 6<br />
b. Ontwikkeltraject .................................................................................................... 7<br />
4. Relatie tussen het kwalificatiedossier, het toetsplan en de PvB . 8<br />
5. Toezicht ............................................................................................ 9<br />
a. ISO9001 .................................................................................................................. 9<br />
b. Examenstandaarden KCE / Inspectie van het Onderwijs ................................... 9<br />
c. Excenter ................................................................................................................. 9<br />
6. Examencommissie ........................................................................ 10<br />
a. Secretaris ..............................................................................................................10<br />
b. Voorzitter ..............................................................................................................10<br />
c. Beoordelaars ........................................................................................................11<br />
d. Coaches ................................................................................................................11<br />
7. Beoordelaars opleiden, begeleiden en beoordelen .................... 13<br />
8. Toegepaste documenten .............................................................. 15<br />
a. Opdrachtformulier deelnemer .............................................................................15<br />
b. Instructieblad beoordelaar ..................................................................................15<br />
c. Beoordelingsformulier kerntaak .........................................................................15<br />
d. Examenverslag .....................................................................................................16<br />
e. Examenobjectenbegeleidingsformulier ..............................................................16<br />
9. Slot ................................................................................................. 17<br />
10. Bijlagen .......................................................................................... 18<br />
a. Werkinstructie <strong>IBKI</strong> examensecretaris en examenvoorzitter ............................19<br />
b. Beoordelingsformulier beoordelaar ....................................................................21<br />
c. Lijst met onderwerpen .........................................................................................22<br />
d. Werkorder, opdrachtformulier deelnemer ..........................................................23<br />
e. Instructieblad werkorder beoordelaar ...............................................................23<br />
f. Beoordelingsformulier PvB voor de deelnemer .................................................24<br />
g. Invulinstructie beoordelingsformulier PvB ........................................................25<br />
h. Examenverslag .....................................................................................................26<br />
i. Examenobjectenbegeleidingsformulier ..............................................................28<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 2 van 28
1. Inleiding<br />
<strong>IBKI</strong> voert voor uw ROC de Proeve van Bekwaamheid uit (hierna te noemen: PvB).<br />
In dit document geven wij aan hoe de PvB tot stand is gekomen, welke documenten gebruikt<br />
worden voor de opbouw en uitvoering van de PvB en hoe deze documenten ontstaan zijn.<br />
Ook lichten wij het proces rond beoordelaars toe. Wij hopen u hiermee bekend te maken met<br />
de wijze waarop <strong>IBKI</strong> een PvB uitvoert.<br />
Van alle gebruikte documenten treft u in de bijlagen een voorbeeld aan. Voor de gebruikte<br />
documentatie van de door u aangevraagde PvB verwijzen wij u naar de internetsite van<br />
Stem zodat u per opleiding (Crebo code) de exacte documentatie kunt nazien.<br />
Tevens is de relatie aangegeven van de beschrijving in het kwalificatiedossier en de daarop<br />
gebaseerde opdracht bij de betreffende kerntaak.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 3 van 28
2. Verloop van de Proeve van Bekwaamheid (PvB)<br />
„s Morgens meldt de deelnemer zich bij het servicepunt met zijn uitnodiging voor de PvB.<br />
Nadat hij zich heeft omgekleed en zijn veiligheidsschoenen heeft aangetrokken, drinkt hij op<br />
zijn gemak een kopje koffie met zijn collega-examenkandidaten. De examensecretaris haalt<br />
de deelnemers op en brengt ze naar de ruimte waar de secretaris en de voorzitter de<br />
deelnemers legitimeren en informatie geven. Bij het legitimeren moet de deelnemer een<br />
geldig legitimatiebewijs kunnen overleggen. Vervolgens begeleiden de examensecretaris en<br />
de examenvoorzitter de deelnemers naar de examenhal. De deelnemers worden aan de<br />
beoordelaars voorgesteld en de PvB vangt aan met een voorgesprek met de beoordelaar.<br />
De PvB vindt plaats in een garagesetting. Deze is gesitueerd in de praktijkhal van <strong>IBKI</strong> op de<br />
Structuurbaan 2 te Nieuwegein.<br />
De inrichting van de praktijkhal is zodanig dat dit overeenkomt met een garagebedrijf. Zowel<br />
de werkplek voor de deelnemer als de inrichting van het magazijn en de milieuhoek zijn<br />
vergelijkbaar met een garagebedrijf.<br />
Iedere deelnemer heeft de beschikking over een eigen gereedschapswagen met een set<br />
basisgereedschap. Tijdens de uitvoering van zijn opdracht krijgt de deelnemer (een deel van)<br />
het werkplaatshandboek schriftelijk danwel digitaal ter beschikking, ook de handleidingen<br />
van de te gebruiken apparatuur is voor hem beschikbaar. Speciaal gereedschap is aanwezig<br />
in aparte gereedschapskasten. Alle benodigde vervangingsdelen zijn aanwezig in het<br />
magazijn. In het magazijn haalt de deelnemer zelf, volgens de opdracht, de benodigde<br />
materialen. In de milieuhoek kan de deelnemer afgetapte “oude” vloeistoffen opslaan zoals<br />
dat ook in een garagebedrijf gebeurt.<br />
Tijdens de uitvoering van de opdrachten observeert en bevraagt de beoordelaar de<br />
deelnemer. Alle waarnemingen legt de beoordelaar vast op een beoordelingsformulier. Dit<br />
beoordelingsformulier is door Stem goedgekeurd.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 4 van 28
Na afronding van de werkzaamheden vindt er tussen de beoordelaar en de deelnemer een<br />
nagesprek plaats. Het resultaat bespreekt de beoordelaar met de deelnemer en zowel de<br />
deelnemer als de beoordelaar ondertekenen het beoordelingsformulier.<br />
De deelnemer kan daarna in het restaurant even bijkomen tot de examencommissie het<br />
resultaat van zijn PvB heeft vastgesteld en verwerkt. Vervolgens haalt de voorzitter de<br />
deelnemers weer op en in een aparte ruimte deelt hij het vastgestelde resultaat mede en<br />
reikt hij eventueel het behaalde certificaat uit. Vervolgens kan de deelnemer moe maar<br />
voldaan naar huis gaan.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 5 van 28
3. Stichting examens mobiliteitsbranche (Stem)<br />
Stem levert examenproducten aan ROC‟s en <strong>IBKI</strong> biedt examendiensten aan. <strong>IBKI</strong> maakt<br />
voor de uitvoering van een PvB alleen gebruik van door Stem ontwikkelde en vastgestelde<br />
producten. Dit om een kwalitatief goed examen te garanderen. Stem stelt deze producten<br />
ook voor alle ROC‟s beschikbaar. De examenproducten zijn ontwikkeld door Stem in overleg<br />
met vertegenwoordigers uit het bedrijfsleven, ROC‟s, brancheorganisaties en kenniscentra<br />
uit de mobiliteitsbranche. Stem maakt kwalitatief goede examens waar alle partners achter<br />
staan. <strong>IBKI</strong> levert dus geen examenproducten aan ROC‟s, maar gebruikt voor de uitvoering<br />
van examendiensten wel de door Stem ontwikkelde producten.<br />
Stem is een leverancier van goede examens voor alle MBO-opleidingen in de<br />
mobiliteitsbranche. Stem bestaat uit een partnerschap van:<br />
ROC‟s met opleidingen in de motorvoertuigen-, tweewieler- en carrosserietechniek;<br />
bedrijven in de mobiliteitsbranche;<br />
brancheorganisaties BOVAG en FOCWA;<br />
kenniscentra Innovam en VOC.<br />
Door samen te werken, zorgt Stem voor:<br />
een forse efficiencyslag voor de ROC’s.<br />
Stem biedt goede examenproducten en -diensten aan alle aangesloten ROC‟s. Hierdoor<br />
hoeft een school niet individueel de examens vorm te geven. Stem ontzorgt ROC‟s hierin<br />
en neemt het ontwikkelwerk voor haar rekening. Alle instrumenten van Stem zijn<br />
beschikbaar voor deelnemende ROC‟s, dus zij boeken veel tijdwinst.<br />
ontwikkelkracht voor álle opleidingen.<br />
Beoordelingsinstrumenten zelf ontwikkelen kost geld. Instrumenten ontwikkelen voor de<br />
kleinere en minder voorkomende opleidingen is relatief nog duurder. Stem zorgt voor<br />
ontwikkelkracht, óók voor de opleidingen die minder voor komen. De samenwerking van<br />
de partners in Stem, zowel financieel als inhoudelijk, maakt dit mogelijk.<br />
de beste examenkwaliteit.<br />
De examens van Stem voldoen aan het Toezichtkader van de Inspectie van het<br />
Onderwijs (voorheen: KCE-standaarden). Hier wordt bij de ontwikkeling en vaststelling<br />
van de beoordelingsinstrumenten op gestuurd.<br />
verbinding tussen bedrijven en onderwijs.<br />
Zowel ROC‟s als bedrijven zijn in Stem vertegenwoordigd. De wensen en belangen van<br />
beide partijen zijn terug te vinden in de examens en diensten van Stem. Efficiency,<br />
kwaliteit en draagvlak in de hele branche staan bij Stem voorop.<br />
a. Producten Stem<br />
Stem biedt de volgende examenproducten aan, waarmee scholen efficiënt kunnen werken:<br />
Toetsplan / verantwoordingsdocument per kwalificatie;<br />
exameninformatie voor deelnemers, beoordelaars en organisatoren;<br />
Proeven van Bekwaamheid. Inclusief beoordelingsformulieren en handleidingen voor<br />
deelnemers en beoordelaars;<br />
BPV-beoordelingsinstrumenten, inclusief handleidingen voor deelnemers en<br />
beoordelaars;<br />
theorietoetsen voor de mobiliteitsbranche;<br />
toetsen Nederlands.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 6 van 28
. Ontwikkeltraject<br />
Het ontwikkeltraject verloopt als volgt:<br />
Stem stelt jaarlijks vast voor welke kwalificaties er producten worden ontwikkeld. De<br />
meest voorkomende opleidingen komen ieder jaar aan bod. Op aanvraag wordt<br />
ontwikkeld voor de kleine opleidingen die minder voor komen.<br />
Stap 1: Ontwikkeling<br />
beoordelingsinstrument<br />
-<br />
Ontwikkelaar<br />
Stem draagt zorg voor de ontwikkeling van de beoordelingsinstrumenten. Belangrijke<br />
basis voor de ontwikkeling van de instrumenten is het kwalificatiedossier. Dit dossier<br />
vormt het uitgangspunt voor de beoordelingsinstrumenten. Waar mogelijk werken ROC‟s<br />
en bedrijven inhoudelijk samen met de ontwikkelaars. Stem houdt de regie.<br />
Daarnaast ontwikkelen ROC‟s eigen instrumenten, waarin Stem kan ondersteunen.<br />
Elk examenproduct wordt gelegitimeerd. Het proces van legitimering verloopt<br />
schematisch als volgt:<br />
Stap 2: Inventarisatie<br />
beoordelingsinstrument<br />
–<br />
Ontwikkelaar<br />
(deel I Meta-B)<br />
Stap 3: Preadvies<br />
beoordelingsinstrument<br />
-<br />
Stem (deel II Meta-B)<br />
Stap 4: Definitieve<br />
erkenning<br />
beoordelingsinstrument<br />
-<br />
Legitimeringscommissie<br />
Vertegenwoordigers van ROC‟s en bedrijven in de branche hebben zitting in de<br />
legitimeringscommissie van Stem. De legitimeringscommissie werkt met een zogenaamd<br />
Meta-B-instrument (Meta-B staat voor metabeoordeling). Dit betekent systematisch kijken<br />
naar:<br />
o praktijkrelevantie<br />
o relatie met het kwalificatiedossier<br />
o voldoen aan examenstandaarden<br />
o uitvoerbaarheid<br />
Er is een minimale vertegenwoordiging van drie ROC‟s en drie bedrijven vereist voor een<br />
definitief oordeel.<br />
Geeft de legitimeringscommissie een positief advies? Dan gaat het examenproduct naar<br />
het Stem-bestuur met een positief advies van de legitimeringscommissie. Het product<br />
wordt daar definitief vastgesteld.<br />
Stem zorgt dat het product beschikbaar komt bij de ROC‟s.<br />
Stap 5: Vaststelling<br />
beoordelingsinstrument<br />
-<br />
Bestuur Stem<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 7 van 28<br />
Stap 6: Plaatsing<br />
beoordelingsinstrument op<br />
Toetscenter<br />
-<br />
Stem
4. Relatie tussen het kwalificatiedossier, het toetsplan en de PvB<br />
Alle beoordelingsinstrumenten hebben een direct verband met het bijbehorende<br />
kwalificatiedossier. Als verantwoording worden per kwalificatie de werkprocessen,<br />
competenties en criteria in een matrix geplaatst waarin is aangegeven met welk<br />
beoordelingsinstrument het betreffende item wordt beoordeeld. Deze verantwoording wordt<br />
door Stem gelegitimeerd. Voor een volledige dekking van het kwalificatiedossier kan dus het<br />
beste gebruik gemaakt worden van ALLE beoordelingsinstrumenten.<br />
Voor het uitvoeren van de PvB wordt per kwalificatie een keuze gemaakt welke<br />
werkzaamheden door de deelnemer worden uitgevoerd om de werkprocessen, competenties<br />
en criteria te beoordelen. In de bijlage (c) treft u een voorbeeld van deze werkzaamheden<br />
aan.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 8 van 28
5. Toezicht<br />
a. ISO9001<br />
<strong>IBKI</strong> hanteert een kwaliteitssysteem waarbij alle formulieren, procedures en werkinstructies<br />
zijn vastgelegd. <strong>IBKI</strong> vindt het belangrijk om de kwaliteit en betrouwbaarheid aantoonbaar te<br />
maken. Daarom worden onze producten en diensten regelmatig beoordeeld door derden. Dit<br />
geeft een objectief bewijs van onze kwaliteit en betrouwbaarheid.<br />
Sinds 1999 is <strong>IBKI</strong> ISO-gecertificeerd. BSI Management Systems B.V. voert jaarlijks de<br />
controle- en certificeringsonderzoeken uit. Het ISO-certificaat heeft betrekking op:<br />
het ontwikkelen en verzorgen van examens;<br />
het verstrekken van persoons- en bedrijfscertificeringen en diploma‟s;<br />
het beheren van de bijbehorende registers.<br />
U kunt het BSI-rapport inzien op de internetsite van <strong>IBKI</strong>.<br />
b. Examenstandaarden KCE / Inspectie van het Onderwijs<br />
<strong>IBKI</strong> was sinds 2003 door het Kwaliteitscentrum examinering (KCE) gecertificeerd als<br />
examenleverancier voor het beroepsonderwijs. In 2007 is het toezicht overgeheveld naar de<br />
Inspectie van het Onderwijs. In 2009 heeft de Inspectie de examenuitvoering door <strong>IBKI</strong> voor<br />
het eerst beoordeeld. Alle relevante examenstandaarden zijn als voldoende beoordeeld. Dat<br />
betekent dat ROC‟s met vertrouwen gebruik kunnen maken van de examenuitvoering door<br />
<strong>IBKI</strong>. Op basis van de overeenkomst met <strong>IBKI</strong> kunnen zij aan de Inspectie aantonen dat ze<br />
hoogwaardige examenuitvoering hebben ingekocht.<br />
Naar het zich laat aanzien zal de Inspectie zich voor het toezicht steeds meer richten op de<br />
ROC‟s, omdat examenleveranciers zoals <strong>IBKI</strong> formeel geen partij zijn. Dat betekent dat <strong>IBKI</strong><br />
zich zal richten op de volledige ontzorging van ROC‟s in hun verantwoording tegenover de<br />
Inspectie. Wanneer een ROC de examenuitvoering (diensten) inkoopt, blijft het ROC wel<br />
verantwoordelijk, maar vindt het toezicht fysiek gesproken bij <strong>IBKI</strong> plaats. De Inspectie komt<br />
echter niet meer op voorhand met een oordeel over <strong>IBKI</strong> als examenleverancier.<br />
c. Excenter<br />
Onlangs heeft <strong>IBKI</strong> deelgenomen aan de pilot van Excenter om te komen tot een keurmerk<br />
voor examenleveranciers. De ROC‟s krijgen daarmee weer vooraf zekerheid over de<br />
kwaliteit van de door <strong>IBKI</strong> afgenomen examens. Het keurmerk is uiteraard volledig in lijn met<br />
het toezichtkader van de Inspectie en hecht daarbij grote waarde aan de betrokkenheid van<br />
het beroepenveld. Het auditrapport van Kiwa kunt u op de internetsite van <strong>IBKI</strong> inzien.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 9 van 28
6. Examencommissie<br />
De examencommissie van het ROC is verantwoordelijk voor de examinering van hun<br />
leerlingen. Het ROC kan de PvB laten uitvoeren door <strong>IBKI</strong> maar de examencommissie van<br />
het ROC beslist of de leerling voldoet aan alle eisen van de gevolgde opleiding.<br />
Bij elke PvB die <strong>IBKI</strong> uitvoert is er een subexamencommissie aanwezig die bestaat uit een<br />
examensecretaris, een voorzitter, de beoordelaars en een begeleidende coach. Al deze<br />
<strong>IBKI</strong>-examencommissieleden zijn opgeleid om een examenevenement op een correcte wijze<br />
te begeleiden.<br />
Ieder commissielid heeft een geheimhoudingsverklaring ondertekend. Deze geheimhouding<br />
geldt voor de volgende onderwerpen:<br />
persoonlijke gegevens van cliënten en relaties van <strong>IBKI</strong>;<br />
gegevens betreffende examenitems, -opdrachten en –matrijzen;<br />
wachtwoordbeveiligingen van de bij het <strong>IBKI</strong> in gebruik zijnde media;<br />
toets- en examenresultaten;<br />
gegevens betreffende offertes;<br />
relaties met deelnemers betreffende opleiden als voorbereiding op een PvB.<br />
a. Secretaris<br />
Bij ieder evenement is er een secretaris aanwezig die verantwoordelijk is voor de<br />
administratieve afhandeling van het evenement. Zijn werkzaamheden betreffen onder meer:<br />
zorgdragen dat de locatie en de documenten tijdig beschikbaar zijn, het informeren van de<br />
beoordelaars over de gang van zaken en de van toepassing zijnde regels. De secretaris<br />
legitimeert en informeert de deelnemers voorafgaand aan de PvB. Tijdens de PvB begeleidt<br />
hij de administratieve gang van zaken en na afloop rondt de secretaris het evenement af.<br />
Zijn werkzaamheden zijn vastgelegd in het kwaliteitssysteem. De werkinstructie van een<br />
examensecretaris is als bijlage (a) toegevoegd.<br />
b. Voorzitter<br />
Bij ieder evenement is er een voorzitter aanwezig die er voor verantwoordelijk is dat de PvB<br />
verloopt volgens de daarvoor geldende reglementen. Deze voorzitter is een technisch<br />
onderlegde vertegenwoordiger uit het beroepenveld. Veelal zijn dit werkplaatsmanagers,<br />
leidinggevenden, directeuren/eigenaren van garagebedrijven/ondernemingen. De voorzitter<br />
heeft naast het voorzitterschap geen commerciële binding met <strong>IBKI</strong>.<br />
De voorzitter is het aanspreekpunt van de deelnemers. Als een deelnemer vragen heeft over<br />
het verloop van de PvB dan kan hij zich tot de voorzitter wenden. Mocht er onenigheid<br />
tussen een beoordelaar en een deelnemer ontstaan dan is de voorzitter hierbij bemiddelaar.<br />
De werkinstructie van de examenvoorzitter is als bijlage (a) toegevoegd.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 10 van 28
c. Beoordelaars<br />
Bij een PvB worden maximaal twee deelnemers gelijktijdig beoordeeld door een<br />
beroepsgericht beoordelaar. De ingezette beoordelaars zijn werkzaam in het bedrijfsleven en<br />
zodoende op de hoogte van de vereisten die gesteld worden aan werknemers op de diverse<br />
niveaus in de mobiliteitsbranche. De beoordelaars zijn door hun dagelijkse werkzaamheden<br />
voldoende bekend met moderne ontwikkelingen binnen de branche, ze weten wat er binnen<br />
het bedrijf speelt.<br />
Toekomstige beoordelaars melden zich met de vraag of zij als beoordelaar kunnen gaan<br />
optreden. De selectieprocedure van toekomstig beoordelaars is als volgt:<br />
zodra een verzoek binnenkomt van een extern persoon wordt bepaald of op dat moment<br />
uitbreiding van de beoordelaarspoule relevant is;<br />
de toekomstige beoordelaar ontvangt een introductiepakket. Dit pakket bestaat uit een<br />
begeleidende brief, een formulier voor persoonlijke gegevens en curriculum vitea, een<br />
geheimhoudingsverklaring en een overzicht van evenementtypen;<br />
op grond van de door de toekomstig beoordelaar ingevulde en teruggestuurde<br />
bescheiden wordt bepaald of de aanvrager aan de gestelde criteria voldoet;<br />
de toekomstig beoordelaar wordt uitgenodigd om eerst eenmaal vrijblijvend mee te lopen<br />
met een PvB, als dit wederzijds bevalt wordt het vervolgtraject in gang gezet;<br />
de toekomstig beoordelaar wordt opgeleid als beroepsgericht beoordelaar;<br />
zodra de beoordelaar gecertificeerd is wordt er een overeenkomst aangegaan en een<br />
dossier van de beoordelaar aangemaakt;<br />
de beoordelaar wordt ingeschreven als beoordelaar.<br />
d. Coaches<br />
Tijdens iedere PvB is er een kwaliteitsbegeleider aanwezig. Deze “coach” is aangesteld om<br />
de uitvoering van de PvB op een kwalitatief hoog niveau te houden.<br />
Het beroepsgericht beoordelen is dusdanig veelzijdig dat een kwaliteitsbegeleider er voor<br />
kan zorgen dat de beoordelaar de voorbereidingen, gesprekken, beoordelingen en<br />
administratieve handelingen correct kan uitvoeren.<br />
De beoordelaar is verantwoordelijk voor de daadwerkelijke beoordeling en indien de<br />
beoordelaar daar behoefte aan heeft ondersteunt de coach hem daarbij. Tevens heeft de<br />
coach een begeleidende en informerende rol voor de examensecretaris en –voorzitter.<br />
De coach wijst, indien dit nodig blijkt, de beoordelaars onder andere op de volgende punten:<br />
PvB op de juiste wijze laten aanvangen;<br />
aanvullende informatie in de beoordelaarsmap lezen;<br />
aanwezigheid van voldoende werkorders en beoordelingsformulieren controleren;<br />
examenobjectenbegeleidingsformulier invullen;<br />
wijze van uitvoeren PvB;<br />
de deelnemer over het magazijn, de milieuhoek en het speciaal gereedschap inlichten;<br />
wijze van uitvoeren voorgesprek;<br />
de deelnemer het gebruik van het beoordelingsformulier uitleggen;<br />
wijze van uitvoeren eindgesprek;<br />
wijze van invullen beoordelingsformulier;<br />
begin- en eindtijden laten noteren van de werkzaamheden;<br />
toepassen rooster;<br />
juiste opdrachten uitreiken en juiste beoordelingsformulieren gebruiken;<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 11 van 28
dynamisch aanwezig zijn tijdens het beoordelen, vragen stellen, eruit halen wat erin zit;<br />
wijze van open vragen stellen;<br />
wijze van vastleggen van de motivatie op het beoordelingsformulier;<br />
wijze van ondertekening van het beoordelingsformulier;<br />
gedragsregels tijdens het beoordelen.<br />
De coach begeleidt de nieuwe beoordelaar zodat de beoordelaar op correcte wijze na het<br />
behalen van zijn certificaat zelfstandig beoordelingen kan uitvoeren. De coach is dus het<br />
aanspreekpunt en de vraagbaak voor zowel nieuwe als ervaren beoordelaars.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 12 van 28
7. Beoordelaars opleiden, begeleiden en beoordelen<br />
Om beoordelaars met de beroepsgerichte manier van beoordelen bekend te maken en gelet<br />
op de eisen die aan beoordelaars gesteld worden, geeft <strong>IBKI</strong> een training beroepsgericht<br />
beoordelen. In deze training worden de beoordelaars de kennis, vaardigheden en houding<br />
bijgebracht om de deelnemers op één en dezelfde wijze te beoordelen.<br />
De training omvat een avondsessie, ongeveer een week later één theoriedag en enige tijd<br />
later een praktijkdag.<br />
Tijdens de praktijkdag wordt de aankomend beroepsgericht beoordelaar gecoacht door een<br />
ervaren beoordelaar. Op de praktijkdag loopt de beoordelaar ‟s ochtends mee met een<br />
gecertificeerde beoordelaars en „s middags zal hij zelf onder begeleiding van een<br />
gecertificeerd beoordelaar een beoordeling uitvoeren. Aan het eind van dit praktijkgedeelte<br />
voeren de gecertificeerd beoordelaar, de kwaliteitsbegeleider en de voorzitter een evaluatie<br />
uit en beslissen ze of de beroepsgericht beoordelaar aan de gestelde eisen voldoet en zich<br />
heeft gekwalificeerd als beroepsgericht beoordelaar. In dat geval ontvangt de beoordelaar<br />
een certificaat.<br />
Om de training te kunnen volgen heeft een aankomend beroepsgericht beoordelaar:<br />
minimaal vijf jaar praktische technische ervaring op het betreffende niveau of hoger;<br />
binding en betrokkenheid met het begeleiden van leerlingen.<br />
Na afloop van de training kan de beroepsgericht beoordelaar:<br />
de kenmerken van beroepsgericht beoordelen noemen;<br />
de rol, taken en verantwoordelijkheden van de beoordelaar benoemen;<br />
observatietechnieken toepassen;<br />
een beoordeling afstemmen met betrokkenen;<br />
gesprekstechnieken toepassen;<br />
een eindgesprek voorbereiden en uitvoeren;<br />
het beoordelingsproces correct afronden;<br />
reflecteren op training en eigen ontwikkeling;<br />
observatie- en gesprekstechnieken toepassen in de praktijk;<br />
objectieve en betrouwbare beoordelingen uitvoeren;<br />
zelfstandig beoordelen.<br />
Als de beoordelaar eenmaal gecertificeerd is zal hij zelfstandig beoordelingen mogen<br />
uitvoeren.<br />
Om de kwaliteit van de beoordelaars te blijven monitoren controleert de voorzitter zijn<br />
ingevulde beoordelingsformulieren. Als er onvolkomenheden in deze formulieren staan dan<br />
zal de voorzitter dit met de betreffende beoordelaar bespreken en indien nodig door hem<br />
laten aanpassen.<br />
Ook de coach is tijdens het uitvoeren van een beoordeling continu bezig om de kwaliteit van<br />
de, door de beoordelaar uitgevoerde, beoordeling te monitoren. Iedere beoordelaar wordt bij<br />
iedere PvB dus gecontroleerd door de subexamencommissie.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 13 van 28
In het kwaliteitssysteem van <strong>IBKI</strong> is vastgelegd dat iedere beoordelaar eens per twee jaar<br />
ook zelf beoordeeld wordt. De beoordelaars zijn bij hun aanmelding als beoordelaar op de<br />
hoogte gebracht van het feit dat er volgens vastgestelde eisen beoordelingen zullen<br />
plaatsvinden.<br />
Op de dag van beoordeling maakt de examensecretaris aan het begin van de PvB bekend<br />
aan de betreffende beoordelaar dat er een beoordeling zal plaatsvinden. Tijdens het<br />
uitvoeren van de werkzaamheden wordt de beoordelaar geobserveerd door de<br />
examensecretaris en de coach. De conclusie over deze beoordeling wordt op het<br />
beoordelingsformulier „Commissieleden‟ vermeld.<br />
Na afsluiting van het examenevenement bespreekt de examensecretaris het<br />
beoordelingsresultaat met de beoordeelde. Bij een negatief beoordelingsresultaat deelt de<br />
examensecretaris de beoordeelde mee dat hij bij zijn eerstvolgende optreden als<br />
beoordelaar opnieuw beoordeeld zal worden.<br />
Een beoordelaar komt na een onvoldoende beoordeling in aanmerking voor maximaal één<br />
herbeoordeling. Bij een negatief herbeoordelingresultaat deelt de beoordelaar de<br />
beoordeelde mee dat hij niet meer in aanmerking komt voor het vervullen van de functie<br />
waarvoor hij beoordeeld is.<br />
De resultaten van de beoordelingen worden opgenomen in het dossier van de beoordelaar<br />
en opgeslagen in het kwaliteitssysteem van <strong>IBKI</strong>. Een voorbeeld beoordelingsformulier voor<br />
beoordelaars is als bijlage (b) toegevoegd.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 14 van 28
8. Toegepaste documenten<br />
a. Opdrachtformulier deelnemer<br />
Zodra een deelnemer start aan de PvB ontvangt hij van de beoordelaar een<br />
opdrachtformulier.<br />
<strong>IBKI</strong> gebruikt alleen door Stem ontwikkelde en goedgekeurde formulieren en hier valt het<br />
opdrachtformulier voor de deelnemer ook onder. Dit formulier is vergelijkbaar met een<br />
werkorder zoals de deelnemer deze ook in zijn leerbedrijf kan ontvangen. Op dit formulier<br />
staan alle gegevens die de deelnemer nodig heeft om aan de PvB te starten, hierbij kan<br />
gedacht worden aan: het soort kerntaak, het merk en type van het voertuig waaraan gewerkt<br />
gaat worden, de tijdsduur van de kerntaak, punten waarop de deelnemer beoordeeld wordt<br />
en welke opdrachten de deelnemer moet uitvoeren. Ook is er ruimte op het formulier waarop<br />
de deelnemer de gewerkte tijd, de gebruikte onderdelen en overige opmerkingen kan<br />
noteren.<br />
Door Stem ontwikkelde en goedgekeurde werkorders zijn voor beroepsgerichte opleidingen<br />
per dossierdatum voor het ROC toegankelijk via de Stem website. Een voorbeeld van een<br />
werkorder is als bijlage (d) toegevoegd.<br />
b. Instructieblad beoordelaar<br />
Zoals er een opdrachtformulier voor de deelnemer is zo is er ook een instructieblad voor de<br />
beoordelaar. Op dit formulier staan dezelfde werkzaamheden als op de werkorder van de<br />
deelnemer, de uit te voeren klussen, het gebruikte voertuig, de betreffende kerntaak en<br />
beschikbare tijd. Naast deze punten staat er op het instructieblad ook beschreven welke<br />
taken de beoordelaar heeft en wat hij mondeling bij het uitreiken van de werkorder aan de<br />
deelnemer moet toelichten. Dit instructieblad is gecombineerd met de werkorder van de<br />
deelnemer en voor het ROC toegankelijk via de Stem website. Een voorbeeld van een<br />
instructiebad is als bijlage (e) toegevoegd.<br />
c. Beoordelingsformulier kerntaak<br />
Tijdens het uitvoeren van de PvB observeert de beoordelaar de deelnemer. Tijdens de<br />
observatie vult de beoordelaar een door Stem ontwikkeld en goedgekeurd<br />
beoordelingsformulier in. In dit formulier legt de beoordelaar vast welke prestatie-indicatoren<br />
de deelnemer Voldoende of Onvoldoende heeft aangetoond, deze voldoendes en<br />
onvoldoendes worden opgeteld en vormen het uiteindelijke resultaat per competentie.<br />
Onvoldoendes worden altijd gemotiveerd in een kort verslag onderaan het<br />
beoordelingsformulier. Tevens bespreekt de beoordelaar het behaalde resultaat met de<br />
deelnemer tijdens een eindgesprek en legt hij dit vast in een kort verslag van het gesprek op<br />
het beoordelingsformulier. Zowel de beoordelaar als de deelnemer ondertekenen het<br />
beoordelingsformulier na afloop van de PvB.<br />
Na afloop van de PvB zal <strong>IBKI</strong> de beoordelingsformulieren scannen en per e-mail versturen<br />
naar het ROC, hierdoor is voor het ROC inzichtelijk wat de deelnemer tijdens de PvB<br />
voldoende heeft aangetoond en waarbij hij nog wat bijscholing kan gebruiken. Per opleiding,<br />
dossierdatum en kerntaak zijn beoordelingsformulieren en beoordelaarsinstructies voor het<br />
ROC toegankelijk via de Stem website. Een voorbeeld van een beoordelingsformulier en een<br />
invulinstructie zijn als bijlage (f en g) toegevoegd.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 15 van 28
d. Examenverslag<br />
Om te monitoren wat er zich tijdens een evenement afspeelt vult de secretaris bij ieder<br />
evenement een examenverslag in. Hierin noteert hij de namen van de beoordelaars, de<br />
naam van de voorzitter en de namen van de overige aanwezigen. Ook noteert hij welke<br />
PvB‟s er afgenomen worden, of alle voertuigen, objecten, examenbescheiden, opdrachten<br />
en dergelijke in orde zijn. Zaken zoals het aantal opgeroepen en aanwezige deelnemers,<br />
afwijkingen van examentijden en deelnemers welke extra aandacht behoeven vermeldt de<br />
secretaris ook in het examenverslag. Na afloop van de PvB ondertekenen de secretaris en<br />
de voorzitter het verslag en de opmerkingen uit het verslag worden opgenomen in een lijst<br />
met verbeterpunten. De betreffende afdelingen (planning, uitvoering examens,<br />
deelnemersadministratie, ontwikkeling examens) worden van de in het verslag genoemde<br />
punten op de hoogte gebracht zodat de afdelingen vervolgens de punten kunnen aanpakken.<br />
Een voorbeeld van een examenverslag is als bijlage (h) toegevoegd.<br />
e. Examenobjectenbegeleidingsformulier<br />
Om een kwalitatief goede PvB uit te kunnen voeren is het van belang dat de<br />
examenobjecten (voertuigen, objecten, gereedschappen en equipement) in een goede staat<br />
verkeren. Voor iedere deelnemer moet de uitgangspositie van het object eenduidig kunnen<br />
worden vastgesteld. Het materiaal dat tijdens de uitvoering van een PvB wordt gebruikt,<br />
wordt in een zo goed mogelijke staat gehouden door de technische medewerkers.<br />
Gedurende het examen kan het echter voor komen dat een voertuig of object een<br />
mankement gaat vertonen, zodanig dat de opdracht niet meer op de juiste wijze kan worden<br />
uitgevoerd. Ook de gereedschappen en equipement zijn aan slijtage en/of storingen<br />
onderhevig.<br />
Om van iedere examenopdracht aan het begin, tijdens iedere examenronde en aan het<br />
einde van een examendag de kwaliteit te garanderen, maakt <strong>IBKI</strong> binnen het<br />
kwaliteitssysteem gebruik van een examenobjectenbegeleidingsformulier dat door de<br />
beoordelaar per examenronde wordt ingevuld. Hiermee wordt voorkomen dat bij aanvang<br />
en/of herstart van het evenement bepaalde objecten niet inzetbaar zijn. Tevens kan door<br />
registratie een juist beeld gevormd worden omtrent het verloop van het examenevenement.<br />
De verslaglegging kan tevens gebruikt worden voor afhandeling van eventuele<br />
informatieverzoeken. Het begeleidingsformulier is een middel waarmee de beoordelaar moet<br />
vastleggen hoe de toestand van examenobjecten op elk examenmoment is. Hierdoor is met<br />
zekerheid te zeggen dat de kwaliteit van het examenevenement gewaarborgd blijft. Dit<br />
resulteert in een blijvend operationeel evenement zowel bij aanvang als tijdens het<br />
evenement. Het begeleidingsformulier wordt als volgt ingezet:<br />
de onderwerpen worden gecontroleerd en afgetekend met zo nodig een toelichting;<br />
een ontstaan mankement wordt in de betreffende kolom in de betreffende ronde<br />
genoteerd, en doorgegeven aan de secretaris;<br />
als een opdracht niet af is, wordt dit vermeldt in de betreffende kolom en doorgegeven<br />
aan de secretaris;<br />
de secretaris licht direct de technische dienst in;<br />
de technische dienst verhelpt het mankement en meldt dit bij de secretaris en<br />
beoordelaar;<br />
aan het einde van het evenement worden alle onderwerpen nogmaals gecontroleerd;<br />
de laatste alinea wordt ingevuld en het formulier wordt door de beoordelaar ondertekend;<br />
ingevulde formulieren worden ingeleverd bij de secretaris;<br />
de secretaris overhandigd de formulieren aan de technische dienst en bespreekt<br />
gemelde mankementen;<br />
de technische dienst verhelpt de mankementen en legt dit vast op het formulier.<br />
Een voorbeeld van een examenobjectenbegeleidingsformulier is als bijlage (i) toegevoegd.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 16 van 28
Slot<br />
Uw ROC draagt zelf de verantwoording voor de waarborging van de kwaliteit van de<br />
examinering. Met dit document maakt <strong>IBKI</strong> voor u inzichtelijk hoe en waarmee wij een PvB<br />
uitvoeren, welke instrumenten hierbij ingezet worden en op welke wijze de beoordeling<br />
ingericht is. Hiermee hopen we u een hulpmiddel te bieden voor het waarborgen en<br />
aantonen van de kwaliteit van de voor u uitgevoerde PvB. Mocht u tijdens het lezen van dit<br />
document ervaren dat er informatie toegevoegd of aangepast dient te worden wilt u dit dan<br />
aan ons bekend maken via onderstaand e-mailadres?<br />
<strong>IBKI</strong> verklaart alle Proeven van Bekwaamheid uit te voeren zoals hiervoor is beschreven en<br />
alleen de door Stem goedgekeurde formulieren en opdrachten toe te passen. Hebt u naar<br />
aanleiding van dit schrijven nog vragen of wilt u graag <strong>IBKI</strong> eens bezoeken om zelf te<br />
ervaren hoe een PvB wordt uitgevoerd dan verzoeken wij u om ons dit te melden via:<br />
info@ibki.nl<br />
<strong>IBKI</strong> is als exameninstelling bij DUO geregistreerd onder BRIN-nummer 30EC.<br />
Namens <strong>IBKI</strong>:<br />
J.A. Schouten<br />
Directeur <strong>IBKI</strong><br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 17 van 28
9. Bijlagen<br />
a. Werkinstructie examensecretaris en examenvoorzitter<br />
b. Beoordelingsformulier beoordelaar<br />
c. Lijst met onderwerpen<br />
d. Werkorder, opdrachtformulier voor de deelnemer<br />
e. Instructiebad werkorder voor de beoordelaar<br />
f. Beoordelingsformulier PvB voor de deelnemer<br />
g. Invulinstructie beoordelingsformulier<br />
h. Examenverslag<br />
i. Examenobjectenbegeleidingsformulier<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 18 van 28
a. Werkinstructie <strong>IBKI</strong> examensecretaris en examenvoorzitter<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 19 van 28
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 20 van 28
. Beoordelingsformulier beoordelaar<br />
c.<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 21 van 28
c. Lijst met onderwerpen<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 22 van 28
d. Werkorder, opdrachtformulier deelnemer<br />
e. Instructieblad werkorder beoordelaar<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 23 van 28
f. Beoordelingsformulier PvB voor de deelnemer<br />
Naam deelnemer:<br />
__________________________________________________<br />
Datum: Nummer:<br />
__________________________________________________<br />
Naam beoordelaar:<br />
__________________________________________________<br />
(indien van toepassing) naam 2e beoordelaar:<br />
1.1 Werkproces: Bereidt onderhoudsopdracht aan personenauto voor<br />
De deelnemer leidt van de werkorder af wat hij moet doen<br />
• geschikte gereedschappen/(hulp)middelen<br />
De deelnemer heeft alle relevante informatie, materialen, onderdelen, procedures en<br />
voorschriften verzameld<br />
1.2 Werkproces: Voert inspectie uit aan personenauto<br />
De deelnemer gebruikt op de juiste wijze de juiste (hand) gereedschappen<br />
De deelnemer werkt snel met (hand)gereedschappen<br />
De deelnemer houdt zich aan de wettelijke voorschriften<br />
De deelnemer vergelijkt gemeten waarden met de voorgeschreven waarden<br />
De deelnemer schrijft gevonden afwijkingen op<br />
De inspectie is volgens de checklist van de fabrikant of importeur en volgens de wettelijke<br />
voorschriften uitgevoerd<br />
1.3 Werkproces: Voert onderhoudsbeurt uit aan personenauto<br />
De deelnemer zet materialen op de juiste manier in<br />
De deelnemer noteert accuraat op de werkorder:<br />
• de uitgevoerde werkzaamheden<br />
Gebreken zijn opgemerkt en genoteerd<br />
1.4 Werkproces: Monteert accessoires aan personenauto<br />
De deelnemer monteert accessoires volgens de montagevoorschriften<br />
De deelnemer schrijft de gebruikte accessoires op de werkorder<br />
De uitgevoerde werkzaamheden, bevindingen en gebruikte accessoires zijn genoteerd op de<br />
werkorder<br />
1.5 Werkproces: Controleert zijn onderhoudswerkzaamheden en rondt opdracht af<br />
De deelnemer controleert het resultaat van zijn inspectie zorgvuldig<br />
De deelnemer voert de afvalstoffen volgens voorschriften af<br />
De deelnemer controleert en verzorgt het gebruikte gereedschap<br />
De deelnemer ruimt het gereedschap netjes en veilig op<br />
De deelnemer noteert op de werkorder:<br />
• de gewerkte tijd<br />
Restmateriaal en afvalstoffen zijn volgens voorschrift afgevoerd<br />
Resultaat<br />
Formuleren en<br />
rapporteren<br />
Vakdeskundigheid<br />
toepassen<br />
Materialen en middelen<br />
inzetten<br />
Analyseren<br />
Kwaliteit leveren<br />
RES J K L M S T<br />
Maximum score 5 4 2 5 1 1 3<br />
Score per kolom (aantal voldoende)<br />
Minimaal benodigde aantal voldoendes 5 3 2 3 1 1 2<br />
Oordeel werkprocessen en competenties (V/O)<br />
Eindoordeel Proeve van Bekwaamheid<br />
ONVOLDOENDE *<br />
De deelnemer heeft voor deze Proeve van Bekwaamheid een voldoende behaald indien alle competenties en de resultaten van de werkprocessen met een voldoende beoordeeld zijn. De<br />
resultaten zijn voldoende als voor alle te beoordelen resultaten een voldoende is gescoord. Een competentie is voldoende als minimaal 51% van de bijbehorende prestatie-indicatoren<br />
voldoende is.<br />
Laat de deelnemer zijn handtekening zetten onder 'deelnemer' en laat hem aangeven of hij akkoord is met uw beoordeling of dat hij tekent voor gezien. Zet uw handtekening onder<br />
beoordelaar. Laat dit, indien aanwezig ook doen door een 2e beoordelaar.<br />
Deelnemer: Beoordelaar:<br />
2e Beoordelaar: ROC:<br />
Akkoord / gezien *<br />
NAAM:<br />
* Doorhalen wat niet van toepassing is<br />
Opmerkingen / aandachtspunten / vragen<br />
VOLDOENDE *<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 24 van 28<br />
Instructies en procedures<br />
opvolgen
g. Invulinstructie beoordelingsformulier PvB<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 25 van 28
h. Examenverslag<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 26 van 28
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 27 van 28
i. Examenobjectenbegeleidingsformulier<br />
Uitvoering Examens <strong>IBKI</strong><br />
Versie: 3.9 Pagina 28 van 28